SPOR BİLİMLERİ FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN FİNANSAL OKURYAZARLIK TUTUM VE DAVRANIŞLARININ İNCELENMESİ (ÖZEL VE DEVLET ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ)

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı; özel ve devlet üniversitelerinin spor bilimleri fakültesinde eğitim hayatına devam eden öğrencilerin farklı demografik değişkenlere göre finansal okuryazarlık tutum ve davranışlarının betimlenmesidir. Yöntem: Bu çalışmada Tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2021-2022 eğitim-öğretim dönemine kayıtlı spor bilimleri fakültesi, spor yöneticiliği bölümü öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışmanın hedefi doğrultusunda basit tesadüfi örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Buna göre; araştırmanın örneklemi 204 Erkek ve 133 Kadın spor bilimleri fakültesi öğrencisi olmak üzere toplam 337 öğrenciden oluşmaktadır ve öğrenciler çalışmaya gönüllü olarak katılmışlardır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilmiş kişisel bilgiler formu ve Sarıgöl (2015) tarafından geliştirilen ‘Finansal Okuryazarlık Tutum ve Davranışları Ölçeği’ (FOTDÖ) kullanılmıştır. Ölçek 4 alt boyuttan oluşmaktadır. Bu boyutlar: Harcama (4m), Tutum (4m), Algı (3m) ve İlgi (3m) alt boyutlarıdır. Elde edilen verilerin çarpıklık ve basıklık değerlerine göre normal dağılım göstermemesi sebebiyle ikili grupların karşılaştırmasında Mann Whitney U testi, ikiden fazla grupların karşılaştırılmasında Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. Bulgular: Elde edilen bulgular sonucunda; Cinsiyet ve Okul statüleri ile FOTDÖ ve alt boyutları arasında istatistiksel anlamda farklılık tespit edilmemişken yalnızca Algı boyutunda özel okul lehine bir anlamlı farklılık belirlenmiştir (p<0,05). İş durumu alt boyutları ile FOTDÖ ve alt boyutları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir (p>0,05). Aylık gelir durumu ile FOTDÖ Harcama, Algı ve İlgi alt boyutları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık tespit edilememişken Tutum alt boyutu ile aralarında bir farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Sonuç: Sonuç olarak, FOTDÖ ve alt boyut ortalamalarına göre; Harcama ve Algı alt boyutlarında düşük, Tutum, İlgi ve Ölçek ortalamasında ise orta seviyede finansal okuryazarlık tutum ve davranış durumu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Spor, finans, tutum, davranış,

Anahtar Kelimeler

• spor
• tutum
• davranış
• finans

INVESTIGATION OF FINANCIAL LITERACY ATTITUDES AND BEHAVIORS OF FACULTY OF SPORT SCIENCES STUDENTS (PRIVATE AND PUBLIC UNIVERSITY STUDENTS)

Öz

Aim: The aim of this study is to describe the financial literacy attitudes and behaviors of the students who continue their education in the faculty of sports sciences according to different demographic variables. Method: Survey method was used in the research. The universe of this study incorporates students of sports management department at faculty of sports science, who attend university during 2021-2022 academic calendar. Convenience sampling method has been used in accordance with the aim of the study. The acceptable minimum sampling table for different universes has been used to identify sample size. Thus, the sample of the study consists of a total of 337 students that are 204 male and 133 female sports sciences students. And the students participated the study voluntarily. Personal information form that has been developed by the researchers and 'Financial Literacy Attitudes and Behaviors Scale' (FOTDÖ) which has been developed by Sarıgöl (2015) were used as data collection tool to collect data in the study. The scale has 4 sub-dimensions. These sub-dimensions are Expenditure, Attitude, Perception and Interest. Since the data derived does not show a normal distribution according to skewness and kurtosis values the Mann Whitney U test was used for the comparison of paired groups and the Kruskal Wallis H test was used for the comparison of more than two groups. Findings: As a result of the findings, while no statistically significant difference was found between Gender and University status with FOTDÖ and its sub-dimensions, a significant difference was found in favor of private university only in Perception (p<0,05). No statistically significant difference was found between the sub-dimensions of Job status with FOTDÖ and its sub-dimensions (p>0.05). While no statistically significant difference was found between the Monthly income status and the sub-dimensions of FOTDÖ Expenditure, Perception and Interest, there was a difference between the Monthly income status and the Attitude sub-dimension (p<0,05). Conclusion: As a result, it was determined that there is a low level of financial literacy attitude and behavior in Expenditure and Perception sub-dimensions and a medium level of financial literacy attitude and behavior in Attitude, Interest and Scale means according to the means of the FOTDÖ and sub-dimensions. Keywords: Sport, finance, attitude, behavior

