İnsansız Hava Araçları ile İlgili İdari Para Cezaları ve İtiraz Yolu

Öz

Son yıllarda, İnsansız Hava Araçları (İHA) yangınla mücadele, arama ve kurtarma görevleri, afet yönetimi, gözetim operasyonları, zirai ilaçlama gibi sivil uygulamalarda kullanımına ilgi gittikçe artmaktadır. İHA’ların kullanımındaki artışla birlikte, İHA pazarını ciddi şekilde arttığı görülmektedir. İHA’ların giderek daha popüler hale gelmesi ve gelecekteki kullanım alanlarının daha da yaygınlaşması beklenmektedir. İHA kullanımındaki artışla birlikte, İHA uçuş operasyonlarının emniyetli ve verimli gerçekleştirilmesi ve en önemlisi bu uçuşlar sırasında üçüncü şahıslara zarar verilmemesi amacıyla İHA uçuşlarının nasıl yapılacağı ile ilgili ulusal havacılık otoriteleri genel olarak belirli bir çerçeve oluşturmuşlardır. Ülkemizde de bu amaçla hazırlanan yürürlükteki İHA talimatı kapsamında (SHT-İHA) İHA uçuşları ile ilgili detaylar içermektedir. Aynı talimatta ve ilgili kanun maddelerinde kurallara uymadan İHA uçuş operasyonlarını gerçekleştiren gerçek ve tüzel kişiler için de cezai yaptırımlar uygulanacağı belirtilmektedir. Bu çalışmada uçuş izni olmadan veya belirlenen alanlar dışında İHA uçuş operasyonları gerçekleştiren İHA pilotlarının, işleticilerinin veya sahiplerinin karşılaşacağı idari para cezaları ve bunlara karşı itiraz yolları neler olduğu irdelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• : İnsansız hava aracı
• idari para cezası
• havacılık
• insansız havacılık
• uçuş izni

Administrative Fines and Appeals Regarding Unmanned Aerial Vehicles

Öz

In recent years, the interest in the use of Unmanned Aerial Vehicles (UAV) in civil applications such as firefighting, search and rescue, disaster management, surveillance operations, crop spraying has been increasing. With the increase in the use of UAVs, it is seen that the UAV market has increased significantly. It is expected that UAVs will become increasingly popular and their future uses will become more widespread. With the increase in the use of UAVs, national aviation authorities have generally created a certain framework for how to conduct UAV flights in order to carry out UAV flight operations safely and efficiently, and most importantly, not to harm third parties during these operations. It contains details about UAV flights within the scope of the current UAV regulations prepared for this purpose in Türkiye. It is stated in the same instruction and related law provisions that criminal sanctions will be applied to real and legal persons who carry out UAV flight operations without complying with the rules. In this study, the administrative fines that UAV pilots, operators or owners who perform UAV flight operations without a flight permit or outside the designated areas will face and the ways to appeal against them are examined.

Anahtar Kelimeler

• Unmanned aerial vehicle
• administrative fine
• aviation
• unmanned aviation
• flight permission

Kaynakça

1. Akhloufi, M. A., Couturier, A., & Castro, N. A. (2021). Unmanned aerial vehicles for wildland fires: Sensing, perception, cooperation and assistance. Drones, 5(1), 1-25.
2. Alotaibi, E. T., Alqefari, S. S., & Koubaa, A. (2019). Lsar: Multi-uav collaboration for search and rescue missions. IEEE Access, 7, 55817-55832.
3. Atif, M., Ahmad, R., Ahmad, W., Zhao, L., & Rodrigues, J. J. (2021). UAV-assisted wireless localization for search and rescue. IEEE Systems Journal, 15(3), 3261-3272.
4. Beté, T. D. S., Storópoli, J. E., Rodriguez Ramos, H., Conti, D. D. M., Capellani Quaresma, C., & Querido Oliveira, E. A. D. A. (2021). Comparative Analysis of Unmanned Aircraft Regulations for The Development of Startups. Journal of technology management & innovation, 16(2), 41-55.
5. BIS Research, (2019). Global Unmanned Aerial Vehicle (UAV) Market - Analysis and Forecast, 2019 - 2029. https://bisresearch.com/industry-report/global-unmanned-aerial-vehicle-market.html (Erişim Tarihi: 10.02.2022)
6. Dalamagkidis, K., Valavanis, K., & Piegl, L. (2009). On Integrating Unmanned Aircraft Systems into the National Airspace System. S. Tzafestas, Ed. Springer Science, 36.
7. DeGarmo, M. & Nelson, G. (2004). Prospective Unmanned Aerial Vehicle Operations in the Future National Airspace System. AIAA 4th Aviation Technology, Integration and Operations (ATIO) Forum, Şikago, 1-8
8. Erdelj, M., & Natalizio, E. (2016). UAV-assisted disaster management: Applications and open issues. In 2016 international conference on computing, networking and communications (ICNC), IEEE, 1-5.

