Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması

Metin Sarıgöl

Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması

Öz

Bu çalışmada, Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası'nda meydana gelen taşkına ait 9731 km² alana sahip E07A043 nolu Akım Gözlem İstasyonu'nda (AGİ) ve bu AGİ'nun 4.743 km mansabındaki D07A115 nolu AGİ'nda gözlenen birer saat aralıklı hidrograf verileri kullanılarak, ölçülen değerler ile hidrolojik ve hidrolik modellerin sonuçları karşılaştırılmıştır. Çalışmada hidrolojik modeller olarak Muskingum ve SCS; hidrolik modeller olarak da Kinematik Dalga, Muskingum-Cunge ve Dinamik yöntemler uygulanmıştır. Modellerin ölçülen değerlere uygunluğu; ölçülen ve modellerden hesaplanan değerler arasındaki Ortalama Mutlak Hata (OMH), Hataların Ortalama Karekökü (HOK) ve Belirlilik Katsayısı (R²) değerleri hesaplanarak belirlenmiş ve yöntemlerin performansları irdelenerek hangi yöntemin daha iyi sonuç verdiği değerlendirilmiştir. Çalışma sonunda, Kinematik Yönteminin en iyi tahmini verdiği, Muskingum-Cunge ve SCS Yöntemlerinin tahminlerinin de kabul edilebilecek düzeyde olduğu, Muskingum ve Dinamik Yöntemin ise oldukça hatalı tahminler verdiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Taşkın Ötelemesi,Hidrolik Yöntemler,Hidrolojik Yöntemler

Kaynakça

Afzali S. H., 2016. Variable-Parameter Muskingum Model, Iranian Journal of Science and Technology, Transactions of Civil Engineering, Vol.40 (1), pp. 59-68
Akbari, G. ve Firoozi, B., 2010. Implicit and Explicit Numerical Solution of Saint-Venant Equations for Simulating Flood Wave in Natural Rivers, 5th National Congress on Civil Engineering, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran.
Atalay, O., 2008. Taşkın Hidrografının Elde Edilmesiyle İlgili Yöntemlerin Karşılaştırılması, Yüksek Lisans Tezi, KÜ Fen Bilimler Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, Kocaeli.
Barry, D. A. ve Bajracharya, K., 1995. On The Muskingum-Cunge Flood Routing Method, Environment International, Vol. 21(5), pp. 485-490.
Bayazıt, M., 1995. Hidroloji, İ.T.Ü. İnşaat Fakültesi Matbaası.
Bayazıt, M., Avcı İ. ve Şen Z., 1997. Hidroloji Uygulamaları, İ.T.Ü. İnşaat Fakültesi Matbaası.
Bayazıt, M. ve Önöz B., 2008. Taşkın ve Kuraklık Hidrolojisi, Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara.
Chatila, J. G., 1992. Application and Comparison of Dynamic Routing Models For Unsteady Flow in Simple and Compound Channels, Master Thesis, University of Ottawa, Canada.

