Mimari Değerleri Koruma Üzerine: Venedik Pamuk Fabrikası Örneği

Öz

Amaç: Günümüzde çoğu tarihi yapı, işlevlerini yitirmiş ve başka amaçlara hizmet edecek şekilde restore edilmiştir. İşlevini yitirmiş olan yapıları yeniden yapılandırmak, sadece binaların korunmasını değil, bu binaların hizmet ömrünün uzatılmasını da sağlamaktadır. Yapının sürdürülebilir ve yaşanabilir hale getirilmesi için yeniden işlevlendirilmesi fikrinden yola çıkan bu çalışma; geçmişte farklı işlevler için kullanılan ve sonradan dönüştürülen binaların tasarım anlayışı ile mimari ilkeleri arasındaki ilişkisi ile uyumunun ortaya konması amaçlanmıştır.
Yöntem: Venedik'te yenilenen tarihi yapılardan seçilen Pamuk Fabrikası örnek alınarak, SWOT analiz yöntemiyle yenileme araştırması ve bahsedilen eski yapı ile yeni mimarisi arasındaki ilişki incelenmiştir. Swot maddeleri, çevresel, mimari ve teknik olarak yapının hem içsel faktörlerini hem de dış etmenlerini değerlendirecek şekilde oluşturulmuştur.
Bulgular: Bu yöntemle incelenen yapıya yüklenecek fonksiyonun; bu açıdan girdileri tespit edilerek, avantajları ve dezavantajları ortaya konmuştur. Ayrıca, binanın mevcut durumunun, yüklenecek olan yeni fonksiyona uygunluğunu anlamak için cevaplar bulunmuştur.
Sonuç: Bu doğrultuda başta mimari değerleri koruma teorisi ve etiği ile desteklenen çalışmada, sonrasında yapılan mekânsal analizler sonucunda, yeniden işlevlendirme önerilerinin sistematik bir değerlendirilmesi yapılmış olup işlevsel öneriler üzerinden seçim ölçütleri belirlenmiştir. 

Anahtar Kelimeler

• Sürdürülebilirlik
• Fiziksel Çevre Kontrolü
• Yeniden İşlevlendirme
• İç Mimari Tasarım
• Mimarlık ve Tasarımda Ekoloji

On Preserving Architectural Values: The Case of the Venice Cotton Factory

Öz

Purpose: Today, most historical buildings have lost their functions and have been restored to serve other purposes. Reconstructing structures that have lost their function not only protects the buildings, but also prolongs the service life of these buildings. Starting from the idea of re-functioning the building to make it sustainable and livable; It is aimed to reveal the relationship and harmony between the design concept and architectural principles of the buildings that were used for different functions in the past and were later transformed.
Method: By taking the Cotton Factory, which was selected from the renovated historical buildings in Venice, as an example, the renovation research with the SWOT analysis method and the relationship between the mentioned old building and the new architecture were examined. The SWOT items were created to evaluate both the internal and external factors of the building as environmental, architectural and technical.
Results: The function to be loaded into the structure examined by this method; In this respect, its inputs have been determined and its advantages and disadvantages have been revealed. In addition, answers were found to understand the suitability of the current state of the building for the new function to be installed.
Conclusion: In this direction, in the study, which was supported by the theory and ethics of preserving architectural values, a systematic evaluation of the re-functioning proposals was made as a result of the spatial analyzes made afterwards and the selection criteria were determined based on the functional suggestions.

Anahtar Kelimeler

• Sustainability
• Physical Environmental Control
• Re-functioning
• Interior Design
• Ecology in Architecture and Design

