Araştırma Makalesi

Moldo Kılıç'ın “Zar Zaman” Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme

Cilt: 5 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Moldo Kılıç'ın “Zar Zaman” Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme

Öz

İslam’ın Kırgız Türk toplumu arasında yayılmasında şairlerin oynadığı önemli rol, özellikle dini öğretilerin halk arasında anlaşılır kılınmasında büyük bir etkendir. Şairler, sadece edebi eserler üretmekle kalmamış, aynı zamanda İslam’ın topluma kazandırılması ve dini değerlerin benimsetilmesinde görevler üstlenmişlerdir. Bu süreçte, şairlerin dini öğretileri halka aktarma ve İslam’ı yayma konusunda bir aracı oldukları görülmektedir. XIX. yüzyılın sonu ⅩⅩ. yüzyılın başlarında Kırgız yazılı edebiyatına ve İslam dininin Kırgız Türk toplumunun arasında yayılmasında büyük katkı sağlayan şairlerden birisi olan Moldo Kılıç (1866-1917) bu dönemde, İslam’ı hem geleneksel Kırgız kültürüyle hem de şairliğinin derinlikli gücüyle harmanlayarak topluma aktaran başlıca figürlerden biri olmuştur. Şiirlerinde İslam’a dair birikimlerini ve düşüncelerini yansıtan Moldo Kılıç, dini motifleri ve Kur’an referanslarını kullanarak halkı bilinçlendirmeyi başarmıştır. O bu yönüyle, sadece bir edebiyatçı değil, aynı zamanda bir düşünür ve toplum lideri olarak da iz bırakmıştır. Onu Kırgız edebiyatındaki farklı kılan yönü, İslam dinine ait motifleri şiirlerinde ustaca kullanmasıdır. Kur’an, hadis, fıkıh, tasavvuf ve edebiyat konusunda derin bilgisi olan şair, bu çok yönlülüğünü şiirine yansıtır. Şiirlerinde ahenk, ses, bilgi ve uyumluluk, şairin bu konudaki yeteneğini ortaya koyar. Bu çalışma İslam’a tâbi olan bir şairin şiirindeki dini motiflerini ve Kur’an referanslarını konu edinmiştir. Bu çerçevede Kur’an’ın ilkeleriyle, emir ve yasakları hakkında daha kapsamlı eseri olan “Zar Zaman” şiirine yer verilmiştir. Bu eseri, Kırgız edebiyatının önemli örneklerinden biri olarak, İslam’ın temel ilkelerinin şiirsel bir dille aktarılması açısından dikkat çeker. Şairin, eserinde bireysel ve toplumsal sorumlulukları vurgulayan öğretileri, dini değerleri pekiştiren bir dil ve üslup kullanımı, onun bu alandaki derin bilgisinin ve İslam’a olan bağlılığının bir yansımasıdır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdıldayev, Melis Kurmanaalı Uulu. Muras: Kalıgul, Arstanbek, Moldo Kılıç, Aldaş Moldo, Cenicok, Toktogul Cana Başkalar. Frunze: Kırgızstan Yayınları, 1990.
  2. Asanaliev, Keneşbek. Akındar Çıgarmaçılıgının Tarıhının Oçerkteri. Frunze: İlim Yayınları, 1988.
  3. Asanaliev, Keneşbek. Kırgız Adabiyatı. Bişkek: İnsanat Yayınları, 4. Basım, 2013.
  4. Azızılla Uulu, Imanbek. Kirgiz Şi̇i̇ri̇nde Di̇nî ve Tasavvufî Unsurlar. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2019.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Tefsir

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

6 Haziran 2025

Kabul Tarihi

28 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Akylbek Uulu, T., & Ethem, M. (2025). Moldo Kılıç’ın “Zar Zaman” Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme. Tafsir, 5(1), 84-100. https://izlik.org/JA43BT35MR
AMA
1.Akylbek Uulu T, Ethem M. Moldo Kılıç’ın “Zar Zaman” Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme. Tafsir. 2025;5(1):84-100. https://izlik.org/JA43BT35MR
Chicago
Akylbek Uulu, Tailakbek, ve Mürsel Ethem. 2025. “Moldo Kılıç’ın ‘Zar Zaman’ Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme”. Tafsir 5 (1): 84-100. https://izlik.org/JA43BT35MR.
EndNote
Akylbek Uulu T, Ethem M (01 Haziran 2025) Moldo Kılıç’ın “Zar Zaman” Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme. Tafsir 5 1 84–100.
IEEE
[1]T. Akylbek Uulu ve M. Ethem, “Moldo Kılıç’ın ‘Zar Zaman’ Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme”, Tafsir, c. 5, sy 1, ss. 84–100, Haz. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43BT35MR
ISNAD
Akylbek Uulu, Tailakbek - Ethem, Mürsel. “Moldo Kılıç’ın ‘Zar Zaman’ Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme”. Tafsir 5/1 (01 Haziran 2025): 84-100. https://izlik.org/JA43BT35MR.
JAMA
1.Akylbek Uulu T, Ethem M. Moldo Kılıç’ın “Zar Zaman” Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme. Tafsir. 2025;5:84–100.
MLA
Akylbek Uulu, Tailakbek, ve Mürsel Ethem. “Moldo Kılıç’ın ‘Zar Zaman’ Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme”. Tafsir, c. 5, sy 1, Haziran 2025, ss. 84-100, https://izlik.org/JA43BT35MR.
Vancouver
1.Tailakbek Akylbek Uulu, Mürsel Ethem. Moldo Kılıç’ın “Zar Zaman” Şiirinde İslamî Motifler Üzerine Bir İnceleme. Tafsir [Internet]. 01 Haziran 2025;5(1):84-100. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43BT35MR