ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN YAŞAM DOYUMLARININ, PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK DÜZEYLERİNE ETKİSİNİN İNCELENMESİ

Öz

Amaç: Kocaeli Üniversitesinde öğrenim gören öğrencilerin yaşam doyumları ve psikolojik sağlamlık düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek ve öğrencilerin, tanımlayıcı özelliklerine göre yaşam doyumları ve psikolojik sağlamlık düzeylerinde farklılaşma olup olmadığını belirlemek araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Yöntem: Araştırmanın örneklemini Kocaeli Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi, İletişim Fakültesi ve Eğitim Fakültesinde öğrenim gören 437 kadın, 476 erkek toplamda 913 öğrenci, oluşturmaktadır. Araştırmada verilerin elde edilmesi amacı ile Block ve Kremen (1996) tarafından geliştirilen ve Karaırmak (2007) tarafından Türkçe’ye uyarlanması yapılan ''Psikolojik Sağlamlık Ölçeği'' ile Diener, Emmons, Laresen ve Griffin (1985) tarafından geliştirilen, Türkçe uyarlaması Köker (1991) tarafından yapılan “Yaşam Doyum Ölçeği” kullanılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla skewness-kurtosis değerlerine bakılmıştır. Verilerin analizinde demografik bilgilerin belirlenmesinde frekans analizi, değişkenler arasındaki farklılıkların belirlenmesinde Manova, Tukey, Post-Hoc testleri, ilişkinin belirlenmesi için korelasyon analizi ve etkiyi belirlemek için de regresyon analizinden faydalanılmıştır. Bulgular: Yapılan analizler sonucunda; Spor Bilimleri Fakültesinde İletişim Fakültesi ve Eğitim Fakültesi öğrencilerinin, Yaşam Doyumu ve psikolojik sağlamlık ölçekleri arasında yüksek düzeyde pozitif yönde bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05). Kadın öğrencilerin psikolojik sağlamlık düzeylerinin erkek öğrencilere kıyasla anlamlı derecede yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Yaşam Doyumu düzeylerinde, cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılık bulunamamıştır (p>0.05). Yaşam Doyumu düzeylerinde, bölüm değişkenine göre, Eğitim Fakültesi ve İletişim Fakültesi arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Psikolojik Sağlamlık düzeylerinde ise Spor Bilimleri Fakültesi ve İletişim Fakültesi, Eğitim Fakültesi ve İletişim Fakültesi arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Yaşam Doyumu düzeyleri, Spor yapma durumuna göre incelendiğinde rekreasyonel ve amatör, rekreasyonel ve profesyonel sporcular arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Psikolojik sağlamlık ölçeği incelendiğinde, rekreasyonel ve amatör, rekreasyonel ve profesyonel, amatör ve profesyonel sporcular arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Sonuç: Spor Bilimleri Fakültesi, Eğitim Fakültesi, İletişim Fakültesinde öğrenim gören öğrencilerinden yaşam doyumları yüksek olan öğrencilerin, psikolojik sağlamlık düzeylerinin de yüksek olduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Üniversite, öğrenci, psikolojik sağlamlık, yaşam doyumu

