Araştırma Makalesi

Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı

Sayı: 9 23 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı

Öz

Artan küresel enerji talebi ve çevresel sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda yenilenebilir enerji kaynaklarına olan ilgi hızla artmaktadır. Bu kaynaklar arasında fotovoltaik (FV) sistemler, doğrudan güneş enerjisinden elektrik üretme kabiliyetleri ve çevre dostu yapıları nedeniyle önemli bir alternatif olarak ortaya çıkmıştır. Ancak, fotovoltaik panellerin çıkış gücü, güneş ışınımı, ortam sıcaklığı ve yük koşulları gibi faktörlere bağlı olarak sürekli dalgalanmakta ve bu da sistem verimliliğinde değişikliklere yol açmaktadır. Bu nedenle, toplam enerji üretimini optimize etmek için sistemi her zaman Maksimum Güç Noktası'nda (MPP) çalıştırmak esastır. Bu çalışmada, fotovoltaik sistemlerde maksimum güç noktasını doğru, hızlı ve kararlı bir şekilde izlemek için Parçacık Sürüsü Optimizasyonu (PSO) tabanlı bir Maksimum Güç Noktası Takibi (MPPT) algoritması önerilmiştir. Doğadan ilham alan meta-sezgisel bir algoritma olan PSO, geleneksel MPPT tekniklerine kıyasla daha yüksek takip doğruluğu, daha hızlı tepki süresi ve iyileştirilmiş kararlılık sunmaktadır. MATLAB/Simulink ortamında yürütülen simülasyon çalışmaları, PSO tabanlı yaklaşımın değişen çevre koşullarında etkili bir performans gösterdiğini ve fotovoltaik sistemlerin enerji verimliliğini önemli ölçüde artırdığını göstermektedir. Sonuçlar, PSO algoritmasının PV sistemlerinin dinamik özelliklerine uyum sağlayabildiğini ve gerçek zamanlı izleme uygulamaları için verimli bir çözüm sunduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adinoyi, M. J., & Said, S. A. M. (2013). Effect of dust accumulation on the power outputs of solar photovoltaic modules. *Renewable Energy, 60*, 633–636. https://doi.org/10.1016/j.renene.2013.06.014
  2. Al-Rashidi, M. R., & El-Hawary, M. E. (2009). Applications of computational intelligence techniques for solving the revived optimal power flow problem. *Electric Power Systems Research, 79*(4), 694–702. https://doi.org/10.1016/j.epsr.2008.08.004
  3. Bansal, J. C., Sharma, H., & Arya, K. V. (2014). Particle swarm optimization: Method, variants and applications. *International Journal of Computer Applications, 98*(6), 38–45. https://doi.org/10.5120/17294-7430
  4. Benyoucef, M. E. H., & Benbouzid, M. F. (2010). A novel maximum power point tracking control based on particle swarm optimization for photovoltaic systems. *IEEE Transactions on Industrial Electronics, 57*(5), 1637–1645. https://doi.org/10.1109/TIE.2009.2027922
  5. Carpenter, P., Snyman, D., & Wills, R. (2012). Off-grid solar PV systems for rural electrification in South Africa. *Journal of Energy in Southern Africa, 23*(1), 1–9.
  6. Duffie, J. A., & Beckman, W. A. (2013). *Solar engineering of thermal processes* (4th ed.). Wiley.
  7. Dursun, B., & Kurak, E. (2016). Design and implementation of maximum power point tracker in photovoltaic systems.* Duzce University Science and Technology Journal, 4*(1), 581–592.
  8. Engelbrecht, A. P. (2005). *Fundamentals of computational swarm intelligence*. John Wiley & Sons.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kuantum Mühendislik Sistemleri (Bilgisayar ve İletişim Dahil)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

23 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

15 Ekim 2025

Kabul Tarihi

11 Kasım 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 9

Kaynak Göster

APA
Karakan, A., Oğuz, Y., & Güvenç, N. (2025). Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı. Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 9, 18-38. https://izlik.org/JA94RC87BH
AMA
1.Karakan A, Oğuz Y, Güvenç N. Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı. Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2025;(9):18-38. https://izlik.org/JA94RC87BH
Chicago
Karakan, Abdil, Yüksel Oğuz, ve Nazlıcan Güvenç. 2025. “Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı”. Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, sy 9: 18-38. https://izlik.org/JA94RC87BH.
EndNote
Karakan A, Oğuz Y, Güvenç N (01 Aralık 2025) Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı. Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 9 18–38.
IEEE
[1]A. Karakan, Y. Oğuz, ve N. Güvenç, “Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı”, Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, sy 9, ss. 18–38, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA94RC87BH
ISNAD
Karakan, Abdil - Oğuz, Yüksel - Güvenç, Nazlıcan. “Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı”. Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 9 (01 Aralık 2025): 18-38. https://izlik.org/JA94RC87BH.
JAMA
1.Karakan A, Oğuz Y, Güvenç N. Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı. Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2025;:18–38.
MLA
Karakan, Abdil, vd. “Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı”. Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, sy 9, Aralık 2025, ss. 18-38, https://izlik.org/JA94RC87BH.
Vancouver
1.Abdil Karakan, Yüksel Oğuz, Nazlıcan Güvenç. Parçacık Sürüsü Optimizasyonu ile Fotovoltaik Sistemlerde Maksimum Güç Noktası Takibi ve Verimlilik Artışı. Şırnak Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi [Internet]. 01 Aralık 2025;(9):18-3. Erişim adresi: https://izlik.org/JA94RC87BH