Araştırma Makalesi

Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları

Cilt: 34 Sayı: 2 30 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları

Öz

Tarım açısından elverişli topraklara sahip olan Sındırgı 15. yüzyıldan itibaren Yörüklerin yoğun bir şekilde iskân hareketlerine sahne olmuştur. Yörüklerin yerleşik hayata geçmesiyle birlikte tarıma dayalı yeni bir toplum düzeninin gerekleri olarak konutlar için eklenti yardımcı birimler inşa etmeleri, kırsal ve dağlık bölgelerde farklı ve yeni yerel yapıların ortaya çıkmasını sağlamıştır. Bunlardan biri olan tahıl ambarları ihtiyaç olan ürünlerin saklanması ve korunması amacıyla yapılmış ve bölgenin tarımsal aktivitelerinin tanıkları olarak günümüze kadar da varlığını devam ettirmiştir. Bölgenin orman bakımından zenginliği ambarların yapımında malzeme kolaylığı sağlarken çivi kullanılmadan yapılmaları pratik eylemlere ve ekonomiye dayalı geleneksel yöntemlere işaret eder. Bu makale Sındırgı çevresindeki 25 köyde tespit edilen ahşap tahıl ambarlarını konu edinmektedir. Ambarların plan tipleri, inşaat süreçleri, malzeme ve teknik yönleri, incelenerek bölgenin yerel ahşap mimarlık unsurlarının yanı sıra kırsal peyzaj içerisindeki yerleri ortaya konmuştur. Sındırgı’ya bağlı köylerde yer alan ahşap ambarlar, çoğunlukla bölgenin kırsal ve dağlık bölümlerinde bulunur. Ovaya kurulan ilçe merkezinden, doğu ve kuzeydoğu taraflarına gidildikçe engebe ve yükselti artmaktadır. Bu durum, yani topografya merkeze yakın köylerde bulunan ambarlar ile dağ köyleri arasında farklılık oluşmasına neden olmuş ve farklı tipler ortaya çıkmıştır. Bu çalışma ile bölgenin kırsal kültür envanteri içerisinde önemli bir yer teşkil eden ambarların belgelenerek literatüre dahil edilmesi ve yapılacak akademik çalışmaları da geliştirmesi hedeflenmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Açıkel, M. ve Elinç, K.Z. (2020), Antalya Geleneksel Tahıl Ambarları, Antalya Kitabı 3, (s.387-405). Konya: Palet Yayınları.
  2. Ak, M. (2019) Batılı Gezginlerin Gözlemlerinde Yörük/Türkmen Çadırları, Türkiyat Mecmuası, 2(29), 357.
  3. Akıncı, E. İ. (2020). Demirci Akıncıları. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  4. Arslan, F. (2013), Bigadiç ve Sındırgı İlçelerinde Yerleşmeler, (Yayımlanmamış Doktora Tezi), Ankara Üniversitesi/ Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara
  5. Arslan, İ. (2014). Osmanlı Dünyasında Köyler ve Köylüler 19. Yüzyıl Balıkesir Örneği. İstanbul: Bilge Kültür Sanat Yayınevi.
  6. Ayhan, A. (1985). Balıkesir’de Türk Aşiretleri.
  7. Ayhan, A. (1997). Balıkesir ve Çevresinde İskân Hareketleri. Ankara: Balıkesir Rotary Kulüp Yayını.
  8. Ayhan, A. (1999). Balıkesir ve Çevresinde Yörükler, Çepniler ve Muhacırlar. Balıkesir: Kültür ve Eğitim Vakfı Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sanat Tarihi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

13 Haziran 2025

Kabul Tarihi

7 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 34 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Maraşlı, S., & Gündağ Arıkan, E. (2025). Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları. Sanat Tarihi Dergisi, 34(2), 909-931. https://doi.org/10.29135/std.1719489
AMA
1.Maraşlı S, Gündağ Arıkan E. Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları. STD. 2025;34(2):909-931. doi:10.29135/std.1719489
Chicago
Maraşlı, Savaş, ve Ergül Gündağ Arıkan. 2025. “Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları”. Sanat Tarihi Dergisi 34 (2): 909-31. https://doi.org/10.29135/std.1719489.
EndNote
Maraşlı S, Gündağ Arıkan E (01 Aralık 2025) Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları. Sanat Tarihi Dergisi 34 2 909–931.
IEEE
[1]S. Maraşlı ve E. Gündağ Arıkan, “Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları”, STD, c. 34, sy 2, ss. 909–931, Ara. 2025, doi: 10.29135/std.1719489.
ISNAD
Maraşlı, Savaş - Gündağ Arıkan, Ergül. “Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları”. Sanat Tarihi Dergisi 34/2 (01 Aralık 2025): 909-931. https://doi.org/10.29135/std.1719489.
JAMA
1.Maraşlı S, Gündağ Arıkan E. Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları. STD. 2025;34:909–931.
MLA
Maraşlı, Savaş, ve Ergül Gündağ Arıkan. “Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları”. Sanat Tarihi Dergisi, c. 34, sy 2, Aralık 2025, ss. 909-31, doi:10.29135/std.1719489.
Vancouver
1.Savaş Maraşlı, Ergül Gündağ Arıkan. Bir Testere Bir Çekiç Yüz Tahta Bir Usta: Sındırgı Köylerindeki Ahşap Tahıl Ambarları. STD. 01 Aralık 2025;34(2):909-31. doi:10.29135/std.1719489