ARŞİV BELGELERİ ARASINDA BİR ÖMÜR: AHMET TABAKOĞLU

Öz

Türkiye’de Ömer Lütfi Barkan ile başlayan İktisat Tarihi çalışmalarının en önemli temsilcilerinden biri Prof. Dr. Ahmet Tabakoğlu’dur. Akademik hayatının önemli bölümünü Marmara Üniversitesi’nde geçirmiş, uzun yıllar bu kurumda dersler vermiş, öğrenciler yetiştirmiştir. Türkiye’nin çalkantılı yıllarına denk gelen öğrencilik döneminde sağduyulu davranarak, düşüncelerini ancak çalışarak hayata geçirebileceğine inanmıştır. Bu doğrultuda uzun çalışma saatleri sonunda sayısız konferansa katılmış, çok sayıda tebliğ, makale ve kitap yayımlamıştır. Doktora tez danışmanı olan Halil Sahillioğlu’nun akademik yaşamındaki önemi onun yöntem ve metodolojisinde açıkça görülmektedir. Arşiv belgelerini ustalıkla kullanan Tabakoğlu’nu belgeci bir iktisat tarihçisi olarak nitelendirmek mümkündür. Tabakoğlu iktisadi olayların incelenmesinde tarih bilime özel bir önem vermektedir. Tarihi olayların incelenmesi geçmişte meydana gelen, fiyat artışları, mali sorunlar, iktisadi ilişkiler, kentleşme, sanayileşme ve benzeri pek çok iktisadi konunun gerçekçi ve doğru bir şekilde ele alınmasını sağlayacaktır. Yalnızca tarih biliminden değil farklı disiplinlerden yararlanmak gerektiğini de savunur. Özellikle kendi çalışma alanı olan İslam İktisadı ve Osmanlı İktisat Tarihi alanlarında fıkıh, hadis, kelam gibi ilimlerden mutlaka yararlanılması gerektiğini ifade etmektedir. Bu çalışmanın ilk bölümünde Ahmet Tabakoğlu’nun ailesi ve çocukluğu, öğrencilik yılları ele alınmıştır. İkinci bölümde İktisat Tarihi alandaki çalışmaları değerlendirilmiştir. Üçüncü bölümde ise Osmanlı İktisat Tarihi ve İslam İktisadı alanlarına yaptığı katkılar incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Ahmet Tabakoğlu
• İktisat Tarihi
• Osmanlı İktisat Tarihi
• İslam İktisadı

A life spent among archive documents: Ahmet Tabakoglu

Abstract

One of the most important representatives of the Economic History studies that started with Ömer Lütfi Barkan in Turkey is Prof.Dr. Ahmet Tabakoğlu. He spent a significant part of his academic life at Marmara University, gave lectures and trained students at this institution for many years. During his student years, which coincided with Turkey's turbulent years, he acted prudently and believed that he could only realize his ideas by working. In this regard, after long working hours, he attended numerous conferences and published many papers, articles and books. The importance of Halil Sahillioğlu, his doctoral thesis advisor, in his academic life is clearly seen in his method and methodology. It is possible to describe Tabakoğlu, who skillfully uses archival documents, as a documentary economic historian. Tabakoğlu attaches special importance to history in examining economic events. Examining historical events will enable a realistic and accurate discussion of many economic issues that occurred in the past, such as price increases, financial problems, economic relations, urbanization, industrialization and so on. He argues that it is necessary to benefit not only from historical science but also from different disciplines. He states that sciences such as fiqh, hadith and kalam should be used especially in his field of study, Islamic Economics and Ottoman Economic History. In the first part of this study, Ahmet Tabakoğlu's family, childhood and student years are discussed. In the second part, his studies in the field of Economic History were evaluated. In the third chapter, his contributions to the fields of Ottoman Economic History and Islamic Economics are examined.

Keywords

• Ahmet Tabakoğlu
• Economic History
• Ottoman Economic History
• Islamic

Kaynakça

1. Düşünce Dergisi Ahmet Tabakoğlu ile Söyleşi, 2015, s. 2.
2. Küçükkalay, Abdullah, Mesud, Hikmetin Peşinde Üç Portre Mehmet Genç Hüseyin Küçükkalay Ahmet Tabakoğlu, Konya: Çizgi Kitabevi, 2018.
3. Özbay, Rahmi, Deniz, “Yaşayan Türk Tarihçileri.” İçinde Vesikacı Bir İktisat Tarihçisi Ahmet Tabakoğlu. Editör
4. Ahmet Şimşek. Ankara: Pegem Akademi, 2017, 237-249.
5. Tabakoğlu, Ahmet, Gerileme Dönemine Girerken Osmanlı Maliyesi, İstanbul: Dergah Yayınları, 1985.
6. Tabakoğlu, Ahmet, İktisat Yazıları İslam İktisadı, Yıl: 2, Sayı: 4, İstanbul: Marmara Üniversitesi Girişimcilik Kulübü Yayınları, 2000.
7. Tabakoğlu, Ahmet, İktisat Tarihi Toplu Makaleler I, İstanbul: Kitabevi Yayınları, 2005a.
8. Tabakoğlu, Ahmet, İktisat Tarihi Toplu Makaleler II, İstanbul: Kitabevi Yayınları, 2005b.

9. Tabakoğlu, Ahmet, İslam İktisadına Giriş, İstanbul: Dergah Yayınları, 2008.
10. Tabakoğlu, Ahmet, Türkiye İktisat Tarihi, İstanbul: Dergah Yayınları, 2009.
11. Tabakoğlu, Ahmet, İslam ve Ekonomik Hayat, Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2020.
12. Türkiye’de İktisat Tarihçiliği: Otobiyografik Bir Anlatı, Ahmet Tabakoğlu, 01.04.2013 17:30, toplantının ses çözümü, http://nevinmeric.com(erişim tarihi: 17.06.2023)