Kapitalizm'in Etkisiyle Sanatın Metalaşması Üzerine Bir Eleştirel İnceleme: Andy Warhol ve Bedri Baykam

Öz

Öz AMAÇ: Bu araştırmanın amacı, Çağdaş Sanat'ta metalaşan kapitalizm olgusunu incelemek ve eleştirel bir bakış açısıyla sanatsal çalışmalar aracılığıyla analiz etmektir. Bu amaç doğrultusunda, kapitalist sisteme entegre olduğu düşünülen 2 sanatçı belirlenmiş (Andy WARHOL ve Bedri BAYKAM) ve eserleri detaylı bir şekilde incelenmiş olup, kapitalizmin izleri tespit edilmiştir. Kavramsal/Kuramsal Çerçeve: Belirlenen sanatçıların sanat felsefeleri ve sanatın metalaşması konusundaki görüşleri değerlendirilmiştir. Araştırma da felsefi bağlamda, kapitalizm olgusu ile hayatımızda ki her yöne etki etmeyi başarmış olan, metalaştırmanın sanata etkileri incelenmiş olup, kapitalist sisteme eleştirel bir bakış açısıyla bakılarak, alana katkı sağlaması açısından ayrıca önem arz etmektedir. Yöntem: Bu araştırmada, literatür taraması ile elde edilen verilerin içerik tekniği analizi kullanılarak analiz edilmiş olup, Türkçe ve yabancı kaynaklar taranmıştır. Ayrıca bahsedilen 2 sanatçının hayatları, sanata bakış açıları araştırılmış olup, bu sanatçıların yaptıkları eserler incelenmiş ve çözümlenmiştir. Bulgular: Bu araştırma kapsamında ele alınan 2 sanatçının sermaye, kendi pazarını oluşturma, sanat eserlerini metalaştırma, medya ve kendi pazarını yaratma konusunda bağlantılı olduğu görülmektedir. Sonuç: Kapitalist düzen içerinde meydana gelen değişimler önce insanda daha sonrada yayılarak geniş perspektifte toplumlardaki değişimlerde görülebilmektedir. Kültürel dezenformasyonun bilerek ve istenerek bozulması sonucu olan paradigmalar neticesinde, sistem sürekli alım yönünde baskı uygular. Sonuç olarak bu düzene uyum sağlayamayan sanatçıların, sistem dışına itilebileceği ve bunun sonucunda da birçok değerin sanat açısından yok olabileceği ya da yok olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Sözcükler: Çağdaş Sanat, kapitalizm, medya, tüketim toplumu, artı değer, meta

Anahtar Kelimeler

• Çağdaş Sanat
• kapitalizm
• medya
• tüketim toplumu
• artı değer
• meta

A Critical Analysis on the Commodification of Art Under the Influence of Capitalism: Andy Warhol and Bedri Baykam

Öz

Abstract Purpose: The aim of this research is to examine the phenomenon of commoditized capitalism in Contemporary Art and to analyze it from a critical perspective through artistic works. For this purpose, two artists who are thought to be integrated into the capitalist system (Andy WARHOL and Bedri BAYKAM) were identified and their works were examined in detail and traces of capitalism were identified. Literature Review/Background: The selected artists' philosophies of art and their views on the commodification of art were evaluated. In the research, in a philosophical context, the effects of commodification on art, which has managed to affect every aspect of our lives with the phenomenon of capitalism, are examined, and it is also important in terms of contributing to the field by looking at the capitalist system from a critical perspective. Method: In this research, the content of the data obtained through literature review was analyzed and Turkish and foreign sources were scanned. In addition, the lives of two artists and their perspectives on art were researched, and the works of these artists were examined and analyzed. Findings: It is seen that the two artists discussed within the scope of this research are connected in terms of capital, creating their own market, commodifying their works of art, media and creating their own market. CONCLUSİON: The changes that occur within the capitalist order can first be seen in people and then spread to the changes in societies in a broad perspective. As a result of knowingly and deliberately disrupting cultural disinformation and paradigms, the system constantly exerts pressure on purchases. As a result, it has been concluded that artists who cannot adapt to this order may be pushed out of the system and as a result, many values may disappear or disappear in terms of art. Keywords: Contemporary Art, Capitalism, media, consumer society, plus value, Metha

Anahtar Kelimeler

• Contemporary Art
• Capitalism
• media
• consumer society
• plus value
• Metha

Kaynakça

1. ADORNO, T. W. (1970). Aesthetic theory. New York: Routledge & Kegan Paul.
2. ASLAN, Ş. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri nicel, nitel ve karma tasarımlar için bir rehber. Ankara: Eğitim Yayınevi.
3. BAUDRILLARD, J. (2010). Sanat dünyasının kurduğu komplo. (O.Adanır, Çev.). İstanbul: İletişim Yayınları.
4. BAYKAM, B. (2019). Sistem eleştirileri. İstanbul: Piramid Yayıncılık.
5. DANTO, C.A. (2018). Andy Warhol. (S. Sertabiboğlu, Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
6. EAGLETON, T. (1996). İdeoloji. (M. Özcan, Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
7. EAGLETON, T. (2010). Estetiğin ideolojisi (H. Hünler, E. Kılıç, B. Gözkan, Çev.). İstanbul: Doruk Yayımcılık.
8. FÜLBERT, G. (2008). Kapitalizmin kısa tarihi. (U. Sadık, Çev.). İstanbul: Yordam Kitap Yayınları.

