Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Yıl 2026, Sayı: Advanced Online Publication, 87 - 105, 23.02.2026
https://izlik.org/JA96BU59PF

Öz

Kaynakça

  • Addis, M., & Holbrook, M. B. (2001). On the conceptual link between mass customisation and experiential consumption: an explosion of subjectivity. Journal of Consumer Behaviour: An International Research Review, 1(1), 50-66. https://doi.org/10.1002/cb.53
  • Alimamy, S., & Al-Imamy, S. (2022). Customer perceived value through quality augmented reality experiences in retail: The mediating effect of customer attitudes. Journal of Marketing Communications, 28(4), 428–447. https://doi.org/10.1080/13527266.2021.1897648
  • Alloza, A. (2008). Brand engagement and brand experience at bbva, the transformation of a 150 years old company. Corporate Reputation Review, 11, 371–379. https://doi.org/10.1057/crr.2008.31
  • Allport, G.W. (1935) Handbook of social psychology. Clark University.
  • An, J., Zhu, X., Wan, K., Xiang, Z., Shi, Z., An, J., & Huang, W. (2024). Older adults’ self-perception, technology anxiety, and intention to use digital public services. BMC Public Health, 24, 3533. https://doi.org/10.1186/s12889-024-21088-2
  • Aziz, S.A. (2016). Does fear of new car technologies influence brand loyalty relationship. Journal of Marketing Management, 4(1), 125-136. https://doi.org/10.15640/jmm.v4n1a12
  • Aziz, S. A., Jusoh, M. S., & Amlus, M. H. (2018). The moderating role of technology anxiety on brand service quality, brand image and their relation to brand loyalty. International Journal of Internet Marketing and Advertising, 12(3), 270-289. https://doi.org/10.1504/IJIMA.2018.093410
  • Azuma, R. (1997). A survey of augmented reality. Presence:Teleoperators and Virtual Environments,6, 355-385. https://doi.org/10.1162/pres.1997.6.4.355
  • Baek, T. H., Yoo, C. Y., & Yoon, S. (2018). Augment yourself through virtual mirror: The impact of self-viewing and narcissism on consumer responses. International Journal of Advertising, 37(3), 421-439. https://doi.org/10.1080/02650487.2016.1244887
  • Barta, S., Gurrea, R., & Flavián, C. (2025). Augmented reality experiences: Consumer-centred augmented reality framework and research agenda. Psychology & Marketing, 42, 634–650. https://doi.org/10.1002/mar.22143
  • Berry, L. L., Carbone, L. P., & Haeckel, S. H. (2002). Managing the total customer experience. MIT Sloan Management Review. https://sloanreview.mit.edu/article/managing-the-total-customer-experience adresinden 06.07.2025 tarihinde erişilmiştir.
  • Bozionelos, N. (2001a). The relationship of instrumental and expressive traits with computer anxiety. Personality and Individual Differences, 31(6), 955-974. https://doi.org/10.1016/S0191-8869(00)00198-7
  • Bozionelos, N. (2001b). Computer anxiety: relationship with computer experience and prevalence. Computers in Human Behavior, 17(2), 213-224. https://doi.org/10.1016/S0747-5632(00)00039-X
  • Brakus, J. J., Schmitt, B. H., & Zarantonello, L. (2009). Brand experience: what is it? How is it measured? Does it affect loyalty?. Journal of Marketing, 73(3), 52-68. https://doi.org/10.1509/jmkg.73.3.05
  • Carù, A., & Cova, B. (2003). Revisiting consumption experience: A more humble but complete view of the concept. Marketing Theory, 3(2), 267-286. https://doi.org/10.1177/14705931030032004
  • Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. Lawrence Erlbaum Associates. https://doi.org/10.4324/9780203771587
  • DeChernatony L., McDonald, M., & Wallence, E. (2011). Creating powerful brands (4th edition). Routledge.
  • Elshahawy, M., Magdy, S., & Sharaf, N. (2023). ARTour: an augmented reality collaborative experience for enhancing tourism. Information Technology & Tourism, 25, 549–563. https://doi.org/10.1007/s40558-023-00264-x
  • Fetscherin, M., & Heinrich, D., (2015). Consumer brand relationships research: A bibliometric citation meta-analysis. Journal of Business Research, 68(2), 380-390. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2014.06.010
  • Fishbein, M., & Ajzen, I. (1975). Belief, attitude, intention, and behavior: An introduction to theory and research. Addison-Wesley.
  • Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Structural equation models with unobservable variables and measurement error: Algebra and statistics. Journal of Marketing Research, 18, 382-388. http://dx.doi.org/10.2307/3150980
  • Gefen, D., & Straub, D. W. (1997). Gender differences in the perception and use of e-mail: An extension to the technology acceptance model. MIS Quarterly, 21(4), 389–400.https://doi.org/10.2307/249720
  • Gelbrich, K., & Sattler, B. (2014). Anxiety, crowding, and time pressure in public self-service technology acceptance. Journal of Services Marketing, 28(1), 82-94. https://doi.org/10.1108/JSM-02-2012-0051
  • Githens, R. P. (2007). Older adults and e-learning: Opportunities and barriers. Quarterly Review of Distance Education, 8(4), 329. https://doi.org/10.1108/QRDE-12-2007-0005
  • Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis (7th Edition). Pearson Prentice Hall.
  • Hair, J. F., Hult, G. T. M., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2022). A primer on partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM) (3rd edition). SAGE.
  • Hair, J. F., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2011). PLS-SEM: Indeed a silver bullet. Journal of Marketing Theory and Practice, 19(2), 139-152. https://doi.org/10.2753/MTP1069-6679190202
  • Han, X., Zhang, Y., Qing, L., Zheng, W., Xia, J., Li, M., & He, Q. (2025). Influencing factors of digital health technology anxiety in the elderly: A systematic review and meta-analysis. Frontiers in Psychology, 16, 645753. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2025.1645753
  • Hasan, B., & Ahmed, M. U. (2010). A path analysis of the impact of application-specific perceptions of computer self-efficacy and anxiety on technology acceptance. Journal of Organizational and End User Computing (JOEUC), 22(3), 82-95. https://doi.org/10.4018/978-1-4666-0140-6.ch017
  • Heller, J., Chylinski, M., de Ruyter, K., Mahr, D., & Keeling, D. I. (2019). Touching the untouchable: exploring multi-sensory augmented reality in the context of online retailing. Journal of Retailing, 95(4), 219-234. https://doi.org/10.1016/j.jretai.2019.10.008
  • Hilken, T., De Ruyter, K., Chylinski, M., Mahr, D., & Keeling, D. I. (2017). Augmenting the eye of the beholder: exploring the strategic potential of augmented reality to enhance online service experiences. Journal of the Academy of Marketing Science, 45, 884-905. https://doi.org/10.1007/s11747-017-0541-x
  • Hoch, S. J. (2002). Product experience is seductive. Journal of Consumer Research, 29(3), 448-454. https://doi.org/10.1086/344422
  • Holbrook, M. B. (1999). Consumer value: A framework for analysis and research. London.
  • Holbrook, M. B., & Hirschman, E.C. (1982). The experiential aspects of consumption: consumer fantasies, feelings, and fun. Journal of Consumer Research, 9(2), 132-140. https://doi.org/10.1086/208906
  • Huang, TL., & Liao, S. (2015). A model of acceptance of augmented-reality interactive technology: The moderating role of cognitive innovativeness. Electronic Commerce Research, 15, 269–295. https://doi.org/10.1007/s10660-014-9163-2
  • Javornik, A. (2016). Augmented reality: Research agenda for studying the impact of its media characteristics on consumer behavior. Journal of Retailing and Consumer Services, 30, 252-261. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2016.02.004
  • Ju, C., & Zhang, S. (2020). Research on user’continuous usage of online healthcare services from the perspective of affect appeal. Journal of Technology in Behavioral Science, 5(3), 215-225. https://doi.org/10.1007/s41347-020-00128-9
  • Jun, Y. (2025). How Augmented Reality (AR) impacts consumers’ connection to a brand. Marketing Letters, 36, 653–667. https://doi.org/10.1007/s11002-025-09770-w
  • Karasar, N. (2024). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavram ilkeler teknikler. Nobel Akademik.
  • Khan, M. B., & Khawaja, K. F. (2013). The relationship of E-CRM, customer satisfaction and customer loyalty. The moderating role of anxiety. Middle-East Journal of Scientific Research, 16(4), 531-535. https://doi.org/10.5829/idosi.mejsr.2013.16.04.11568
  • Kim, J., & Forsythe, S. (2010). Factors affecting adoption of product virtualization technology for online consumer electronics shopping. International Journal of Retail & Distribution Management, 38(3), 190-204. https://doi.org/10.1108/09590551011027122
  • Knowles, B., & Hanson, V. L. (2018). The wisdom of older technology (non) users. Communications of the ACM, 61(3), 72-77. https://doi.org/10.1145/3179995
  • Lombard, M., & Snyder-Duch, J. (2001). Interactive advertising and presence: A framework. Journal of Interactive Advertising, 1(2), 56-65. https://doi.org/10.1080/15252019.2001.10722051
  • Lutz, R. J., McKenzie, S. B., & Belch, G. E. (1983). Attitude toward the ad as a mediator of advertising effectiveness: Determinants and consequences. Advances in Consumer Research, 10(1), 532-539. https://doi.org/10.1177/002224378602300205
  • McLean, G., & Wilson, A. (2019). Shopping in the digital world: Examining customer engagement through augmented reality mobile applications. Computers in Human Behavior, 10(1), 210-224. https://doi.org/10.1016/j.chb.2019.07.002
  • Meuter, M. L., Ostrom, A. L., Bitner, M. J., & Roundtree, R. (2003). The influence of technology anxiety on consumer use and experiences with self-service technologies. Journal of Business Research, 56(11), 899-906. https://doi.org/10.1016/S0148-2963(01)00276-4
  • Mitchell, A. A., & Olson, J. C. (1981). Are product attribute beliefs the only mediator of advertising effects on brand attitude?. Journal of Marketing Research, 18(3), 318-332. https://doi.org/10.2307/3150973
  • Mouakket, S., & Al-hawari, M. A. (2012). Examining the antecedents of e-loyalty intention in an online reservation environment. The Journal of High Technology Management Research, 23(1), 46-57. https://doi.org/10.1016/j.hitech.2012.03.005
  • Nsairi, Z. B., & Khadraoui, M. (2013). Website satisfaction: determinants and consequences on website loyalty. International Business Research, 6(9), 77. https://doi.org/10.5539/ibr.v6n9p77
  • Ong, C.-S., & Lai, J.-Y. (2006). Gender differences in perceptions and relationships among dominants of e-learning acceptance. Computers in Human Behavior, 22(5), 816–829. https://doi.org/10.1016/j.chb.2004.03.006
  • Osiceanu, M. E. (2015). Psychological implications of modern technologies:Technofobia versus technophilia. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 180, 1137-1144. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.02.229
  • Osswald, S., Wurhofer, D., Trösterer, S., Beck, E. & Tscheligi, M. (2012, October 17–19). Predicting Information Technology Usage in the Car: Towards a Car Technology Acceptance Model, [Conference presentation]. 4th International Conference on Automotive User Interfaces and Interactive Vehicular Applications (AutomotiveUI '12), Portsmouth, NH, USA.
  • Pantano, E., Rese, A., & Baier, D., (2017). Enhancing the online decision-making process by using augmented reality: A two country comparison of youth markets, Journal of Retailing and Consumer Services, 38, 81-95. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2017.05.011
  • Papagiannis, H. (2020). How AR is redefining retail in the pandemic. Harvard Business Review, 7, 22-28. https://ismguide.com/wp-content/uploads/2022/03/How-AR-is-Redefining-Retail.pdf adresinden 22.06.2025 tarihinde erişilmiştir.
  • Pathak, K., & Prakash, G. (2023). Exploring the role of augmented reality in purchase intention: Through flow and immersive experience. Technological Forecasting and Social Change, 196, 122833. https://doi.org/10.1016/j.techfore.2023.122833
  • Phelps, J. E., & Hoy, M. G. (1996). The Aad‐Ab‐PI relationship in children: The impact of brand familiarity and measurement timing. Psychology & Marketing, 13(1), 77-105. https://doi.org/10.1002/(SICI)1520-6793(199601)13:1<77::AID-MAR5>3.0.CO;2-M
  • Pine, B. J., & Gilmore, J. H. (1998). The experience economy: past, present and future. In J. Sundbo & F. Serensen (Eds.), Handbook on the experience economy (pp.97-105). Edward Elgar Publishing.
  • Prahalad, C. K., & Ramaswamy, V. (2004). Co-creation experiences: The next practice in value creation. Journal of Interactive Marketing, 18(3), 5-14. https://doi.org/10.1002/dir.20015
  • Ragu-Nathan, T.S., Tarafdar, M., Ragu-Nathan, B.S. & Tu, Q. (2008). The consequences of technostress for end users in organizations: Conceptual development and empirical validation. Information Systems Research, 19(4), 417-433. https://doi.org/10.1287/isre.1070.0165
  • Rauschnabel, P. A., Felix, R., & Hinsch, C., (2019). Augmented reality marketing: How mobile AR-apps can improve brands through inspiration, Journal of Retailing and Consumer Services, 49, 43-53. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2019.03.004
  • Rauschnabel, P. A. (2021). Augmented reality is eating the real-world! The substitution of physical products by holograms. International Journal of Information Management, 57(4), 102279. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2020.102279
  • Riar, M., Xi, N., Zarnekow, R., Korbel, J. J., & Hamari, J. (2023). Using augmented reality for shopping: a framework for AR induced consumer behavior, literature review and future agenda. Internet Research, 33(1), 242-279. https://doi.org/10.1108/INTR-08-2021-0611
  • Schmitt, B.H. (1999). Experiential marketing: How to get customers to sense, feel, think, act and relate to your company and brands. The Free.
  • Shi, W., Rumokoy, F. S., & Frank, B. (2025). Customer loyalty through augmented reality apps: Quality attributes, market differences, and trust as a mediator. Total Quality Management & Business Excellence, 36(7–8), 759–787. https://doi.org/10.1080/14783363.2025.2477169
  • Shimp, T. A. (2013). Advertising, promotion, and other aspects of integrated marketing communications (8th edition). South-Western Cengage Learning.
  • Simonson, M. R., Maurer, M., Montag-Torardi, M., & Whitaker, M. (1987). Development of a standardized test of computer literacy and a computer anxiety index. Journal of Educational Computing Research, 3(2), 231-247. https://doi.org/10.2190/7CHY-5CM0-4D00-6JCG
  • Smink, A. R., Van Reijmersdal, E., Van Noort, G., & Neijens, P. C. (2020). Shopping in augmented reality: The effects of spatial presence, personalization and intrusiveness on app and brand responses. Journal of Business Research, 118, 474-485. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2020.07.018
  • Sun, C., Fang, Y., Kong, M., Chen, X., & Liu, Y., (2022). Influence of augmented reality product display on consumers’ product attitudes: A product uncertainty reduction perspective, Journal of Retailing and Consumer Services, 64, 102828. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2021.102828
  • Thatcher, J. B., & Perrewe, P. L. (2002). An empirical examination of individual traits as antecedents to computer anxiety and computer self-efficacy. MIS Quarterly, 26(4), 381-396. https://doi.org/10.2307/4132314 Thurstone, L. L. (1928). Attitudes can be measured. American Journal of Sociology, 33(4), 529–554. https://www.jstor.org/stable/2765691
  • Tıngır, M., & Tarlakazan, B. E. (2024). Günümüz reklamcılığında yeni pratikler; Artırılmış gerçeklikle reklam uygulamaları. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 34(2) 723-734. https://doi.org/10.18069/firatsbed.1448242
  • Tsai, T. H., Lin, W. Y., Chang, Y. S., Chang, P. C., & Lee, M. Y. (2020). Technology anxiety and resistance to change behavioral study of a wearable cardiac warming system using an extended TAM for older adults. PloS One, 15(1), e0227270. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0227270
  • Venkatesh, V., & Morris, M.G., (2020). Why don't men ever stop to ask for directions? Gender, social influence, and their role in technology acceptance and usage behavior. MIS Quarterly, 24(1), 115-139, 2000. https://doi.org/10.2307/3250981
  • Verhagen, T., Vonkeman, C., Feldberg, F., & Verhagen, P. (2014). Present it like it is here: Creating local presence to improve online product experiences. Computers in Human Behavior, 39, 270-280. https://doi.org/10.1016/j.chb.2014.07.036
  • Yang, K., & Forney, J. C. (2013). The moderating role of consumer technology anxiety in mobile shopping adoption: Differential effects of facilitating conditions and social influences. Journal of Electronic Commerce Research, 14(4), 334. http://www.jecr.org/sites/default/files/14_4_p04.pdf adresinden 22.02.2026 tarihinde erişilmiştir.
  • Yang, H., & Zhou, L. (2011). Extending TPB and TAM to mobile viral marketing: An exploratory study on American young consumers ’mobile viral marketing attitude, intent and behavior, Journal of Targeting, Measurement and Analysis for Marketing, 19(2), 85–98. https://doi.org/10.1057/jt.2011.11
  • Yim, M. Y. C., Chu, S. C., & Sauer, P. L. (2017). Is augmented reality technology an effective tool for e-commerce? An interactivity and vividness perspective. Journal of Interactive Marketing, 39(1), 89-103. https://doi.org/10.1016/j.intmar.2017.04.0

