ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MUHASEBESİ FARKINDALIĞI HAKKINDA BİR ARAŞTIRMA

Öz

Bu çalışma, son yıllarda tüm disiplinlerde önemli tartışmalara neden olan iklim değişikliği ve beraberinde gelen olumsuz ekonomik koşulların hafifletilmesinde bir tedbir olarak değerlendirilen, sürdürülebilirlik raporlaması konusunu ele almaktadır. Çalışmanın amacı, işletmecilikle ilgili yüksek öğrenim programlarında muhasebe dersi olan öğrencilerin sürdürülebilirlik raporlaması ve muhasebe bilim dalının sürdürülebilirlik ile ilişkisi hakkındaki bilgi düzeylerini ve farkındalıklarını ölçmektir. Araştırmada anket ve görüşme teknikleri kullanılarak, öğrencilerin sürdürülebilirlik raporlaması konusundaki farkındalıkları ölçülmüştür. Sonuçlar, işletmecilik ve ilgili bölümlerde lisans eğitimi gören ve çeşitli muhasebe derslerini alan öğrencilerin sürdürülebilirlik muhasebesine karşı bilgi düzeylerinin düşük olduğunu, ancak genel olarak farkındalıklarının olduğunu ve finansal olmayan raporlama konusunda olumlu tutum sergilediklerini ortaya koymuştur. Sonuç olarak, 2024 yılından itibaren şartları sağlayan işletmelerin zorunlu olarak yayımlayacakları sürdürülebilirlik raporlaması konusunda işgücü piyasasına yetişmiş eleman sağlayabilmek, işletmecilik ve benzeri bölümlerde öğrenim gören öğrencilere istihdam avantajı sağlayabilmek ve genel olarak toplumun sürülebilirlik bilincini artırmak amaçlarıyla, üniversite öğrencilerinin sürdürülebilirlik raporlaması konusunda bilgi düzeylerinin artırılması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sürdürülebilirlik raporlaması
• farkındalık
• üniversite öğrencileri

A Research on University Students' Awareness of Sustainability Accounting

Öz

This study addresses the issue of sustainability reporting, which is considered a measure to alleviate climate change and the accompanying negative economic conditions, both of which have sparked significant debate across all disciplines in recent years. The purpose of this study is to measure and evaluate the sustainability reporting awareness of students studying in higher education programs related to business administration. The research utilized survey and interview techniques to measure students' awareness of sustainability reporting. The results revealed that students studying at the undergraduate level in business administration and related departments, and who have taken various accounting courses, had low levels of knowledge about sustainability accounting. However, they generally had awareness and showed positive attitudes towards non-financial reporting. Consequently, to provide the labor market with trained personnel who are knowledgeable about the sustainability reporting that businesses meeting certain conditions will be required to publish as of 2024, it is necessary to increase the knowledge level of university students about sustainability reporting. This will not only offer employment advantages to students studying in business administration and similar departments but also raise the society's overall awareness of sustainability.

Anahtar Kelimeler

• Sustainability;
• awareness;
• University Students

Kaynakça

1. Acar, Ü. M., Durmaz, Ş., & Coşgunaras, Ş. N. (2021). Sürdürülebilirlik Performansını Etkileyen Finansal ve Finansal Olmayan Faktörler Üzerine Bir Araştırma: Bist Sürdürülebilirlik Endeksi Örneği. Muhasebe ve Vergi Uygulamalari Dergisi (MUVU)/Journal of Accounting & Taxation Studies (JATS), 14(1).
2. Ağdeniz, Ş., & Köse, T. (2022). Muhasebe Eğitiminde Entegre Raporlama: Türkiye’deki Üniversitelere İlişkin Bir Araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 25(Özel Sayı), 302-313.
3. Ahmed, A. (2019). Integrating global sustainability elements into accounting programs: UAE University Business Education case study. The Business and Management Review, 10(3),1-11.
4. Altınay, A. T. (2016). Entegre raporlama ve sürdürülebilirlik muhasebesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (25), 47-64.
5. Apalı, A., & Özge, A.(2019). Muhasebe Eğitimi Alan Öğrencilerde Yeşili Koruma Bilincinin Yeşil Muhasebe Üzerindeki Etkisinin Araştırılması. Oğuzhan Sosyal Bilimler Dergisi, 1(1), 18-36.
6. Bakarich, K. (2022). Integrating Sustainability Concepts into an Intermediate Accounting Course. The Accounting Educators' Journal, 32.
7. Creel, T., & Paz, V. (2018). Teaching sustainability in an accounting classroom. Discourse and Communication for Sustainable Education, 9(1), 79-85.
8. Çalışkan, A. Ö. (2012). Sürdürülebilirlik Raporlaması. Muhasebe ve Vergi Uygulamalari Dergisi (MUVU). Journal of Accounting & Taxation Studies, 5(1).

