Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde kan donörlerinin serolojik profili

Öz

Amaç: Kan transfüzyonunda transfüzyonla ilişkili enfeksiyonlar en önemli komplikasyonlardan biri olduğu için kan verme işleminde transfüzyonla bulaşan hepatit B virüsü HBV , hepatit C virüsü HCV , insan immun yetmezlik virüsü HIV zorunlu olarak taranmaktadır. Güvenli kan transfüzyonu için bu tarama testlerinin yapılması zorunlu olduğu gibi, elde edilen sonuçlar bir yandan da o yörenin seropozitiflik oranları hakkında kabaca bir fikir verirler. Bu amaçla Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi kan donörlerinde kayıta dayalı retrospektif bir çalışma yapılmıştır. Yöntem: Çalışmada Haziran 2008-Haziran 2009 tarihleri arasında Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kan Merkezi’nde donör sorgulama formu doldurup donör muayenesi sonrasında kan vericisi olarak uygun görülen, yaşları 18-65 arasında değişen 3825 donörün kayıtları retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Donör kanlarından HBsAg, anti-HCV and anti-HIV testleri makro ELISA yöntemi Architect System, Abbott Diagnostics, Germany ile çalışılmıştır. Bulgular: 3.825 kandan 39 % 1 ’unda HBsAg pozitifliği, 23 % 0,6 ’ünde anti-HCV pozitifliği tespit edilmiştir. ELISA yöntemi ile anti HIV + bulunan 85 % 2,2 kan örneği Western Blot yöntemi ile negatif bulunmuş ve yalancı pozitif olarak kabul edilmiştir. Sonuç: Kan donörlerinde hepatit B ve hepatit C’deki düşük seropozitiflik oranı kan bağışında donör sorgulama formunun düzenli kullanımı ve başkent Ankara’da yaşayan kişilerin transfüzyon ilişkili enfeksiyonlar hakkında bilincin yüksek olmasıyla açıklanabilir

Anahtar Kelimeler

• Ban donörleri, HBsAg, anti-HCV, anti-HIV, Ankara

Serological profile of the blood donors in Türkiye Yüksek Ihtisas Training and Research Hospital in Ankara

Abstract

Objective: Since transfusion-transmitted infections are one of the most encountered complications in transfusion practice, hepatitis B virus HBV , hepatitis C virus HCV and human immunodeficiency virus HIV are routinely screened in blood banks. These screening tests are obligatory for transfusion safety and also give a rough idea about the seropositivity rates of a region. For this purpose, a record based retrospective study was conducted among the blood donors of Türkiye Yüksek Ihtisas Training and Research Hospital. Method: The records of 3825 donors between the ages of 18-65 who had fulfilled a blood donation form and were accepted as a donor in Türkiye Yüksek Ihtisas Training and Research Hospital from June 2008 to June 2009 were evaluated retrospectively. HBs Ag, anti HCV and anti HIV tests were performed on the blood of donors by the macro ELISA method Architect System, Abbott Diagnostics, Germany . Results: Of the 3825 blood donors, 39 1 % were positive for hepatitis B and 23 0.6 % were positive for hepatitis C. Eighty five 2.2 % of the blood samples which were found HIV seropositive by ELISA technique were determined as negative by Western blot and assumed to be false seropositivites.Conclusion: The low rate of seropositivity for hepatitis B and hepatitis C among blood donors may be due to the regular use of blood donation forms in donation process and the high awareness of people living in capital city Ankara about transfusion-transmitted infections

Keywords

• Blood donors, HBsAg, anti-HCV, anti-HIV, Ankara

Kaynakça

1. Shepard CW, Simard EP, Finelli L, Fiore AE, Bell BP. Hepatitis B virus infection: epidemiology and vaccination. Epidemiol Rev 2006; 28: 112-25.
2. Thomas DL, Ray SC, Lemon SM. Hepatitis C. In: Mandel GL, Bennett JE, dolin R (eds), Principles and Practice of Infectious Diseases, 6 th ed. Philadelphia, Pennsylvania, Elsevier, 2005: 1950-81.
3. Altuglu I, Sayiner AA, Erensoy Z, Zeytinoglu A, Bilgic A. Screening for human immundeficiency virus type and 2 in a Turkish blood doner population. Int J Infect Dis 1998; 2: 202-4.
4. Tramond EC. Treponema pallidum (Syphilis). In: Mandel GL, Bennett JE, dolin R (eds), Principles and Practice of Infectious Diseases, 6 th ed. Philadelphia, Pennsylvania, Elsevier, 2005: 2768-85.
5. Lee WM. Hepatitis B Virus Infection. N Engl J Med ; 337: 1733-45.
6. Marco M. The Hepatitis Report. Epidemiology, Modes Of Transmission and Risk Factors for Hepatitis C Virus. The Body 2000; 9-14.
7. Dündar İH, Ünal S. Geçmişten günümüze viral hepatitler, In: Tabak F, Balık İ, Tekeli E (eds). Viral Hepatit 2005, İstanbul: Viral Hepatitle Savaşım Derneği, 2005: 10-20.
8. Arabacı F, Şahin HA, Şahin İ, Kartal Ş. Kan Donörlerinde HBV, HCV, HIV ve VDRL Seropozitifliği. Klimik Derg 2003;16(1):18-20.