Anahtar Kelimeler

• Üniversite
• öğrenci
• psikolojik sağlamlık
• yaşam doyumu

EXAMINATION OF THE EFFECT OF LIFE SATISFACTION ON PSYCHOLOGICAL HEALTH LEVELS OF UNIVERSITY STUDENTS

Öz

Aim: The aim of this study was to investigate the relationship between life satisfaction and psychological stability of Kocaeli University students. Method: The sample of the study consisted of 913 students (437 females and 476 males) studying at the Faculty of Communication, Faculty of Education and Faculty of Sport Sciences at Kocaeli University. For the purpose of obtaining data in the study, "Ego-Resilience Scale" which was developed by Block and Kremen (1996) and adapted to Turkish by Karaırmak (2007) and "The Satisfaction With Life Scale" which was developed by Diener, Emmons, Laresen and Griffin (1985 ) and adapted to Turkish by Köker (1991) were used. In the analysis of the data, frequency analysis was used to examine the participants' personal information distributions, skewness-kurtosis values were examined to determine whether the data showed normal distribution, Manova, Tukey and Post-Hoc tests were used to determine the differences between the variables, correlation analysis was used to establish relations and regression analysis to determine the effects. Findings: According to these analyzes; It was found that there were a high positive correlation between life satisfaction and ego-resilience scales of Faculty of Communication, Education and Sport Sciences students (p <0,05). It was determined that female students' ego-resilience levels were significantly higher than male students (p <0.05). There was no significant difference according to the gender variable of the Satisfaction with Life Scale (p> 0.05). Significant differences were found between the Faculty of Education and the Faculty of Communication regarding the satisfaction with life scale (p <0.05). On the other hand, a significant difference was found between the Faculty of Sport Sciences - Faculty of Communication and the Faculty of Education - the Faculty of Communication (p <0.05). When the Satisfaction with Life Scale was examined according to the sportive activities, a significant difference was found between recreational and amateur, recreational and professional athletes. When the ego-resilience scale was examined, a significant difference was found between recreational and amateur, recreational and professional, amateur and professional athletes (p <0.05). Conclusion: It can be said that the Faculty of Sport Sciences, Education and Communication students who have high life satisfaction levels also have high ego-resilience levels. Keywords: University, students, ego-resilience, life satisfaction

Anahtar Kelimeler

• University
• students
• ego-resilience
• life satisfaction

Kaynakça

1. Akdeniz, H., Keskin, Ö., Sekban, G., Sarı, E. (2018). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Yaşam Doyumları ve Psikolojik Sağlamlıklarının İncelenmesi. 16. Uluslararası Spor Bilimleri Kongresi. Lara/ANTALYA.
2. Atarbay, S. (2017). Farklı Bölümlerde Öğrenim Gören Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Kaygı Düzeylerinin Psikolojik Dayanıklılıklarına Etkisi. İstanbul Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı Eğitimde Psikolojik Hizmetler Programı. Yayımlanmamış Yüksek Lisan Tezi. İstanbul.
3. Aydın, M., Egemberdiyeva, A. (2018). Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlık Düzeylerinin İncelenmesi. Türkiye Eğitim Dergisi, 3(1), 37-53. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/496083
4. Baykoçak, C. (2002). Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Mesleki Sorunları Ve Tükenmişlik Düzeyleri Bursa İli Uygulaması. Yayımlanmamış yükseklisans tezi, Sakarya: Sakarya Üniversitesi.
5. Bayrakdaroğlu, S. (2014). Tekvandocuların Psikolojik Sağlamlık ve Öz-Anlayış Düzeylerinin Takım Sporcularıyla Karşılaştırılması. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi,Muğla.https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp?id=AREQSFTNPvi8I5T6v75FjA&no=LuEVn3edaTUtc6dUktxOhQ
6. Block, J. & Kremen, A. (1996). IQ and ego resiliency: Conceptual and Empirical Connections and Separateness. Journal of Personality and Social Psychology, 70, 349-361. https://doi.org/10.1037/0022-3514.70.2.349
7. Büküşoglu, N., Bayturan, A.F. (2005). Serbest Zaman Etkinliklerinin Gençlerin Psiko-Sosyal Durumlarına İlişkin Algısı Üzerindeki Rolü. Ege Tıp Dergisi, 44(3), 173-177. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/350144 Çalışkan, EF., Yasul, AF. (2017). Öğretmen Adaylarının Sosyal Değer Algıları ile Yaşam Doyumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Education Sciences (NWSAES), 12(4), 133-146. https://dergipark.org.tr/en/pub/nwsaedu/issue/31528/337900
8. Çekceoğlu, H. (2019). Spor Yapan ve Spor Yapmayan Lise Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlık ve Hedef Bağlılık Düzeylerinin İncelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Ana Bilim Dalı Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karamanoğlu Mehmet Bey Üniversitesi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karaman.

