Erzurum Yöresinde Kuzu ve Koyunlarda Cryptosporidium, Eimeria Türleri ve Gastrointestinal Helmintlerin Prevalansı

Öz

Bu çalışma 2009 yılının Şubat ve Mart aylarında Erzurum’un Pazaryolu, Pasinler ve Ilıca ilçelerinde yürütülmüştür. Yöresindeki 11 odakta bulunan 28 ağıldan yaşları 1 aylığa kadar değişen 461 kuzu (253 ishalli, 208 sağlıklı) ve 397 (9 ishalli, 388 sağlıklı) koyun dışkı örneği alınmıştır. Cryptosporidium spp. 858 dışkı örneğinin 397’sinde %46.3 yaygınlık tespit edildi. Eimeria spp. 858 örneğin 313’ünde ortalama %36.5 yaygınlık tespit edildi. 21 ‘inde ise (%2.4) gastrointestinal helmint yumurtalarına rastlanmıştır. Kuzu ve koyun dışkılarında on Eimeria türü tanımlandı; Eimeria ovinoidalis, E. parva, E. pallida, E. faurei, E. bakuensis, E. crandalis, E. ahsata, E.weybridgensis, E. intricata ve E. granulosa tespit edilmiştir. Bu dışkı örneklerinde Strongyloides papillosus, Nematodirus spp. ve Trichuris spp. yumurtalarına rastlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Cryptosporidium Eimeria
• Gastrointestial helminths
• Yaygınlık
• Erzurum

Prevalence of Cryptosporidium, Eimeria Species and Gastrointestinal Helminths in Lambs and Sheeps in Erzurum Region

Abstract

Bu çalışma 2009 yılının Şubat ve Mart aylarında Erzurum’un Pazaryolu, Pasinler ve Ilıca ilçelerinde yürütülmüştür. Yöresindeki 11 odakta bulunan 28 ağıldan yaşları 1 aylığa kadar değişen 461 kuzu (253 ishalli, 208 sağlıklı) ve 397 (9 ishalli, 388 sağlıklı) koyun dışkı örneği alınmıştır. Cryptosporidium spp. 858 dışkı örneğinin 397’sinde %46.3 yaygınlık tespit edildi. Eimeria spp. 858 örneğin 313’ünde ortalama %36.5 yaygınlık tespit edildi. 21 ‘inde ise (%2.4) gastrointestinal helmint yumurtalarına rastlanmıştır. Kuzu ve koyun dışkılarında on Eimeria türü tanımlandı; Eimeria ovinoidalis, E. parva, E. pallida, E. faurei, E. bakuensis, E. crandalis, E. ahsata, E.weybridgensis, E. intricata ve E. granulosa tespit edilmiştir. Bu dışkı örneklerinde Strongyloides papillosus, Nematodirus spp. ve Trichuris spp. yumurtalarına rastlanmıştır.

Keywords

• Cryptosporidium
• Eimeria
• Gatrointestinal Helminths
• Prevalence
• Erzurum

Kaynakça

1. [1] R. Taxonomy and species delimitation in Cryptosporidium. Exp Parasitol. 2010; 124: 90-97.
2. [2] Ramirez NE, Ward LA, Sreevatsan S. A review of the biology and epidemiology and epidemiyology of cryptosporidium in humans and animals. Miıcrobes Infec. 2004; 6: 773-785.
3. [3] Castro-Hermida JA, Gonzalez-Warleta M, Mezo M. Natural infection by Cryptosporidium parvum and Giardia duodenalis in sheep and goats in Galacia (NW Spain). Small Rumin Res. 2007; 72: 96-100.
4. [4] Brook E, Hart CA, French N, Christley R.Prevalence and risk factors for Cryptosporidiumspp. infection in young calves. Vet Parasitol. 2008; 152: 46-52.
5. [5] Nouri M, Karami M. Asyptomatic cryptosporidiosis in nomadic shepherds and their sheep. J Infect. 1991; 23(3): 331-333.
6. [6] Diaz P, Quílez J, Robinson G, Chalmers RM, Díez–Banos P, Morrondo P. Identification of Cryptosporidium xiaoi in diarrhoeic goat kids (Capra hircus) in Spain. Vet Parasitol. 2010; 172: 132-134.
7. [7] Robert B, Ginter A, Collard A, Coppe P. Diagnosis of bovine cryptosporidiosis by enzyme linked immunosorbent assay. Vet Parasitol. 1990; 37: 1-8.
8. [8] Gibbons CL, Gazzard BG, Ibrahim M, Morris Jones S, Ong CSL, Awad Kareim FM. Correlation between markers of strain variation in Cryptosporidium parvum: evidence of clonality. Parasitol Int. 1998; 47: 139-147.

9. [9] Paul S, Chandra D, Tewar AK, Banerjee PS, Ray DD, Boral R, et al. Comparative evaluation and economic assessment of coprological diagnostic methods and PCR for detection of Cryptosporidium spp. in bovines. Vet Parasitol. 2009; 164: 291-295.
10. [10] Ulutas B, Voyvoda, H. Cryptosporidiosis in diarrhoeic lambs on a sheep farm. Turkiye Parasitol Derg. 2004; 28(1): 15-17.
11. [11] Sevinc F, Uslu U, Derinbay O. The Prevalence of Cryptosporidium parvum in lambs around Konya. Turkish J Vet Anim Sci. 2005; 29: 1191-1194.
12. [12] Fayer, R. Cryptosporidium: a water-borne zoonotic parasite. Vet Parasitol. 2004; 126: 37-56.
13. [13] Barker IK, Carbonell PL. Cryptosporidium agni sp. n. from lambs, and Cryptosporidium bovis from a calf, with observations on the oocyst. Parasitol Res. 1974; 44(4): 289-298.
14. [14] Angus KW, Appleyard WT, Menzies JD, Campbell I, Sherwoofayerd D. An outbreak of diarrhoea associated with cryptosporidiosis in naturally reared lambs. Vet Record. 1982; 110: 129-130.
15. [15] De Graaf DC, Vanopdenbosch E, Ortega-Mora LM. Abbasi H, Peeters JE. A review of the importance of cryptosporidiosis in farm animals. Int J Parasitol. 1999; 29: 1269-1287.
16. [16] Ozer E, Erdogmus SZ, Koroglu E. Investigation on the incidence of Cryptosporidia of calves and lambs in Elazig vicinity. Turkish J Vet Anim Sci. 1990; 14, 439-445.
17. [17] Erman N, Beyazit A, Oz I. Prevelance of cryptosporidiosis in lambs and goat kids in Izmir province. Bornova Vet Kont Araşt Enst Derg. 2000; 25: 33-38.
18. [18] Handemir E, Gozun H, Kamburgil K. Konya Bolgesi koyunlarinda cryptosporidiosis. Turkiye Parazitol Derg. 1999; 23(3): 312-316.
19. [19] Gjerde B, Hele O. Effects of leucocyte extract, levamisole and sulphadimidine on natural coccidial infections (Eimeria spp.) in young lambs. Acta Vet Scand. 1987; 28(1): 33-45.
20. [20] Arslan MÖ, Umur Ş, Kara M. The prevalence of Coccidian Species in Sheep in Kars Province of Turkey. Trop Anim Hlth Prod. 1999; 31: 161-165.
21. [21] Parker RJ, Boothby K, Polkinghorne I, Holroyd RG. Coccidiosis associated with post weaning diarrhoea in beef calves in a dry tropical region. Aust Vet J. 1984; 61 (6): 181-183.
22. [22] Singh R, Bal MS, Singla LD, Kaur P. Detection of anthelmintic resistance in sheep and goat against fenbendazole by faecal egg count reduction test. J Parasit Dis. 2017; 41: 463-6.
23. [23] Sayın F, Kahyaoğlu T, Çakmak A. Ege bölgesinde (İzmir, Manisa, Aydın) koyun ve keçilerde Eimeria türlerinin tespiti. Ankara Üniv Vet Fak Derg. 1986; 33(1): 90-96.
24. [24] Güler S, Dumanlı N, Özer E, Erdoğmuş Z, Köroğlu E. Elazığ yöresinde kuzu ve oğlaklarda bulunan Eimeria türleri ve bunların yayılışı üzerine araştırmalar. Doğa-Tr J Vet Animal Sci. 1990; 14: 295-300.
