DIFFERENCES IN E-PARTICIPATION LEVELS AND EVALUATION OF TURKEY'S E-PARTICIPATION LEVEL

Öz

The rapid development of information and communication technologies has transformed the modes and methods of engagement in public processes. Electronic participation (e-participation) is one such way. The questions to be answered in the study are as follows: What are the basic dynamics that cause the e-participation level to differ? What is the trajectory of Turkey's e-participation level? The descriptive method was utilized from the relevant literature to answer the first question. The second question was addressed through an analysis of the United Nations (UN) E-Participation Index utilizing the document analysis method. The index data pertains to the years 2003-2024, and the complete data set is used in the analysis. This study seeks to enhance the literature by identifying the elements influencing e-participation processes and evaluating Turkey's e-participation level. The study concluded that the adopted form of government, technological infrastructure, technological proficiency, and the perceptions of participants in the e-participation process contribute to variations in e-participation levels. According to the E-Participation Index data, Turkey is classified as a very high country on a global scale for the years 2018, 2020, 2022, and 2024. It surpassed the regional average in all years except 2008, 2010, and 2012. Although it fell below the sub-regional average in 2008, 2012, and 2014, it exceeded the sub-regional average in the remaining years and emerged as the sub-regional leader twice.

Anahtar Kelimeler

• Participation
• E-Participation
• UN E-Participation Index
• Turkey

E-KATILIM DÜZEYİNDEKİ FARKLILIKLAR VE TÜRKİYE’NİN E-KATILIM DÜZEYİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Bilgi ve iletişim teknolojilerinin hızlı bir biçimde gelişimi kamusal süreçlere katılım yol ve yöntemlerinin değişmesine zemin oluşturmuştur. Elektronik katılım (e-katılım) bu yöntemlerden biridir. Bu çalışmada: E-katılım düzeyinin farklılaşmasına sebep olan temel dinamikler nelerdir?, Türkiye’nin e-katılım düzeyi nasıl bir seyir göstermektedir? soruları cevaplandırılmaya çalışılmıştır. İlk sorunun cevaplandırılmasında betimleyici yöntemle ilgili literatürden istifade edilmiştir. İkinci sorunun cevaplandırılması için doküman analizi yöntemi ile Birleşmiş Milletler (BM) E-Katılım Endeksi incelenmiştir. Endeks verileri 2003-2024 yıllarına ait olup, tüm veri seti çalışmaya dahil edilmiştir. E-katılım süreçlerini etkileyen faktörlerin ortaya konulması ve Türkiye’nin e-katılım düzeyinin analizi ile literatüre katkı verilmesi amaçlanmıştır. Çalışma sonucunda ülkede benimsenmiş olan yönetim şekli, teknolojik alt yapı, teknolojinin kullanılma becerisi ve e-katılım sürecine dahil olacak aktörlerin sürece ilişkin algılarının e-katılım düzeyinin farklılaşmasına sebep olduğu; E-Katılım Endeksi verilerine göre Türkiye’nin dünya ölçeğinde 2018, 2020, 2022 ve 2024 verilerine göre çok yüksek ülke kategorisinde yer aldığı; 2008, 2010 ve 2012 yılları dışında kalan yıllarda bölge ortalamasının üzerinde olduğu; 2008, 2012 ve 2014 yıllarında alt bölge ortalaması altında kalmasına rağmen bu yıllar dışında alt bölge ortalamasının üzerinde olduğu ve iki defa alt bölge lideri konumuna yükseldiği bulgularına erişilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Katılım
• E-Katılım
• BM E-Katılım Endeksi
• Türkiye

Kaynakça

1. Alkan, Ö. ve Ünver, Ş. (2020). Türkiye’de e-devlet hizmetlerinin kullanımını etkileyen faktörlerin analizi. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 34(4), 1431-1453. https://doi.org/10.16951/atauniiibd.757571
2. Bağce, H. E. (2014). Halkla ilişkiler ve vatandaş odaklı katılımcı yerel yönetim. İnsan ve İnsan, 1(1), 4-13. https://doi.org/10.29224/insanveinsan.279973
3. Cezar, A. (2024). Pathways to e-participation diffusion: A societal and governance perspective. Telematics and Informatics, 94, 1-12. https://doi.org/10.1016/j.tele.2024.102177
4. Demirel, D. (2006). E-devlet ve dünya örnekleri. Sayıştay Dergisi, (61), 83-118.
5. Dursun, D. (2018). Siyaset bilimi (9. Baskı). Beta Basım.
6. Eryılmaz, B. (2022). Kamu yönetimi (15. Baskı). Umuttepe Yayınları.
7. Gül, H. (2018). Dijitalleşmenin kamu yönetimi ve politikaları ile bu alanlardaki araştırmalara etkileri. Yasama Dergisi, (36), 5-26.
8. Hooda, A., Gupta, P., Jeyaraj, A., Giannakis, M. ve Dwivedi, Y. K. (2022). The effects of trust on behavioral intention and use behavior within e-government contexts. International Journal of Information Management, 67, 1-13. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2022.102553

9. Karasar, N. (2014). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Yayın.
10. Karkın, N. ve Çalhan, H. S. (2011). Vilayet ve il özel idare web sitelerinde e-katilim olgusu. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (13), 55-80.
11. Kösekahya, G. (2003). Katılımcılık ve iyi yönetişim. İyi yönetişimin temel unsurları (s. 37-47) içinde. Ayrıntı Basım Evi.
12. Kumar, S., Baishya, K., Sadarangani, P. H. ve Samalia, H. V. (2020). Cultural influence on e‑Government development. The Electronic Journal of Information Systems Evaluation, 23(1), 17–33. https://doi.org/10.34190/EJISE.20.23.1.002
13. Le Blanc, D. (2020). E-participation: A quick overview of recent qualitative trends. (Yayın No. 163). https://www.un.org/sites/un2.un.org/files/2020/08/1597341830.3171.pdf
14. Lee, J. ve Kim, S. (2014). Active citizen e-participation in local governance: Do individual social capital and e-participation management matter?. 47th Hawaii International Conference on System Sciences, Waikoloa, 2044-2053. https://doi.org/10.1109/HICSS.2014.259
15. Macintosh, A. ve Whyte, A. (2008). Towards an evaluation framework for e-Participation. Transforming Government: People, Process and Policy, 2(1), 16-30.
16. Parlak, B. ve Sobacı, M. Z. (2008). Türkiye’deki büyükşehir belediyelerinin website temelli hizmetleri: Karşılaştırmalı bir işlevsellik analizi. B. Parlak (Ed.), Kamu yönetiminde yeni vizyonlar (s. 229-254) içinde. Tuhan kitabevi.
17. Pašalić, I. N. ve Ćukušić, M. (2024). Understanding e-participation adoption: Exploring technological, organizational and environmental factors. Technological Forecasting and Social Change, 207, 1-15. https://doi.org/10.1016/j.techfore.2024.123633
18. Rallis, S., Chatzoudes, D., Symeonidis, S., Aggelidis, V. ve Chatzoglou, P. (2019). Factors affecting intention to use e-government services: The case of non-adopters. M. Themistocleous, P. Rupino da Cunha (Ed.), Lecture notes in business information processing information systems: Vol. 341. EMCIS (s. 302-315) içinde. Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-030-11395-7_25
19. Saylam, A. (2019). Türk kamu yönetiminde merkezi düzeyde e-katılım: Bakanlıkların web siteleri üzerinde bir araştırma. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (41), 23-37. https://doi.org/10.30794/pausbed.726295
20. Sæbø, Ø., Rose, J. ve Flak, L. S. (2008). The shape of e-participation: Characterizing an emerging research area. Government İnformation Quarterly, 25(3), 400-428. https://doi.org/10.1016/j.giq.2007.04.007
21. Seyidoğlu, H. (2009). Bilimsel araştırma ve yazma el kitabı (10. Baskı). Güzem Can Yayınları.
22. Şahin, A. ve Örselli, E. (2003). E-devlet anlayışı süreci̇nde Türki̇ye. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (9), 343-356.
23. Taherdoost, H. (2018). Development of an adoption model to assess user acceptance of e-service technology: E-service technology acceptance model. Behaviour and Information Technology, 37(2), 173–197. https://doi.org/10.1080/0144929X.2018.1427793
24. United Nations. (2003). E-government survey. https://publicadministration.un.org/egovkb/en-us/Reports/UN-E-Government-Survey-2003
25. United Nations. (2020). E-government survey. https://publicadministration.un.org/egovkb/en-us/Reports/UN-E-Government-Survey-2020
26. United Nations. (2024a). E-participation and citizen engagement. https://publicadministration.desa.un.org/topics/participation-and-accountability/e-participation-and-citizen-engagement
27. United Nations. (2024b). E-government survey. https://publicadministration.un.org/egovkb/en-us/Reports/UN-E-Government-Survey-2024
28. United Nations. (2024c). E-participation index from 2003 to 2024. https://publicadministration.un.org/egovkb/en-us/Data-Center
29. Verkijika, S. F. ve De Wet, L. (2018). E-government adoption in Sub-Saharan Africa. Electronic Commerce Research and Applications, 30, 83–93. https://doi.org/10.1016/j.elerap.2018.05.012
30. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
31. Yıldız, M. (2007). Uluslararası kuruluşların Türkiye’nin e-devlet siyasalarına etkisi. Amme İdaresi Dergisi, 40 (2), 39-55.
32. Zheng, Y. ve Schachter, H. L. (2017). Explaining citizens’ e-participation use: The role of perceived advantages. Public Organization Review, 17, 409-428.
33. Zolotov, M. N., Oliveira, T., Cruz-Jesus, F. ve Martins, J. (2018). Satisfaction with e-participation: A model from the citizen’s perspective, expectations and affective ties to the place. Á. Rocha, H. Adeli, L.P. Reis, S. Costanzo (Ed.), Trends and advances in information systems and Technologies: Vol. 745. WorldCIST'18 (s. 1049- 1059) içinde. Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319- 77703-0_102