TÜKETİCİ DENEYİMİNDE YENİLİKÇİ YAKLAŞIM: ARTIRILMIŞ GERÇEKLİK VE MARKA İLİŞKİSİ

Yıl 2026, Sayı: Advanced Online Publication, 87 - 105, 23.02.2026
https://izlik.org/JA96BU59PF

Öz

Tüketici deneyimlerinin gelişen teknolojiyle birlikte dönüşümü, markalar için önemli fırsatlar sunmaktadır. Bu dönüşüm sürecinde artırılmış gerçeklik teknolojisi, tüketici etkileşimlerini zenginleştirerek markaların müşteri deneyimini yenilikçi bir şekilde şekillendirmelerine olanak tanımaktadır. Bu çalışmanın amacı, FLO mobil uygulamalarında kullanılan artırılmış gerçeklik uygulamasının kalitesinin, markaya yönelik tutum üzerindeki etkilerini incelemektir. Ayrıca, teknoloji kaygısının, AR uygulamasının kalitesi ile markaya yönelik tutum arasındaki ilişkide bir moderatör rolü oynayıp oynamadığı araştırılmıştır. Bununla birlikte, bu iki değişken arasındaki ilişkinin cinsiyetler arasında farklılık gösterip göstermediği de incelenmiştir. Çalışma, çevrim içi ortamda 328 katılımcıdan elde edilen verilerle gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizi için, PLS yapısal eşitlik modellemesi ve multigroup analiz yöntemleri kullanılmıştır. Analizler sonucunda, AR uygulamasının kalitesinin markaya yönelik tutumu pozitif yönde etkilediği bulgusu elde edilmiştir. Ancak, teknoloji kaygısının AR kalitesi ile markaya yönelik tutum arasındaki ilişki üzerinde moderatör etkisi olmadığı ve cinsiyetler arasında bu ilişkinin farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular, AR teknolojisinin markaya yönelik tutumları iyileştirme potansiyeline sahip olduğunu, ancak teknoloji kaygısının bu etkileşimde belirgin bir rol oynamadığını ve cinsiyetin bu etkileşimi farklılaştırmadığını göstermektedir. Bu çalışma, tüketici deneyiminde AR teknolojisinin etkinliğini anlamak ve uygulama kalitesinin marka algısı üzerindeki etkilerini değerlendirmek adına önemli katkılar sunmaktadır.

Kaynakça

  • Addis, M., & Holbrook, M. B. (2001). On the conceptual link between mass customisation and experiential consumption: an explosion of subjectivity. Journal of Consumer Behaviour: An International Research Review, 1(1), 50-66. https://doi.org/10.1002/cb.53
  • Alimamy, S., & Al-Imamy, S. (2022). Customer perceived value through quality augmented reality experiences in retail: The mediating effect of customer attitudes. Journal of Marketing Communications, 28(4), 428–447. https://doi.org/10.1080/13527266.2021.1897648
  • Alloza, A. (2008). Brand engagement and brand experience at bbva, the transformation of a 150 years old company. Corporate Reputation Review, 11, 371–379. https://doi.org/10.1057/crr.2008.31
  • Allport, G.W. (1935) Handbook of social psychology. Clark University.
  • An, J., Zhu, X., Wan, K., Xiang, Z., Shi, Z., An, J., & Huang, W. (2024). Older adults’ self-perception, technology anxiety, and intention to use digital public services. BMC Public Health, 24, 3533. https://doi.org/10.1186/s12889-024-21088-2
  • Aziz, S.A. (2016). Does fear of new car technologies influence brand loyalty relationship. Journal of Marketing Management, 4(1), 125-136. https://doi.org/10.15640/jmm.v4n1a12
  • Aziz, S. A., Jusoh, M. S., & Amlus, M. H. (2018). The moderating role of technology anxiety on brand service quality, brand image and their relation to brand loyalty. International Journal of Internet Marketing and Advertising, 12(3), 270-289. https://doi.org/10.1504/IJIMA.2018.093410
  • Azuma, R. (1997). A survey of augmented reality. Presence:Teleoperators and Virtual Environments,6, 355-385. https://doi.org/10.1162/pres.1997.6.4.355
  • Baek, T. H., Yoo, C. Y., & Yoon, S. (2018). Augment yourself through virtual mirror: The impact of self-viewing and narcissism on consumer responses. International Journal of Advertising, 37(3), 421-439. https://doi.org/10.1080/02650487.2016.1244887
  • Barta, S., Gurrea, R., & Flavián, C. (2025). Augmented reality experiences: Consumer-centred augmented reality framework and research agenda. Psychology & Marketing, 42, 634–650. https://doi.org/10.1002/mar.22143
  • Berry, L. L., Carbone, L. P., & Haeckel, S. H. (2002). Managing the total customer experience. MIT Sloan Management Review. https://sloanreview.mit.edu/article/managing-the-total-customer-experience adresinden 06.07.2025 tarihinde erişilmiştir.
  • Bozionelos, N. (2001a). The relationship of instrumental and expressive traits with computer anxiety. Personality and Individual Differences, 31(6), 955-974. https://doi.org/10.1016/S0191-8869(00)00198-7
  • Bozionelos, N. (2001b). Computer anxiety: relationship with computer experience and prevalence. Computers in Human Behavior, 17(2), 213-224. https://doi.org/10.1016/S0747-5632(00)00039-X
  • Brakus, J. J., Schmitt, B. H., & Zarantonello, L. (2009). Brand experience: what is it? How is it measured? Does it affect loyalty?. Journal of Marketing, 73(3), 52-68. https://doi.org/10.1509/jmkg.73.3.05
  • Carù, A., & Cova, B. (2003). Revisiting consumption experience: A more humble but complete view of the concept. Marketing Theory, 3(2), 267-286. https://doi.org/10.1177/14705931030032004
  • Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. Lawrence Erlbaum Associates. https://doi.org/10.4324/9780203771587
  • DeChernatony L., McDonald, M., & Wallence, E. (2011). Creating powerful brands (4th edition). Routledge.
  • Elshahawy, M., Magdy, S., & Sharaf, N. (2023). ARTour: an augmented reality collaborative experience for enhancing tourism. Information Technology & Tourism, 25, 549–563. https://doi.org/10.1007/s40558-023-00264-x
  • Fetscherin, M., & Heinrich, D., (2015). Consumer brand relationships research: A bibliometric citation meta-analysis. Journal of Business Research, 68(2), 380-390. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2014.06.010
  • Fishbein, M., & Ajzen, I. (1975). Belief, attitude, intention, and behavior: An introduction to theory and research. Addison-Wesley.
  • Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Structural equation models with unobservable variables and measurement error: Algebra and statistics. Journal of Marketing Research, 18, 382-388. http://dx.doi.org/10.2307/3150980
  • Gefen, D., & Straub, D. W. (1997). Gender differences in the perception and use of e-mail: An extension to the technology acceptance model. MIS Quarterly, 21(4), 389–400.https://doi.org/10.2307/249720
  • Gelbrich, K., & Sattler, B. (2014). Anxiety, crowding, and time pressure in public self-service technology acceptance. Journal of Services Marketing, 28(1), 82-94. https://doi.org/10.1108/JSM-02-2012-0051
  • Githens, R. P. (2007). Older adults and e-learning: Opportunities and barriers. Quarterly Review of Distance Education, 8(4), 329. https://doi.org/10.1108/QRDE-12-2007-0005
  • Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis (7th Edition). Pearson Prentice Hall.
  • Hair, J. F., Hult, G. T. M., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2022). A primer on partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM) (3rd edition). SAGE.
  • Hair, J. F., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2011). PLS-SEM: Indeed a silver bullet. Journal of Marketing Theory and Practice, 19(2), 139-152. https://doi.org/10.2753/MTP1069-6679190202
  • Han, X., Zhang, Y., Qing, L., Zheng, W., Xia, J., Li, M., & He, Q. (2025). Influencing factors of digital health technology anxiety in the elderly: A systematic review and meta-analysis. Frontiers in Psychology, 16, 645753. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2025.1645753
  • Hasan, B., & Ahmed, M. U. (2010). A path analysis of the impact of application-specific perceptions of computer self-efficacy and anxiety on technology acceptance. Journal of Organizational and End User Computing (JOEUC), 22(3), 82-95. https://doi.org/10.4018/978-1-4666-0140-6.ch017
  • Heller, J., Chylinski, M., de Ruyter, K., Mahr, D., & Keeling, D. I. (2019). Touching the untouchable: exploring multi-sensory augmented reality in the context of online retailing. Journal of Retailing, 95(4), 219-234. https://doi.org/10.1016/j.jretai.2019.10.008
  • Hilken, T., De Ruyter, K., Chylinski, M., Mahr, D., & Keeling, D. I. (2017). Augmenting the eye of the beholder: exploring the strategic potential of augmented reality to enhance online service experiences. Journal of the Academy of Marketing Science, 45, 884-905. https://doi.org/10.1007/s11747-017-0541-x
  • Hoch, S. J. (2002). Product experience is seductive. Journal of Consumer Research, 29(3), 448-454. https://doi.org/10.1086/344422
  • Holbrook, M. B. (1999). Consumer value: A framework for analysis and research. London.
  • Holbrook, M. B., & Hirschman, E.C. (1982). The experiential aspects of consumption: consumer fantasies, feelings, and fun. Journal of Consumer Research, 9(2), 132-140. https://doi.org/10.1086/208906
  • Huang, TL., & Liao, S. (2015). A model of acceptance of augmented-reality interactive technology: The moderating role of cognitive innovativeness. Electronic Commerce Research, 15, 269–295. https://doi.org/10.1007/s10660-014-9163-2
  • Javornik, A. (2016). Augmented reality: Research agenda for studying the impact of its media characteristics on consumer behavior. Journal of Retailing and Consumer Services, 30, 252-261. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2016.02.004
  • Ju, C., & Zhang, S. (2020). Research on user’continuous usage of online healthcare services from the perspective of affect appeal. Journal of Technology in Behavioral Science, 5(3), 215-225. https://doi.org/10.1007/s41347-020-00128-9
  • Jun, Y. (2025). How Augmented Reality (AR) impacts consumers’ connection to a brand. Marketing Letters, 36, 653–667. https://doi.org/10.1007/s11002-025-09770-w
  • Karasar, N. (2024). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavram ilkeler teknikler. Nobel Akademik.
  • Khan, M. B., & Khawaja, K. F. (2013). The relationship of E-CRM, customer satisfaction and customer loyalty. The moderating role of anxiety. Middle-East Journal of Scientific Research, 16(4), 531-535. https://doi.org/10.5829/idosi.mejsr.2013.16.04.11568
  • Kim, J., & Forsythe, S. (2010). Factors affecting adoption of product virtualization technology for online consumer electronics shopping. International Journal of Retail & Distribution Management, 38(3), 190-204. https://doi.org/10.1108/09590551011027122
  • Knowles, B., & Hanson, V. L. (2018). The wisdom of older technology (non) users. Communications of the ACM, 61(3), 72-77. https://doi.org/10.1145/3179995
  • Lombard, M., & Snyder-Duch, J. (2001). Interactive advertising and presence: A framework. Journal of Interactive Advertising, 1(2), 56-65. https://doi.org/10.1080/15252019.2001.10722051
  • Lutz, R. J., McKenzie, S. B., & Belch, G. E. (1983). Attitude toward the ad as a mediator of advertising effectiveness: Determinants and consequences. Advances in Consumer Research, 10(1), 532-539. https://doi.org/10.1177/002224378602300205
  • McLean, G., & Wilson, A. (2019). Shopping in the digital world: Examining customer engagement through augmented reality mobile applications. Computers in Human Behavior, 10(1), 210-224. https://doi.org/10.1016/j.chb.2019.07.002
  • Meuter, M. L., Ostrom, A. L., Bitner, M. J., & Roundtree, R. (2003). The influence of technology anxiety on consumer use and experiences with self-service technologies. Journal of Business Research, 56(11), 899-906. https://doi.org/10.1016/S0148-2963(01)00276-4
  • Mitchell, A. A., & Olson, J. C. (1981). Are product attribute beliefs the only mediator of advertising effects on brand attitude?. Journal of Marketing Research, 18(3), 318-332. https://doi.org/10.2307/3150973
  • Mouakket, S., & Al-hawari, M. A. (2012). Examining the antecedents of e-loyalty intention in an online reservation environment. The Journal of High Technology Management Research, 23(1), 46-57. https://doi.org/10.1016/j.hitech.2012.03.005
  • Nsairi, Z. B., & Khadraoui, M. (2013). Website satisfaction: determinants and consequences on website loyalty. International Business Research, 6(9), 77. https://doi.org/10.5539/ibr.v6n9p77
  • Ong, C.-S., & Lai, J.-Y. (2006). Gender differences in perceptions and relationships among dominants of e-learning acceptance. Computers in Human Behavior, 22(5), 816–829. https://doi.org/10.1016/j.chb.2004.03.006
  • Osiceanu, M. E. (2015). Psychological implications of modern technologies:Technofobia versus technophilia. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 180, 1137-1144. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.02.229
  • Osswald, S., Wurhofer, D., Trösterer, S., Beck, E. & Tscheligi, M. (2012, October 17–19). Predicting Information Technology Usage in the Car: Towards a Car Technology Acceptance Model, [Conference presentation]. 4th International Conference on Automotive User Interfaces and Interactive Vehicular Applications (AutomotiveUI '12), Portsmouth, NH, USA.
  • Pantano, E., Rese, A., & Baier, D., (2017). Enhancing the online decision-making process by using augmented reality: A two country comparison of youth markets, Journal of Retailing and Consumer Services, 38, 81-95. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2017.05.011
  • Papagiannis, H. (2020). How AR is redefining retail in the pandemic. Harvard Business Review, 7, 22-28. https://ismguide.com/wp-content/uploads/2022/03/How-AR-is-Redefining-Retail.pdf adresinden 22.06.2025 tarihinde erişilmiştir.
  • Pathak, K., & Prakash, G. (2023). Exploring the role of augmented reality in purchase intention: Through flow and immersive experience. Technological Forecasting and Social Change, 196, 122833. https://doi.org/10.1016/j.techfore.2023.122833
  • Phelps, J. E., & Hoy, M. G. (1996). The Aad‐Ab‐PI relationship in children: The impact of brand familiarity and measurement timing. Psychology & Marketing, 13(1), 77-105. https://doi.org/10.1002/(SICI)1520-6793(199601)13:1<77::AID-MAR5>3.0.CO;2-M
  • Pine, B. J., & Gilmore, J. H. (1998). The experience economy: past, present and future. In J. Sundbo & F. Serensen (Eds.), Handbook on the experience economy (pp.97-105). Edward Elgar Publishing.
  • Prahalad, C. K., & Ramaswamy, V. (2004). Co-creation experiences: The next practice in value creation. Journal of Interactive Marketing, 18(3), 5-14. https://doi.org/10.1002/dir.20015
  • Ragu-Nathan, T.S., Tarafdar, M., Ragu-Nathan, B.S. & Tu, Q. (2008). The consequences of technostress for end users in organizations: Conceptual development and empirical validation. Information Systems Research, 19(4), 417-433. https://doi.org/10.1287/isre.1070.0165
  • Rauschnabel, P. A., Felix, R., & Hinsch, C., (2019). Augmented reality marketing: How mobile AR-apps can improve brands through inspiration, Journal of Retailing and Consumer Services, 49, 43-53. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2019.03.004
  • Rauschnabel, P. A. (2021). Augmented reality is eating the real-world! The substitution of physical products by holograms. International Journal of Information Management, 57(4), 102279. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2020.102279
  • Riar, M., Xi, N., Zarnekow, R., Korbel, J. J., & Hamari, J. (2023). Using augmented reality for shopping: a framework for AR induced consumer behavior, literature review and future agenda. Internet Research, 33(1), 242-279. https://doi.org/10.1108/INTR-08-2021-0611
  • Schmitt, B.H. (1999). Experiential marketing: How to get customers to sense, feel, think, act and relate to your company and brands. The Free.
  • Shi, W., Rumokoy, F. S., & Frank, B. (2025). Customer loyalty through augmented reality apps: Quality attributes, market differences, and trust as a mediator. Total Quality Management & Business Excellence, 36(7–8), 759–787. https://doi.org/10.1080/14783363.2025.2477169
  • Shimp, T. A. (2013). Advertising, promotion, and other aspects of integrated marketing communications (8th edition). South-Western Cengage Learning.
  • Simonson, M. R., Maurer, M., Montag-Torardi, M., & Whitaker, M. (1987). Development of a standardized test of computer literacy and a computer anxiety index. Journal of Educational Computing Research, 3(2), 231-247. https://doi.org/10.2190/7CHY-5CM0-4D00-6JCG
  • Smink, A. R., Van Reijmersdal, E., Van Noort, G., & Neijens, P. C. (2020). Shopping in augmented reality: The effects of spatial presence, personalization and intrusiveness on app and brand responses. Journal of Business Research, 118, 474-485. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2020.07.018
  • Sun, C., Fang, Y., Kong, M., Chen, X., & Liu, Y., (2022). Influence of augmented reality product display on consumers’ product attitudes: A product uncertainty reduction perspective, Journal of Retailing and Consumer Services, 64, 102828. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2021.102828
  • Thatcher, J. B., & Perrewe, P. L. (2002). An empirical examination of individual traits as antecedents to computer anxiety and computer self-efficacy. MIS Quarterly, 26(4), 381-396. https://doi.org/10.2307/4132314 Thurstone, L. L. (1928). Attitudes can be measured. American Journal of Sociology, 33(4), 529–554. https://www.jstor.org/stable/2765691
  • Tıngır, M., & Tarlakazan, B. E. (2024). Günümüz reklamcılığında yeni pratikler; Artırılmış gerçeklikle reklam uygulamaları. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 34(2) 723-734. https://doi.org/10.18069/firatsbed.1448242
  • Tsai, T. H., Lin, W. Y., Chang, Y. S., Chang, P. C., & Lee, M. Y. (2020). Technology anxiety and resistance to change behavioral study of a wearable cardiac warming system using an extended TAM for older adults. PloS One, 15(1), e0227270. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0227270
  • Venkatesh, V., & Morris, M.G., (2020). Why don't men ever stop to ask for directions? Gender, social influence, and their role in technology acceptance and usage behavior. MIS Quarterly, 24(1), 115-139, 2000. https://doi.org/10.2307/3250981
  • Verhagen, T., Vonkeman, C., Feldberg, F., & Verhagen, P. (2014). Present it like it is here: Creating local presence to improve online product experiences. Computers in Human Behavior, 39, 270-280. https://doi.org/10.1016/j.chb.2014.07.036
  • Yang, K., & Forney, J. C. (2013). The moderating role of consumer technology anxiety in mobile shopping adoption: Differential effects of facilitating conditions and social influences. Journal of Electronic Commerce Research, 14(4), 334. http://www.jecr.org/sites/default/files/14_4_p04.pdf adresinden 22.02.2026 tarihinde erişilmiştir.
  • Yang, H., & Zhou, L. (2011). Extending TPB and TAM to mobile viral marketing: An exploratory study on American young consumers ’mobile viral marketing attitude, intent and behavior, Journal of Targeting, Measurement and Analysis for Marketing, 19(2), 85–98. https://doi.org/10.1057/jt.2011.11
  • Yim, M. Y. C., Chu, S. C., & Sauer, P. L. (2017). Is augmented reality technology an effective tool for e-commerce? An interactivity and vividness perspective. Journal of Interactive Marketing, 39(1), 89-103. https://doi.org/10.1016/j.intmar.2017.04.0

Innovative Approach In Consumer Experience: Augmented Reality and Brand Relationship

Yıl 2026, Sayı: Advanced Online Publication, 87 - 105, 23.02.2026
https://izlik.org/JA96BU59PF

Öz

The transformation of consumer experiences with advancing technology presents significant opportunities for brands. In this transformation process, augmented reality technology enriches consumer interactions, enabling brands to innovate and enhance customer experiences. This study aims to examine the effects of the quality of the AR application used in FLO mobile applications on brand attitude. Additionally, it investigates whether technology anxiety moderates the relationship between AR application quality and brand attitude. Furthermore, the study explores whether this relationship differs between genders. The research was conducted using data collected from 328 participants in an online setting. For data analysis, PLS structural equation modeling, and multi-group analysis methods were employed. The findings indicate that the quality of the AR application positively influences brand attitude. However, no moderating effect of technology anxiety on the relationship between AR quality and brand attitude was found, nor were any gender-based differences observed in this relationship. These findings suggest that while AR technology has the potential to enhance brand attitudes, technology anxiety does not play a significant role in this interaction, and gender does not differentiate this effect. This study provides valuable insights into the effectiveness of AR technology in consumer experiences and evaluates the impact of application quality on brand perception.