9. Çevik, N.K., & Korkmaz, O. (2014). Türkiye’de Yaşam Doyumu ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İki Değişkenli Sıralı Probit Model Analizi. Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7(1), 126-145. https://dergipark.org.tr/en/pub/niguiibfd/issue/19754/211460
10. Çivitçi, A. (2007). Çok Boyutlu Öğrenci Yaşam Doyumu Ölçeğinin Türkçe’ye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışmaları. Eğitim Araştırmaları Dergisi, 7, 26, 51-60. DOI: 10.17755/esosder.263229
11. Çoban, Ü., Bayazıt, B., Uca, M. (2020). Üniversite Öğrencilerinin Spora Yönelik Tutumlarının Yaşam Kalitesi, Düzeylerine Etkisinin İncelenmesi: Doğu Marmara Bölgesi Üniversiteleri Örneği. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 15(26), 4362-4385. DOI: 10.26466/opus.665339
12. Demir, R., Murat, M. (2017). Öğretmen adaylarının mutluluk, iyimserlik, yaşam anlamı ve yaşam doyumlarının incelenmesi. Uluslararası toplum araştırmaları dergisi. 7(13), 347-377. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/381753
13. Deniz, M.E. (2006). The relationships among coping with stress, life satisfaction, decision making styles and desicion self esteem: An investigation with Turkish University Students. Social Behaviour and Personality, 34,9, 1161-1170 https://doi.org/10.2224/sbp.2006.34.9.1161
14. Diener, E. & Diener, M. (1995). Cross-cultural correlates of life satisfaction and self-esteem. Journal of Personality and Social Psychology, 68, 653–663. https://doi.org/10.1007/978-90-481-2352-0_4
15. Diener, E. (1984). Subjective well-being. Psychological Buletin, 95(3), 542-575. https://doi.org/10.1007/978-90-481-2354-4_3
16. Diener, E., & Seligman, M. E. (2004). Beyond money: Toward an economy of well-being. Psychological science in the public interest, 5(1), 1-31. https://doi.org/10.1111/j.0963-7214.2004.00501001.x
17. Diener, E., Emmons, R. A., Larsen, R. J. & Griffin, S. (1985). The satisfaction with life scale. Journal of Personality Assessment,49, 71–75. https://doi.org/10.1207/s15327752jpa4901_13
18. Diener, E., Seligman, MEP. (2004). Beyond money: Toward an economy of well-being. Psychological Science in the Public Interest, 5:1-31. https://doi.org/10.1111/j.0963-7214.2004.00501001.x
19. Dost, M.T. (2007). Üniversite öğrencilerinin yaşam doyumunun bazı değişkenlere göre incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22(22), 132-143.
20. Erarslan, Ö. (2014). Üniversite öğrencilerinde psikolojik sağlamlık ile depresif belirtiler ve yaşam memnuniyeti arasındaki ilişkide benlik saygısı, pozitif dünya görüşü ve umudun aracı rolünün incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikoloji Anabilim Dalı Klinik Psikoloji Bilim Dalı. Yayımlanmamış Yüksek Lisan Tezi. Ankara.
21. Erkal, M. (1992). Sosyolojik Açıdan Spor, Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı, Ankara
22. Fugl-Meyer, A. R., Melin, R., & Fugl-Meyer, K.S. (2002). Life satisfaction in 18-to 64-year-old Swedes: in relation to gender, age, partner and immigrant status. Journal of rehabilitation medicine, 34(5), 239-246. https://core.ac.uk/download/pdf/188557570.pdf
23. Güloğlu, B., Karaırmak, Ö. (2010). Üniversite Öğrencilerinde Yalnızlığın Yordayıcısı Olarak Benlik Saygısı ve Psikolojik Sağlamlık. Ege Eğitim Dergisi, 11(2), 73–88. https://dergipark.org.tr/en/pub/egeefd/issue/4907/67229
24. Hoşoğlu, R., Kodaz, A.F., Bingöl, T.Y., & Batık, M.V. (2018). Öğretmen Adaylarında Psikolojik Sağlamlık. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 8(14), 217-239.
25. Karasar, N. (2004). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Nobel yayın Dağıtım, Ankara.
26. Karaırmak, Ö. (2007). Deprem Yaşamış Bireylerde Psikolojik Sağlamlığa Etki Eden Kişisel Faktörlerin İncelenmesi: Bir Model Test Etme Çalışması. Unpublished doctoral dissertation). Middle East Technical University, Institute of Social Sciences, Ankara.
27. Koçak, M., Ozbas, A. A., & Gurhan, N. (2017). Beden Eğitimi ve Spor Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlik ve Öz Yeterlik Düzeyinin Belirlenmesi [Identification of psychological resilience and self-efficacy levels of physical education-sport students]. Nigde University Journal of Physical Education and Sports Science, 11(2), 129-135. Köker, S. (1991). Normal ve sorunlu ergenlerin yaşam doyumu düzeylerinin karşılaştırılması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
