Farklı sürelerde depolanan Süne (Eurygaster integriceps Put.) (Hemiptera: Scutelleridae) yumurtalarında Trissolcus semistriatus Need ve Trissolcus festivae Victorov (Hymenoptera: Scelionidae)’nın bazı biyolojik özelliklerinin be

Öz

Bu çalışma ile 2, 3 ve 4 aylık sürelerde -21 ºC’de depolanan Süne yumurtalarının Trissolcus semistriatus (Nees) ve Trissolcus festiva (Victorov) ile parazitlenme oranları, parazitlenen yumurtaların kararma süreleri, parazitoitlerin çıkış oranları ve eşey oranları belirlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre; Depolama süresinin kararma süresine etkisi her her iki parazitoit türünde de önemli olmadığı belirlenmiş ve kararma sürelerini 7.90 – 8.90 günde tamamladığı tespit edilmiştir. Depolama süresinin parazitlenme oranına etkisi önemli olduğu bulunmuş ve T. semistriatus ve T. festivae 2007 ve 2008 yıllarında en yüksek parazitlenmesi 2 ay depolanan yumurtalarda en düşük parazitlenmesi ise 4 ay depolanan yumurtalarda olduğu belirlenmiştir. Depolama süresinin parazitoit çıkış oranları ise her iki parazitoit türünde de depolama süreleri arttıkça parazitoit çıkış oranının azaldığı ortaya çıkarılmıştır. Depolama süresinin parazitoit eşey oranlarına etkisinin olmadığı belirlenmiş ve depolanan ve taze yumurtalardan elde dilen parzitoitlerin dişi/erkek oranları aynı grupta yer aldığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Parazitlenme oranı, Süne, Süne yumurtası, Trissolcus festivae, Trissolcus semistriatus

Determination of some biological properties of Trissolcus semistriatus and Trissolcus festivae at different durations stored Sunn pest (Eurygaster integriceps Put.) (Hemiptera: Scutelleridae) eggs

Öz

In this study, parasitsm ratio by Trissolcus semistriatus Nees and Trissolcus festivae Victorov (Hymenoptera: Scelionidae), blanking periot of parasited eggs, emergence of parasitoids and sex ratios of Sunn pest, Eurygaster integriceps Put. (Hemiptera: Scutelleridae) eggs stored at -21 ºC during 2, 3 and 4-month period were determined. According to the findings; Darkening effect of storage time period each of the two parasitoid species are not important and blanking periods specified 7.90 – 8.90 per day have been identified. Affect of storage period on parasitsm ratio was significant and for T. semistriatus and T. festivae, maximum parasitism shown at stored eggs during 2 months, minimum parasitism shown at stored eggs during 4 months in 2007 and 2008. For both parasitoid species, output ratio decreases while storage period increases. Sex ratios were not effected by storage period and male/female raito of gained from fresh and stored eggs place same group were determined.

Anahtar Kelimeler

• Parasitisim rate, Eurygaster integriceps, Sunn pest eggs, Trissolcus festivae, Trissolcus semistriatus