9. Eugenio, F. C., Schons, C. T., Mallmann, C. L., Schuh, M. S., Fernandes, P., & Badin, T. L. (2020). Remotely piloted aircraft systems and forests: a global state of the art and future challenges. Canadian Journal of Forest Research, 50(8), 705-716.
10. Eurocontrol (2017). RPAS ATM CONOPS. Brüksel https://rpas-regulations.com/wp-content/uploads/2017/02/EUROCONTROL_INT_RPAS-ATM-Concept-of-Operations-2017_V4.pdf (Erişim Tarihi: 10.02.2022)
11. FAA (2020). Unmanned Aircraft System (UAS) Traffic Management (UTM). Concept of Operations. V2.0.
12. Ghamry, K. A., Kamel, M. A., & Zhang, Y. (2017). Multiple UAVs in forest fire fighting mission using particle swarm optimization. International conference on unmanned aircraft systems (ICUAS), IEEE, 1404-1409.
13. Global Market Insight, (2021). Commercial Drone Market Growth—Industry Analysis Report 2024. Global Market Insights Inc. https://www.gminsights.com/industry-analysis/unmanned-aerial-vehicles-UAV-commercialdrone-market (Erişim Tarihi: 10.06.2021)
14. Kharim, M. N. A., Wayayok, A., Shariff, A. R. M., Abdullah, A. F., & Husin, E. M. (2019). Droplet deposition density of organic liquid fertilizer at low altitude UAV aerial spraying in rice cultivation. Computers and Electronics in Agriculture, 167, 105045.
15. Hosseinalipour, S., Rahmati, A., ve Dai, H. (2020). Energy-aware stochastic UAV-assisted surveillance. IEEE Transactions on Wireless Communications, 20(5), 2820-2837.
16. Hood, R. (2009, March). Unmanned Aircraft Systems (UAS).
17. http://uas.noaa.gov/library/info-sheets/UAS-INTRO.pdf (Erişim Tarihi: 18.01.2022)
18. Hornyak, T. (2011, Mart 16). U.S. sending Global Hawk drone to Japan. http://news.cnet.com/8301-11386_3-20043998-76.html (Erişim Tarihi: 11.01.2022)
19. ICAO (2015). Manual on Remotely Piloted Aircraft Systems (RPAS). Montreal https://skybrary.aero/sites/default/files/bookshelf/4053.pdf (Erişim Tarihi: 15.02.2022)
20. ICAO (2019). Unmanned Aircraft Systems Traffic Management (UTM) – A Common Framework with Core Principles for Global Harmonization.
21. ICAO (2021). The Safe and Efficient Integration of UAS into Airspace.
22. https://www.iata.org/contentassets/e45e5219cc8c4277a0e80562590793da/safe-efficient-integration-uas-airspace.pdf (Erişim Tarihi: 15.10.2021)
23. PricewaterhouseCoopers, (2018). Skies without limits: Drones – taking the UK’s economy to new heights. PwC: London, UK.
24. Resmi Gazete (2022). 2920 Sayılı Sivil Havacılık Kanunu Uyarınca Verilecek İdari Para Cezalarına İlişkin Tebliğ (2022/1). Resmi Gazete Sayısı: 31706, Tarih: 31.12.2021
25. Resmi Gazete (2023). 2920 Sayılı Sivil Havacılık Kanunu Uyarınca Verilecek İdari Para Cezalarına İlişkin Tebliğ (2023/2). Resmi Gazete Sayısı: 32060, Tarih: 31.12.2022
26. Savaş, T., Karaderili, M., & Usanmaz, Ö. (2018). İnsansız Hava Aracı Sistemlerinin Ayrılmamış Hava Sahasına Entegrasyonu ile İlgili Mevzuatların Değerlendirilmesi. Mühendis ve Makina, 59(691), 1-14.