Chaudhry, H. M., 2008. Open-Channel Flow Second Edition, Springer Science Business Media, LLC, 324.S, USA.
Cheng, J. Y., 2011. Modification of Kinematic Wave Cascading Model for Low Impact Watershed Development, Doctor of Philosophy Dissertation, University of Colorado, Denver.
Choi, C. C., 2013. Coupled Hydrologic And Hydraulic Models And Applications, Master Theses, The University of Iowa, Iowa
Chow, V. T., Maidment, D. R. ve Mays L. W., 1988. Applied Hydrology, McGraw-Hill, Inc, USA.
Çimen, M., 1995. Difüzyon Yöntemi ile Akarsu Yatağındaki Taşkınların Ötelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, SDÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Isparta.
Devlet Su İşleri, http://rasatlar.dsi.gov.tr/, 04.Ekim.2017.
Elbashir, S. T., 2011. Flood Routing in Natural Channels Using Muskingum Methods, Master Theses, Dublin Institute of Technology.
Gökoğlu, F., 2000. Akarsularda Taşkın Dalgalarının Sayısal Analizi, Yüksek Lisans Tezi, YTÜ Fen Bilimler Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, İstanbul.
Haktanir, T. ve Özmen, H., 1997. Comparison of Hydraulic and Hydrologic Routing on Three Long Reservoirs, Journal of Hydraulic Engineering, Vol.123 (2), pp.153-156.
Hec-1, 1990. Flood Hydrograf Package, User’s Manual, Hydrologic Engineering Center, U. S. Army Crops of Engineers.
Jayyousi, F. E., 1994. Evaluation of Flood Routing Techniques for Incremental Damage Assessment, Doctor of Philosophy Dissertation, Utah State University, Utah.
Karahan, H. ve Gürarslan, G., 2012. Kinematik Dalga Yaklaşımı Kullanılarak Taşkın Öteleme Problemlerinin Modellenmesi: Sütçüler Örneği, VII. Ulusal Hidroloji Kongresi.
Keskin, M. E. ve Ağıralioğlu, N., 1997. A Simplified Dynamic Model for Flood Routing in Rectangular Channels, Journal of Hydrology, Vol. 202, pp. 302–314.
Knapp, H. V., Durgunoglu, A. ve Ortel, T. W., 1991. A Review of Rainfall-Runoff Modeling for Stormwater Management, U.S. Geological Survey, Hydrology Division, Illinois.
Kundzewicz Z. W. ve Strupczewski W. G., 1982. Approximate Translation in the Muskingum Model, Hydrological Sciences Journal, Vol.27 (1), pp. 19-17.
Lee, K. T. ve Huang, P. C., 2012. Evaluating the Adequateness of Kinematic-Wave Routing for Flood Forecasting in Midstream Channel Reaches of Taiwan, Journal of Hydroinformatics, 14.4, pp: 1075-1088.
Maidment, D. R., 1993. Handbook of Hydrology, McGraw-Hill, Inc. P10.1.
Ogunlela, A. O. ve Kasali, M. Y., 2014. Kinematic Flood Routing of Asa River, International Journal of Engineering and Technical Research, Vol. 2 (3), pp.13– 17.
Özmen, H., 1999. Baraj Gölünden Taşkın Öteleme Modelleri, Doktora Tezi, ÇÜ Fen Bilimler Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, Adana.
Ponce, V. M., Lohani, A. K. ve Scheyhing, C. 1996. Analytical Verification of Muskingum-Cunge Routing, Journal of Hydrology, Vol. 174(3-4), pp. 235-241.
Sarıgöl, M., 2018. Taşkın Ötelenmesinde Kullanılan Bazı Hidrolojik ve Hidrolik Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Trabzon.
Shultz, M. J., 1992. Comparison of Flood Routing Methods for Rapidly Rising Hydrograph Routed Through a very Wide Channel, Master Thesis, The University of Texas, Arlington.
Soentoro, E. A., 1991. Comparision of Flood Routing Methods. Master Theses, University of British Columbia, Vancouver, Canada.
Soleymani, M. ve Delphi, M., 2012. Comparison of Flood Routing Models (Case Study: Maroon River, Iran), World Applied Sciences Journal Vol. 16 (5), pp: 769-775.
Tewold, M. H., 2005. Flood Routing in Ungauged Catchments Using Muskingum Model, Master Theses, University of Kwa-Zulu-Nata, Pietermaritzburg.
Tewold, M. H. ve Smithers, J. C., 2006. Flood Routing in Ungauged Catchments Using Muskingum Methods, Water SA. Vol.32(3) pp.379–388
Tung, Y. K., 1985. River Flood Routing By Nonlinear Muskingum Method, Journal of Hydraulic Engineering, 111 (12), 1447-1460.
Ülke, A., 2001. Taşkın Öteleme Metodları, Seminer I Notları, Isparta.
Ülke, A., 2003. Muskingum Metodu Kullanılarak Taşkın Ötelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, SDÜ Fen Bilimler Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, Isparta.
Wang, G. T., Yao, C., Okoren, C. ve Chen, S. 2006. 4-Point FDF of Muskingum Method Based on The Complete St Venant Equations, Journal of Hydrology, Vol.324 (1), pp.339-349.
Xia, R., 1992. Sensitivity of Flood Routing Models to Variations of Momentum Equation Coefficients and Terms, Doctor of Philosphy Dissertation, University of Illinois, Urbana.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İnşaat Mühendisliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Metin Sarıgöl ^*
0000-0002-6190-1684
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Ekim 2019

Gönderilme Tarihi

5 Ağustos 2019

Kabul Tarihi

22 Ekim 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 4 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA32DM24RM

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Sarıgöl, M. (2019). Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması. Su Kaynakları, 4(2), 9-14. https://izlik.org/JA32DM24RM

AMA

1.Sarıgöl M. Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması. Su Kaynakları. 2019;4(2):9-14. https://izlik.org/JA32DM24RM

Chicago

Sarıgöl, Metin. 2019. “Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması”. Su Kaynakları 4 (2): 9-14. https://izlik.org/JA32DM24RM.

EndNote

Sarıgöl M (01 Ekim 2019) Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması. Su Kaynakları 4 2 9–14.

IEEE

[1]M. Sarıgöl, “Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması”, Su Kaynakları, c. 4, sy 2, ss. 9–14, Eki. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA32DM24RM

ISNAD

Sarıgöl, Metin. “Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması”. Su Kaynakları 4/2 (01 Ekim 2019): 9-14. https://izlik.org/JA32DM24RM.

JAMA

1.Sarıgöl M. Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması. Su Kaynakları. 2019;4:9–14.

MLA

Sarıgöl, Metin. “Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması”. Su Kaynakları, c. 4, sy 2, Ekim 2019, ss. 9-14, https://izlik.org/JA32DM24RM.

Vancouver

1.Metin Sarıgöl. Denizli İli Buldan İlçesi Büyük Menderes Havzası’nda Taşkın Ötelenmesi Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması. Su Kaynakları [Internet]. 01 Ekim 2019;4(2):9-14. Erişim adresi: https://izlik.org/JA32DM24RM