Araştırma Makalesi

Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması

Cilt: 10 Sayı: 2 27 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması

Öz

Bu çalışmada, kuru ve sulu koşullarda artan dozlarda azot uygulamalarının üründe sağladığı arıtışa ve toprakta bulunan KCl ile ekstrakte edilebilir NO3-N’u miktarına bağlı olarak Mitscherlich-Bray Eşitliği kullanılarak ekmeklik buğdayın azot ihtiyacının belirlenmesi amaçlanmıştır. Tesadüf blokları deneme desenine göre kuru koşullarda yürütülen denemelerde dekara 0, 3, 6, 9 ve 12 kg N uygulanırken sulu koşullarda 0, 4, 8, 12, 16, 20 ve 24 kg N olacak şekilde üre (%46 N) gübresi kullanılarak uygulanmıştır. Çalışma sonucunda, topraktaki KCl ile ekstrakte edilebilir NO3-N içeriği ile ürün artışı arasında elde edilen ilişkinin önemli olduğu ve Mitscherlich-Bray eşitliğinin kullanılabileceği belirlenmiştir. Bitkinin azot ihtiyacının belirlenmesinde kuru koşullar için log (100-y)= log 100-b1*0.091-0.107*x ve sulu koşullar için log (100-y)= log 100-b1*0.043-0.076*x eşitlikleri belirlenmiştir. Ayrıca kuru koşullarda teorik maksimum verim 435 kg da-1 iken sulu koşullarda 574.3 kg da-1 olduğu bulunmuştur. Ekmeklik buğdayın teorik maksimum verimin %90’ını hedef alan bir üretim için kuru koşullarda toprakta 10 kg veya daha fazla, sulu koşullarda ise 22 kg veya daha fazla NO3-N’u olması gerektiği belirlenmiştir. Bu durumda üründe artışlar sağlanabildiği ancak ekonomik analizin yapılması gerekliği ifade edilmiştir. Sonuçta, kuru ve sulu koşullarda ekmeklik buğday için Mitscherlich-Bray eşitliği kullanarak belirlenmiş ve ekonomik olarak uygulanması gerekli azotlu gübre miktarları, eksik veya gereğinden fazla azotlu gübre kullanımın önüne geçecektir. Dahası, ihtiyaç kadar gübre kullanımı ile hem üreticiler hem de ülke ekonomisine büyük katkılar sağlanacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ali A, Anum W, Ali L, Manzoor N, Shah SWH, Ch AUR, Nabi G, 2022. Application of Mitscherlich–Bray equation for fertılizer use on raya. Pak Euro J. of Medical and Life Sci. 5 (2): 301- 308. Doi: 10.31580/pjmls.v5i2.2533.
  2. Afzal S, Islam M, Obaid-Ur R, 2014. Application of Mitscherlich-Bray equation for fertilizer use on groundnut. Commun Soil Sci Plant Anal. 45: 1636-1645. Doi: 10.1080/00103624.2014.907911.
  3. Blair N, Crocker GJ, 2000. Crop rotation effects on soil carbon and physical fertility of two Australian soils. Soil Rese. 38(1): 71-84.
  4. Bose PC, Kar R, Bajpai AK, 2010. Soil test based sulphur fertilization for targeted yields of mulberry. J. of Crop and Weed. 6(1): 22-24.
  5. Bray RH. 1945. Nitrates tests for soils and plant tissues. Soil Sci. 60: 219-222.
  6. Bremner, J. T. 1965. Inorganic forms of nitrogen. Methods of Soil Analysis: Part 2 Chemical and Microbiological Properties. 9, 1179-1237. Doi: 10.2134/agronmonogr9.2.c33.
  7. Dahnke WC, 1971. Use of the nitrate specific ion electrode in soil testing. Comm. in Soil Sci. and Plant Analy. 2(2): 73-84. Doi: 10.1080/00103627109366292.
  8. European Communities, 2009. Reproduction is authorised provided the source is acknowledged. https://esdac.jrc.ec.europa.eu/projects/SOCO/FactSheets/ENFactSheet-03.pdf

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ziraat Mühendisliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

27 Aralık 2022

Gönderilme Tarihi

29 Ağustos 2022

Kabul Tarihi

15 Aralık 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Korkmaz, A., Gökmen Yılmaz, F., Harmankaya, M., & Gezgin, S. (2022). Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi, 10(2), 150-158. https://doi.org/10.33409/tbbbd.1155596
AMA
1.Korkmaz A, Gökmen Yılmaz F, Harmankaya M, Gezgin S. Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması. tbbbd. 2022;10(2):150-158. doi:10.33409/tbbbd.1155596
Chicago
Korkmaz, Ayşegül, Fatma Gökmen Yılmaz, Mustafa Harmankaya, ve Sait Gezgin. 2022. “Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması”. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi 10 (2): 150-58. https://doi.org/10.33409/tbbbd.1155596.
EndNote
Korkmaz A, Gökmen Yılmaz F, Harmankaya M, Gezgin S (01 Aralık 2022) Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi 10 2 150–158.
IEEE
[1]A. Korkmaz, F. Gökmen Yılmaz, M. Harmankaya, ve S. Gezgin, “Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması”, tbbbd, c. 10, sy 2, ss. 150–158, Ara. 2022, doi: 10.33409/tbbbd.1155596.
ISNAD
Korkmaz, Ayşegül - Gökmen Yılmaz, Fatma - Harmankaya, Mustafa - Gezgin, Sait. “Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması”. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi 10/2 (01 Aralık 2022): 150-158. https://doi.org/10.33409/tbbbd.1155596.
JAMA
1.Korkmaz A, Gökmen Yılmaz F, Harmankaya M, Gezgin S. Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması. tbbbd. 2022;10:150–158.
MLA
Korkmaz, Ayşegül, vd. “Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması”. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi, c. 10, sy 2, Aralık 2022, ss. 150-8, doi:10.33409/tbbbd.1155596.
Vancouver
1.Ayşegül Korkmaz, Fatma Gökmen Yılmaz, Mustafa Harmankaya, Sait Gezgin. Kuru ve sulu koşullarda yetiştirilen ekmeklik buğdayın azotlu gübre gereksinimlerinin tahmin edilmesinde Mitscherlich-Bray eşitliğinin uygulanması. tbbbd. 01 Aralık 2022;10(2):150-8. doi:10.33409/tbbbd.1155596