HALK İNANIŞLARININ MİTOLOJİK KÖKENLERİ: KONYA (KADINHANI) ÖRNEĞİ

Öz

Halk inanışları, geçmişten günümüze çeşitli işlevlerle insan hayatında önemli bir yere sahiptir. Bu inanışlar bir bakıma günlük yaşamın yasaları gibidir. İnsan hayatının her alanını kuşatan bu inanışlar, toplum için iyi ve kötüyü ayırt etmede, kötülüklerden kurtulmada ya da kaçınmada, koruma ve yönlendirme görevlerini üstlenirler. Bu inanışlar eski dönemlerde olduğu gibi günümüzde de kabul gören bir işlev kazanmıştır. İnsanlar herhangi bir sıkıntıda ilk olarak bu inanış uygulamalarına başvurmuşlardır. Bu inanışların kullanımını sadece kırsal bölgelerde değil, şehir hayatının içerisinde de görmek mümkündür. Aynı zamanda bu inanışlar gelenek ve göreneklerin tamamlayıcısı haline gelmişlerdir. İnanışlara dayalı uygulamalar her kültürde farklılık gösterse de inanış ve bağlılık açısından aynı değere sahiptir. Bu makalede Kadınhanı ilçesinden derlenen halk inanışları incelenecektir.

Anahtar Kelimeler

• Kadınhanı
• Halk İnanışı
• Mit
• Mitoloji

MYTHOLOGICAL ORIGINS OF FOLK BELIEFS: THE EXAMPLE OF KONYA (KADINHANI)

Öz

Folk beliefs have had an important place in human life with various functions from past to present. These beliefs can be seen like the laws of daily life. These beliefs, which encompass all areas of human life, undertake the function of protecting and directing people in distinguishing between good and evil and getting rid of or avoidingbad deeds. These beliefs, as in the past, have gained a function that is prioritized by religion today, as they did in the past. People first applied to these belief practices in case of any trouble. It is possible to see the use of these beliefs not only in rural areas but also in urban life. At the same time, these beliefs have become complementary to traditions and customs. Although practices based on beliefs differ in every culture, they have the same value in terms of belief and commitment. Folk beliefs compiled from this sweet Kadınhanı district will be examined.

Anahtar Kelimeler

• Kadinhani
• Publicbelief
• Myth
• Mythology

Kaynakça

1. 13 Sayısı Neden Uğursuz Sanılıyor. (2011, 24 Mart). http://www.milliyet.com.tr. (15.11.2020).
2. Akyol, N. S. (2006). Adana (Merkez) Halk Kültüründe Halk İnançları Bayramlar ve Törenler. Yüksek Lisans Tezi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
3. Araz, R. (1995). Harput’ta Eski Türk İnançları ve Halk Hekimliği. İstanbul: Atatürk Kültür Merkezi Yayını.
4. Artun, E. (1998). Tekirdağ’da Batıl İnanışlar. İstanbul: Tekirdağ Halk Kültürü Araştırmaları 1.
5. Artun, E. (2002). Dini Tasavvufi Halk Edebiyatı. Ankara: Akçağ Yayınları.
6. Ataizi D. ve Sözer E. B. (2016). Konya İli Kadınhanı İlçesi Kolukısa Köyü Ağzı (İnceleme-Metin-Sözlük). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projesi.
7. Balaban, T. (2006). Sandıklı Halk İnançları ve Uygulamaları. Afyonkarahisar Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi.
8. Batıl İnançlar ve Tarihsel Gelişimleri. (t.y.). https://onedio.com/ (15.11.2020).

9. Bayat, Prof. Dr. F. (2006). Oğuz Destan Dünyası. İstanbul: Ötüken Yayınevi.
10. Boratav, P. N. (1994). 100 Soruda Türk Folkloru. İstanbul: Gerçek Yayınevi.
11. Bozkurt K. ve Bozkurt H. (2012). “Sayıların Gizemli Dünyası: Kültür ve Edebiyatta Sayı Sembolizmi “. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 1 (1), 717-728.
12. Çoruhlu, Y. (2011). Türk Mitolojisinin Ana Hatları. Kabalcı Yayıncılık, İstanbul.
13. Devellioğlu, F. (2004). Osmanlıca- Türkçe Ansiklopedik Lügat. Ankara: Aydın Kitabevi.
14. İnan, A.(1986). Tarihte ve Bugün Şamanizm. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi.
15. Kahraman, M. (2020). Türk Mitolojisinde Temel İnançlar (Kozmogoni, Astroloji, Renkler). Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi.
16. Kalafat, Y. (2005). Doğu Anadolu’da Eski Türk İnançlarının İzleri. Ankara: Babil Yayıncılık.
17. Kandemir, F. (2016). “Halk İnançlarının Psiko-Sosyal Nedenleri ve Türkiye’deki Halk İnançlarının Tarihi Temelleri”. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2016, IX-I, 97-114.
18. Kaşgarlı, M. (1986). Divanü Lügat’it-Türk.C. 4, (haz. Besim Atalay), Ankara: TDK Yayınları.
19. Lorie, P. (1997). Batıl İnançlar. Kocaeli: Milliyet Yayınları.
20. Örnek, S. V. (1971). Anadolu Folklorunda Ölüm. Ankara: Bilgesu Yayıncılık.
21. Sami, Ş. (2002). Kâmûs-i Türkî. İstanbul: Çağrı Yayınları.
22. Türkçe Sözlük (2011). Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.