27. Savas, T. (2019). İnsansız hava aracı sistemlerinin ayrılmamış hava sahasına entegrasyonunun pilotaj ve hava trafik yönetimi açısından değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi. Eskişehir Teknik Üniversitesi. Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Eskişehir, Türkiye.
28. Savas, T., Usanmaz, O., Sahin, O., Çınar, E., & Karaderili, M. (2021). Integration effects of UAVs in non-segregated airspace. Aircraft Engineering and Aerospace Technology, 93(5), 842-846
29. Savas, T. (2022). Evaluation of Flight Permissions of Unmanned Aerial Vehicles in Turkey. European Journal of Science and Technology, 35, 616-624.
30. Saif, A., Dimyati, K., Noordin, K. A., Alsamhi, S. H., & Hawbani, A. (2021). Multi‐UAV and SAR collaboration model for disaster management in B5G networks. Internet Technology Letters, e310. https://doi.org/10.1002/itl2.310
31. SESAR (2016). European Drones Outlook Study. Eurocontrol. https://op.europa.eu/o/opportal-service/download-handler?identifier=93d90664-28b3-11e7-ab65-01aa75ed71a1&format=pdf&language=en&productionSystem=cellar&part= (Erişim Tarihi: 15.2.2022)
32. SHGM (2020). İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı (SHT-İHA). https://web.shgm.gov.tr/documents/sivilhavacilik/files/mevzuat/sektorel/talimatlar/2020/SHT-IHA_Rev-04.pdf (Erişim Tarihi: 10.04.2022)
33. SHGM (2022a). İHA Uçuş İzni Talep Formu. web.shgm.gov.tr/documents/sivilhavacilik/files/formlar/seyrusefer_dairesi/hava_trafik/FR.19.DOCX (Erişim Tarihi: 01.11.2022).
34. SHGM (2022b). İHA Uçuş İzin Talep Formu. https://web.shgm.gov.tr/documents/sivilhavacilik/files/formlar/seyrusefer_dairesi/hava_trafik/FR.23.DOCX (Erişim Tarihi: 05.11.2022)
35. Silvagni, M., Tonoli, A., Zenerino, E., & Chiaberge, M. (2017). Multipurpose UAV for search and rescue operations in mountain avalanche events. Geomatics, Natural Hazards and Risk, 8(1),18-33.
36. Türk Sivil Havacılık Kanunu (1983). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=2920&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 (Erişim Tarihi: 13.04.2022)
37. Wang, G., Lan, Y., Qi, H., Chen, P., Hewitt, A., & Han, Y. (2019). Field evaluation of an unmanned aerial vehicle (UAV) sprayer: effect of spray volume on deposition and the control of pests and disease in wheat. Pest management science, 75(6), 1546-1555.
38. Valavanis, K. P. (2014) Handbook of Unmanned Aerial Vehicles. Springer, New York.
39. Zhao, N., Lu, W., Sheng, M., Chen, Y., Tang, J., Yu, F. R., & Wong, K. K. (2019). UAV-assisted emergency networks in disasters. IEEE Wireless Communications, 26(1), 45-51.
40. Zimroz, P., Trybała, P., Wróblewski, A., Góralczyk, M., Szrek, J., Wójcik, A. & Zimroz, R. (2021). Application of UAV in search and rescue actions in underground mine—A specific sound detection in noisy acoustic signal. Energies, 14(13), 3725.