Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

EMISSION TRADING SYSTEM AND TURKEY: ASSESSMENT OF THE DRAFT REGULATION ON THE EMISSION TRADING SYSTEM

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 2, 85 - 108, 30.12.2025

Öz

The net zero target in the fight against climate change manifests itself not only as an environmental necessity but also as a developmental challenge necessitating a comprehensive transformation. This transformation brings carbon pricing instruments -specifically carbon taxes and emissions trading systems (ETS)- to the fore, owing to their cost-effectiveness and capacity for measurable emission reductions. With the enactment of the Climate Law No. 7552, the implementation of the ETS has been established on a formal legal basis. The environmental integrity of the ETS is considered to be directly linked to the nature of the emissions cap, the allocation methodology, market stability mechanisms, Monitoring, Reporting, and Verification (MRV) capacity, and a robust financial architecture designed to mitigate tax-related fraud and abuse risks. Furthermore, the implementation of an ETS is of particular significance due to the pressure exerted by the European Union’s (EU) Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM).

Kaynakça

  • About the EU ETS, Climate Action, European Union. Web: https://climate.ec.europa.eu/eu-action/carbon-markets/about-eu-ets_en, (12.07.2025).
  • Acid Rain Program Results, United States Enviromental Protection Agency, 2025. Web: https://www.epa.gov/acidrain/acid-rain-program-results, (11.12.2025).
  • AKDEMİR, Tuğçe, Katma Değer Vergisinde Reserve Charge-Tersine Vergilendirme Mekanizması: Avrupa Birliği ile Türkiye Üzerine Karşılaştırmalı Analiz, İstanbul: On İki Levha Yayıncılık, 2019.
  • AŞICI, Ahmet Atıl, “Optimal Design of Turkey’s Emission Trading System: Lessons from the EU and Global Best Practices”, METU Studies in Development, Volume: 52, June 2025, p. 69-90.
  • AŞICI, Ahmet Atıl, Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi’nin Bir Ön Analizi, IPC–Mercator Analizi, Şubat 2024, s. 1-12.
  • BAYER, Patrick - AKLIN, Michaël, “The European Union Emissions Trading System Reduced CO2 Emissions Despite Low Prices”, PNAS, Environmental Sciences, 117(16), 2020, p. 8804-8812.
  • BORGHESI, Simone, et al., “The Market Stability Reserve in the EU Emissions Trading System: A Critical Review”, Annual Review of Resource Economics, Volume: 15, 2023, p. 131-152.
  • COASE, Ronald H., “The Problem of Social Cost”, Journal of Law and Economics, Volume: 3, 1960, p. 1-44.
  • COLMER, Jonathan, et al., “Does Pricing Carbon Mitigate Climate Change? Firm-Level Evidence from the European Union Emissions Trading System”, The Review of Economic Studies, Volume: 92, Issue: 3, May 2025, p. 1625-1660.
  • D’ARCANGELO, Filippo Maria - GALEOTTI, Marzio, “Environmental Policy and Investment Location: The Risk of Carbon Leakage in the EU ETS”, Energy Policy, 202, July 2025. Web: https://doi.org/10.1016/j.enpol.2025.114587, (30.08.2025).
  • Development of EU ETS (2005-2020), Climate Action, European Union. Web: https://climate.ec.europa.eu/eu-action/carbon-markets/eu-emissions-trading-system-eu-ets/development-eu-ets-2005-2020_en, (12.07.2025).
  • ELLERMAN, A. Denny – BUCHNER, Barbara K, “Over-Allocation or Abatement? A Preliminary Analysis of the EU ETS Based on the 2005–06 Emissions Data”, Environmental and Resource Economics, Volume: 41, February 2008, p. 267-287.
  • Emisyon Ticaret Sistemi Taslağı Yayında: Türkiye’nin ETS’si Ne Getiriyor?, Yeşil Büyüme, 2025. Web: https://yesilbuyume.org/ets-taslak-metni-yayimlandi-2/, (10.10.2025).
  • Emisyon Ticaret Sistemi Taslağı Yayında: Türkiye’nin ETS’si Ne Getiriyor?, Yeşil Büyüme, 2025. Web: https://yesilbuyume.org/ets-taslak-metni-yayimlandi-2/, (10.10.2025).
  • GARSOUS, Grégoire, et al., “Net Effective Carbon Rates”, OECD Taxation Working Papers, No: 61, Paris. OECD Publishing. Web: https://doi.org/10.1787/279e049e-en, (12.06.2025).
  • GUNTHER, Claudia, et al., “Carbon Prices on the Rise? Shedding Light on the Emerging Second EU Emissions Trading System (EU ETS 2)”, Climate Policy, April 2025, p. 1-12.
  • GÜNER, Ümit, Avrupa Birliğinin Dış Ticaret Rejimi, (Ed. Ümit Güner, Ekonominin AB’si), Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım, 2008, s. 203-240.
  • Institut Jacques Delors, The Role of Carbon Pricing in Driving Green Innovation in the EU ETS, Brussels: Institut Jacques Delors, 2025. Web: https://institutdelors.eu/content/uploads/2025/04/JDI-E3G-paper_innovation-in-the-ETS_final.pdf, (25.08.2025).
  • LEI, Xiao, et al., “Evaluating the Impact of Carbon Emission Trading on Urban Ecological Efficiency in an Emerging Economy”, Journal of Cleaner Production, Volume: 486, January 2025, p. 1-15.
  • Organisation for Economic Co operation and Development (OECD), Permit Allocation Rules and Investment Incentives in Emissions Trading Systems., Paris: OECD Publishing, 2017, p. 28.
  • PIGOU, Arthur C., The Economics of Welfare, London: Macmillan, 1920.
  • SCHMALENSEE, Richard - STAVINS, Robert N., , “Lessons Learned from Three Decades of Experience with Cap and Trade”, Review of Environmental Economics and Policy, Volume: 11, Number: 1, 2017, p. 59-79.
  • State and Trends of Carbon Pricing 2025, Washington, DC: World Bank, 2025.
  • State and Trends of Carbon Pricing Dashboard, World Bank Group. Web: https://carbonpricingdashboard.worldbank.org/, (10.08.2025).
  • State and Trends of Carbon Pricing Dashboard, World Bank. Web: https://carbonpricingdashboard.worldbank.org/compliance/instrument-detail, (12.12.2025).
  • TEIXIDÓ, Jordi, et al., “The impact of the EU Emissions Trading System on Low-Carbon Technological Change: The Empirical Evidence”, Ecological Economics, Volume: 164, October 2019. Web: https://doi.org/10.1016/j.ecolecon.2019.06.002, (25.08.2025).
  • Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği Taslağı, ETS Yönetmelik Taslağı. Web: https://iklim.gov.tr/taslaklar-i-2124, (12.12.2024).
  • Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği Taslağı, Gerekçe. Web: https://iklim.gov.tr/taslaklar-i-2124, (12.12.2024).
  • Türkiye Enerji Dönüşümü Görünümü 2024, SHURA Enerji Dönüşümü Merkezi, 2024.

