Abbasî Döneminde Bir Nazım Denemesi: İbn Düreyd’in el-Murabbeʻatü Şiirinin Yapısal Özellikleri

Bu çalışma, Abbâsî dönemi âlimi ve şairi İbn Düreyd’in divanında yer alan el-Murabbeʻatü nazım şeklinin yapısal ve üslupsal özelliklerini incelemektedir. Araştırmada doküman analizi yöntemi kullanılarak hem klasik hem modern kaynaklar değerlendirilmiştir. İnceleme sonucunda bu şiirlerin klasik kaside geleneğinden farklı bir yapıya sahip olduğu görülmüştür. Şiirler dört beyitlik bölümlerden oluşmakta, beyitler aynı harfle başlayıp aynı harfle sona ermektedir. Ayrıca revî harfleri Arap alfabesine göre sıralanmaktadır. Bu durum şiirde simetrik ve ahenkli bir yapı oluşturur. Şairin farklı aruz bahirlerini kullanması, şiire ritmik çeşitlilik kazandırmaktadır. İçerik bakımından şiirler çoğunlukla aşk teması etrafında şekillenir; ayrılık, özlem ve kavuşma gibi konular işlenmektedir. Teşbih, mecaz ve cinas gibi edebî sanatlar da yoğun şekilde kullanılmaktadır. Sonuç olarak el-Murabbeʻatü, İbn Düreyd’in özgün ve yenilikçi bir şiir anlayışını yansıtmaktadır

This study examines the structural and stylistic features of the poetic form al-Murabbaʻatü found in the divan of the Abbasid scholar and poet Ibn Duraid. Using the document analysis method, both classical and modern sources were evaluated. The analysis shows that these poems differ from the traditional qasida structure. The poems consist of sections of four couplets, with each couplet beginning and ending with the same letter. Additionally, the rhyme letters follow the order of the Arabic alphabet, creating a symmetrical and harmonious structure. The poet’s use of different metrical patterns adds rhythmic diversity to the poems. In terms of content, the poems mainly revolve around themes of love, including separation, longing, and the desire for reunion. Literary devices such as simile, metaphor, and paronomasia are used extensively. In conclusion, al-Murabbaʻatü reflects Ibn Duraid’s original and innovative poetic style.