Araştırma Makalesi

Karamanlıcadaki Arapça Alıntı Kelimelerin Fonolojik ve Morfolojik Değişimleri

Cilt: 9 Sayı: 4 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Karamanlıcadaki Arapça Alıntı Kelimelerin Fonolojik ve Morfolojik Değişimleri

Öz

Bu makale, Osmanlı'daki Türk Ortodokslar (Karamanlılar) tarafından kullanılan ve Yunan alfabesiyle yazılan Türkçe metinler olan Karamanlıca'yı incelemektedir. Karamanlıca metinler tarihsel ve kültürel açıdan önemli bir kaynak olmasına rağmen, okunabilirliklerinde zorluklar mevcuttur. Bu nedenle, Yunan alfabesindeki harflerin Türkçe ses karşılıklarını gösteren güvenilir bir başvuru rehberi oluşturulması amaçlanmaktadır. Çalışma, özellikle Arapça kökenli kelimelerin Karamanlıcadaki fonetik ve imla değişimlerine odaklanarak doğru anlamayı hedefleyen bir kılavuz sunmayı amaçlar. Bir harfin yanlış okunmasının anlamı nasıl değiştireceği somut bir örnekle gösterilecektir. Nitelikteki bu araştırma, Osmanlı'nın son dönemine ait çeşitli yazılı ve sesli materyallerin (kitap, gazete, kayıt vb.) taranmasına dayanır. Analizler sonucunda şu önemli tespitlere ulaşılmıştır: Karamanlıların Hristiyanlaşmadan önce Müslüman olduğu; Osmanlı dönemi Türkçesi için hem Osmanlıca hem de Karamanlıca metinlere başvurulması gerektiği; Arapça seslerin imlasının kargaşa yarattığı; Karamanlıların Arapça dilbilgisi eksikliği nedeniyle bazı kelimeleri doğru telaffuz edemediği görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Karamanlıca , Arapça , Türkçe , Yunan Alfabesi , Alıntı , Osmanlıca

Kaynakça

  1. Akın, Abdullah. Din Eğitiminde Özel Öğretim Yöntemleri. Bursa: Emin Yayınları, 2020.
  2. Aköz, Alaaddin. “XVI. Asırda Larende Kazası Hakkında”. Osmanlı Araştırmaları 13/13 (1993), 99-136.
  3. Anita, Körner, vd. “Examining the Glottal Stop as a Mark of Gender-Inclusive Language in German”. Applied Psycholinguistics 45/1 (2024), 1-24. https://doi.org/10.1017/S0142716424000018.
  4. Anzerlioğlu, Yonca. Türkiye’de Ortodoks Türkler (XVI. yy.-XX. yy.). Ankara: Hacettepe Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, Doktora Tezi, 2002.
  5. Baş, Mustafa. “Günümüzde Hristiyan Türkler Ve Konumları”. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 1/1 (2016), 13 - 26.
  6. Başak, Recep – Abibulla, Seitkazy. “Karamanlıca Bir Destan: Ortodoksianın Pederi Merhum Patrik III. İoakim’e Methiye Beyitleri”. Balkanlarda Türk Dili ve Edebiyatı Araştırmaları 6/1 (2024), 31-50.
  7. Bekar, Beytullah – Güngör, Okan Celal. Karamanlı Türkçesiyle Yazılmış Bir Hristiyanlık Metni: Senin İçün Bir Helaskâr (İnceleme-Metin-Sözlük-Tıpkıbasım). Kırklareli: RumeliYA, 2024.
  8. Ekincikli, Mustafa. Türk Ortodoksları (Başlangıçtan Milli Mücadele Sonuna Kadar). Kayseri: Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 1990.
  9. Evangelinos, Misailidis. İncil-i Şerif İoanis ve Mattheos Kavlince. İstanbul: İstos Yayın, 2016.
  10. Eyice, Semavi. “Anadolu’da ‘Karamanlıca’ Kitâbeler”. Belleten 39/153 (1975), 25-48;

Kaynak Göster

ISNAD
Can, Muhammet Ali - Kalentzi, Chourem. “Karamanlıcadaki Arapça Alıntı Kelimelerin Fonolojik ve Morfolojik Değişimleri”. Türkiye İlahiyat Araştırmaları Dergisi 9/4 (01 Aralık 2025): 1542-1568. https://doi.org/10.32711/tiad.1770829.