Kaynakça

  • Addis, M., & Holbrook, M. B. (2001). On the conceptual link between mass customisation and experiential consumption: an explosion of subjectivity. Journal of Consumer Behaviour: An International Research Review, 1(1), 50-66. https://doi.org/10.1002/cb.53
  • Alimamy, S., & Al-Imamy, S. (2022). Customer perceived value through quality augmented reality experiences in retail: The mediating effect of customer attitudes. Journal of Marketing Communications, 28(4), 428–447. https://doi.org/10.1080/13527266.2021.1897648
  • Alloza, A. (2008). Brand engagement and brand experience at bbva, the transformation of a 150 years old company. Corporate Reputation Review, 11, 371–379. https://doi.org/10.1057/crr.2008.31
  • Allport, G.W. (1935) Handbook of social psychology. Clark University.
  • An, J., Zhu, X., Wan, K., Xiang, Z., Shi, Z., An, J., & Huang, W. (2024). Older adults’ self-perception, technology anxiety, and intention to use digital public services. BMC Public Health, 24, 3533. https://doi.org/10.1186/s12889-024-21088-2
  • Aziz, S.A. (2016). Does fear of new car technologies influence brand loyalty relationship. Journal of Marketing Management, 4(1), 125-136. https://doi.org/10.15640/jmm.v4n1a12
  • Aziz, S. A., Jusoh, M. S., & Amlus, M. H. (2018). The moderating role of technology anxiety on brand service quality, brand image and their relation to brand loyalty. International Journal of Internet Marketing and Advertising, 12(3), 270-289. https://doi.org/10.1504/IJIMA.2018.093410
  • Azuma, R. (1997). A survey of augmented reality. Presence:Teleoperators and Virtual Environments,6, 355-385. https://doi.org/10.1162/pres.1997.6.4.355
  • Baek, T. H., Yoo, C. Y., & Yoon, S. (2018). Augment yourself through virtual mirror: The impact of self-viewing and narcissism on consumer responses. International Journal of Advertising, 37(3), 421-439. https://doi.org/10.1080/02650487.2016.1244887
  • Barta, S., Gurrea, R., & Flavián, C. (2025). Augmented reality experiences: Consumer-centred augmented reality framework and research agenda. Psychology & Marketing, 42, 634–650. https://doi.org/10.1002/mar.22143
  • Berry, L. L., Carbone, L. P., & Haeckel, S. H. (2002). Managing the total customer experience. MIT Sloan Management Review. https://sloanreview.mit.edu/article/managing-the-total-customer-experience adresinden 06.07.2025 tarihinde erişilmiştir.
  • Bozionelos, N. (2001a). The relationship of instrumental and expressive traits with computer anxiety. Personality and Individual Differences, 31(6), 955-974. https://doi.org/10.1016/S0191-8869(00)00198-7
  • Bozionelos, N. (2001b). Computer anxiety: relationship with computer experience and prevalence. Computers in Human Behavior, 17(2), 213-224. https://doi.org/10.1016/S0747-5632(00)00039-X
  • Brakus, J. J., Schmitt, B. H., & Zarantonello, L. (2009). Brand experience: what is it? How is it measured? Does it affect loyalty?. Journal of Marketing, 73(3), 52-68. https://doi.org/10.1509/jmkg.73.3.05
  • Carù, A., & Cova, B. (2003). Revisiting consumption experience: A more humble but complete view of the concept. Marketing Theory, 3(2), 267-286. https://doi.org/10.1177/14705931030032004
  • Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. Lawrence Erlbaum Associates. https://doi.org/10.4324/9780203771587
  • DeChernatony L., McDonald, M., & Wallence, E. (2011). Creating powerful brands (4th edition). Routledge.
  • Elshahawy, M., Magdy, S., & Sharaf, N. (2023). ARTour: an augmented reality collaborative experience for enhancing tourism. Information Technology & Tourism, 25, 549–563. https://doi.org/10.1007/s40558-023-00264-x
  • Fetscherin, M., & Heinrich, D., (2015). Consumer brand relationships research: A bibliometric citation meta-analysis. Journal of Business Research, 68(2), 380-390. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2014.06.010
  • Fishbein, M., & Ajzen, I. (1975). Belief, attitude, intention, and behavior: An introduction to theory and research. Addison-Wesley.
  • Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Structural equation models with unobservable variables and measurement error: Algebra and statistics. Journal of Marketing Research, 18, 382-388. http://dx.doi.org/10.2307/3150980
  • Gefen, D., & Straub, D. W. (1997). Gender differences in the perception and use of e-mail: An extension to the technology acceptance model. MIS Quarterly, 21(4), 389–400.https://doi.org/10.2307/249720
  • Gelbrich, K., & Sattler, B. (2014). Anxiety, crowding, and time pressure in public self-service technology acceptance. Journal of Services Marketing, 28(1), 82-94. https://doi.org/10.1108/JSM-02-2012-0051
  • Githens, R. P. (2007). Older adults and e-learning: Opportunities and barriers. Quarterly Review of Distance Education, 8(4), 329. https://doi.org/10.1108/QRDE-12-2007-0005
  • Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis (7th Edition). Pearson Prentice Hall.
  • Hair, J. F., Hult, G. T. M., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2022). A primer on partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM) (3rd edition). SAGE.
  • Hair, J. F., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2011). PLS-SEM: Indeed a silver bullet. Journal of Marketing Theory and Practice, 19(2), 139-152. https://doi.org/10.2753/MTP1069-6679190202
  • Han, X., Zhang, Y., Qing, L., Zheng, W., Xia, J., Li, M., & He, Q. (2025). Influencing factors of digital health technology anxiety in the elderly: A systematic review and meta-analysis. Frontiers in Psychology, 16, 645753. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2025.1645753
  • Hasan, B., & Ahmed, M. U. (2010). A path analysis of the impact of application-specific perceptions of computer self-efficacy and anxiety on technology acceptance. Journal of Organizational and End User Computing (JOEUC), 22(3), 82-95. https://doi.org/10.4018/978-1-4666-0140-6.ch017
  • Heller, J., Chylinski, M., de Ruyter, K., Mahr, D., & Keeling, D. I. (2019). Touching the untouchable: exploring multi-sensory augmented reality in the context of online retailing. Journal of Retailing, 95(4), 219-234. https://doi.org/10.1016/j.jretai.2019.10.008
  • Hilken, T., De Ruyter, K., Chylinski, M., Mahr, D., & Keeling, D. I. (2017). Augmenting the eye of the beholder: exploring the strategic potential of augmented reality to enhance online service experiences. Journal of the Academy of Marketing Science, 45, 884-905. https://doi.org/10.1007/s11747-017-0541-x
  • Hoch, S. J. (2002). Product experience is seductive. Journal of Consumer Research, 29(3), 448-454. https://doi.org/10.1086/344422
  • Holbrook, M. B. (1999). Consumer value: A framework for analysis and research. London.
  • Holbrook, M. B., & Hirschman, E.C. (1982). The experiential aspects of consumption: consumer fantasies, feelings, and fun. Journal of Consumer Research, 9(2), 132-140. https://doi.org/10.1086/208906
  • Huang, TL., & Liao, S. (2015). A model of acceptance of augmented-reality interactive technology: The moderating role of cognitive innovativeness. Electronic Commerce Research, 15, 269–295. https://doi.org/10.1007/s10660-014-9163-2
  • Javornik, A. (2016). Augmented reality: Research agenda for studying the impact of its media characteristics on consumer behavior. Journal of Retailing and Consumer Services, 30, 252-261. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2016.02.004
  • Ju, C., & Zhang, S. (2020). Research on user’continuous usage of online healthcare services from the perspective of affect appeal. Journal of Technology in Behavioral Science, 5(3), 215-225. https://doi.org/10.1007/s41347-020-00128-9
  • Jun, Y. (2025). How Augmented Reality (AR) impacts consumers’ connection to a brand. Marketing Letters, 36, 653–667. https://doi.org/10.1007/s11002-025-09770-w
  • Karasar, N. (2024). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavram ilkeler teknikler. Nobel Akademik.
  • Khan, M. B., & Khawaja, K. F. (2013). The relationship of E-CRM, customer satisfaction and customer loyalty. The moderating role of anxiety. Middle-East Journal of Scientific Research, 16(4), 531-535. https://doi.org/10.5829/idosi.mejsr.2013.16.04.11568
  • Kim, J., & Forsythe, S. (2010). Factors affecting adoption of product virtualization technology for online consumer electronics shopping. International Journal of Retail & Distribution Management, 38(3), 190-204. https://doi.org/10.1108/09590551011027122
  • Knowles, B., & Hanson, V. L. (2018). The wisdom of older technology (non) users. Communications of the ACM, 61(3), 72-77. https://doi.org/10.1145/3179995
  • Lombard, M., & Snyder-Duch, J. (2001). Interactive advertising and presence: A framework. Journal of Interactive Advertising, 1(2), 56-65. https://doi.org/10.1080/15252019.2001.10722051
  • Lutz, R. J., McKenzie, S. B., & Belch, G. E. (1983). Attitude toward the ad as a mediator of advertising effectiveness: Determinants and consequences. Advances in Consumer Research, 10(1), 532-539. https://doi.org/10.1177/002224378602300205
  • McLean, G., & Wilson, A. (2019). Shopping in the digital world: Examining customer engagement through augmented reality mobile applications. Computers in Human Behavior, 10(1), 210-224. https://doi.org/10.1016/j.chb.2019.07.002
  • Meuter, M. L., Ostrom, A. L., Bitner, M. J., & Roundtree, R. (2003). The influence of technology anxiety on consumer use and experiences with self-service technologies. Journal of Business Research, 56(11), 899-906. https://doi.org/10.1016/S0148-2963(01)00276-4
  • Mitchell, A. A., & Olson, J. C. (1981). Are product attribute beliefs the only mediator of advertising effects on brand attitude?. Journal of Marketing Research, 18(3), 318-332. https://doi.org/10.2307/3150973
  • Mouakket, S., & Al-hawari, M. A. (2012). Examining the antecedents of e-loyalty intention in an online reservation environment. The Journal of High Technology Management Research, 23(1), 46-57. https://doi.org/10.1016/j.hitech.2012.03.005
  • Nsairi, Z. B., & Khadraoui, M. (2013). Website satisfaction: determinants and consequences on website loyalty. International Business Research, 6(9), 77. https://doi.org/10.5539/ibr.v6n9p77
  • Ong, C.-S., & Lai, J.-Y. (2006). Gender differences in perceptions and relationships among dominants of e-learning acceptance. Computers in Human Behavior, 22(5), 816–829. https://doi.org/10.1016/j.chb.2004.03.006
  • Osiceanu, M. E. (2015). Psychological implications of modern technologies:Technofobia versus technophilia. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 180, 1137-1144. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.02.229
  • Osswald, S., Wurhofer, D., Trösterer, S., Beck, E. & Tscheligi, M. (2012, October 17–19). Predicting Information Technology Usage in the Car: Towards a Car Technology Acceptance Model, [Conference presentation]. 4th International Conference on Automotive User Interfaces and Interactive Vehicular Applications (AutomotiveUI '12), Portsmouth, NH, USA.
  • Pantano, E., Rese, A., & Baier, D., (2017). Enhancing the online decision-making process by using augmented reality: A two country comparison of youth markets, Journal of Retailing and Consumer Services, 38, 81-95. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2017.05.011
  • Papagiannis, H. (2020). How AR is redefining retail in the pandemic. Harvard Business Review, 7, 22-28. https://ismguide.com/wp-content/uploads/2022/03/How-AR-is-Redefining-Retail.pdf adresinden 22.06.2025 tarihinde erişilmiştir.
  • Pathak, K., & Prakash, G. (2023). Exploring the role of augmented reality in purchase intention: Through flow and immersive experience. Technological Forecasting and Social Change, 196, 122833. https://doi.org/10.1016/j.techfore.2023.122833
  • Phelps, J. E., & Hoy, M. G. (1996). The Aad‐Ab‐PI relationship in children: The impact of brand familiarity and measurement timing. Psychology & Marketing, 13(1), 77-105. https://doi.org/10.1002/(SICI)1520-6793(199601)13:1<77::AID-MAR5>3.0.CO;2-M
  • Pine, B. J., & Gilmore, J. H. (1998). The experience economy: past, present and future. In J. Sundbo & F. Serensen (Eds.), Handbook on the experience economy (pp.97-105). Edward Elgar Publishing.
  • Prahalad, C. K., & Ramaswamy, V. (2004). Co-creation experiences: The next practice in value creation. Journal of Interactive Marketing, 18(3), 5-14. https://doi.org/10.1002/dir.20015
  • Ragu-Nathan, T.S., Tarafdar, M., Ragu-Nathan, B.S. & Tu, Q. (2008). The consequences of technostress for end users in organizations: Conceptual development and empirical validation. Information Systems Research, 19(4), 417-433. https://doi.org/10.1287/isre.1070.0165
  • Rauschnabel, P. A., Felix, R., & Hinsch, C., (2019). Augmented reality marketing: How mobile AR-apps can improve brands through inspiration, Journal of Retailing and Consumer Services, 49, 43-53. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2019.03.004
  • Rauschnabel, P. A. (2021). Augmented reality is eating the real-world! The substitution of physical products by holograms. International Journal of Information Management, 57(4), 102279. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2020.102279
  • Riar, M., Xi, N., Zarnekow, R., Korbel, J. J., & Hamari, J. (2023). Using augmented reality for shopping: a framework for AR induced consumer behavior, literature review and future agenda. Internet Research, 33(1), 242-279. https://doi.org/10.1108/INTR-08-2021-0611
  • Schmitt, B.H. (1999). Experiential marketing: How to get customers to sense, feel, think, act and relate to your company and brands. The Free.
  • Shi, W., Rumokoy, F. S., & Frank, B. (2025). Customer loyalty through augmented reality apps: Quality attributes, market differences, and trust as a mediator. Total Quality Management & Business Excellence, 36(7–8), 759–787. https://doi.org/10.1080/14783363.2025.2477169
  • Shimp, T. A. (2013). Advertising, promotion, and other aspects of integrated marketing communications (8th edition). South-Western Cengage Learning.
  • Simonson, M. R., Maurer, M., Montag-Torardi, M., & Whitaker, M. (1987). Development of a standardized test of computer literacy and a computer anxiety index. Journal of Educational Computing Research, 3(2), 231-247. https://doi.org/10.2190/7CHY-5CM0-4D00-6JCG
  • Smink, A. R., Van Reijmersdal, E., Van Noort, G., & Neijens, P. C. (2020). Shopping in augmented reality: The effects of spatial presence, personalization and intrusiveness on app and brand responses. Journal of Business Research, 118, 474-485. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2020.07.018
  • Sun, C., Fang, Y., Kong, M., Chen, X., & Liu, Y., (2022). Influence of augmented reality product display on consumers’ product attitudes: A product uncertainty reduction perspective, Journal of Retailing and Consumer Services, 64, 102828. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2021.102828
  • Thatcher, J. B., & Perrewe, P. L. (2002). An empirical examination of individual traits as antecedents to computer anxiety and computer self-efficacy. MIS Quarterly, 26(4), 381-396. https://doi.org/10.2307/4132314 Thurstone, L. L. (1928). Attitudes can be measured. American Journal of Sociology, 33(4), 529–554. https://www.jstor.org/stable/2765691
  • Tıngır, M., & Tarlakazan, B. E. (2024). Günümüz reklamcılığında yeni pratikler; Artırılmış gerçeklikle reklam uygulamaları. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 34(2) 723-734. https://doi.org/10.18069/firatsbed.1448242
  • Tsai, T. H., Lin, W. Y., Chang, Y. S., Chang, P. C., & Lee, M. Y. (2020). Technology anxiety and resistance to change behavioral study of a wearable cardiac warming system using an extended TAM for older adults. PloS One, 15(1), e0227270. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0227270
  • Venkatesh, V., & Morris, M.G., (2020). Why don't men ever stop to ask for directions? Gender, social influence, and their role in technology acceptance and usage behavior. MIS Quarterly, 24(1), 115-139, 2000. https://doi.org/10.2307/3250981
  • Verhagen, T., Vonkeman, C., Feldberg, F., & Verhagen, P. (2014). Present it like it is here: Creating local presence to improve online product experiences. Computers in Human Behavior, 39, 270-280. https://doi.org/10.1016/j.chb.2014.07.036
  • Yang, K., & Forney, J. C. (2013). The moderating role of consumer technology anxiety in mobile shopping adoption: Differential effects of facilitating conditions and social influences. Journal of Electronic Commerce Research, 14(4), 334. http://www.jecr.org/sites/default/files/14_4_p04.pdf adresinden 22.02.2026 tarihinde erişilmiştir.
  • Yang, H., & Zhou, L. (2011). Extending TPB and TAM to mobile viral marketing: An exploratory study on American young consumers ’mobile viral marketing attitude, intent and behavior, Journal of Targeting, Measurement and Analysis for Marketing, 19(2), 85–98. https://doi.org/10.1057/jt.2011.11
  • Yim, M. Y. C., Chu, S. C., & Sauer, P. L. (2017). Is augmented reality technology an effective tool for e-commerce? An interactivity and vividness perspective. Journal of Interactive Marketing, 39(1), 89-103. https://doi.org/10.1016/j.intmar.2017.04.0
Toplam 76 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Bütünleşik Pazarlama İletişimi
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Refik Erdem Koç 0000-0002-9863-7012

Hidayet Karamuk 0000-0002-7654-9337

Fatih Koç 0000-0003-1305-9557

Burcu Candan 0000-0003-4913-9065

Gönderilme Tarihi 10 Eylül 2025
Kabul Tarihi 18 Şubat 2026
Erken Görünüm Tarihi 23 Şubat 2026
Yayımlanma Tarihi 23 Şubat 2026
DOI https://doi.org/10.17753/sosekev.1781401
IZ https://izlik.org/JA96BU59PF
Yayımlandığı Sayı Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication

Kaynak Göster

APA Koç, R. E., Karamuk, H., Koç, F., & Candan, B. (2026). TÜKETİCİ DENEYİMİNDE YENİLİKÇİ YAKLAŞIM: ARTIRILMIŞ GERÇEKLİK VE MARKA İLİŞKİSİ. EKEV Akademi Dergisi, Advanced Online Publication, 87-105. https://doi.org/10.17753/sosekev.1781401

Amaç ve Kapsam

Bu dergide, nitelikli bilimsel yayın üretimine katkı sağlamak amaçlanmaktadır.

Sosyal Bilimler, Fen Bilimleri.

1- EKEV Akademi Dergisine gönderilen yöntemsiz gerçekleştirilen derleme çalışmalar değerlendirmeye alınmayacaktır. Çalışmalar mutlaka dergi şablonuna yönelik hazırlanmalı ve 25 sayfayı geçmemelidir.
2- Dergiye gönderilen yazıların daha önce başka bir yayın organında yayımlanmamış olması veya yayımı için değerlendirme aşamasında bulunmaması gerekir.
3- Yazılar daha önce bir kongre, sempozyum ve toplantıda bildiri şeklinde sunulmuşsa, tarih ve yer belirtmek şartıyla; yayın kurulu tarafından uygun görülmesi durumunda yayımlanabilir. Bu konudaki her türlü sorumluluk yazarlara aittir.
4- Dergiye gönderilen makaleler öncelikle yazım editörleri tarafından Dergi Yazım ve Yayım İlkeleri bağlamında incelenir. Eğer yazar tarafından düzeltilmesi gereken kısımlar varsa yazı yazara iade edilerek düzeltilmesi istenir.
5- Dergi Yazım ve Yayım İlkelerine uygun olmayan yazılar hakeme gönderilmez ve yayımlanmaz.
6- Dergide editörler tarafından onaylanan yazılar aynı sistem üzerinden en az iki hakeme gönderilir. Gerekli görüldüğü durumlarda çalışma ikiden fazla hakeme inceletilebilir. Yayınlanacak çalışma ile ilgili nihai karar hakem çoğunluğunun görüşü de dikkate alınarak verilir. Hakemlerin önerileri editör tarafından titizlikle takip edilir. Dergi, gönderilen yazılarda düzeltme yapmak, yazıları yayımlamak ya da yayımlamamak haklarına sahiptir. Değerlendirmeye gönderilen çalışmalarda yazar(lar)ın ve hakemlerin isimleri karşılıklı olarak gizli tutulur.
7- Yazar(lar) hakemlerin olumsuz görüşlerine kanıt göstermek koşuluyla itiraz edebilir. Bu itiraz incelenir ve gerekli görülürse farklı hakem görüşüne başvurulur.
8- Bütün süreçler elektronik ortamda gerçekleşir.
9- Çalışmanın başlığının altında yazar adı, unvanı, görev yaptığı kurum ve kendisine ulaşılabilecek e-posta adresi gibi bilgilere yer verilmemelidir. Yazar adları, editör tarafından görülebildiğinden, bu bilgiler, yazıya editör tarafından eklenecektir. Yazılar sisteme eklenirken, yazara ait herhangi bir bilginin yazıda yer almadığından emin olunmalıdır. Bu husus, makaleyi inceleyecek hakemlere daha rahat hareket imkânı tanınması açısından önemlidir.
10- Yazılarda sosyal bilimlerdeki yaygın olan kaynak gösterme yöntemlerinden APA 7 kuralları kullanılmalıdır. Kaynakların doğruluğu yazarların sorumluluğundadır.
11- Dergiye gönderilen çalışmalarda dil bilgisi kurallarına (imla, noktalama, açıklık, anlaşılırlık vs.) riayet etme mecburiyeti vardır. Bu nedenle oluşabilecek problemler ve eleştirilerden tamamen yazar sorumludur.


YAZIM KURALLARI ve KAYNAK GÖSTERME BİÇİMİ
EKEV Akademi Dergisine gönderilen yazılar, referans sistemi, dipnot gösterme biçimi ve kaynakça düzenlenmesinde American Psychological Association (APA) stilinde hazırlanmalıdır. İlahiyat alanındaki makalelerde MLA stili kullanılabilir, söz konusu stil ile ilgili bilgiler ayrı bir başlık altında aşağıda verilmiştir.
Paragraf girintisi 1,25 olmalıdır. Çalışmanın başlığı ve ana metin Times New Roman, 11 punto, satır ve paragraf aralığı 1,15, paragraf öncesi ve sonrası 6 nk olmalıdır.
Öz ve Abstract en fazla 300 kelime olmalıdır (Times New Roman, 10 punto, italik, satır ve paragraf aralığı 1, paragraf öncesi ve sonrası 6 nk). Öz ve abstractta sırasıyla bulunması gerekenler: Araştırmanın amacı, araştırmanın yöntemi ve deseni, veri toplama aracı, sonuç ve öneriler (birden fazla sonuç ve önerinin olması durumunda bu kısımda yalnızca en önemlilerine yer verilmelidir.)

Anahtar Kelimeler: En az 3 en fazla 5 anahtar kelime olmalıdır. Anahtar kelimelerin yalnızca ilk harfi büyük diğer harfleri küçük olarak yazılmalı ve en sonuna nokta konulmalıdır. (Örnek: Anahtar Kelimeler: Prozodi, Akıcı okuma, Okuduğunu anlama.)
Jel Kodu: (Yalnızca İİBF alanındaki makaleler için gereklidir.)
Makalede bulunması gereken başlıklar makale şablonu içerisinde belirtilmiştir. Başlıklar sola yaslı olmalı ve otomatik bir şekilde numaralandırılmalıdır.

Metin İçinde Kaynak Gösterme
Tek yazar, tek çalışma:

Sönmez (1998) Türkiye’deki bölgesel eşitsizlikleri incelediği çalışmasında, ….dır.
Türkiye’deki bölgesel eşitsizliklerin incelendiği bir çalışmada, …..dır (Sönmez, 1998).

İki yazarlı çalışma:
İki yazar varsa, her ikisinin de soyadı verilir.
Yöntem en genel anlamda ...... tanımlanır (Dembo & Gibson, 1985).
Dembo ve Gibson’a (1985) göre ……………… ....... .... dır.
Doğrudan alıntılarda Yazarın soyadı, tarih ve sayfa numarası verilmelidir.
Dembo ve Gibson (1985) eğitimi “…………………………………………..” olarak tanılamaktadır (s.12).
Eğitim “…………………………………………..” olarak tanılamaktadır (Dembo & Gibson, 1985, s.12).

Üç ve daha fazla yazarlı çalışma:
Metin içinde ilk belirtildiği yerden itibaren ilk yazarın soyadı verilir, “vd” diye devam edilir. Kaynakça listesinde her yazarın soyadı ve adlarının baş harfleri verilir.
(Ulaş vd., 2022)
Ulaş vd. (2022) …olarak ifade etmiştir.

Gruplar (Yazar olarak):
Metin içinde ilk gösterme:
(Millî Eğitim Bakanlığı [MEB], 2019)
Daha sonraki göstermeler:
(MEB, 2019).

Aynı parantez içinde iki veya daha çok çalışma:
Çalışmalar alfabetik sıraya göre düzenlenir.
(Akan, 2020; Coşkun, 2021; Er, 2020; Ulaş, 2015)

Aynı parantez içinde iki veya daha çok çalışma:
Yayın yılına göre sıralanarak, aynı yazarların iki ya da daha çok çalışması düzenlenir. Önce yazarların soyadları verilir, ardından her bir çalışma için sadece çalışma yılları verilir.
(Köklü & Büyüköztürk, 1991; 1993).

Aynı yazarın aynı yıl yaptığı çalışmaları:
Yazarın birden fazla çalışmasını ayırt edebilmek için yıllardan sonra a,b,c harfleri kullanılır.
(Demir, 1990a; 1990b; 1990c)

Aktaran:
İkincil kaynaklardan alıntı yapan bir kaynağa referans veriliyorsa, asıl yararlanılan kaynağa göndermede bulunulur.
(Rabbitt, 1982, Akt. Lyon vd., 2014)

Aktarandan doğrudan alıntı:
Eğitim “…………………………………………..” olarak tanılamaktadır (Rabbitt, 1982, Akt. Lyon vd., 2014, s.12).

Tablo ve Şekiller:
Tablo ve şekil gösterimleri başvurular>resim yazısı ekleme kısmından otomatik olarak eklenmelidir.
Tablo 1
Tablo Gösterimi


Şekil 1
Şekil Gösterimi
(Yalnızca tablo içeriklerinde paragraf öncesi 0 nk, sonrası 6 nk olarak ayarlanmalıdır. Tablonun içeriği 9 punto olmalıdır.)

Kaynakça Listesinde Kaynak Gösterme:

Makale:
Grady, J. S., Her, M., Moreno, G., Perez, C., & Yelinek, J. (2019). Emotions in storybooks: A comparison of storybooks that represent ethnic and racial groups in the United States. Psychology of Popular Media Culture, 8(3), 207–217. https://doi.org/10.1037/ppm0000185

Bilgileri eksik olan makale: Stegmeir, M. (2016). Climate change: New discipline practices promote college access.
Stegmeir, M. (2016). Climate change: New discipline practices promote college access. The Journal of College Admission, (231), 44–47. https://www.nxtbook.com/ygsreprints/NACAC/nacac_jca_spring2016/#/46


Kitap:
Ulaş, A. H. (2014). Drama oyun ve fiziksel etkinlikler (2. baskı). Favori.
Not: Kitaplara ilişkin kaynakçalarda 1. baskı dışındaki basım numaralarına mutlaka belirtilmelidir. Yayıncılık, basımevi gibi ifadelere yer verilmemelidir.


Editörlü kitap bölümü:


İngilizce Kaynak:

Guba, E. G., & Lincoln, Y. S. (1994). Competing paradigms in qualitative research. In N. K. Denzin & Y. S. Lincoln (Eds.), Handbook of qualitative research (pp. 105–117). Sage.


Türkçe Kaynak:

Akan, E., & Ulaş, H. (2023). Merak, öğrenme ve motivasyon arasındaki ilişki. O. Sevim & H. Ulaş (Eds.), Merak ve öğrenme içinde (ss. 45-58). Bidge.


Kitap Bölümü Olarak Yayınlanan Konferans Bildirileri:
Bedenel, A.-L., Jourdan, L., & Biernacki, C. (2019). Probability estimation by an adapted genetic algorithm in web insurance. In R. Battiti, M. Brunato, I. Kotsireas, & P. Pardalos (Eds.), Lecture notes in computer science: Vol. 11353. Learning and intelligent optimization (pp. 225–240). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-05348-221


Konferans Sunumu:
Evans, A. C., Jr., Garbarino, J., Bocanegra, E., Kinscherff, R. T., & Márquez-Greene, N. (2019, August 8–11). Gun violence: An event on the power of community [Conference presentation]. APA 2019 Convention, Chicago, IL, United States. https://convention.apa.org/2019-video


Konferans Sunum Özeti
Cacioppo, S. (2019, April 25–28). Evolutionary theory of social connections: Past, present, and future [Conference presentation abstract]. Ninety-ninth annual convention of the Western Psychological Association, Pasadena, CA, United States. https://westernpsych.org/wp-content/uploads/2019/04/WPA-Program-2019-Final-2.pdf

Kitap Olarak Yayınlanan Konferans Bildirileri
Kushilevitz, E., & Malkin, T. (Eds.). (2016). Lecture notes in computer science: Vol. 9562. Theory of cryptography. Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-662-49096-9

Kitap Bölümü Olarak Yayınlanan Konferans Bildirileri

Bedenel, A.-L., Jourdan, L., & Biernacki, C. (2019). Probability estimation by an adapted genetic algorithm in web insurance. In R. Battiti, M. Brunato, I. Kotsireas, & P. Pardalos (Eds.), Lecture notes in computer science: Vol. 11353. Learning and intelligent optimization (pp. 225–240). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-05348-2_21

Tez:
Akan, E. (2021). Çözümleme ve ses temelli ilkokuma ve yazma öğretim yöntemlerinin prozodik okuma becerileri açısından incelenmesi (Tez No. 675403) [Yüksek lisans tezi, Atatürk Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.

MLA STİLİNE GÖRE KAYNAK VE REFERANS SİSTEMİ ( İLAHİYAT ALANI İÇİN)
İlahiyat ve din bilimleri ile ilgili yazılarda MLA STİL kullanılacaktır.
Dipnot kullanımında eserin ilk geçtiği yerde tam künye daha sonraki kullanımlarda kısaltılmış künye kullanılmalıdır.


Kitap:
Kitap yazarının soyadı veya meşhur adı, adı, eserin tam adı (italik), varsa çeviren (Çev.), tahkik eden (Thk.) veya sadeleştiren (Sad.), edisyon (Eds.) yayına hazırlayanın (Haz.) adı, soyadı, kaçıncı baskı olduğu, yayınevi (tercihe bağlı), yayın yeri ve tarihi, varsa cildi ve sayfası. Şayet baskı yeri yoksa (y.y), tarih yoksa (trs.) şeklinde kısaltılacaktır.
Örnek:
Cerrahoğlu, İsmail, Tefsîr Usûlü, Diyanet İşleri Başkanlığı Yay., Ankara, 1988, C.1, s.55.


Tahkik
Yâkût el-Hamevî, Mu’cemü’l-Büldân, thk. Ferîd Abdülaziz el-Cündî, Beyrût, 1990, C.V, s.16.


Çeviri
Şehrûr, Muhammed, Lügavî Kur’ân Okumaları, Çev. Mustafa Ünver, Samsun 2001, s. 69.


Makale
Makale yazarının soyadı ve adı, makale adı (tırnak içinde ve italik), dergi veya eser adı (italik), çeviri vs. ise onların adı, derginin baskı yeri ve tarihi, cildi veya yılı, sayı numarası, sayfası.

Mehmed S. Hatiboğlu, “İlk Sufilerin Hadis/Sünnet Anlayışları Üzerine”, İslâmiyât, Ankara, 1999, C. 2, S. 3, temmuz-eylül, s. 15.


Dipnotta bir eserin ikinci ve daha sonraki kullanımlar
İlk geçtiği yerde tam künye ile verildikten sonra şayet tekrar kullanılacaksa parantez içinde daha sonraki kullanımdaki kısaltma yazılacaktır. İkici ve diğer kullanımlarda yazarın soyadı veya meşhur adı, eserin kısa adı cilt ve sayfa numarası yazılacaktır.
Örnek:
Ebü'l-Fazl Celalüddin Abdurrahman b. Ebî Bekr es-Suyûtî (911/1505), el-İtkân fî Ulûmi'l-Kur'ân, Thk. Muhammed Ebü'l-Fazl İbrâhim, Dârü't-Türas, 3. bs., Kahire, 1985, C.1, s. 225. (el-İtkân) (İlk Kullanım)
es-Suyûtî, el-İtkân, C.II, s. 22. (ikinci ve sonraki kullanımlar)


Basılmış sempozyum bildirileri, ansiklopedi maddeleri, tezler, kitap bölümleri aşağıdaki şekle uygun olmalıdır.
Yılmaz Öztuna, “Mesnevî”, Türk Ansiklopedisi, Ankara 1983, C.XXIV, s. 46
Mehmed Zeki Pakalın, Osmanlı Tarih ve Deyimleri Sözlüğü, İstanbul 1993, C. II, s. 488
Özgel, İshak, Büyük Selçuklu Dönemi Müfessirleri, (Basılmamış Yüksek Lisans Tezi), Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bursa 1996, s. 142


Yazma Eserlerde Kütüphane adı, kayıt numarası ve varak yazılacaktır.
Abdülmecid-i Sivâsî, Şerh-i Mesnevî, M E.B. Ank, Genel Kitâblık, nr 683, vr. 3b


Âyetler
Sure numarası / âyet numarası
Örnek
2/Bakara/56


Hadislere yapılan atıflarda Concordance usulü takip edilmeldir.
Örnek:
Buhârî, İmân 15.


Arapça eser isimleri ve müellif isimlerinin yazımında, ismi mensuplarda (lam-ı tarifler okunduğu gibi yazılacaktır)
er-Râzî ve el-Cezerî


Eser isimlerinde harfi cerler küçük yazılacak lâm-ı tarifler üst kesme ile ayrılacak okunduğu gibi yazılacaktır.
“el-Burhân fî Ulûmi’l-Kurân”



NOT: Âyet, hadis veya diğer Arapça ibareler mutlaka yaygın olarak kullanılan fontlarda yazılmalı ve word’de farklı iki dilde kullanılabilir özelliğinde olmalıdır.
İnternet Siteleri:
Kitap ve makele referans sitemine ek olarak erişim tarihi ve http adresi verilecektir.

Beach, D.. “A problem of validity in education research”, Qualitative Inquiry, 9, 859 – 873. December 2003, Web: http://qix.sagepub.com/cgi/reprint/9/6/859 adresinden 8 Ocak 2007’de alınmıştır.


MLA Sistemine Göre Metin Sonunda Kaynak Gösterimi
1- Kaynakça başka bir sayfada yazarların soyadına göre alfabetik sırayla düzenlenir. Yazar adı verilmemişse eser adı, eser kurum yayınıysa kurum adı dikkate alınır, eserin ve kurumun ilk harfine göre alfabetik sıralama yapılır.
2- Kaynaklar iki yana yaslı, ilk satırda paragraf girintisi olmadan ikinci satırı 1,25 paragraf girintisiyle düzenlenir.
NOT: Kaynakçada kullanılan kaynakların ilk dipnottaki tam künye hali verilecektir. Buna ilave olarak sadece şayet kaynak eser birden fazla cilde sahip ise kaç cilt olduğu belirtilecektir. Makale ise derginin hangi sayfaları arasında olduğu bilgisi eklenecektir.


Tek yazarlı kitap:
Günay, V. Doğan, Söylem Çözümlemesi, İstanbul: Papatya, 2013.


İki ya da üç yazarlı kitap:
Kıran, Zeynel & Ayşe Kıran. Dilbilime Giriş. Ankara: Seçkin, 2006.
NOT: İkinci yazarın ismi aynen yazılmış, soyadı öne alınmamıştır çünkü ilk yazarın soyadına göre alfabetik sıralama yapılmaktadır.


Üçün üzerinde yazarı olan kitap (ilk yazarın adından sonra diğer yazarlar kitaptaki sıraya göre verilir ya da ilk yazar adı verildikten sonra diğerleri denilir ve sonraki yazarlar verilmez.):
Örnek: Korkmaz, Zeynep vd. Türk Dili ve Kompozisyon. 2. Baskı, Ankara: Ekin, 2007.


Özel yazımı olan isimlerce yazılmış kitap: (Bazı yazarlar belirli isimlerle tanınmıştır ve bazı yazarların da soyadı bulunmamaktadır. Bunlarda ilk ad dikkate alınmalı gerekirse parantez içinde açıklama vermelidir.
Nazım Hikmet (Ran). La Fontaine'den Masallar. 1. Baskı, Ankara: YKY, 2012.


Yazarı bilinmeyen eser (Uzun eser isimleri italik, kısa eser isimleri çift tırnak içinde verilir.)
Dede Korkut Öyküleri. İstanbul, Dilek yayınları, 1980.


Çeviri ve editörlü kitap:
Merriam B. Sharan. Nitel Araştırma Desen ve Uygulama İçi Bir Rehber. Çev. Selahattin Turan. Ankara: Nobel, 2013.