9. Çetin, B. (2023). TOPSIS yöntemi ile tedarik seçimi: Ambalaj sektöründe bir örnek, Muhasebede Güncel Yaklaşımlar, 89-115.
10. Demircioğlu, E. N., & Ever, D. (2019). Sürdürülebilirlik Muhasebesinin Teorik Açıdan İncelenmesi.Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28(3), 59-72.
11. Doğan, Z., & Yunusova, A. (2021). Muhasebe Meslek Mensuplarının Entegre Raporlama ile İlgili Farkındalık Düzeylerinin Tespitine İlişkin Bir Araştırma. Fiscaoeconomia, 5(1), 343-358.
12. Ebaid, I. E. S. (2022). Sustainability and accounting education: Perspectives of undergraduate accounting students in Saudi Arabia. Journal of Applied Research in Higher Education, 14(4), 1371-1393.
13. Eccles, R. G. & Saltzman, D. (2011). Achieving sustainability through integrated reporting. Stanford Social Innovation Review, Summer 2011, 56-61.
14. Elmacı, O., Tutkavul, K. (2017). Muhasebe eğitiminin akreditasyonunda stratejik yol haritası: Kaynak tabanlı bir model önerisi ve gerçekleştirme koşulları. Journal of Social and Humanities Sciences Research, (4)(10), 133-134
15. Ergün, İ., Kaldırım, Z., & Özcan, İ. (2022). İşletme ve Muhasebe Eğitimi Müfredatı Yeterince Sürdürülebilir mi? Türkiye ve Diğer Ülke Üniversitelerinin Müfredatlarının Doküman Analizi ile Karşılaştırılması. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 25(Özel Sayı), 314-324.
16. Eski, S. (2022). Türk üniversitelerinde sürdürülebilirlik muhasebesi dersinin açılmasının önemi ve gerekliliğinin incelenmesi.[Sözlü sunum]. İstanbul Gelişim Üniversitesi Uluslararası Uygulamalı Sosyal Bilimler Kongresi USBK 2022, İstanbul.
17. Güneş, M. (2022). Türkiye Muhasebe Standardı 41’e (TMS 41) Göre Tarımsal Faaliyetlerin Muhasebeleştirilmesi: Bir Süt İşletmesi Örneği. Teoriden Pratiğe Muhasebe ve Denetim, 102.
18. Güneş, M., & Yalçin, N. (2022). Finansal olmayan raporlamanin ab direktifi kapsaminda incelenmesi: bist kurumsal yönetim endeksi işletmeleri üzerine bir araştirma. Mali Cözüm Dergisi, 32, 111-148.
19. Karaburun, G., & Demirci, Ş. D. (2020). Muhasebe kültürü ve entegre raporlama farkındalığı ilişkisi. Journal of Economy Culture and Society.
20. Karagöz, Y.(2019). İstatistiksel Analizler, Nobel Yayınevi, 2. Baskı, Ankara.
21. Karğın, S., Aracı, H., & Aktaş, H. (2013). Entegre raporlama: Yeni bir raporlama perspektifi. Journal of Accounting and Taxation Studies, 6(1), 27-46.
22. Khan, T. (2013). Sustainability accounting courses, Talloires Declaration and academic research. International Journal of Sustainability in Higher Education, 14(1), 42-55.
23. MacCallum RC, Widaman KF, Preacher KJ, Hong S. (2001). Sample Size in Factor Analysis: The Role of Model Error. Multivariate Behav Res. 2001 Oct 1;36 (4):611-37. doi: 10.1207/S15327906MBR3604_06. PMID: 26822184.
24. Manes-Rossi, F., Nicolò, G., & Argento, D. (2020). Non-financial reporting formats in public sector organizations: a structured literature review. Journal of Public Budgeting, Accounting & Financial Management, 32(4), 639-669.
25. Mundfrom, D. J., Shaw, D. G., & Ke, T. L. (2005). Minimum sample size recommendations for conducting factor analyses. International Journal of Testing, 5(2), 159-168.
26. Özbay, D. (2019). Türkiye’de Finansal olmayan raporlama ve gelişim trendi. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 15(2), 445-462
27. Özerhan, Y., & Sultanoğlu, B. (2018). Sürdürülebilirlik raporu kapsamında çevresel bilgilerin raporlanması ve güvence denetimi. Muhasebe ve Denetime Bakış, 17(53), 55-76.
28. Peyrovan, A. (2019). Sustainability and accounting education: the students’ perspective. http://hdl.handle.net/2077/61435 Saban, M., Küçüker, H., & Küçüker, M. (2017). Kurumsal Sürdürülebilirlik İle İlgili Raporlama Çerçeveleri ve Sürdürülebilirlik Raporlamasinda Muhasebenin Rolü. İşletme Bilimi Dergisi, 5(1), 101-115.
29. Saran, M., Coşkun, G., Zorel, F., & Aksoy, Z. (2011). Üniversitelerde Sosyal Sorumluluk Bilincini Geliştirilmesi: Ege Üniversitesi Topluma Hizmet Uygulamaları Dersi Üzerine Araştırma, Journal of Yasar University, 6(22).
30. Senal, S., & Ateş, B. A. (2012). Kurumsal sürdürülebilirlik için muhasebe ve raporlama. Muhasebe ve Denetime Bakış, (36), 83-98.
31. Sharma, U. P., & Kelly, M. (2012). University accounting and business curricula on sustainability: Perceptions of undergraduate students. In 6th New Zealand Management Accounting Conference.
32. Sultanoğlu, B., & Özerhan, Y. (2020). İklim Değişikliği Raporlaması: Türkiye’deki İşletmelerin Gönüllü Karbon Saydamlık Projesi (CDP) Açıklamaları. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 22, 176-194.
33. Süklüm, N. (2019). Yeşil Muhasebe Farkındalığının Sosyal Sorumluluk Çerçevesinde Analizi: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Örneği. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (84), 95-112.
34. Şendurur, U. (2020). Sürdürülebilirlik raporlaması hakkında üniversite öğrencilerinin algı düzeylerinin ölçülmesi: Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Örneği. Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, 3(1), 36-48.
35. Tanç, Ş. G.,Tanç, A.., Çardak, D., & Yağlı, İ. (2022) Türkiye’deki Üniversitelerin Sürdürülebilirlik Çalışmalarının İncelenmesi. Muhasebe ve Denetime Bakış, 22(66), 83-100.
36. Tarsuslu, S., & Koçyiğit, S. Ç. (2020). Üniversite Öğrencilerinin Yeşil Muhasebe Konusundaki Algıları ve Farkındalıkları: Bir Üniversite Örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 23(1), 326-340.
37. Tekin, H. (1996). Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme. 9. Baskı, Ankara: Yargı Yayınları.
38. Topcu, M. K., & Korkmaz, G. (2015). Entegre raporlama: Kavramsal bir inceleme. Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 30(1), 1-22.
39. TÜİK, (2022). Yükseköğretim İstihdam Göstergeleri. 2022. https://data.TÜİK.gov.tr/Bulten/Index?p=Yuksekogretim-Istihdam-Gostergeleri-2022-49600#:~:text=Lisans%20mezunlar%C4%B1n%C4%B1n%20kazan%C3%A7%20durumlar%C4%B1%20incelendi%C4%9Finde,u%C3%A7ak%20bak%C4%B1m%20ve%20onar%C4%B1m%20oldu.
40. Wijaya, R., & Putri, W. H. (2023, May). Readiness of sustainability course in accounting curriculum at Indonesian Higher Education. In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science (Vol. 1181, No. 1, p. 012026). IOP Publishing.
41. Yalçın, N. & Çetin, B. (2020). Muhasebe Eğitimi Alan Öğrencilerin Makyavelist Kişilik Düzeyi Üzerine Bir Araştırma: Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Örneği. Uluslararası Muhasebe Ve Finans Araştırmaları Dergisi, 2(1), 1-21.
42. Yılmaz, Z., & Şahin, Z. (2017). Muhasebe dersi alan öğrencilerin yeşil muhasebe konusundaki algıları ve farkındalıkları. Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, 3(1), 110-122.
43. Yüksel, F. (2020). Sustainability in Accounting Curriculum of Turkey Higher Education Institutions. Turkish Online Journal of Qualitative Inquiry, 11(3), 393-416.
44. https://istatistik.yok.gov.tr/
45. https://www.kgk.gov.tr/) (Erişim Tarihi:06.04.2023