Kaynakça

1. Akkaya A. 1994. Buğday Yetiştiriciliği. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayın No:1, 230 s.
2. Anonymous 1995. Zirai Mücadele Teknik Talimatları (Hububat Zararlıları). T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü, Ankara, 1: 291 s.
3. Correa-Ferreira B.S & F. Moscardi 1993. Storage techniques of Stink bug eggs for laboratory production of the parasitoid, Trissolcus basalis (Wollaston). Pesquisa Agropecuária Brasileira, 28 (11): 1247 - 1253.
4. Doğanlar M. 1998. Süne Yumurta Parazitoidlerinin Kitle Üretimleri. Entegre Süne Mücadelesi Workshop Raporu. Zirai Mücadele Merkez Araştırma Enstitüsü, Ankara, 93–98.
5. Doğanlar F. & A. Yiğit 1999. Süne Eurygaster integriceps (Heteroptera : Scutelleridae)’in yumurta parazitoiti Trissolcus semistriatus (Hymenoptera: Scelionidae)un depolama imkanları üzerinde araştırmalar. Türkiye IV. Biyolojik Mücadele Kongresi, 26–29 Ocak 1999, Adana.
6. İslamoğlu M. & S. Kornoşor 2009. Bir yıl depolanan Süne, Eurygaster integriceps Put. (Hateroptera: Scutelleridae) yumurtalarının bazı özellikleri ile F1 neslinin parazitlenme ve çıkış gücünün belirlenmesi. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 24 (2): 17 – 24
7. Kıvan M. 1999. Trissolcus semistriatus Nees (Hymenoptera: Scelionidae)'un konukçusu Eurygaster integriceps Put. (Heteroptera: Scutelleridae) yumurtasında konukçu yaşı tercihi. Türkiye IV. Biyolojik Mücadele Kongresi Bildirileri, 26–29 Ocak 1999, Adana, 377–385.
8. Kodan M. & O. M. Gürkan 2000. Dondurulmuş Dolycoris haccarum L. (Heteroptera: Pentatomidae) yumurtalarında Trissolcus grandis Thomson (Hymenoptera: Scelionidae)'in gelişmesi. Türkiye IV. Entomoloji Kongresi, 12–15 Eylül 2000, Aydın, 305 – 315.

9. Kodan M., E.N. Babaroğlu, S. Karaoğlu & K. Melan 2008. Laboratuvarda üretilen ve farklı sürelerde dondurulan Pentatomidae yumurtalarında Trissolcus semistriatus Nees (Hymenoptera: Scelionıdae)’un gelişimi. 3. Bitki Koruma Kongresi. 15 – 18 Temmuz 2009, Van, s.: 322.
10. Lodos N. 1986. Türkiye Entomolojisi-II (Genel Uygulamalı ve Faunistik). Ege Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bitki Koruma Bölümü, İzmir, 580 s. Lodos N. 1961. Türkiye, Irak, İran ve Suriye'de Süne (Erygaster integriceps Put.) Problemi Üzerine Araştırmalar. Ege Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayınları, 51: 115 s.
11. Popov G.A. 1974. The possibility of development of certain species of Trissolcus in the eggs of shield bugs killed by low temperature treatment. Zoologicheskii Zhurnal, 53: 650–652.
12. Saakian-Baranova A.A. 1991. Morphological study preimaginal stage of the six species of Trichogramma Westwood (Hymenoptera: Trichogrammatidae). Entomological Review, 17 – 23.
13. Safavi M. 1968. 1968. Etude biologique et ecologique des Hymenopteres parasites des bufs des punasies des cereals. Entomophaga, 13 (5): 381–495.
14. Tarla Ş. 2002. Süne (Eurygaster integriceps Put.) Heteroptera: Scutelleridae)'nin yumurta parazitoiti olan Trissolcus semistriatus Nees (Hymenoptera: Scelionidae)'un bazı biyolojik özelliklerinin belirlenmesi, farklı yoğunlukta doğaya salınması ve etkinliklerinin değerlendirilmesi. Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Adana, 123 s.
15. TÜİK 2009. Türkiye İstatistik Kurumu, Tarımsal İstatitistik Verileri. http://tuikrapor.tuik.gov.tr. (Erişim tarihi: Haziran 2011).
16. Zwölfer W. 1942. Anadolu'nun Zararlı Direnlerinin Tanınması Üzerinde Etüd II., Süne, (Eurygaster integriceps Put.)'nin Kendisinin Muhit Hayatının Faktörlere Karşı Olan Münasebetleri (Çeviren: M.A. Tolunay). Ziraat Vekâleti Neşriyatı, No: 543, Nebat Hastalıkları Serisi: 10, Ankara, 66 s.