THE PERSPECTIVES OF 10-14 YEARS OLD CHILDREN ABOUT MOTHERS WHO IS WORKING AND NON-WORKING ( İSTANBUL CASE)

Abstract

Women’s work affects all family members, especially children, in many ways, especially the woman’s own life. İn this context is a descriptive quantitative research. The universe of the study consists of 10-14 years old children whose mothers are working and non-working who live in Istanbul. Easy sampling method was chosen as sampling method. Surveys conducted online in 28 districts of Istanbul reached 344 sample of the research, after incomplete data elimination, 319 data were evaluated. The data were collected by using the online questionnaire consisting of 34 questions, which was developed by the researcher in the light of the literature, in order to determine the multifaceted view of working children aged 10-14. The questions in the questionnaires were prepared according to checklist, multiple choice and Likert type scale format. Number, percentage and chi-square tests were used to evaluate the data. While 61.5% kids of working mothers think that the employment of their mother would make the family richer; 38,6 % kids of non-working mothers don’t think the same. According to the type of school; 16,8 % of the children which are going to the so called imam hatip schools which are islamic think that a woman should work if she is in need of money and 7,6 % of the same school children think that women should definitely work; whereas 20,3 % of children which go to private schools think that women should definitely work, 1,7 % of the same school children think that women should never got to work, which is the lowest rate between all others. As a result; The point of view about working or non-working mothers for children aged 10-14 varies depending on whether their mother works or not; and whether or not the mother works influences the self-sufficiency of the children in terms of education, healthy eating, emotional needs and further.

Keywords

• 10-14 age group
• working mother
• healthy diet
• mother communication
• work-life balance
• female employment

10-14 Yaş Arası Çocukların Çalışan Çalışmayan Anneye Bakışı (İstanbul Örneği)

Öz

Kadının çalışması başta kadının kendi hayatı olmak üzere, tüm aile fertlerini özellikle çocukları birçok yönden etkilemektedir. Bu bağlamda bu araştırma, 10-14 yaş arası çocukların çalışan ve çalışmayan anneye olan bakışlarını incelemek ve karşılaştırmak için yapılmıştır. Çalışmanın evrenini 10-14 yaş grubu çocuklar, örneklemini ise olasılıksız örnekleme yöntemi ile seçilen, 319 çocuk oluşturmuştur. Veriler araştırmacı tarafından literatür bilgileri doğrultusunda geliştirilen ve 34 sorudan oluşan online anket formu kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde ve ki- kare testleri kullanılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerimizin %50,5’i kız iken, %49,5’ i erkektir. Annesi çalışmayan çocuklar eve geldiklerinde yemekleri hazır bulabilme oranı %20,2 iken annesi çalışmayanlarda bu oran %4,6 olmuştur. Ayrıca annesi çalışanların %3,2’si asla kadın çalışmamalı derken, bu cevap annesi çalışmayanlarda %6,9’dur. Çocuğun bakış açısına göre; çalışan annelerin büyükleri, gelinlerinin ya da kızlarının çalışmasını %24,6 oranında daha çok desteklerken, çalışmayanlarda bu destek %7,4’e düşmektedir. Çalışan annelerin çocukları %61,5 gibi büyük oranla annenin çalışmasının aileyi daha zengin yapacağını düşünürken, %38,6 oranıyla çalışmayan annelerin çocuklarında bu oran daha düşük gerçekleşmiştir. %50 oranında çalışan anne çocukları annelerini affedici görürken, %62,1 oranında çalışmayan anne çocukları annelerini affedici görmektedir. Annesi çalışan çocuklarda, iyi bir eğitim aldığını düşünme oranı katılmıyorum cevabını verenler %3,2 iken, annesi çalışmayanlarda bu oran beklentinin aksine daha düşük %0,5 gerçekleşmiştir. Okul türüne göre ise; İmam Hatip Ortaokulu (İHO)’na giden çocuklar diğer gruplara göre en fazla olan %16,8 oranında kadının paraya ihtiyacı varsa çalışması gerektiğini düşünürken, yine aynı okul türü en düşük oran olan %7,6 oranıyla kadınların mutlaka çalışması gerektiğini düşünmekte, kadınların mutlaka çalışması gerektiğini düşünen %20,3 oranındaki özel ortaokul çocukları asla çalışmaması gerektiğiyle ilgili görüşleri ise %1,7 ile mevcut örneklemin en düşük miktarını oluşturmaktadır. Araştırmada sonuç olarak; 10-14 yaş arası çocuklarda çalışan ve çalışmayan anneye olan bakış açısı annesinin çalışıp çalışmamasına göre değişkenlik göstermekte, annenin çalışıp çalışmaması da çocuğun eğitim, sağlıklı beslenme, duygusal ihtiyaçlar vb konularda kendini yeterli görmede farklılık oluşturmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• çalışan anne
• kadın istihdamı
• 10-14 yaş grubu
• sağlıklı beslenme
• anne iletişim
• iş yaşam dengesi

