FİLİSTİN MESELESİ: SAVAŞIN FİNANSMANI BAĞLAMINDA BİR ANALİZ

Öz

İlk insandan beri var olan savaş daha önce basit silahlar ile yapılırken günümüzde daha teknolojik ve maliyetli silahlar ile yapılmaktadır. Artan bu maliyetler savaşın finansal boyotunu önemli hale getirmektedir. İngiliz mandasında bulunan Filistin halkının topraklarının Yahudilere verilmesi ve göç yoluyla buradaki demografik yapının değiştirilmesi hatta bu değiştirme eyleminin şiddet yoluyla desteklenmesi ve bu şiddete Filistin halkının karşılık vermesi sonucu mesele kronik bir hale gelmiştir. İki kutup arasında yaşanan bu sürekli savaş aynı zamanda önemli finansal kaynaklar gerektirmiştir. Bir taraftan geçmişten beri ABD tarafında finanse edilen İsrail diğer tarafta bölgedeki çıkarlarını korumak isteyen devletler ve devlet dışı aktörler tarafından finanse edilen Hamas bulunmaktadır. Çözümsüzlüğe mahkûm olan bu mesele Orta Doğu için gün geçtikçe daha büyük bir tehdit haline gelmektedir. Çalışmada meselenin özü ve finansal boyutu ortaya konulmaya çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Savaşın Finansmanı
• İsrail
• Hamas
• Orta Doğu

THE PALESTINE ISSUE: AN ANALYSIS IN THE CONTEXT OF WAR FINANCE

Öz

While war, which has existed since the first man, was previously fought with simple weapons, today, it is fought with more technological and costly weapons. These increasing costs make the financial aspect of the war important. The issue has become chronic as a result of the British mandate giving the lands of the Palestinian people to the Jews and changing the demographic structure there through immigration, and even supporting this act of change through violence, and the Palestinian people responding to this violence. This constant war between the two poles has also required significant financial resources. On the one hand, there is Israel, which has always been financed by the USA, and on the other hand, there is Hamas, which has been financed by states and non-state actors that want to protect their interests in the region. This issue, which is doomed to remain unresolved, is becoming a greater threat to the Middle East each day. The study will try to reveal the essence and financial dimension of the issue.

Anahtar Kelimeler

• War Finance
• Israel
• Hamas
• Middle East

Kaynakça

1. Aljazeera, (2023, 8 Kasım). How big is Israel’s military and how much funding does it get from the USA. https://www.aljazeera.com/news/2023/10/11/how-big-is-israels-military-and-how-much-funding-does-it-get-from-the-us/ adresinden 8 Kasım 2023 tarihinde alınmıştır.
2. Anadolu Ajansı. (2023). 3 soruda Hamas’ın 7 Ekim saldırıları. https://www.aa.com.tr/tr/analiz/3-soruda-hamasin-7-ekim-saldirilari/3010445/ adresinden 8 Kasım 2023 tarihinde alınmıştır.
3. Arslan, C. B. (2016). Birinci dünya savaşı ve harp vergisi. Akademik Bakış Dergisi, 57, 73-83.
4. Batır, K. ve Aras, İ. (2011). Self-determinasyon hakkı ve Filistin Devleti bağlamında Filistin sorunu. Nevsehir University Journal of Social Sciences, 1(1), 146-164.
5. Clunan, A. L. (2007). The fight against terrorist financing. Political Science Quarterly, 121(4) 569-596. https://doi.org/10.1002/j.1538-165X.2006.tb00582.x
6. Çavuşoğlu, E. (2022). Körfez ülkeleri ve Filistin: Güçlü tarihsel bağlar temelinde körfez siyaseti. Uluslararası Politik Araştırmalar Dergisi, 8(2), 15-33. https://doi.org/10.25272/icps.1137102
7. Çelik, M. (2021). ABD’nin Türkiye’ye silah ambargosu ve Yahudi lobiciliği. Tarih Okulu Dergisi, 50, 121-144. https://doi.org/10.29228/joh.49055
8. Gendzier, I. L. (1975). Palestine and Israel: The binational idea. Journal of Palestine Studies, 4(2), 12-35. Gürel, S. (2015). Terör ve terör örgütlerinin finans kaynakları. Uluslararası Yönetim ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(4), 15-27.