Kaynakça

1. Agnew, S. & Harrison, N. (2015). Financial literacyandstudentattitudestodebt: A crossnationalstudyexaminingtheinfluence of gender on personalfinanceconcepts. Journal of Retailingand Consumer Services, 25, s.122–129.
2. Arnett, J. J. (2007). Emergingadulthood: what is it, andwhat is it good for?Society for Research in Child Development, 1(2), s. 68 – 73.
3. Atkinson, A. & Messy, F. A. (2011). Assessingfinancialliteracy in 12 countries: an OECD/INFE international pilot exercise. Journal of PensionEconomics& Finance, 10(4), 657 – 665.
4. Besley, S. & Brigham E.F. (2014). Principles of Finance. Canada: Cengage Learning.
5. Biçer, E. B. (2016). ÜniversiteÖğrencilerinin Finansal Okuryazarlık ile İlgiliTutum ve Davranışlarının Değerlendirilmesi / Evaluation of UniversityStudent’s Financial LiteracyRelatedtoAttitudesandBehavior . Atatürk Üniversitesi SosyalBilimler Enstitüsü Dergisi , 20 (4) , 1519-1533 . Retrievedfromhttps://dergipark.org.tr/tr/pub/ataunisosbil/issue/26966/283411
6. Chen, H., ve Volpe, R. P. (1998). An analysis of personalfinancialliteracyamongcollegestudents. Financial services review, 7(2), 107-128.
7. Contuk, F. Y. (2018). Üniversite Öğrencilerinin Finansal Okuryazarlık Durumunu Etkileyen Faktörler Üzerine Bir Araştırma: Muğla SıtkıKoçman Üniversitesi Örneği .Muhasebe ve Finansman Dergisi , (77) ,115-136 . DOI: 10.25095/mufad.401316
8. Demirkan, T. (2019). Kırıkkale Üniversitesi Öğrencilerinin Finansal Okuryazarlık Düzeylerini Belirlemeye Yönelik Araştırma (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi). Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Ekonometri Anabilim Dalı, Kırıkkale.

