The Silent Witnesses of Negotiation in the Divorce Process

Öz

This study aims to examine how negotiation styles between parents during the divorce process influence the psychosocial development of children aged 0 to 6. Early childhood is a critical stage in which emotional security, attachment, and social adaptation skills begin to form. During this sensitive period, the attitudes parents adopt during negotiation can significantly affect various aspects of a child’s well-being, including daily routines and stress regulation. The study was conducted using a qualitative literature review method, based on the analysis of both national and international sources. Theoretical frameworks were built upon models such as the Cooperation Negotiation Model, Attachment Theory, and Maslow’s Hierarchy of Needs. Finding reveals that constructive and child-centered negotiation practices support secure attachment, reduce anxiety, and promote behavioral adjustment in children. In contrast, conflict-centered or emotionally neglectful negotiations can result in attachments issues, elevated stress responses, and social withdrawal. The results emphasized that parental negotiation during divorce should not be regarded merely as a legal matter but as a psychosocial process that directly affects the child’s development. Accordingly, recommendations include the development of parental education programs, the involvement of child development specialists in the creation of parenting plans, and the encouragement of longitudinal research to better understand long-term effects.

Anahtar Kelimeler

• negotiation in divorce
• parental conflict and child development
• child-centered negotiation communication

Boşanma Sürecindeki Müzakerenin Sessiz Tanıkları

Öz

Bu çalışma, boşanma sürecinde ebeveynler arasındaki müzakere tarzlarının 0-6 yaş arası çocukların psikososyal gelişimini nasıl etkilediğini incelemeyi amaçlamaktadır. Erken çocukluk dönemi; duygusal güven, bağlanma ve sosyal uyum becerilerinin şekillenmeye başladığı kritik bir evredir. Bu hassas dönemde, ebeveynlerin müzakere sürecinde benimsediği tutumlar, çocuğun günlük rutinleri ve stresle başa çıkma becerileri de dahil olmak üzere, iyi oluşunun çeşitli yönlerini önemli ölçüde etkileyebilir. Çalışma, hem ulusal hem de uluslararası kaynakların analizine dayanan nitel bir literatür taraması yöntemiyle yürütülmüştür. Kuramsal çerçeve; İş Birliğine Dayalı Müzakere Modeli, Bağlanma Kuramı ve Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi gibi modellere dayandırılmıştır. Bulgular, yapıcı ve çocuk merkezli müzakere uygulamalarının güvenli bağlanmayı desteklediğini, kaygıyı azalttığını ve çocuklarda davranışsal uyumu teşvik ettiğini ortaya koymaktadır. Buna karşılık, çatışma odaklı ya da duygusal olarak ihmal edici müzakereler; bağlanma sorunlarına, artmış stres tepkilerine ve sosyal geri çekilmeye yol açabilir. Sonuçlar, boşanma sürecindeki ebeveyn müzakerelerinin yalnızca yasal bir mesele olarak değil, çocuğun gelişimini doğrudan etkileyen bir psikososyal süreç olarak ele alınması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu doğrultuda, öneriler arasında ebeveyn eğitim programlarının geliştirilmesi, ebeveynlik planlarının oluşturulmasında çocuk gelişimi uzmanlarının sürece dahil edilmesi ve uzun vadeli etkileri daha iyi anlayabilmek için boylamsal araştırmaların teşvik edilmesi yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler

• boşanma sürecinde müzakere
• ebeveyn çatışması ve çocuk gelişimi
• çocuk merkezli müzakere iletişimi

Kaynakça

1. Özarallı, N. (2015). Müzakere Sürecine Bakış. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 135-154.
2. Afifi, T. D., Mcmanus, T., Steuber, K. F., & Coho, A. (2006). Divorced mothers’ communication with children about divorce-related stressors. Journal of Divorce & Remarriage, 43-70.
3. Ainsworth, M. S., Blehar, M. C., Waters, E., & Wall, S. (1978). Patterns of Attachment: A Psychological Study of the Strange Situation. Hillsdale.
4. Amato, P. R. (2000). The consequences of divorce for adults and children. Journal of Marriage and Family, 1269-1287.
5. Berger, P. L., & Luckmann, T. (1966). The Social Construction of Reality: A Treatise in the Sociology of Knowledge. Anchor Books.
6. Bowlby, J. (1988). A Secure Base: Parent-Child Attachment and Healthy Human Development. Basic Books. Davies, P. T., & Cummings, E. M. (1994). Marital conflict and child adjustment: An emotional security hypothesis. Psychological Bulletin, 387-411.
7. Demir, S. (2015). Boşanmanın çocuklar üzerindeki psikolojik etkileri ve çözüm yolları. Aile ve Toplum Dergisi, 65-78.
8. Deutsch, M. (2006). Cooperation and Competition: A Personal Perspective.