25. [25] Demir S. Bursa Et ve Balık Kurumu mezbahasında kesilen koyunlarda Eimeria türlerinin tespiti. Turkiye Parazitol Derg. 1985; 19(1): 132-139.
26. [26] Kaya G. Prevalence of Eimeria Species in Lambs in Antakya Province. Turk J Vet Anim Sci. 2004; 28: 687-692.
27. [27] Gül A, Değer S. Van yöresi koyunlarında bulunan Eimeria türleri ve bunların prevalansı. Turk J Vet Anim Sci. 2002; (26): 859-864.
28. [28] Kanyari PWN. The relationship between coccidial and helminth infections in sheep and goats in Kenya. Vet Parasitol. 1993; 51(1,2): 137-141.
29. [29] Hidalgo-Arguello MR, Cordero Del Campillo M. Epizootology of Eimeria ahsata Coccidiosis in Leon (Spain). Vet Parasitol. 1988; 27(3,4): 183-191.
30. [30] O’Callaghan MG, O’Donoghue PJ, Moore E. Coccidia in Sheep in South Australia. Vet Parasitol. 1987; 24(3,4): 175-183.
31. [31] Güralp N. The Prelevance of Parasitic Diseases of Animals in Turkey. AÜ Vet Fak Derg. 1984; 31: 304-315.
32. [32] Nagalingam I, Lam LE, Robinson MJ, Dissanaike AS: Mebendazole in treatment of severe Trichuris trichiura infection in Malaysian children. Am J Trop Med Hyg. 1976;25(4): 568-72.
33. [33] Korkmaz M, Ok UZ. İnsanlarda fasciolosis. In: Tınar R, Korkmaz M editors. Fasciolosis. 8nd ed. İzmir: Türkiye Parazitol Derg; 2003. P. 82-265.
34. [34] Torina A, Dara S, Marino AM, Spargano OAE, Vıtale F, Reale S, et al. Study of Gastrointestinal Nematodes in Sicilian Sheep and Goats, Ann. N. Y. Acad. Sci. 2004; 1026:187-194.
35. [35] Coles GC, Jackson F, Pomroy WE, Prichard RK, Himmelstjerna G, Silvestre A, et al. The detection of anthelmintic resistance in nematodes of veterinary importance. Vet Parasitol. 2006; 136: 167-185.
36. [36] Vural A. Trakya Bölgesi Koyunlarındaki Helmint İnvazyonlarının Durumunun Tespiti ve Bunlara Karşı Etkili Kombine Bir Tedavi Sisteminin Geliştirilmesi. Pendik Vet Kont Arşt Enst Derg. 1970; 3(2): 33-55.
37. [37] Güralp N. Koyunlarımızda Görülen Trichostrongylidae Türlerine Dair Sistematik Araştırmalar. 64nd ed. Ankara: AÜ Vet Fak; 1955.
38. [38] Zeybek H. Samsun Yöresi Koyun ve Kuzularında Paraziter Fauna Saptama Çalışmaları. AÜ Vet Fak Derg. 1980; 17: 215-236.
39. [39] Levine ND. Veterinary Protozoology. Ames. Iowa State Universty. 1985;150-163.
40. [40] Dinçer Ş. Coccidiosis. 7nd ed. İzmir: Türkiye Parazitol Derg; 2001. p. 201-218.
41. [41] Ok ÜZ, Girginkardeşler N, Kilimcioğlu A, Limoncu E. Dışkı İnceleme Yöntemleri. In: Özcel MA, Altıntaş N, Editors. Parazit Hastalıklarında Tanı. Türkiye Parazitol Dern. 1997; 1-61.
42. [42] Gökçe E, Erdoğan, H.M. An epidemiological study on neonatal lamb health. Kafkas Üniv Vet Fak Derg. 2009; 15: 225-236.