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 2, 85 - 108, 30.12.2025

Öz

Kaynakça

  • About the EU ETS, Climate Action, European Union. Web: https://climate.ec.europa.eu/eu-action/carbon-markets/about-eu-ets_en, (12.07.2025).
  • Acid Rain Program Results, United States Enviromental Protection Agency, 2025. Web: https://www.epa.gov/acidrain/acid-rain-program-results, (11.12.2025).
  • AKDEMİR, Tuğçe, Katma Değer Vergisinde Reserve Charge-Tersine Vergilendirme Mekanizması: Avrupa Birliği ile Türkiye Üzerine Karşılaştırmalı Analiz, İstanbul: On İki Levha Yayıncılık, 2019.
  • AŞICI, Ahmet Atıl, “Optimal Design of Turkey’s Emission Trading System: Lessons from the EU and Global Best Practices”, METU Studies in Development, Volume: 52, June 2025, p. 69-90.
  • AŞICI, Ahmet Atıl, Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi’nin Bir Ön Analizi, IPC–Mercator Analizi, Şubat 2024, s. 1-12.
  • BAYER, Patrick - AKLIN, Michaël, “The European Union Emissions Trading System Reduced CO2 Emissions Despite Low Prices”, PNAS, Environmental Sciences, 117(16), 2020, p. 8804-8812.
  • BORGHESI, Simone, et al., “The Market Stability Reserve in the EU Emissions Trading System: A Critical Review”, Annual Review of Resource Economics, Volume: 15, 2023, p. 131-152.
  • COASE, Ronald H., “The Problem of Social Cost”, Journal of Law and Economics, Volume: 3, 1960, p. 1-44.
  • COLMER, Jonathan, et al., “Does Pricing Carbon Mitigate Climate Change? Firm-Level Evidence from the European Union Emissions Trading System”, The Review of Economic Studies, Volume: 92, Issue: 3, May 2025, p. 1625-1660.
  • D’ARCANGELO, Filippo Maria - GALEOTTI, Marzio, “Environmental Policy and Investment Location: The Risk of Carbon Leakage in the EU ETS”, Energy Policy, 202, July 2025. Web: https://doi.org/10.1016/j.enpol.2025.114587, (30.08.2025).
  • Development of EU ETS (2005-2020), Climate Action, European Union. Web: https://climate.ec.europa.eu/eu-action/carbon-markets/eu-emissions-trading-system-eu-ets/development-eu-ets-2005-2020_en, (12.07.2025).
  • ELLERMAN, A. Denny – BUCHNER, Barbara K, “Over-Allocation or Abatement? A Preliminary Analysis of the EU ETS Based on the 2005–06 Emissions Data”, Environmental and Resource Economics, Volume: 41, February 2008, p. 267-287.
  • Emisyon Ticaret Sistemi Taslağı Yayında: Türkiye’nin ETS’si Ne Getiriyor?, Yeşil Büyüme, 2025. Web: https://yesilbuyume.org/ets-taslak-metni-yayimlandi-2/, (10.10.2025).
  • Emisyon Ticaret Sistemi Taslağı Yayında: Türkiye’nin ETS’si Ne Getiriyor?, Yeşil Büyüme, 2025. Web: https://yesilbuyume.org/ets-taslak-metni-yayimlandi-2/, (10.10.2025).
  • GARSOUS, Grégoire, et al., “Net Effective Carbon Rates”, OECD Taxation Working Papers, No: 61, Paris. OECD Publishing. Web: https://doi.org/10.1787/279e049e-en, (12.06.2025).
  • GUNTHER, Claudia, et al., “Carbon Prices on the Rise? Shedding Light on the Emerging Second EU Emissions Trading System (EU ETS 2)”, Climate Policy, April 2025, p. 1-12.
  • GÜNER, Ümit, Avrupa Birliğinin Dış Ticaret Rejimi, (Ed. Ümit Güner, Ekonominin AB’si), Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım, 2008, s. 203-240.
  • Institut Jacques Delors, The Role of Carbon Pricing in Driving Green Innovation in the EU ETS, Brussels: Institut Jacques Delors, 2025. Web: https://institutdelors.eu/content/uploads/2025/04/JDI-E3G-paper_innovation-in-the-ETS_final.pdf, (25.08.2025).
  • LEI, Xiao, et al., “Evaluating the Impact of Carbon Emission Trading on Urban Ecological Efficiency in an Emerging Economy”, Journal of Cleaner Production, Volume: 486, January 2025, p. 1-15.
  • Organisation for Economic Co operation and Development (OECD), Permit Allocation Rules and Investment Incentives in Emissions Trading Systems., Paris: OECD Publishing, 2017, p. 28.
  • PIGOU, Arthur C., The Economics of Welfare, London: Macmillan, 1920.
  • SCHMALENSEE, Richard - STAVINS, Robert N., , “Lessons Learned from Three Decades of Experience with Cap and Trade”, Review of Environmental Economics and Policy, Volume: 11, Number: 1, 2017, p. 59-79.
  • State and Trends of Carbon Pricing 2025, Washington, DC: World Bank, 2025.
  • State and Trends of Carbon Pricing Dashboard, World Bank Group. Web: https://carbonpricingdashboard.worldbank.org/, (10.08.2025).
  • State and Trends of Carbon Pricing Dashboard, World Bank. Web: https://carbonpricingdashboard.worldbank.org/compliance/instrument-detail, (12.12.2025).
  • TEIXIDÓ, Jordi, et al., “The impact of the EU Emissions Trading System on Low-Carbon Technological Change: The Empirical Evidence”, Ecological Economics, Volume: 164, October 2019. Web: https://doi.org/10.1016/j.ecolecon.2019.06.002, (25.08.2025).
  • Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği Taslağı, ETS Yönetmelik Taslağı. Web: https://iklim.gov.tr/taslaklar-i-2124, (12.12.2024).
  • Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği Taslağı, Gerekçe. Web: https://iklim.gov.tr/taslaklar-i-2124, (12.12.2024).
  • Türkiye Enerji Dönüşümü Görünümü 2024, SHURA Enerji Dönüşümü Merkezi, 2024.

Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 2, 85 - 108, 30.12.2025

Öz

İklim değişikliği ile mücadelede net sıfır hedefi, çevresel bir zorunluluk ve kapsamlı bir dönüşümü öngören bir kalkınma problemi olarak kendini göstermektedir. Bu dönüşüm; karbon vergisi ve emisyon ticaret sistemi (ETS), karbon fiyatlandırma araçları, maliyet etkinliği ve ölçülebilir emisyon azaltımları nedeniyle ön plana çıkmaktadır. Bu araçlardan ETS, 7552 sayılı İklim Kanunu’nun kabulü ile uygulaması yasal bir zemine oturtulmuş bulunmaktadır. ETS’nin çevresel bütünlüğü; üst sınırın niteliği, tahsis yöntemi, piyasa istikrarı mekanizmaları, izleme, raporlama ve doğrulama (MRV) kapasitesi ile vergi-suistimal risklerine karşı mali mimariyle doğrudan bağlantılı görülmektedir. ETS uygulaması Avrupa Birliği’nin (AB) Sınırda Karbon Düzenlem Mekanizması (SKDM) baskısı nedeniyle de ayrıca önem arz etmektedir.

Kaynakça

  • About the EU ETS, Climate Action, European Union. Web: https://climate.ec.europa.eu/eu-action/carbon-markets/about-eu-ets_en, (12.07.2025).
  • Acid Rain Program Results, United States Enviromental Protection Agency, 2025. Web: https://www.epa.gov/acidrain/acid-rain-program-results, (11.12.2025).
  • AKDEMİR, Tuğçe, Katma Değer Vergisinde Reserve Charge-Tersine Vergilendirme Mekanizması: Avrupa Birliği ile Türkiye Üzerine Karşılaştırmalı Analiz, İstanbul: On İki Levha Yayıncılık, 2019.
  • AŞICI, Ahmet Atıl, “Optimal Design of Turkey’s Emission Trading System: Lessons from the EU and Global Best Practices”, METU Studies in Development, Volume: 52, June 2025, p. 69-90.
  • AŞICI, Ahmet Atıl, Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi’nin Bir Ön Analizi, IPC–Mercator Analizi, Şubat 2024, s. 1-12.
  • BAYER, Patrick - AKLIN, Michaël, “The European Union Emissions Trading System Reduced CO2 Emissions Despite Low Prices”, PNAS, Environmental Sciences, 117(16), 2020, p. 8804-8812.
  • BORGHESI, Simone, et al., “The Market Stability Reserve in the EU Emissions Trading System: A Critical Review”, Annual Review of Resource Economics, Volume: 15, 2023, p. 131-152.
  • COASE, Ronald H., “The Problem of Social Cost”, Journal of Law and Economics, Volume: 3, 1960, p. 1-44.
  • COLMER, Jonathan, et al., “Does Pricing Carbon Mitigate Climate Change? Firm-Level Evidence from the European Union Emissions Trading System”, The Review of Economic Studies, Volume: 92, Issue: 3, May 2025, p. 1625-1660.
  • D’ARCANGELO, Filippo Maria - GALEOTTI, Marzio, “Environmental Policy and Investment Location: The Risk of Carbon Leakage in the EU ETS”, Energy Policy, 202, July 2025. Web: https://doi.org/10.1016/j.enpol.2025.114587, (30.08.2025).
  • Development of EU ETS (2005-2020), Climate Action, European Union. Web: https://climate.ec.europa.eu/eu-action/carbon-markets/eu-emissions-trading-system-eu-ets/development-eu-ets-2005-2020_en, (12.07.2025).
  • ELLERMAN, A. Denny – BUCHNER, Barbara K, “Over-Allocation or Abatement? A Preliminary Analysis of the EU ETS Based on the 2005–06 Emissions Data”, Environmental and Resource Economics, Volume: 41, February 2008, p. 267-287.