28. Masten, A. S., Morison, P., Pellegrini, D., & Teliegen, A. (1990). Competence under stress: risk and protective factors. In J. Rolf, A. S. Masten, D. Cicchetti, K. H. Nuechterlein, & S. Weintraub (Eds.). Risk and protective factors in the development of psychopathology (236-256). New York: Cambridge University Press. https://books.google.com.tr/books?id=A1Ugc13HXFAC&lpg
29. Myers, D. G., Diener, E. (1995). Who is happy?, Psychological Science.6, 10- 19.
30. Nartgün, S.Ş., Mor, K.D. (2015). Öğretmenlerin Görüşlerine Göre Etik Liderlik ve Psikolojik Dayanıklılık İlişkisi. AİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 15(2),269-290. https://dergipark.org.tr/en/pub/basbed/issue/16844/432071
31. Öz. F., Yılmaz Bahadır, E. (2009). Ruh Sağlığının Korunmasında Önemli Bir Kavram, Psikolojik Sağlamlık. Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Dergisi. 82-89 https://dergipark.org.tr/en/pub/hunhemsire/issue/7841/103278
32. Özdel, L., Bostancı, M., Özdel, O., & Oğuzhanoğlu, N. K. (2002). Üniversite Öğrencilerinde Depresif Belirtiler ve Sosyodemografik Özelliklerle İlişkisi. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 3(3), 155-161.
33. Özkara, A. B., Kalkavan, A., Çavdar, S. (2015). Spor Bilimleri Alanında Eğitim Alan Üniversite Öğrencilerinin Yaşam Doyum Düzeylerinin Araştırılması. International Journal of Science Culture and Sport. Special, (3), 336-346. Doi: 10.14486/IJSCS293
34. Pavot,W., Diener, E. (1993). The Affective and Cognitive Context of Self Reported Measures of Subjective Well-Being, Social Indicators Research, 28, 1-20. https://link.springer.com/content/pdf/10.1007/BF01086714.pdf
35. Polatcı, S., Irk, E., Gültekin, Z., Sobacı, F. (2017). Psikolojik Dayanıklılık ve Kişilik Özellikleri Tatmin Düzeyini Etkiler Mi? Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 4(29), 553-578. https://sbedergi.sdu.edu.tr/assets/uploads/sites/343/files/29-sayi-yazi25-29122017.pdf
36. Sarkar, M., & Fletcher, D. (2014). Psychological Resilience in Sport Performers: A Review of Stressors and Protective Factors. Journal of sports sciences, 32(15), 1419-1434. https://doi.org/10.1080/02640414.2014.901551
37. Selçukoğlu, Z. (2001). Araştırma Görevlilerinde Tükenmişlik Düzeyi ile Yalnızlık Düzeyi ve Yaşam Doyumu Arasındaki İlişkinin Bazı Değişkenler Açısından Değerlendirilmesi. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
38. Sezgin, F. (2012). İlköğretim Okulu Öğretmenlerinin Psikolojik Dayanıklılık Düzeylerinin İncelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi. 20(2), 489-502. https://dergipark.org.tr/en/pub/kefdergi/issue/48697/619541 Sipahioğlu, Ö. (2008). Farklı Risk Gruplarındaki Ergenlerin Psikolojik Sağlamlıklarının İncelenmesi (Doctoral Dissertation, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü).
39. Soflu, H. G., Esfahani, N., & Assadi, H. (2011). The Comparison of Emotional Intelligence and Psychological Skills and Their Relationship with Experience among Individual and Team Athletes in Superior League. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 30, 2394-2400. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2011.10.466
40. Şat A., Doğan H., Amil O. (2015). Akademisyenlerin Psikolojik İhtiyaçları ve İş Doyumlarının Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi, Kayseri Örneği. Türkiye Sosyal Politika ve Çalışma Hayatı Araştırmaları Dergisi. 5(8),112-132. https://dergipark.org.tr/en/pub/opus/issue/22697/242303
41. Topçu, F. (2017). Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Dayanıklılık Düzeylerinde Beş Faktör Kişilik Özelliklerinin Yordayıcı Etkisinin İncelenmesi. Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikoloji Anabilim Dalı Klinik Psikoloji Programı. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul.
42. Uçar, B. (2019). Çalışan ve Çalışmayan Öğrencilerin Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Benlik Saygısı ve Yaşam Doyumu Düzeylerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Atatürk Üniversitesi, Erzurum.
43. Yılmaz, B. (2019). Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesinde Çalışan Spor Yapan Ve Yapmayan Personelin Yaşam Doyumu ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi. Kahramanmaraş.