9. Mıstık R. Türkiye'de viral hepatit epidemiyolojisi yayınlarının irdelenmesi. In: Tabak F, Balık İ, Tekeli E (eds). Viral Hepatit 2007. İstanbul: Viral Hepatitle Savaşım Derneği, 2007: 10-50.
10. Uluhan R, Berkem R, Emekdaş G, Bayık M eds. Ulusal Kan Merkezleri ve Transfüzyon Tıbbı Kursu XII Temel Kurs Kitabı. İstanbul: 2009:102-109.
11. Mıstık R, Balık İ. Türkiye'de viral hepatitlerin epidemiyolojik analizi. Tekeli E, Balık İ (eds). Viral Hepatit 2003. Ankara: Viral Hepatitle Savaşım Derneği, 2003: 10-45.
12. Ağuş N, Özkalay Yılmaz N, Cengiz A, Şanal E, Sert H. Kan Donörlerinde HBsAg, anti -HCV, anti -HIV Seroprevalansı. ANKEM Derg 2008;22(1):7-9.
13. Temiz H, Gül K. Kan vericilerinin HBsAg, anti-HCV, anti-HIV ve VDRL test sonuçlarının değerlendirilmesi. İnfeksiyon Derg, 2008; 22: 79-82.
14. Kaya S. Kan donörlerinde Hepatit B virusu,Hepatit C virusu ve insan immün yetmezlik virusu infeksiyonu ve sifilis sıklığı. Klimik Derg, 2008; 21: 65-68.
15. Şahin D, Şahin İ, Sözeri F, Önder K. Kırklareli Devlet Hastanesi Kan Merkezine başvuran donörlerde HBV, HCV ve HIV seroprevalansı: Retrospektif bir çalışma. Viral Hepatit Derg, 2008; 13: 31-5.
16. Uzun C. Kan donörlerinde HBsAg, anti-HCV, anti- HIV ve RPR sonuçlarının değerlendirilmesi. Türk Mikrobiyol Cem Derg, 2008; 38: 143-6.
17. Altuntaş Aydın Ö, Kumbasar Karaosmanoğlu H, Kökrek A, Işık M E, Nazlıcan Ö. İstanbul Bölgesi Kan Donörlerinde HBsAg, anti -HCV ve anti -HIV Seroprevalansı. Viral Hepatit Derg, 2009; 14(2): 69-73.
18. Öztürk C, Delialioğlu N. Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kan Merkezi donörlerinin HBsAg, anti-HCV, anti-HIV ve RPR sonuçları. Genel Tıp Derg 2001;11(1):29-31.
19. Altındiş M, Koçoğlu F. Afyon Bölgesi kan dönörlerinde enfeksiyon etkenlerinin araştırılması. 1. Ulusal Kan Merkezleri ve Transfüzyon Tıbbi Kongresi 24-29 Eylül. Kapadokya. 2000.
20. Koçak N, Hepgül S, Özbayburtlu Ş, Altunay H, Özsoy MF, Oral Ö ve ark. İstanbul bölgesi kan donörlerinde insan immun yetmezlik virusu (HIV), Hepatit C virusu (HCV), Hepatit B virusu (HBV) ve sifilizin 1987-2002 yılları arasındaki seroprevalans oranları. XI. Türk Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon
21. Hastalıkları Kongresi. İstanbul. 2003.
22. García T, Tormo N, Gimeno C, García de Lomas J, Navarro D. Performance of an automated human immunodeficiency virus (HIV) antigen/antibody combined assay for prenatal screening for HIV infection in pregnant women. J Med Microbiol ; 58: 1529-30.
23. Altindis M, Yilmaz S, Dikengil T, Acemoglu H, Hosoglu S. Seroprevalence and genotyping of hepatitis B, hepatitis C and HIV among healthy population and Turkish soldiers in Northern Cyprus. World J Gastroenterol 2006; 12(42): 6792-6.
24. Kafi-abad SA, Rezvan H, Abolghasemi H, Talebian A. Prevalence and trends of human immunodeficiency virus, hepatitis B virus, and hepatitis C virus among blood donors in Iran, 2004 through 2007. Transfusion. 2009;49(10):2214-20.
25. Kurl A, Berry V, Dhanoa J, Masih A. Seropositivity of HBsAg, anti HCV and anti HIV among blood donors: A comperative study on three years interval. Indian J Public Health, 2007;51(1):41-2.
26. Tessema B, Yismaw G, Kassu A, Amsalu A, Mulu A, Emmrich F, Sack U. Seroprevalence of HIV, HBV, HCV and syphilis infections among blood donors at Gondar University Teaching Hospital, Northwest Ethiopia: Declining trends over a period of five years. BMC Infect Dis, 2010, 10:111.