Hukuk Reformu Metinleri 20: Droit ile Usûl-i İslâmiyeyi Cem' - Ali Suavi'nin Duruva: İlm-i Usûlü'l-Hukuku (1870)
Öz
Çağdaş Türk düşüncesinin öncü isimlerinden Ali Suavi'nin (1839-1878), Paris'te çıkardığı Ulûm Gazetesi'nde yayımlanan "Duruva: İlm-i Usûlü'l-Hukuk" başlıklı yazısı, "hukuk"un bir disiplin olarak konu alınıp değerlendirildiği ilk Türkçe metinlerden biridir. Ali Suavi, Fransızların tedvin etmiş olduğu "droit" kavramını "usûlü'l-fıkıh"tan mülhem bir şekilde "ilm-i usûlü'l-hukuk" veya "usûlü'l-hukuk" olarak karşılamıştır. Çalışmada tabii haklar; hayat, ihtiyar (hürriyet), temellük ve müsavat olarak ele alınmakta , Avrupa hukuku ile İslam usulü, hüsün ve kubuhun aklî veya şer'î olması üzerinden mukayese edilmektedir. Bu makale, Hanefî-Mutezilî usulcülerin yaklaşımlarından hareketle modern Batı hukuku ile İslam usulünün uzlaştırılabileceğini savunan tarihi metnin günümüz harflerine aktarılmış çeviriyazısını içermektedir. [Özet ve anahtar kelimeler dijital arşiv çalışmaları kapsamında editörlük tarafından hazırlanmıştır.]
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [Editör Notu: Bu kaynakça, metindeki dipnotlar esas alınarak oluşturulmuştur. / Editor's Note: This bibliography was compiled based on the footnotes in the text.]
- Ali Suavi. "Duruva: İlm-i Usûlü'l Hukuk". Ulûm Gazetesi, Sayı: 18, 1287/1870, (Paris, Trouville), s. 1065-1082.
- Çelik, Hüseyin. Ali Suavi ve Dönemi. İstanbul: İletişim Yayınları, 1994.
- Erdem, Sami. "Ali Suavi'nin Usûl-i Fıkh'a Dair Bir Risalesi: Arabî İbâre Usûlü'l-Fikh Nâm Risalenin Tercümesi". Dîvân, Sayı: 2, 1998, s. 283-296.
- Gözler, Kemal. "Hukuk Kelimesi Kaç Yaşında? Etimoloji Bize Ne Söyler?". anayasa.gen.tr/hukuk-kac-yasinda.htm (Erişim Tarihi: 31 Temmuz 2019).
- Ocakoğlu, Ömer Faruk. "Yeni Osmanlıların Tabii Hukuk Anlayışı". 1. Türk Hukuk Tarihi Kongresi Bildirileri, editör Fethi Gedikli, İstanbul: On İki Levha Yayınları, 2014, s. 539-551.
- Türköne, Mümtaz'er. Siyasî İdeoloji Olarak İslâmcılığın Doğuşu. İstanbul: İletişim Yayınları, 1991.
- Uçman, Abdullah. "Ali Suâvi". TDV İslâm Ansiklopedisi. islamansiklopedisi.org.tr/ali-suavi.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Hukuk Tarihi
Bölüm
Çeviri
Çevirmenler
Yasin Yılmaz
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Kasım 2020
Gönderilme Tarihi
10 Temmuz 2020
Kabul Tarihi
30 Kasım 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Sayı: 30