9. Emery, R. E. (2004). The Truth About Children and Divorce: Dealing with the Emotions So You and Your Children Can Thrive. Viking.
10. Fisher, R., Ury, W. L., & Patton, B. (1991). Getting to Yes: Negotiating Agreement Without Giving In. Penguin Books.
11. Fiske, A. (2004). The Human Social Mind. In The Handbook of Social Psychology, 855-885.
12. Geniş, M., Toker, B., & Şakiroğlu, M. (2019). Boşanmanın Çocuklara Etkisi, Çocuğa Söylenmesi ve Ebeveyn Yabancılaşması: Derleme Çalışması. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 190-199. Hetherington, E. M. (1999). Should we stay together for the sake of the children? Lawrence Erlbaum Associates.
13. Homans, G. C. (1958). Social Behavior as Exchange. American Journal of Sociology, 597-606.
14. Küçüker, S. (2015). Bağlanma kuramı ve erken çocukluk döneminde ebeveyn ayrılığı. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi, 27-35.
15. Kavaklı , M., & Arkar, H. (2007). Boşanmış aile çocuklarında davranış problemleri ile ebeveyn tutumları arasındaki ilişki. Türk Psikiyatri Dergisi, 231-240.
16. Kelly, J. B., & Emery, R. E. (2003). Children’s adjustment following divorce: Risk and resilience perspectives. Family Relations, 352, 362.
17. Korkmaz, H. (2013). Erken çocukluk döneminde aile içi çatışmaların çocuk gelişimi üzerindeki etkileri. Eğitim ve Psikoloji Araştırmaları Dergisi, 54-69.
18. Kruk, E. (2022). Shared parenting as a child’s right after divorce. Journal of Divorce & Remarriage , 1-20.
19. Kurtoğlu, M., & Erdur-Baker, Ö. (2019). Ebeveynlik uygulamaları ve bağlanma stilleri arasındaki ilişkiler. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 101-118.
20. Lansford, J. E. (2020). Parental divorce and children’s adjustment. Perspectives on Psychological Science , 195-219.
21. Mary, M., & Solomon, J. (1990). Procedures for identifying infants as disorganized/disoriented. University of Chicago Press, 121-160.
22. Maslow, A. (1943). A Theory of Human Motivation. Psychological Review, 370-396.
23. McCrady, B. S., Wilson, A. D., Munoz, R. E., Fink, B. C., Fokas, K., & Borders, A. (2016).
24. Coping efficacy and psychological problems of children of divorce. Family Process, 529-544.
25. Minibaş, J. (2018). MÜZAKERE. Ankara: Nobel Yayıncılık.
26. Özarallı, N. (2015). Müzakere Sürecine Bakış. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 135-154.
27. Pedro-Carroll, J. B. (2005). Fostering resilience in the aftermath of divorce: The role of evidence-based programs for children. Family Court Review, 52-64.
28. Polat, N. (2020). Müzakere Nedir? Müzakere Şekilleri Nelerdir? https://www.iienstitu.com/blog/muzakere-nedir (Erişim Tarihi: 19.09.2025).
29. Procurement Tactics. (2025, February 18). Procurement Tactics: https://procurementtactics.com/distributive-negotiation/#:~:text=The%20distributive%20negotiation%20style%2C%20also,a%20clear%20win%2Dlose%20dynamic (Erişim Tarihi: 19.09.2025).
30. Thomas, K., & Kilmann, R. H. (1992). Conflict and Conflict Management: Reflections and Update. Journal of Organizational Behavior, 265-274.
31. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık