GIDA ÇALIŞANLARINDA GIDA KAYNAKLI HASTALIK ETKENLERİNİN VE TAŞIYICILIK DURUMUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Gıda kaynaklı hastalıklar sıklıkla bakteri, virus, helmint ve funguslarla oluşmaktadır. Bu ajanların gıdalar yolu ileinsana geçişi, insan veya hayvan dışkısı ile gıdaların direkt ve indirekt kontaminasyonu sonucu olmaktadır. Gıdalarapatojenler üretim, işlenme, dağıtım ve hazırlanma safhalarında girdiklerinden gıda işinde çalışanlar bu hastalıklarıngeçişinde önemli rol oynamaktadırlar. Çalışmamızda gıda işinde çalışanlarda gıda yolu ile geçebilecek çeşitlietkenler; barsak parazitleri, dışkıda salmonella ve shigella taşıyıcılığı ve hepatit A virusu antikoru araştırıldı. Barsakparazitleri %4.6 oranında pozitif bulundu ve dışkı kültüründe patojen bakteri üremedi. Anti-HAV total %84 oranındapozitif olarak bulundu. Gıda yolu ile geçebilecek hastalıkların önlenmesi için gıda işinde çalışanların bu konudaeğitilmeleri gerekmektedir

Anahtar Kelimeler

• Gıda çalışanları, barsak parazitleri, salmonella-shigella, hepatit A virusu

EVALUATION OF FOODBORNE PATHOGENS AND PORTER SITUATION ON FOODHANDLERS

Abstract

Foodborne disease are mostly caused by bacteria, viruses, helminths and fungi. These agents are transmittedto humans via food as a result of direct or indirect contamination of foods with human or animal faeces.Foodhandlers play an important role in transmission of these agents to food during production, processing,distribution and preparation. In this sudy foodhandlers are examined for various agents, intestinal parasites,salmonella-shigella carriage and hepatitis A virus seropositivity. Parasites positivity was found to be 4.6% andfaeces cultures was not grown for bacterial pathogens. Anti-HAV positivity was found to be 84%. It is necessary totrain the foodhandlers on foodborne pathogens in order to prevent foodborne diseases

Keywords

• Foodhandlers, intestinal parasites, salmonella-shigella, hepatitis A virus

Kaynakça

1. 1. Angelillo IF, Viggiani NM, Rizzo L, Bianco A. Food handlers and foodborne disease: knowledge, attitudes, and reported behavior in Italy. J Food Prot 2000; 63 (3) : 381-5.
2. 2. Kaferstein F, Abdussalam M. Food safety in the 21st century. Bulletin of the World Health Organization 1999; 77(4): 347-351.
3. 3. Cliver DO. Virus transmission via food. World Health Stat Q 1997; 50 (1-2): 90-101.
4. 4 . Topçu AW. Tifo ve tifo dışı salmonellozlar. In: Topçu AW, Söyletir G, Doğanay M. eds. İnfeksiyon Hastalıkları. Nobel Tıp Kitabevi, 1996: 491-505.
5. 5. Söyletir G, Topçu AW. Akut Bakteriyel İshaller. In: Topçu AW, Söyletir G, Doğanay M.eds. İnfeksiyon Hastalıkları. Nobel Tıp Kitabevi, 1996: 605-18.
6. 6. Slifko TR, Smith HV, Rose JB. Emerging parasite zoonoses associated with water and food. Int J Parasitol 2000; 30(12-13): 1379-93.
7. 7. Akbulut A. HAV Enfeksiyonu. In: K. Kılıçturgay eds Viral Hepatit 98. 1. Baskı. Viral Hepatitle Savaşım Derneği, 1998: 42-64.
8. 8. Yazar S, Altıntaş N, Şakru N, Yolasığmaz A. Kemalpaşa Organize Sanayi Bölgesi (KOSBİ)’nde çalışan mutfak personelinde bağırsak parazitlerinin araştırılması. T Parazitol Derg ,1998; 22(1): 26-8.

9. 9. Yazar S, Gökahmetoğlu S, Altunoluk B, Karagöz S, Şahin İ. Erciyes Üniversitesi yemekhanelerinde çalışan mutfak personelinde barsak parazitlerinin ve salmonella taşıyıcılığının araştırılması. T Parazitol Derg, 2000; 24(1): 146-8.
10. 10. Aslan G, Cebeci B, Nazlıgül Y, Seyrek A. Gıda üreticileri ve çalışanlarında salmonella taşıyıcılığı. İnfeks Derg 2001; 15 (2): 133-6.
11. 11. D’Aoust JY. Pathogenicity of foodborne Salmonella. Int J Food Microbiol 1991; 12 : 17-40.
12. 12. Mıstık R, Balık İ. Türkiyede viral hepatitlerin epidemiyolojisi, In: K. Kılıçturgay eds Viral Hepatit 98. 1. Baskı. Viral Hepatitle Savaşım Derneği, 1998: 10-39.
13. 13. Salisburg DM, Begg NI. Immunisation against infectious disease. Bicentenary edition 2 nd edition. HMSO prited UK, 1996: 85-94