  • Emisyon Ticaret Sistemi Taslağı Yayında: Türkiye’nin ETS’si Ne Getiriyor?, Yeşil Büyüme, 2025. Web: https://yesilbuyume.org/ets-taslak-metni-yayimlandi-2/, (10.10.2025).
  • Emisyon Ticaret Sistemi Taslağı Yayında: Türkiye’nin ETS’si Ne Getiriyor?, Yeşil Büyüme, 2025. Web: https://yesilbuyume.org/ets-taslak-metni-yayimlandi-2/, (10.10.2025).
  • GARSOUS, Grégoire, et al., “Net Effective Carbon Rates”, OECD Taxation Working Papers, No: 61, Paris. OECD Publishing. Web: https://doi.org/10.1787/279e049e-en, (12.06.2025).
  • GUNTHER, Claudia, et al., “Carbon Prices on the Rise? Shedding Light on the Emerging Second EU Emissions Trading System (EU ETS 2)”, Climate Policy, April 2025, p. 1-12.
  • GÜNER, Ümit, Avrupa Birliğinin Dış Ticaret Rejimi, (Ed. Ümit Güner, Ekonominin AB’si), Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım, 2008, s. 203-240.
  • Institut Jacques Delors, The Role of Carbon Pricing in Driving Green Innovation in the EU ETS, Brussels: Institut Jacques Delors, 2025. Web: https://institutdelors.eu/content/uploads/2025/04/JDI-E3G-paper_innovation-in-the-ETS_final.pdf, (25.08.2025).
  • LEI, Xiao, et al., “Evaluating the Impact of Carbon Emission Trading on Urban Ecological Efficiency in an Emerging Economy”, Journal of Cleaner Production, Volume: 486, January 2025, p. 1-15.
  • Organisation for Economic Co operation and Development (OECD), Permit Allocation Rules and Investment Incentives in Emissions Trading Systems., Paris: OECD Publishing, 2017, p. 28.
  • PIGOU, Arthur C., The Economics of Welfare, London: Macmillan, 1920.
  • SCHMALENSEE, Richard - STAVINS, Robert N., , “Lessons Learned from Three Decades of Experience with Cap and Trade”, Review of Environmental Economics and Policy, Volume: 11, Number: 1, 2017, p. 59-79.
  • State and Trends of Carbon Pricing 2025, Washington, DC: World Bank, 2025.
  • State and Trends of Carbon Pricing Dashboard, World Bank Group. Web: https://carbonpricingdashboard.worldbank.org/, (10.08.2025).
  • State and Trends of Carbon Pricing Dashboard, World Bank. Web: https://carbonpricingdashboard.worldbank.org/compliance/instrument-detail, (12.12.2025).
  • TEIXIDÓ, Jordi, et al., “The impact of the EU Emissions Trading System on Low-Carbon Technological Change: The Empirical Evidence”, Ecological Economics, Volume: 164, October 2019. Web: https://doi.org/10.1016/j.ecolecon.2019.06.002, (25.08.2025).
  • Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği Taslağı, ETS Yönetmelik Taslağı. Web: https://iklim.gov.tr/taslaklar-i-2124, (12.12.2024).
  • Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği Taslağı, Gerekçe. Web: https://iklim.gov.tr/taslaklar-i-2124, (12.12.2024).
  • Türkiye Enerji Dönüşümü Görünümü 2024, SHURA Enerji Dönüşümü Merkezi, 2024.
Toplam 29 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Hukuk ve Beşeri Bilimler
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Ayşe Hondur 0000-0003-3282-383X