9. Düzgün, S. (2021). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Bölümlerine Göre Finansal Bilgi Düzeyi ve Tutumlarının İncelenmesi (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
10. Er, B. & Taylan, A., E. (2017). Lise Öğrencilerinin Finansal Okuryazarlık Düzeylerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma. Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi, 14(7), 297-317.
11. Er, B., Şahin, Y. E. & Mutlu, M. (2017). Finansal eylem ve finansal okuryazarlık: Üniversite öğrencilerine yönelik bir araştırma. Finans Politik & Ekonomik Yorumlar, 54(630), 75-88.
12. Gürbüz, S., & Şahin, F. (2015). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. İstanbul: Seçkin Yayıncılık.
13. Hastings, J. S., Madrian B. C. & Skimmyhorn, W. L., (2013). Financial literacy, financialeducation, andeconomicoutcomes. TheAnnual Review of Economics, 5, s. 347 – 373.
14. Kandemir, O. & Kaya, F. (2010). Gelir dağılımının yüksek öğrenimde fırsat eşitliğine etkisi: Türkiye’de özel üniversite gerceği. Kastamonu Eğitim Dergisi, 18(2), s. 557 – 566.
15. Kılıç, Y., Ata, H. A. & Seyrek, İ. H. (2015). Finansal okuryazarlık: Üniversite öğrencilerine yönelik bir araştırma. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 66, 129-150.
16. Namlı, S. & Kaya, A. (2019). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Finansal Okuryazarlık Düzeylerinin Tespiti: Atatürk Üniversitesi Örneği. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 13(19), 960-982.
17. OECD (2004). OECD Financial Education Project: Background and implementation. Retrieved from https://www.oecd.org/finance/financial-education/oecdfinancialeducationprojectbackgroundandimplementation.htm.
18. OECD (2012). OECD/INFE High-level principles on national strategies for financıal education. Retrieved from https://www.oecd.org/finance/financial-education/OECD-INFE-Principles-National-Strategies-Financial-Education.pdf.
19. OECD/INFE (2013). CurrentStatus of NationalStrategies for Financial Education: OECD/INFE Comparative Analysis andRelevantPractices.
20. Sabri, M. F., MacDonald, M., Hira, T. K. & Masud, J. (2010). Childhoodconsumerexperienceandthefinancialliteracy of collegestudents in Malaysia. Familyand Consumer SciencesResearchJournal, 38(4), 455-467.
21. Setiawan, B. (2020). Descriptive Analysis of Financial Literacy: Evidencefrom Public andPrivateUniversityStudents in Indonesia. Sriwijaya International Journal of DynamicEconomicsand Business, 4(1), 73-86.
22. Shim, S., Barber, L. B., Card, N. A., Xiao, J.J. & Serido, J. (2010). Financial socialization of firstyearcollegestudents: the roles of parents, work, andeducation. Journal of YouthandAdolescence. 39, 1457–1470.
23. Sönmez, Y. & Kılıç, E. (2020). Finansal Okuryazarlık Düzeylerinin Belirlenmesine Yönelik BirAraştırma: KastamonuÜniversitesi Örneği. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi , 10 (2) , 479-497 .DOI:10.30783/nevsosbilen.676553
24. Sumer, S. & Gövdeli, T. (2020). FinansalOkuryazarlık ve FinansalDavranış ÜzerineBir Çalışma . Oltu Beşeri ve Sosyal BilimlerFakültesi Dergisi , 1 (1) , 86-98 . Retrievedfromhttps://dergipark.org.tr/tr/pub/oltu/issue/56350/756319
25. Suwanaphan, S. (2013). Personal Financial Literacy of Academic Support-Employee in Chiang Mai-University. In Proceedings from Management-Knowledge and Learning International Conference, s. 1061-1065.
26. TEB (Türkiye Ekonomi Bankası), (2012). “Finansal Okuryazarlık ve Erişim Endeksi”, İstanbul.
27. Thapa, B. S. & Nepal, S. R. (2015). Financial literacy in Nepal: A surveyanalysisfromcollegestudents. NRB Economic Review, 27(1), 49-74.
28. Tuna, G. & Ulu, M. O. (2016). Üniversite öğrencilerinin finansal okuryazarlık düzeylerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi: İşletme bölümü öğrencileri üzerine bir araştırma. International Journal of Management Economics & Business, 12, s. 128 - 141.
29. Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası / Dünya Bankası (2012). Finansal tüketici koruma için iyi uygulamalar. Retrieved from https://www.tbb.org.tr/content/upload/dokuman/2108/finansal_tuketici_koruma_icin_iyi_uygulamalar.pdf.
30. Yıldırım, D. & Özbek, A. (2021). Erken dönem ekonomi eğitimi ve finansal sosyalizasyonun finansal okuryazarlık düzeyine etkisi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2) s. 694-710.
31. Yıldırım, G. & Öztürk, C. (2021). Ekonomi okuryazarı vatandaşlık yeterliklerinin belirlenmesi üzerine bir delphi çalışması. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(2), s.704 – 731.
32. Yücel, E. & Kuyumcu, O. (2018). Finansal okuryazarlığın ülke ekonomisindeki yeri ve finansal okuryazarlık düzeyinin tespit edilmesi: Bursa ili uygulaması. International Journal of Social Inquiry, 11(2), 395-422.
33. Zait, A & Bertea, P. A. (2014). Financial literacy – conceptualdefinitionandproposedapproach for a measurementinstrument. Journal of Accounting and Management, 4(3), s. 37 – 42.