Türkiye Tarımında Traktör Kullanımı (2010)

Traktörler tarımsal üretim işlemlerinde temel güç kaynağı olarak kullanılan, fonksiyonel araçlardır. Bitkisel ve hayvansal üretim faaliyetlerinin büyük çoğunluğu traktörlere bağlanarak çekilen ve/veya çalıştırılan alet ve makinalar (ekipman) ile gerçekleştirilmektedir. Tarım traktörlerinin kullanımına ilişkin sahadan derlenen veriler, mevcut traktör tasarımlarının geliştirilmesinin ötesinde, işletme, havza, bölge ve ülke düzeylerindeki mekanizasyon planlaması çalışmalarının temelini oluşturur. "Yıllık Kullanım Süresi" bu anlamda en önemli, temel veri niteliğindedir. Bu araştırmada, Türkiye tarımında kullanılmakta olan traktörlerin yıllık kullanım sürelerinin ülke geneli, iller, tarım havzaları ve ayrıca traktör güç grupları itibariyle belirlenmesi amaçlanmıştır. Bunun için 2010 yılında, iki yıllık garanti süresi sonunda, yani satın alındıktan 23 ila 26 ay sonra, "Büyük Bakım" amacıyla, yurt geneline yayılı New Holland Yetkili Servislerine getirilmiş olan 19 bin 396 adet traktöre (Örnek Popülasyon) ait "Odometre" değerlerini içeren bir veri tabanı oluşturulmuş ve IBM SPSS yazılımıyla analizler gerçekleştirilmiştir. Örnek popülasyondaki traktörlerin yıllık kullanım süresi ortalaması 443 saat'tir. Küçük istisnalar dışında, traktörlerin motor güçleri arttıkça kullanım süreleri de artmaktadır. 50, 55 ve 65 HP traktörler yılda yaklaşık 400 saat süreyle kullanılırken, bu değer 65 HP traktörler için 464 saat'e, 75 HP ve üstü traktörler için ise 500 saat'in üstüne çıkmaktadır. 85 HP modeller 548 saat ortalama ile en uzun süre kullanılan traktörler olarak ortaya çıkmakta, bunları küçük bir farkla 95 HP traktörler izlemektedir. Yıllık kullanım süreleri toplam 71 il'in 29'unda ülke ortalamasına yakın seviyelerde (400-499 saat), 19 il'de ülke ortalamasının üstünde (500< saat), 23 il'de de ülke ortalamasının altındadır (<400 saat).  Yıllık kullanım sürelerinin Tarım Havzaları itibariyle dağılımı, iller bazında dağılıma göre çok daha tek düzedir. Toplam 17 havzada kullanım sürelerinin ülke ortalaması (443 saat/yıl) dolayında olması, bu havzaların çoğunda tarımsal üretim faaliyetleri ve işletme yapılarının benzer özellikler taşıdığını göstermektedir.