Gönderilme Tarihi 20 Aralık 2025
Kabul Tarihi 26 Aralık 2025
Yayımlanma Tarihi 30 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA Hondur, A. (2025). Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme. Selçuk Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulu Dergisi, 8(2), 85-108.
AMA Hondur A. Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme. SÜAMYOD. Aralık 2025;8(2):85-108.
Chicago Hondur, Ayşe. “Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme”. Selçuk Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulu Dergisi 8, sy. 2 (Aralık 2025): 85-108.
EndNote Hondur A (01 Aralık 2025) Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme. Selçuk Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulu Dergisi 8 2 85–108.
IEEE A. Hondur, “Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme”, SÜAMYOD, c. 8, sy. 2, ss. 85–108, 2025.
ISNAD Hondur, Ayşe. “Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme”. Selçuk Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulu Dergisi 8/2 (Aralık2025), 85-108.
JAMA Hondur A. Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme. SÜAMYOD. 2025;8:85–108.
MLA Hondur, Ayşe. “Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme”. Selçuk Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulu Dergisi, c. 8, sy. 2, 2025, ss. 85-108.
Vancouver Hondur A. Emisyon Ticaret Sistemi ve Türkiye: Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmelik Taslağı Üzerine Değerlendirme. SÜAMYOD. 2025;8(2):85-108.

Yayıncı Kuruluş ve İletişim Bilgileri

Yayıncı Kuruluş:

Selçuk Üniversitesi Yayınları
Web sitesi: https://yayinevi.selcuk.edu.tr/index.php/su

Yazışma Adresi:

Selçuk Üniversitesi Rektörlüğü
Alaeddin Keykubat Yerleşkesi
Akademi Mahallesi, Yeni İstanbul Caddesi No: 369
PK: 42130 Selçuklu / KONYA – TÜRKİYE

E-posta: press@selcuk.edu.tr
Destek İletişim: yayinevi@selcuk.edu.tr
Telefon: 0 (332) 223 24 06

Bilimsel Yayın Koordinatörü:
Prof. Dr. Tuncer Acar
https://orcid.org/0000-0003-0982-9459
E-posta: tuncer.acar@selcuk.edu.tr
Selçuk Üniversitesi Fen Fakültesi, Matematik Bölümü