9. GORZ A. (2011). Maddesiz bilgi, değer ve sermaye. (I. Ergüden, Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
10. GROYS, B. (2014). Sanatın gücü. (F. C. Erdoğan, Çev.). İstanbul: Hayal Perest Yayınları.
11. HARWEY, D. (2013). Seventeen contradictions and the end of capitalism. New York: Oxford University Press.
12. HARWEY, D. (1997). Postmodernliğin durumu. (S. Savran, Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.
13. HARWEY, D. (2013). Asi şehirler. İstanbul: Metis Yayınları.
14. KAHRAMAN, B.H. (2003). Bir kültür gerillası: Bedri Baykam. Ö. Eras (Ed.), Eleştirmenlerin kaleminden Bedri Baykam. Ankara: Piramid Yayıncılık.
15. KAYA, Y. (2023). Disiplinlerarası bir yaklaşım olarak, resimsel perspektifin edebi metinler üzerindeki etkisini örnek eserler üzerinden okumak. İnsanat Sanat Tasarım ve Mimarlık Araştırmaları Dergisi, 3(2), 281-292
16. KAYA, Y. (2024). David Hockney’in tezi ve ona yöneltilen eleştiriler üzerine bir tartışma. II. Uluslararası Selanik Sanat ve Tasarım Sempozyumu (s. 237-245). ISBN: 978-625-6671-05-8
17. KESKİNOK, K. (1982). Barış, canlılık, hareket. Ö.Eras(Ed.), Eleştirmenlerin kaleminden Bedri Baykam. Ankara: Piramid Yayıncılık
18. KIRÇUVAL, Y. (2021). Andy Warhol durmadığınız sürece ne kadar yavaş gittiğiniz önemli değil. İstanbul: Destek Yayınları.
19. LINEBAUG, P. (2014). Makine kırıcılık, romantizm ve 1811-12 yıllarındaki birkaç ortak olan: Ned ludd ve queen Mab. (D. Esen, Çev.). İstanbul: Otonom Yayıncılık.
20. MADRA, B. (1999). Sanat ve yaşam arasında, söz ve imge arasında. Ö. Eras (Ed.), Eleştirmenlerin kaleminden Bedri Baykam. Ankara: Piramid Yayıncılık.
21. MADRA, B. (2003). Politik sanattan tiyatro gösterilerine, Bedri Baykam’ın uzun macerası. Ö. Eras(Ed.), Eleştirmenlerin kaleminden Bedri Baykam. Ankara: Piramid Yayıncılık
22. MARX, K. (1986). Kapital: kapitalist üretimin eleştirel bir tahlili. (A. Bilgi, Çev.). Ankara: Sol Yayınları.
23. O’DOHERTY, B. (2016), Beyaz küpün içinde. (A. Antmen, Çev.). İstanbul: Sel Yayınları.
24. ONGUR, Ö.H. (2011). Tüketim toplumu, nevrotik kültür ve dövüş kulübü. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
25. SALDERAY, B., ERTEN, A. (2021). İnstagram’da fotograf paylaşımı ve sanal benlik olgusunun sunumu. Akademik Sanat (14), 115-129.
26. SCHUMPETER J. A. (1942). Capitalism, socialism, and democracy. New York: Harper & Brothers.
27. SHINER, L. (2020). Sanatın icadı. (İ. Türkmen, Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
28. SMITH, A. (1776). An ınquiry into the nature and causes of the wealth of nations. Londra: W. Strahan ve T. Cadell.
29. ŞERİATİ, A. (2004). Kapitalizm. (Y. Arslan, Çev.). İstanbul: Dünya Yayınları.
30. YILDIRIM. A, ŞİMŞEK, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları.
31. ZERZAN, J. (2013). Makinelerin alacakaranlığı makaleler. (G. R. Öğdül, Çev.). İstanbul: Kaos Yayınları.
32. Görsel 1: https://www.masterworksfineart.com/artists/andy-warhol/campbells-soup
33. Görsel 2: https://www.coca-colacompany.com/au/news/warhol-coca-cola-painting-sells-for-573-million-at-christies-auction
34. Görsel 3: https://www.bedribaykam.com/tr/galeri/2013-boscerceve
35. Görsel 4: https://www.bedribaykam.com/tr/galeri/1987-1992-remake-serisi