ÜCRETSİZ YAZILIMLARLA BASİT ORYANTİRİNG HARİTASI TASARIMI
Öz
Bu çalışma, oryantiring haritası oluşturma sürecinde (alan seçiminde ve parkur tasarımında) bazı ücretsiz yazılımların nasıl kullanılabileceğini ele alır. Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) yaygınlaşması, mekânsal kullanım alanlarının da genişlemesini sağlamıştır. Kullanım kolaylığı nedeniyle ücretsiz üç farklı uygulama yazılımı bu çalışma kapsamında değerlendirilmiştir. Bunlar, Google Earth, Quntum GIS (QGIS) ve mobil SW Maps yazılımlarıdır. Ayrıca, ücretsiz vektör veriler (OpenStreetMap) ile sayısal yükseklik verileri (SYM) kullanılmıştır. Çalışma, uygulamalı ve tanımlayıcı bir yöntemle yürütülmüştür. Araştırma deseni, oryantiring haritalarının aşamalı oluşturulma sürecini temel almıştır. Taslak oryantiring alanı belirlemek ve referanslı rota oluşturmak için Google Earth yazılımı kullanılmıştır. Gerçek arazideki referans alanların güvenlik ve uygunluk kontrolünün sağlanmasında SW Maps mobil uygulamasından faydalanılmıştır. Kartografik görselleştirme, sembollerin seçimi ve çıktı oluşturma aşaması, QGIS yazılımı ile gerçekleştirilmiştir. Oryantiring parkurundaki referanslı nesneler, kolay anlaşılır biçimlerde iki boyutlu ve gerçeğe yakın semboller ile tasarlanarak sunulmuştur. Oryantiring haritaları, seçilen alanın büyüklüğü, gösterilen detay seviyesi, hedef kitlenin deneyimi ve kullanım amacına göre farklı ölçek ve zorluk seviyelerinde tasarlanabilir. Bu tür haritaların tasarımı; mekânsal verilerin tematik olarak görselleştirilmesi yanında saha araştırmalarının haritalandırılması gibi becerileri de kazandırır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aladağ, E., Arıkan, A., & Özenoğlu, H. (2021). Nature education: Outdoor learning of map literacy skills and reflective thinking skills towards problem-solving. Thinking Skills and Creativity, 40, 1-12. https://doi:10.1016/j.tsc.2021.100815
- Albert, G. Sárközy, Z. (2021). Route planning on orienteering maps with least-cost path analysis. 30th International Cartographic Conference (ICC 2021), 14–18 December 2021, Florence, Italy
- Arıkan, A., & Aladağ, E. (2019). Oryantiring dersinin beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğrencilerinin harita okuryazarlık becerilerine etkisi. International Journal of Geography and Geography Education, (40), 124-138. https://doi.org/10.32003/iggei.555103
- Asma, M. & Yıldız, K. (2023). Orienteering as a supportive educational tool: The case of mathematics and science, International Journal of Eurasian Education and Culture, 8(20), 272-300. http://dx.doi.org/10.35826/ijoecc.643
- Atakurt, E., Şahan, A., & Erman, K. A. (2017). Oryantiring eğitiminin dikkat ve bellek üzerine etkisinin incelenmesi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 15(4), 127-134. https://doi.org/10.1501/Sporm_0000000327
- Ayuldeş, M., & Akbaş, Y. (2023). Oryantiring uygulamalarının 6. sınıf öğrencilerinin akademik başarı ve harita okuryazarlık düzeylerine etkisi. Eğitim ve Bilim, 48, 113–142. https://doi.org/10.15390/EB.2023.11528
- Candan, G. (2019). Coğrafya eğitiminde oryantiring etkinliklerinin kullanılması. Herkes İçin Coğrafya, Coğrafya Eğitim Derneği, 2 (Haziran), 19-26. https://www.geoced.org/cografya-egitiminde-oryantiring-etkinliklerinin-kullanimi/ adresinden 10.03.2025 tarihinde erişilmiştir.
- Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative and mixed methods approaches (4th ed.). Sage.
- Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2017). Research methods in education (8th ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315456539
- Çomak, N. (2021). Türkiye’de oryantiring konulu lisansüstü tezlerin incelenmesi (2005-2021). International Journal of Geography and Geography Education, (44), 413-427. https://doi.org/10.32003/igge.933262