TR
EN
Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi
Öz
Gıda kaynaklı patojenlerin neden olduğu hastalıklar her yıl milyonlarca kişiyi etkileyen ve özellikle çocuk ölümlerine neden olan önemli bir sağlık sorunudur. Gıdaların üretimi, hazırlığı, pişirilmesi ve tüketimi esnasında yapılan yanlış uygulamalar ve meydana gelen patojen kontaminasyonu gıda kaynaklı patojenlerin neden olduğu hastalıklara yol açmaktadır. Gıda kaynaklı birçok patojen vardır fakat bu hastalıkların çoğu bakteriyel kaynaklıdır. İnsan gastrointestinal sistem mikrobiyotası da trilyonlarca bakteri ile kolonize olmasına rağmen bu bakteriler konak ile simbiyotik bir ilişki içerisindedir. Vücutta ek bir organ olarak düşünülecek kadar fonksiyona sahip olan bağırsak mikrobiyotası, gastrointestinal sisteme alınan patojen bakterilerin çoğalmasının ve enfeksiyona neden olmasının önlenmesi için sahip olduğu kolonizasyon direnci mekanizmaları ile konak savunmasına katkıda bulunur. Sağlıklı bağırsak mikrobiyotası patojen bakteriler ile antibakteriyel bileşikler ve inhibitör metabolitler üreterek ve temasa bağlı öldürme yoluyla patojen virülansına müdahale ederek fiziksel alan, eser elementler, vitaminler, karbon kaynakları gibi gıda kaynakları ve metabolitler için yarışa girerek doğrudan mücadele etmektedir. Ayrıca hem bağırsak epitel bariyerini hem de ilişkili immün doku fonksiyonlarını koruyarak konağın bağırsak epitel hücre fonksiyonunun düzenlenmesi, doğuştan gelen bağışıklığın uyarılması ve kazanılmış bağışıklık yanıtlarını, B hücrelerini, T hücrelerini ve doğrudan antijen sunumunu modüle ederek de dolaylı yoldan mücadele etmekte ve böylece patojenlerin bağırsak yüzeylerine bağlanmasını ve çoğalarak enfeksiyon oluşturmasını önlemektedir. Bağırsak mikrobiyotası başta diyet ve antibiyotik kullanımı olmak üzere birçok faktörden etkilenmektedir. Sağlıklı bağırsak mikrobiyotasının bozulması ise kolonizasyon direncinde azalmaya ve bununla beraber patojenlere karşı duyarlılıkta artışa neden olmaktadır. Bu nedenle gıda kaynaklı patojenlerin neden olduğu hastalıklarda bağırsak mikrobiyotası oldukça önemlidir
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ahmer BMM, Gunn JS. Interaction of Salmonella spp. with the intestinal microbiota. Front Microbiol, 2011; 2: 101.
- Kim S, Covington A, Pamer EG. The intestinal microbiota: antibiotics, colonization resistance, and enteric pathogens. Immunol Rev, 2017; 279 (1): 90-105.
- Pickard JM, Zeng MY, Caruso R, Nunez G. Gut microbiota: role in pathogen colonization, immune responses, and inflammatory disease. Immunol Rev, 2017; 279 (1):70-89.
- Sassone-Corsi M, Raffatellu M. No vacancy: how beneficial microbes cooperate with immunity to provide colonization resistance to pathogens. J Immunol, 2015; 194 (9):4081-87.
- Mukherjee S, Hooper LV. Antimicrobial Defense of the Intestine. Immunity, 2015; 42(1): 28-39.
- Josephs-Spaulding J, Beeler E, Singh OV. Human microbiome versus food-borne pathogens: friend or foe. Appl Microbiol Biotechnol, ;100 (11): 4845-3.
- Ünüvar S. Microbial foodborne diseases. In: Holban AM, Grumezescu AM, eds. Foodborne Diseases.1st ed. Massachusetts: Academic Press Elsevier, 2018:1-31.
- Kalyoussef S, Feja KN. Foodborne illnesses. Adv Pediatr, 2014; 61 (1): 287-312.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
-
Yayımlanma Tarihi
1 Aralık 2020
Gönderilme Tarihi
-
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 77 Sayı: 4
APA
Parlak, L., & Dikmen, D. (2020). Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 77(4), 497-508. https://izlik.org/JA38NR43PY
AMA
1.Parlak L, Dikmen D. Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi. Turk Hij Den Biyol Derg. 2020;77(4):497-508. https://izlik.org/JA38NR43PY
Chicago
Parlak, Lütfiye, ve Derya Dikmen. 2020. “Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi”. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 77 (4): 497-508. https://izlik.org/JA38NR43PY.
EndNote
Parlak L, Dikmen D (01 Aralık 2020) Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 77 4 497–508.
IEEE
[1]L. Parlak ve D. Dikmen, “Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi”, Turk Hij Den Biyol Derg, c. 77, sy 4, ss. 497–508, Ara. 2020, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA38NR43PY
ISNAD
Parlak, Lütfiye - Dikmen, Derya. “Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi”. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 77/4 (01 Aralık 2020): 497-508. https://izlik.org/JA38NR43PY.
JAMA
1.Parlak L, Dikmen D. Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi. Turk Hij Den Biyol Derg. 2020;77:497–508.
MLA
Parlak, Lütfiye, ve Derya Dikmen. “Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi”. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, c. 77, sy 4, Aralık 2020, ss. 497-08, https://izlik.org/JA38NR43PY.
Vancouver
1.Lütfiye Parlak, Derya Dikmen. Besin kaynaklı hastalıklarda intestinal mikrobiyotanın önemi. Turk Hij Den Biyol Derg [Internet]. 01 Aralık 2020;77(4):497-508. Erişim adresi: https://izlik.org/JA38NR43PY