9. Halevi, N. (1983). The political economy of absorptive capacity: Growth and cycles in Jewish Palestine under the British mandate. Middle Eastern Studies, 19(4), 456-469.
10. Jones, M. G. (2024). Avrupa ülkeleri hala İsrail’e silah tedarik ediyor mu?. https://tr.euronews.com/my-europe/2024/10/09/avrupa-ulkeleri-hala-israile-silah-tedarik-ediyor-mu, adresinden 10 Ekim 2024 tarihinde alınmıştır.
11. Joyce, R. M. ve Blankenship, B. (2020). “Money as a weapons system” the promises and pitfalls of foreign defense contracting. https://www.jstor.org/stable/resrep24845?searchText=%22Money+as+a+weapons+system%22&searchUri=%2Faction%2FdoBasicSearch%3FQuery%3D%25E2%2580%259CMoney%2Bas%2Ba%2Bweapons%2Bsystem%25E2%2580%259D%26so%3Drel&ab_segments=0%2Fbasic_phrase_search%2Fcontrol&refreqid=fastly-default%3A216dae66d84c3378a843e6b844f21598 adresinden 8 Kasım 2023 tarihinde alınmıştır.
12. Karamızrak, B. ve Karaca, C. (2016, 23-25, Kasım). Savaşların ekonomi üzerindeki etkileri. [Sözlü sunum], 1. Uluslararası İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Kongresi, Karabük, Türkiye.
13. Kemiksiz, N. (2016). Filistin sorunu. Akademik Ortadoğu Dergisi, 11(1), 133-179.
14. Maxim, H. (1918). War and money. Scientific American, 118(13), 275.
15. Mearsheimer, J. ve Walt, S. M. (2014). İsrail lobisi ve abd dış politikası, (E. Ocak, Çev.). Zodyak Kitap. Oruç, H. (2014). ABD’nin İsrail-Filistin politikası. https://www.researchgate.net/publication/316967531_ABD'nin_Israil-Filistin_Politikasi adresinden 13 Kasım 2023 tarihinde alınmıştır.
16. Öke, M. K. (2006). Osmanlı İmparatorluğu, Siyonizm ve Filistin sorunu. Marife Dergisi, 1, 261-270.
17. Öztürkler, H. (2011). İsrail ekonomisinin genel özellikleri. Ortadoğu Analiz Dergisi, 3(36), 73-78.
18. Pala, M. (2024). Avrupa Ülkeleri, İsrail’e silah tedarikini sürdürmek için üçüncü ülkeleri kullanıyor. https://www.aa.com.tr/tr/dosya-haber/avrupa-ulkeleri-israile-silah-tedarikini-surdurmek-icin-ucuncu-ulkeleri-kullaniyor/3279510 adresinden 10 Ekim 2024 tarihinde alınmıştır.
19. Reuters. (2023, 16 Ekim). Who funds Hamas? A global network of crypto, cash and charities. https://www.reuters.com/world/middle-east/hamas-cash-to-crypto-global-finance-maze-israels-sights-2023-10-16/ adresinden 8 Kasım 2023 tarihinde alınmıştır.
20. Rynhold, J. (2016). US-Israel relations: Beyond the $38 billion, Begin-Sadat center for strategic studies. http://www.jstor.com/stable/resrep04670 adresinden 1 Aralık 2023 tarihinde alınmıştır.
21. Saka, A. (2013). Siyasi partiler hukuku açısından siyasi partilerin finansmanı. 12 Levha Yayınları.
22. Sharp, J. (2023). U.S. foreign aid to Israel, congressional research service. https://crsreports.congress.gov RL33222/ adresinden 8 Kasım 2023 tarihinde alınmıştır.
23. T.C. Dışişleri Bakanlığı. (2022, 30 Eylül). İsrail devleti ülke künyesi. https://www.mfa.gov.tr/israil-kunyesi.tr.mfa adresinden 8 Kasım 2023 tarihinde alınmıştır.
24. Tov, Y. B. S. (1998). The United States and Israel since 1948: A "special relationship"?, Diplomatic History, 22(2), 231-262. Üstün, O. (2008). Kara para aklama ve terörün finansmanı ile mücadelede uluslararası girişimler ve araçlara toplu bakış. Bankacılar Dergisi, (65), 19-36. Zahlan, R. S. (2009). Palestine and the Gulf States, the presence at the table. Routledge.