Tez
Karahan, Leman. Türkçe öğretiminde klâsik Türk edebiyatı eserlerinden faydalanma yolları (15-18.yy.). Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Niğde Niğde Üniversitesi, 2010.


Elektronik Kaynak
Sağır, Mukim. Ana Dil Mi, Ana Dili Mi?. 14 Temmuz 2014. ww.turkishstudies.net/Makaleler/1911810174_sagirmukim.pdf.


Kısaltmalar

b.: Bin, ibn
bkz.: Bakınız
bs.: Baskı
C.: Cilt
Çev.: Çeviren
Der.: Derleyen
Ed.: Editör
Eds.: Edisyon
h.: Hicrî
Haz.: Hazırlayan
hk.: Hakkında
krş.: Karşılaştırınız
Ktp.: Kütüphane/Kütüphanesi
m.ö.: Milattan önce
m.s.: Milattan sonra
nr.: Numara
Nşr.: Neşreden
ö.: Ölümü
S.: Sayı
s.: Sayfa
Thk.: Tahkik eden
trs.: Tarihsiz
vr.: Varak
y.y.: Yayın yeri yok


MLA Sistemine Göre Metin İçi Kaynak Gösterimi
1- Alıntılar
2- MLA sisteminde uzun eserlerin (Roman, kitap, oyun vb.) başlıkları metin içinde eğik yazı ile; kısa eserlerin (şiir, tek öykü, makale vb.) başlıkları ise çift tırnakla normal yazıyla verilmelidir.
Örnek: Söylem Çözümlemesi kitabında Doğan Günay “Dil ile ilgili açıklamaları bir yerde sonlandırmak zordur” (15) demiş dilin açıklanmasının güçlüğüne dikkat çekmiştir.
Örnek: Mehmet Akif Ersoy’un “Ordunun Duası” şiiri dikkate değerdir (627-628).
3- Yazar ve eser ismi belliyse alıntı sonrasında sadece sayfa numarası parantez içinde, aynı metinden yapılan alıntılar art arda veriliyorsa ve araya başka yazarlardan yapılan alıntılar girmemişse sadece sayfa numarası verilir. Araya farklı bir yazardan alıntı girmişse yazar ve eser ismi tekrar verilmelidir.

EKEV Akademi Dergisi Kış, Bahar, Yaz ve Güz dönemlerinde olmak üzere yılda dört kez yayımlanır. Yayın dili Türkçe, İngilizce ve Arapça’dır.


EKEV Akademi Dergisi'nde yayımlanan tüm yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir. İzin alınmadan kısmen veya tamamen herhangi bir şekilde basılamaz ve çoğaltılamaz. Yayın kurulu dergiye gönderilen yazıları yayınlayıp yayınlamamakta serbesttir. Gönderilen yazılar iade edilmez.

EKEV AKADEMİ DERGİSİ YAYIN SÜRECİ VE ETİK SORUMLULUKLAR

Açık Erişim

EKEV Akademi Dergisi ulusal hakemli ve açık erişimli bir dergidir.

Gizlilik

EKEV Akademi Dergisi “Kişisel Verilerin Korunması Kanunu” kapsamında hakem, yazar ve okuyucu bilgilerini derginin bilimsel amaçları doğrultusunda kullanır ve üçüncü kişilerle paylaşmaz.

Arşiv

EKEV Akademi Dergisinde yayımlanan makaleler TÜBİTAK ULAKBİM EKEV Akademi Dergisi aracılığıyla pdf formatında ULAKBİM sunucularında arşivlenmektedir. Ayrıca editörya tarafından pdf formatında saklanmaktadır.

Telif Hakkı

EKEV akademi Dergisine gönderilen makaleler, önceden başka bir dergide veya başka bir yerde yayınlanmamış veya herhangi bir dergiye yayınlanmak üzere gönderilmemiş özgün makale niteliğinde olmalıdır.

Yazarlar makaleyi dergi sistemine yüklediklerinde makalenin telif hakkından feragat etmeyi ve EKEV Akademi Dergisine devretmeyi kabul ederler.

Körleme Hakemlik

EKEV Akademi Dergisinde hakem ve yazar kimlikleri çift taraflı olarak gizli tutulur, yazar, hakem ve üçüncü kişilerle paylaşılmaz.

Değerlendirme Süreci

EKEV Akademi Dergisine gönderilen makaleler; dergi editörlerince incelenir. Derginin amaç ve kapsamı dışında olan, özgün değeri olmayan, bilimsel olarak zayıf ve etik ilklere uyulmamış, dil açısından problemli ve yayın dillerinden birinin dışında olan makaleler reddedilir. Değerlendirme sonucu yazara 10 gün içinde bildirilir. Makalenin ilk inceleme sonucu olumlu olursa alan editörlerine yönlendirilir.

Alan Editörü İncelemesi

Alan editörü tarafından makale; genel yapısı, giriş, materyal ve metot, bulgular, sonuç, değerlendirme ve tartışma bölümleri dergi yayın politikası ve kriterleri temelinde değerlendirilir. Alan editörünce yeterli görülmeyen çalışmalar en geç üç hafta içinde yazara iade edilir.

Hakem Süreci

Ön incelemeden geçen makaleye içeriğine uygun olmak üzere, alan editörleri tarafından hakem önerilir. Hakem önerileri editörce değerlendirilir ve ilk olarak makale iki hakeme gönderilir. Hakemler tarafından en geç iki hafta içinde makale incelenir ve rapor yazılır.

Rapor süreci:

1- Raporlardan her ikisi de olumlu ise = süreç editörlerin makaleyi kontrol ve düzletme önerileriyle devam eder.

2- Raporlardan biri veya ikisi düzeltme ise = makale raporları incelenir, yazara iletilir, yazarın düzeltmeleri takip edilir, düzletilmiş nüsha editörler ve hakemler tarafından kontrol edilir ve düzeltmeler yapılmışsa makale yayımlanacaklar listesine alınır.

3- Raporlardan her ikisi de olumsuz ise = editörlerin değerlendirmeleri sonrasında makale reddedilir.

4- Raporlardan biri olumlu diğeri olumsuz ise = makale alan editörünce önerilen üçüncü hakeme gönderilir, üçüncü hakemin raporu olumluysa 2. Maddede belirtilen süreç işletilir. Ancak üçüncü hakem raporu olumsuz ise editör değerlendirmesi sonrasında makale reddedilir. Ancak hakemlerin herhangi biri tarafından verilen düzeltme istatistikle ilgiliyse ve yazar bu düzeltmeyi yapmaması ya da hakemin düzeltme önerisine yönelik herhangi bir açıklamada bulunmaması durumunda makale editörya tarafından (istatistik alanında uzman kişilere danışılarak) reddedilebilir. 

Değerlendirme

Hakem ve editörlerin önerileri doğrultusunda düzeltilen makale alan editörünce incelenir ve sonuç olumluysa yayınlanacaklar listesine alınır. Yayımlanacaklar listesine alınan makale son incelemede editörya tarafından uygun bulunduğu takdirde yayımlanmak üzere dizgiye gönderilir. Uygun bulunmayan makaleler editörya tarafından reddedilir.

İntihal

Yayımlanacaklara atılan makalenin intihal denetimi yapılır. EKEV Akademi Dergisi kabul edilebilir benzerlik oranı %15’tir. Yazar makalenin orijinalliğini sağlamadan birinci dereceden sorumludur.

Makale Gönderimi

Yazarlar, EKEV Akademi Dergisi ana sitesinden “http://www.ekevakademi.org/YeniUyelik.aspx” üyeliklerini gerçekleştirdikten sonra makalelerini dergi sistemine yükleyebilir.

Makaleyi Geri Çekme

EKEV Akademi Dergisine gönderilen makaleler, hakem süreci başladıktan sonra veya başka bir dergiye gönderildiği için geri çekilemez. Yazarlar, dergi editörleriyle iletişime (dergi@ekevakademi.or) geçerek makalesini geri çekmek istediğini belirten bir dilekçe ile hakem süreci başlatılmamış makalelerini geri çekebilirler. Yayın kurulu tarafından telif hakları EKEV Akademi Dergisine devredilmiş çalışmaların geri çekme isteği onaylanmadığı sürece yazarlar makalelerini başka bir dergiye değerlendirmek üzere gönderemezler.

Destekleyici ve Reklam

EKEV Akademi Dergisi reklam kabul etmemektedir ve herhangi bir destekleyicisi bulunmamaktadır.

YAYIN ETİĞİ

EKEV Akademi Dergisi; bilimsel disiplinin çalışma prensiplerine uygun olarak hazırlanan araştırma makalelerinin (değerlendirme, telif, kitap incelemesi) yayımlandığı hakemli bir dergidir.

EKEV Akademi Dergisinde uygulanan yayın süreçleri, bilginin tarafsız ve saygın bir şekilde gelişimine ve dağıtımına temel teşkil etmektedir. Bu doğrultuda uygulanan süreçler, yazarların ve yazarları destekleyen kurumların çalışmalarının kalitesine doğrudan yansımaktadır. Hakemli çalışmalar bilimsel yöntemi somutlaştıran ve destekleyen çalışmalardır. Bu noktada surecin bütün paydaşlarının (yazarlar, okuyucular ve araştırmacılar, yayıncı, hakemler ve editörler) etik ilkelere yönelik standartlara uyması önem taşımaktadır. EKEV Akademi Dergisi yayın etiği kapsamında tüm paydaşların aşağıdaki etik sorumlulukları taşıması beklenmektedir.

Aşağıda yer alan etik görev ve sorumluluklar oluşturulurken açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan rehberler ve politikalar dikkate alınarak hazırlanmıştır. (https://publicationethics.org/authorship).

Yazarların Etik Sorumlulukları

Bilimsel gelişim objektif bir tavır ve etik ilkeler temelinde gelişmektedir. EKEV Akademi Dergisi’ne çalışma gönderen yazarlardan evrensel etik değerlere ve aşağıda belirtilen etik ilkelere uymaları beklenmektedir.

1- Yazar(lar)ın gönderdikleri çalışmaların özgün olması beklenmektedir. Yazar(lar)ın başka çalışmalardan yararlanmaları veya başka çalışmaları kullanmaları durumunda eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir.

2-Çalışmanın oluşturulmasında içeriğe entelektüel açıdan katkı sağlamayan kişiler, yazar olarak belirtilmemelidir.

3-Yayınlanmak üzere gönderilen tüm çalışmaların varsa çıkar çatışması teşkil edebilecek durumları ve ilişkileri açıklanmalıdır.

4-Yazar(lar)dan değerlendirme süreçleri çerçevesinde makalelerine ilişkin ham veri talep edilebilir, böyle bir durumda yazar(lar) beklenen veri ve bilgileri yayın kurulu ve bilim kuruluna sunmaya hazır olmalıdır.

5- Yazar(lar) kullanılan verilerin kullanım haklarına, araştırma/analizlerle ilgili gerekli izinlere sahip olduklarını veya deney yapılan deneklerin rızasının alındığını gösteren belgeye sahip olmalıdır.

6-Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, dergi editörünü veya yayıncıyı bilgilendirme, düzeltme veya geri çekme işlemlerinde editörle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.

7-Yazarlar çalışmalarını aynı anda birden fazla derginin başvuru sürecinde bulunduramaz. Her bir başvuru önceki başvurunun tamamlanmasını takiben başlatılabilir. Başka bir dergide yayınlanmış çalışma EKEV Akademi Dergisi’ne gönderilemez.

8-Değerlendirme süreci başlamış bir çalışmanın yazar sorumluluklarının değiştirilmesi (Yazar ekleme, yazar sırası değiştirme, yazar çıkartma gibi) teklif edilemez.

9-Yazarlar makalelerinde “Araştırma Etiği” başlığıyla araştırma ve yayın etiğine uyduklarına dair bilgi vermelidirler.

10-Yazarlar etik kurul izni gerektiren çalışmalarda, izinle ilgili bilgilere (kurul adı, tarih ve sayı no) eğitim alanında yaptıkları çalışmalarda yetkili kurum yönetmeliğine (MEB İzin Yönergesi) uygun olarak izne yöntem bölümünde ve ayrıca makalenin ilk/son sayfasında yer verilmelidirler. Buna ek olarak olgu sunumları veya eğitim alanında deneysel çalışmalarda, bilgilendirilmiş gönüllü¨ olur/onam formunun imzalatıldığına dair bilgiye makalelerinde yer vermelidirler.

Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları

EKEV Akademi Dergisi editör ve alan editörleri, açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan "COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors" ve "COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors" rehberleri temelinde aşağıdaki etik görev ve sorumluluklara sahip olmalıdır:

Genel görev ve sorumluluklar

Editörler, dergide yayınlanan her yayından sorumludur. Bu sorumluluk bağlamında editörler, aşağıdaki rol ve yükümlülükleri taşımaktadır:

1- Okuyucuların ve yazarların bilgi ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik çaba sarf etme,

2- Sürekli olarak derginin gelişimini sağlama,

3- Dergide yayınlanan çalışmaların kalitesini geliştirmeye yönelik süreçleri yürütme,

4- Düşünce özgürlüğünü destekleme,

5- Akademik açıdan bütünlüğü sağlanma,

6- Fikri mülkiyet hakları ve etik standartlardan taviz vermeden iş süreçlerini devam ettirme,

7- Düzeltme, açıklama gerektiren konularda yayın açısından açıklık ve şeffaflık gösterme.

Okuyucu ile ilişkiler

Editörler tüm okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcıların ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve deneyim beklentilerini dikkate alarak karar vermelidir. Yayınlanan çalışmaların okuyucu, araştırmacı, uygulayıcı ve bilimsel literatüre katkı sağlamasına ve özgün nitelikte olmasına dikkat etmelidir. Ayrıca editörler okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcılardan gelen geri bildirimleri dikkate almak, açıklayıcı ve bilgilendirici geri bildirim vermekle yükümlüdür.

Yazarlar ile ilişkiler

Editörlerin yazarlara karşı görev ve sorumlulukları aşağıdaki şekildedir:

1- Editörler, çalışmaların önemi, özgün değeri, geçerliliği, anlatımın açıklığı ve derginin amaç ve hedeflerine dayanarak olumlu ya da olumsuz karar vermelidir.

2- Yayın kapsamına uygun olan çalışmaların ciddi problemi olmadığı sürece ön değerlendirme aşamasına almalıdır.

3- Editörler, çalışma ile ilgili ciddi bir sorun olmadıkça, olumlu yöndeki hakem önerilerini göz ardı etmemelidir.

4- Yeni editörler, çalışmalara yönelik olarak önceki editör(ler) tarafından verilen kararları ciddi bir sorun olmadıkça değiştirmemelidir.

5- "Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" mutlaka yayınlanmalı ve editörler tanımlanan süreçlerde yaşanabilecek sapmaların önüne geçmelidir.

6- Editörler yazarlar tarafından kendilerinden beklenecek her konuyu ayrıntılı olarak içeren bir "Yazar Rehberi" yayınlamalıdır. Bu rehberler belirli zaman aralıklarında güncellenmelidir.

7- Yazarlara açıklayıcı ve bilgilendirici şekilde bildirim ve dönüş sağlanmalıdır.

Hakemler ile ilişkiler

Editörlerin hakemlere karşı görev ve sorumlulukları aşağıdaki şekildedir:

1- Hakemleri çalışmanın konusuna uygun olarak belirlemelidir.

2- Hakemlerin değerlendirme aşamasında ihtiyaç duyacakları bilgi ve rehberleri sağlamakla yükümlüdür.

3- Yazarlar ve hakemler arasından çıkar çatışması olup olmadığını gözetmek durumundadır.

4- Körleme hakemlik bağlamında hakemlerin kimlik bilgilerini gizli tutmalıdır.

5- Hakemleri tarafsız, bilimsel ve nesnel bir dille çalışmayı değerlendirmeleri için teşvik etmelidir.

6- Hakemleri zamanında dönüş ve performans gibi ölçütlerle değerlendirmelidir.

7- Hakemlerin performansını artırıcı uygulama ve politikalar belirlemelidir.

8- Hakem havuzunun dinamik şekilde güncellenmesi konusunda gerekli adımları atmalıdır.

9- Nezaketsiz ve bilimsel olmayan değerlendirmeleri engellemelidir.

10- Hakem havuzunun geniş bir yelpazeden oluşması için adımlar atmalıdır.

Yayın kurulu ile ilişkiler

Editörler, tüm yayın kurulu üyelerinin süreçleri yayın politikaları ve yönergelere uygun ilerletmesini sağlamalıdır. Yayın kurulu üyelerini yayın politikaları hakkında bilgilendirmeli ve gelişmelerden haberdar etmelidir. Yeni yayın kurulu üyelerini yayın politikaları konusunda eğitmeli, ihtiyaç duydukları bilgileri sağlamalıdır.

Ayrıca editörler;

1- Yayın kurulu üyelerinin çalışmaları tarafsız ve bağımsız olarak değerlendirmelerini sağlamalıdır.

2- Yeni yayın kurulu üyelerini, katkı sağlayabilir ve uygun nitelikte belirlemelidir.

3- Yayın kurulu üyelerinin uzmanlık alanına uygun çalışmaları değerlendirme için göndermelidir.

4- Yayın kurulu ile düzenli olarak etkileşim içerisinde olmalıdır.

5- Yayın kurulu ile belirli aralıklarla yayın politikalarının ve derginin gelişimi için toplantılar düzenlemelidir.

Dergi sahibi ve yayıncı ile ilişkiler

Editörler ve yayıncı arasındaki ilişki editöryal bağımsızlık ilkesine dayanmaktadır. Editörler ile yayıncı arasında yapılan yazılı sözleşme gereği, editörlerin alacağı tüm kararlar yayıncı ve dergi sahibinden bağımsızdır.

Editöryal ve kör hakemlik süreçleri

Editörler; dergi yayın politikalarında yer alan "Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" politikalarını uygulamakla yükümlüdür. Bu bağlamda editörler her çalışmanın adil, tarafsız ve zamanında değerlendirme sürecinin tamamlanmasını sağlar.

Kalite güvencesi

Editörler; dergide yayınlanan her makalenin dergi yayın politikaları ve uluslararası standartlara uygun olarak yayınlanmasından sorumludur.

Kişisel verilerin korunması

Editörler; değerlendirilen çalışmalarda yer alan deneklere veya görsellere ilişkin kişisel verilerin korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan bireylerin açık rızası belgeli olmadığı sürece çalışmayı reddetmekle görevlidir. Ayrıca editörler; yazar, hakem ve okuyucuların bireysel verilerini korumaktan sorumludur.

Etik kurul, insan ve hayvan hakları

Editörler; değerlendirilen çalışmalarda insan ve hayvan haklarının korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan deneklere ilişkin etik kurul onayı, deneysel araştırmalara ilişkin izinlerin olmadığı durumlarda çalışmayı reddetmekle sorumludur.

Olası suiistimal ve görevi kötüye kullanmaya karşı önlem

Editörler; olası suiistimal ve görevi kötüye kullanma işlemlerine karşı önlem almakla yükümlüdür. Bu duruma yönelik şikâyetlerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi konusunda titiz ve nesnel bir soruşturma yapmanın yanı sıra, konuyla ilgili bulguların paylaşılması editörün sorumlulukları arasında yer almaktadır.

Akademik yayın bütünlüğünü sağlamak

Editörler çalışmalarda yer alan hata, tutarsızlık ya da yanlış yönlendirme içeren yargıların hızlı bir şekilde düzeltilmesini sağlamalıdır.

Fikri mülkiyet haklarının korunması

Editörler; yayınlanan tüm makalelerin fikri mülkiyet hakkını korumakla, olası ihlallerde derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunmakla yükümlüdür. Ayrıca editörler yayınlanan tüm makalelerdeki içeriklerin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi adına gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.

Yapıcılık ve tartışmaya açıklık

Editörler;

1- Dergide yayınlanan eserlere ilişkin ikna edici eleştirileri dikkate almalı ve bu eleştirilere yönelik yapıcı bir tutum sergilemelidir.

2- Eleştirilen çalışmaların yazar(lar)ına cevap hakkı tanımalıdır.

3- Olumsuz sonuçlar içeren çalışmaları göz ardı etmemeli ya da dışlamamalıdır.

Şikâyetler

Editörler; yazar, hakem veya okuyuculardan gelen şikâyetleri dikkatlice inceleyerek aydınlatıcı ve açıklayıcı bir şekilde yanıt vermekle yükümlüdür.

Politik ve Ticari kaygılar

Dergi sahibi, yayıncı ve diğer hiçbir politik ve ticari unsur, editörlerin bağımsız karar almalarını etkilemez.

Çıkar çatışmaları

Editörler; yazar(lar), hakemler ve diğer editörler arasındaki çıkar çatışmalarını göz önünde bulundurarak, çalışmaların yayın sürecinin bağımsız ve tarafsız bir şekilde tamamlamasını garanti eder.

Hakemlerin Etik Sorumlulukları

Tüm çalışmaların "Körleme Hakemlik" ile değerlendirilmesi yayın kalitesini doğrudan etkilemektedir. Bu süreç yayının nesnel ve bağımsız değerlendirilmesi ile güven sağlar. EKEV Akademi Dergisi değerlendirme süreci çift taraflı kör hakemlik ilkesiyle yürütülür. Hakemler yazarlar ile doğrudan iletişime geçemez, değerlendirme ve yorumlar dergi yönetim sistemi aracılığıyla iletilir. Bu süreçte değerlendirme formları ve tam metinler üzerindeki hakem yorumları editör aracılığıyla yazar(lar)a iletilir. Bu bağlamda dergimiz için çalışma değerlendiren hakemlerin aşağıdaki etik sorumluluklara sahip olması beklenmektedir:

1- Sadece uzmanlık alanı ile ilgili çalışma değerlendirmeyi kabul etmelidir.

2- Tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdır.

3- Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması ile karşı karşıya olduğunu düşünürse, çalışmayı incelemeyi reddederek, dergi editörünü bilgilendirmelidir.

4- Gizlilik ilkesi gereği inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra imha etmelidir. İnceledikleri çalışmaların sadece nihai versiyonlarını ancak yayınlandıktan sonra kullanabilir.

5- Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriği ile ilgili olarak yapmalıdır. Milliyet, cinsiyet, dini inançlar, siyasal inançlar ve ticari kaygıların değerlendirmeye etki etmesine izin vermemelidir.

6- Değerlendirmeyi yapıcı ve nazik bir dille yapmalıdır. Düşmanlık, iftira ve hakaret içeren aşağılayıcı kişisel yorumlar yapmamalıdır.

7- Değerlendirmeyi kabul ettikleri çalışmayı zamanında ve yukarıdaki etik sorumluluklarda gerçekleştirmelidir.

Hakem Rehberi:

https://publicationethics.org/files/Peer%20review%20guidelines.pdf

Yayıncının Etik Sorumlukları

Dergi Yönetim Kurulu, aşağıdaki etik sorumlulukların bilinciyle hareket etmektedir:

1- Editörler, dergiye gönderilen çalışmaların tüm süreçlerinden sorumludur. Bu çerçevede ekonomik ya da politik kazançlar göz önüne alınmaksızın karar verici kişiler editörlerdir.

2- Bağımsız editör kararı oluşturulmasını taahhüt eder.

3- EKEV Akademi Dergisi yayınlanmış her makalenin mülkiyet ve telif hakkını korur ve yayınlanmış her kopyanın kaydını saklama yükümlüğünü üstlenir.

4- Editörlere ilişkin her türlü bilimsel suiistimal, atıf çeteciliği ve intihalle ilgili önlemleri alma sorumluluğuna sahiptir.

Etik Olmayan Bir Durumla Karşılaşırsanız

Dergimizde yukarıda bahsedilen etik sorumluluklar ve dışında etik olmayan bir davranış veya içerikle karşılaşırsanız lütfen dergi@ekevakademi.org adresine e-posta yoluyla bildiriniz.

Ekev Akademi Dergisi Mart, Haziran, Eylül ve Aralık ayları olmak üzere yılda dört defa yayımlanmaktadır.

Dergimizde makale başvurusu sırasında kabul/red şartına bağlı olmaksızın makale işleme ücreti alınmaktadır.

Aşağıdaki hesap numarasına 7.500 TL yatırmanız gerekmektedir. Makalenin reddedilmesi durumunda 3.750 TL iade edilmektedir. (27.01.2026 tarihinden itibaren geçerlidir.)

NOT: ÖDEMELER MAKALENİZİN ÖN İNCELEMESİ TAMAMLANDIKTAN SONRA (HAKEM SÜRECİ BAŞLATILIRKEN) DERGİPARK ÜZERİNDEN SİZLERDEN TALEP EDİLECEKTİR. LÜTFEN ÖNCESİNDE ÖDEME YAPMAYINIZ. AYRICA HAKEM SÜRECİ BAŞLATILDIKTAN SONRA MAKALENİN HERHANGİ BİR DURUMDAN ÖTÜRÜ GERİ ÇEKİLMESİ DURUMUNDA YAZARA HERHANGİ BİR ÖDEME YAPILMAYACAKTIR.

Atıf Dizinleri