Satım Sözleşmesinde Görme Muhayyerliği / Akd-i Bey'de Hiyâr-ı Rü'yet

Öz

Bu çalışma, Darülfünun Hukuk Fakültesi mecmuasında yayımlanan ve Klasik İslam hukuku (fıkıh) doktrininde satım sözleşmelerinin en önemli rıza denetleme mekanizmalarından biri olan "görme muhayyerliği" (hiyâru'r-rü'ye) konusunu ele alan bir makalenin çeviriyazısıdır. Çalışmada, hukukçu Ebül'ulâ Mardin'in fıkıh birikimini veciz bir şekilde özetlediği metin üzerinden görme muhayyerliğinin hukuki mahiyeti, şartları, tahakkuk biçimleri (hakiki ve hükmi rü'yet), geçerli olduğu mal türleri ile bu hakkı sona erdiren (sukût) ve akde lüzum (bağlayıcılık) kazandıran hukuki ve fiili sebepler incelenmektedir. [Özet ve anahtar kelimeler dijital arşiv çalışmaları kapsamında editörlük tarafından hazırlanmıştır.]

Anahtar Kelimeler

• İslam Hukuku
• Satım Sözleşmesi (Akd-i Bey)
• Görme Muhayyerliği
• Hiyâru'r-Rü'ye
• Ebül'ulâ Mardin
• Fesih
• Rıza

Option of Inspection in the Contract of Sale: "Akd-i Bey'de Hiyâr-ı Rü'yet"

Öz

This study presents an editorial critique and transliteration of an article published in the Journal of Darülfünun Faculty of Law, which examines the "option of inspection" (hiyâru'r-rü'ye), one of the most fundamental consent-control mechanisms in the classical Islamic law of obligations and sales. Through the concise text compiled by the eminent jurist Ebül'ulâ Mardin, this paper evaluates the legal nature, conditions, models of realization (actual and constructive inspection), and types of commodities subject to this right, as well as the legal or factual grounds that terminate this option and render the contract binding (lüzûm). [The English title, abstract and keywords were prepared by the editorial board during the digital archiving process.]

Anahtar Kelimeler

• Islamic Law
• Contract of Sale (Akd-i Bey)
• Option of Inspection
• Hiyâru'r-Rü'ye
• Ebül'ulâ Mardin
• Rescission
• Consent

Kaynakça

1. [Editör Notu: Bu kaynakça, metindeki dipnotlar esas alınarak oluşturulmuştur. / Editor's Note: This bibliography was compiled based on the footnotes in the text.]
2. Ebu'l-Fazl b. Mevdûd el-Mevsılî, el-İhtiyâr li ta'lîli'l-muhtâr, Kahire, Matbaatu'l-Halebî, t.y., II.
3. Ebu'l-Hasan Burhaneddin el-Ferğânî el-Merğinânî, el-Hidâye şerhu bidâyeti'l-mübtedi', Beyrut, Dâru İhyâi't-türâsi'l-arabî, t.y., c.3.
4. Apaydın, Hacı Yunus, "Muhayyerlik", TDV İslam Ansiklopedisi, İstanbul, TDV Yay., 2020, XXXI, 25-30.
5. "İmtihan Hazırlıkları I: Akd-i Bey'de Hiyâr-ı Şart", Kelime-i Tayyibe, sy. 1, 2 Cumâde'l-âhir 1330 / 5 Nisan 1328 [1912], s. 26-29.
6. "İmtihan Hazırlıkları VI: Akd-i Bey'de Hiyâr-ı Rüyet", Kelime-i Tayyibe, sy. 8, 16 Ramazan 1330 / 16 Ağustos 1328 [1912], s. 246-256.
7. Mardinizâde Ebül'ulâ, "Hukuk-ı Medeniye Tedkikâtı: Akd-i Bey'de Hiyâr-ı Rü'yet", Darülfünun Hukuk Fakültesi Mecmuası, sy. 3, Temmuz 1332 [1916], s. 303-314.