Kaynakça

1. Altay, Ümran, Kadın Çalışanların Cam Tavan Algıları Ve Örgütsel Bağlılıkları Arasındaki İlişkiye Yönelik Bir Araştırma Yüksek Lisans Tezi, Mersin, Mersin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Bilgi Yönetimi Anabilim Dalı Mersin Nisan, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin Üniversitesi, 2018, 42.
2. Büyükcoşkun, Seyhan, Kadın İstihdamınının Doğurduğu Sosyal Politika Sorunları: Anne-Dışı Bakım Sorunu Ve Türkiye’nin Kadın İstihdamı Politikası, İstanbul, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Çalışma Ekonomisi Ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı, Doktora Tezi, 2014, 92.
3. Canatan, Kadir, Ergün Yıldırım, Aile Sosyolojisi, Açılım Kitap, İstanbul, 2013, 167.
4. Doğru, Alev, Kadın çalışanların cam tavan engelleri ve iş tatminine etkisi: Afyon Kocatepe Üniversitesi tıp fakültesi örneği, Kütahya, Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Dumlupınar Üniversitesi, 2010, 52.
5. Erdoğdu, M. Yüksel, “Ana-Baba Tutumları Ve Öğretmen Davranışları İle Öğrencilerin Akademik Başarıları Arasındaki İlişkiler”, SAÜ Eğitim Fakültesi Dergisi 14,2007, 44.
6. Kuşcu, Turan Bilge, Velilerin Çocuklarını İmam-Hatip Liselerine Gönderme Nedenleri Ve Beklentileri (Gaziantep-İslahiye Örneği), Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe Ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 2016, 46 Levent, Lamia, Abul, M. Emin Gürdamur, İnsan Bilmediğinden Korkar, Diyanet Dergisi, Mayıs 2017 http://www.diyanetdergi.com (Çevrimiçi: 25.02.2019)
7. Nazlı, Aylin, Çalışan Evli Kadınlar için Normatif Öncelik Sorunu (İzmir Örneği), İzmir: E.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Kurumlar Sosyolojisi Anabilim Dalı, Doktora Tezi, 1995, 44,80
8. Onurlubaş, Ebru, Hasan Gökhan Doğan, Arslan Zafer Gürler, “Türkiye’ De Ev Dışı Gıda Tüketimin Durumu Ve Tüketici Eğilimleri”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt: 8 Sayı: 38, Haziran 2015, 923

9. Özdemir, Mustafa, Çalışan Annelerin, Çocuklarının Dini Sosyalleşmeleriyle İlgili Tutum Ve Davranışları Üzerine Bir Araştırma (Karaman Örneği), Necmettin Erbakan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe Ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Din Sosyolojisi Bilim Dalı, Doktora Tezi, Konya, 2018, 43, 67
10. Özmermer, Nalan, Çalışan Annelerin Ve Çalışmayan Annelerin Anasınıfına Devam Eden 5-6 Yaş Çocuklarının Dil Gelişim Farklılıklarının Karşılaştırılması, Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Yönetimi Anabilimdalı Eğitim Yönetimi Ve Denetimi Bilimdalı, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, 2008, 36.
11. Özyurt, Cevat, Aile Sosyolojisi ,“Çocuk Sosyolojisi: Bir Giriş Denemesi”, Kadir Canatan-Ergün Yıldırım, Açılım Kitap, İstanbul, 2013, 167
12. Saygılı, Sefa, Ali Çankırılı, Çalışan Kadın ve Problemli Çocuklar, Feza Yay, İzmir, 1992, 5-6.
13. Şen, Mustafa, Kur’ân’da Zenginlik Ve Fakirlik, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı Tefsir Bilim Dalı, Doktora Tezi, 2008, 71
14. Utaş Akhan, Latife, Makbule Batmaz, 0-6 Yaş Grubu Çocuğu Olan Çalışan Annelerin Çocuk Bakımı ile İlgili Karşılaştıkları Sorunların ve Sorun Çözme Yaklaşımlarının İncelenmesi, İ.Ü.F.N. Hem. Derg , Cilt 19 - Sayı 3, 2011, 161-167
15. https://www.acev.org/yasamin-mucizevi-yillari-erken-cocukluk-donemi/Tüik verileri, Sayı 35/2017. 22.06.2017. www.tuik.gov.tr (çevrimiçi: 25.02.2019)
16. https://hthayat.haberturk.com/yasam/guncel/haber/1056204-calisan-annelerin-etut-sancisi (çevrimiçi: 11.12.2018)