43. [43] Matos-Fernandez MJ, Pereira-Bueno J, Ortega-Mora LM, Pilar-Izquerdo M, Fere I, Roje-Vazquez FA. Prevalencia de la infeccion por Cryptosporidium parvum en corderos, cabritos y terneros en la provincia de Leon. Acta Parasitologica. 1993; 1: 211.
44. [44] Ryan UM, Bath C, Robertson I, Read C, Eliot A, Mcinnes L, Traub R, Besier, B. Sheep may not be an important zoonotic reservoir for Cryptosporidium and Giardia parasites. Apl Environ Microbiol. 2005; 71(9): 4992-4997.
45. [45] Goma FY, Geurden T, Siwila J, Phiri IGK, Gabriel S, Claerebout E, et al. The prevalence and molecular characterisation of Cryptosporidium spp. in small ruminants in Zambia. Small Rum Res. 2007; 72: 77-80.
46. [46] Tembue AAM, Alves LC, Borges JCG, Faustino MA da G, Machado EL de C. Cryptosporidium spp. in sheep in Ibimirim District, Pernambuco State, Brazil. Ciencia Veterinaria nos Tropicos. 2006; 9(1): 41-43.
47. [47] Majewska AC. Werner A, Sulima P, Luty T. Prevalence of Cryptosporidium in sheep and goats bred on five farms in westcentral region of Poland. Vet Parasitol. 2000; 89: 269-275.
48. [48] Misic Z, Katic-Radivojevic S, Kulisic, Z. Cryptosporidium infection in lambs and goat kids in Serbia. Acta Vet Beograd. 2006; 56(1): 49-54.
49. [49] Soltane R, Guyot K, Dei-Cas E, Ayadi A.Prevalence of Cryptosporidium spp. (Eucoccidiorida: Cryptosporiidae) in seven species of farm animals in Tunisia. Parasite. 2007; 14(4): 335-338.
50. [50] Olson ME, Thorlakson CL, Deselliers L, Morck DW, McAllister TA. Giardia and Cryptosporidium in Canadian farm animals. Vet Parasitol. 1997; 68: 375-381.
51. [51] Zhang X, Jian Y, Li X, Ma L, Karanis G, Qigang C, et al. Molecular detection and prevalence of Cryptosporidium spp. infections in two types of domestic farm animals in the Qinghai-Tibetan plateau area (QTPA) in China. Parasitol Res. 2018; 117: 233-239.
52. [52] Ozdal N, Tanritanir P, Goz Y, Deger S, Kozat S. Parasitic protozoans (Eimeria, Giardia, and Cryptosporidium) in lambs with diarrhoea in the Van province, Turkey. Bull Vet Inst Pulawy. 2009; 53: 47-51.
53. [53] Arslan C, Tufan T. Geçiş dönemindeki süt ineklerinin beslenmesi I. Bu dönemde görülen fizyolojik, hormonal, metabolik ve immunolojik değişiklikler ile beslenme ihtiyaçları. Kafkas Üniv Vet Fak Derg. 2010; 16 (1): 151-158.
54. [54] Belina D, Giri A, Mengistu S, Eshetu A. Gastrointestinal Nematodes in Ruminants: The Parasite Burden, Associated Risk Factors and Anthelmintic Utilization Practices in Selected Districts of East and Western Hararghe. Ethiopia. J Vet Sci. 2017; 8: 2-7.
55. [55] Kantzoura V, Kouam MK, Theodoropoulo H, Feidas H, Theodoropoulos G. Prevalence and Risk Factors of Gastrointestinal Parasitic Infections in Small Ruminants in the Greek Temperate Mediterranean Environment. Open Vet. 2012; 2: 25-33.