Kaynakça

1. AHUNBAY, Z. (2011). Tarihi Çevre Koruma ve Restorasyon (6. Baskı). İstanbul: YEM Yayın.
2. AYDIN, D. & YALDIZ, E. (2010). Yeniden Kullanıma Adaptasyonda Bina Performansının Kullanıcılar Üzerinden Değerlendirilmesi. Metu Journal of Fine Arts, 27(1): 1-22.
3. BOZKURT, Y. (2012). Çevre Sorunları ve Politikaları. İstanbul: Ekin Basım Yayın.
4. CITTA DI VENEZZIA. (2015). Erişim adresi: http://www.comune.venezia.it/
5. CUNNINGTON, P. (1998). Change of Use: The Conversion of Old Buildings, London: Alpha Books.
6. DÜNYA KÜLTÜREL VE DOĞAL MİRASIN KORUNMASI SÖZLEŞMESİ. https://teftis.ktb.gov.tr/TR-263665/dunya-kulturel-ve-dogal-mirasin-korunmasi-sozlesmesi.html
7. GÜLASATEKİN, N. (2004). Kültür ve Doğa Varlıklarımız Neyi, Niçin, Nasıl Korumalıyız? T.C. Kültür Ve Turizm Bakanlığı, Yayın No: 3016. ISBN: 975-17-3133-X
8. HAVILAND, A. W. (1990). Cultural Anthropology. (6th edn.) Forth Worth, TX: Holt, Rinehart and Winston.

9. ICOMOS. (1964).Venedik Tüzüğü, The International Charter for the Conservation and Restoration of Monuments and Sites, ICOMOS. http://www.icomos.org/charters/venice_e.pdf. Erişim: 20.8.2021
10. MENDİLCİOĞLU, R. F. (2012). Türkiye'de ve Dünyada Endüstriyel Yapıların Yeniden İşlevlendirilmesinin Nedenleri. Sanat Yazıları Dergisi, 42(27):79-88.
11. MORLEY, D. & ROBINS, K. (1997). Kimlik Mekânları, (Çev. E. Zeybekoğlu). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
12. MÜEZZİNOĞLU, M. K., NORASLI, M. & SUNGUR, M. (2020). Taşınmaz Bir Kültür Varlığının Yeniden İşlevlendirilmesine Yönelik Sistematik Analiz. The Journal of International Lingual Social and Educational Sciences, 6(1), 113-123. DOI: https://doi.org/10.34137/jilses.572504
13. ORBASLI, A. (2008). Architectural Conservation, London: Blackwell.
14. ORTAYLI, İ. (2002). Türkiye’de Tarihi Kent Dokularının Korunması ve Geleceğe Taşınması Sempozyumu. Antalya.
15. ÖNAL, İ. (2003) Koruma Kültürü Ve Etik Kurallar. Tmh - Türkiye Mühendislik Haberleri, Sayı 423 - 2003/1, S. 27,28.
16. ÖZKERESTECİ, İ. (2001). Hangi Ekoloji. Domus M Dergisi, Nisan-Mayıs, (10), 136.
17. ÖZMEHMET, E. (2007). Avrupa ve Türkiye’deki Sürdürülebilir Mimarlık Anlayışına Eleştirel Bir Bakış. Journal of Yaşar University. 2(7):809-826
18. PENDLEBURY, J. (2009). Conservation in the Age of Consensus, London: Routledge.
19. SCHMIDT, L. (2009). Architectural Conservation: An Introduction, Berlin: West-Kreuz Verlag.
20. SHAVIV, E. (2001). On The Use Of “Solar Volume” For Determining The Urban Fabric. Solar Energy, 70(3), 275- 280.
21. UNIVERSITY OF ARCHITECURE AND URBAN PLANNING. (2015). Erişim adresi: www.uauim.ro
22. YILMAZ, S. & VURAL, N. (2015). Role Of Nanotechnology In The Design Of Sustainable Buildings. 2nd International Symposium on Innovative Approaches in Architecture, Planning and Design. s. 295-302.
23. Resim 1. Kanaldan eski fabrikanın görünümü, (2014), Kişisel Arşiv
24. Resim 2. Resim 2. Eski pamuk fabrikasının harita görünümü, (2015). Erişim adresi: https://maps.google.com
25. Resim 3. Magazzini Ligabue, (2015), Kişisel Arşiv
26. Resim 4. Avludan dersliklerin görünümü, (2015), Kişisel Arşiv
27. Resim 5. Avludan geçiş alanlarının görünümü, (2015), Kişisel Arşiv
28. Resim 6. Ali/Wings Heykeli, (2015), Erişim adresi: http://www.massimoscolari.it
29. Resim 7. Ortak çalışma alanları, (2015), Erişim adresi: http://www.comune.venezia.it
30. Resim 8. Haritada 4 numaralı bölge; üniversitenin bir başka giriş kapısı, (2015), Erişim adresi: https://www.uauim.ro