Türk Hukuk Mevzuatında Sivil İnsansız Hava Araçları Hukukunun Güncel Durumu

Öz

İnsansız hava araçları, uzaktan kontrol edilen ve belirlenen bir uçuş rotasında insansız uçuş gerçekleştirerek, bu uçuşla istenilen faaliyetleri yerine getiren araçlardır. Günümüzde insansız hava araçları birçok dalın ortak kullandığı bir multidisipliner araç konumundadır. Askeri alanda başlayan sivil alanda da yaygın olarak kullanılan insansız hava araçlarının kullanım alanları teknolojinin gelişimine paralel olarak hızla artmaktadır. Bu gelişmelerin öngörüsü ile zamanla uygulamalarının artacağı değerlendirilmektedir. Bu artışın yasal sorunları büyüterek sektörün önüne getireceği unutulmamalıdır. Bu konu güvenlik ve insan yaşamının gizliliği boyutunun olduğu düşünüldüğünde daha da önemli hale gelmektedir. Sivil alandaki kullanım alanlarının artmış olması ve alt başlıklarda daha da çeşitleneceği düşünülürse hukuksal çerçevesinin belirlenmesi ve gelişmelere göre düzenlenmesinin önemini arttırmaktadır. Bu çalışmada sivil insansız hava araçlarının Türk hukuk mevzuatı açısından durumu incelenmiştir. Yapılan çalışmada İnsansız hava araçlarının mevzuatı sadece kullanıcılar açısından değerlendirilmiş olup mevzuatın öngördüğü İHA’ larla ilgili teknik detaylara yer verilmemiştir.

Anahtar Kelimeler

• İHA
• Uzaktan Algılama
• Fotogrametri
• Hukuk
• İHA Hukuku

Current Status of Civil Unmanned Aerial Vehicles Law in Turkish Legal Legislation

Abstract

Unmanned aerial vehicles are vehicles that perform unmanned flight on a remotely controlled flight route and perform the desired activities with this flight. Today, unmanned aerial vehicles are a multidisciplinary vehicle used by many branches. The usage areas of unmanned aerial vehicles, which are widely used in the civilian field, which started in the military field, are increasing rapidly in parallel with the development of technology. With the foresight of these developments, it is evaluated that their applications will increase over time. It should not be forgotten that this increase will increase the legal problems and bring them to the sector. This issue becomes even more important when it is considered that there are dimensions of security and privacy of human life. Considering that the areas of use in the civilian area have increased and that they will be more diversified in sub-headings, it increases the importance of determining the legal framework and arranging it according to the developments. In this study, the situation of civil unmanned aerial vehicles in terms of Turkish legal legislation is examined. In the study, the legislation of unmanned aerial vehicles was evaluated only in terms of users, and technical details about the UAVs stipulated by the legislation were not included.

Keywords

• UAV
• Remote Semsing
• Photogrammetry
• Law
• UAV Law

Kaynakça

1. Çoban S & Oktay T (2017). İnsansız Hava Araçlarının Hukuki Ve Etik Boyutu, 17.18/11/2017 4. Ulusal Havacılık Teknolojisi ve Uygulamaları Kongresi, 71-80.
2. Kahveci M & Can N (2017). İnsansız Hava Araçları: Tarihçesi, Tanımı, Dünya’da ve Türkiye’deki Yasal Durumu, Selçuk Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Bilim ve Teknik Dergi, C5, S4, 511-535,ISSN:2147-9364,Konya.
3. Kaya Y & Yiğit A. (2020). Dijital El Kameraları Kullanılarak Kültürel Mirasın Belgelenmesi. Türkiye Fotogrametri Dergisi, 2 (2), 33-38.
4. Kaya Y, Şenol H İ, Memduhoğlu A, Akça Ş, Ulukavak M & Polat N (2019). Hacim Hesaplarında İHA Kullanımı: Osmanbey Kampüsü Örneği. Türkiye Fotogrametri Dergisi, 1(1), 7-10.
5. Kaya Y, Yiğit A Y, Ulvi A & Yakar M (2021). Arkeolojik Alanların Dokümantasyonununda Fotogrametrik Tekniklerinin Doğruluklarının Karşılaştırmalı Analizi: Konya Yunuslar Örneği. Harita Dergisi, 165, 57-72.
6. Korumaz A G, Dülgerler O N & Yakar M (2011). Kültürel Mirasın Belgelenmesinde Dijital Yaklaşımlar, S.Ü. Müh.‐Mim. Fak. Derg., c.26, s.3, 2011.
7. Ocak D G & Gürbüz N (2018). Türkiye’de Sivil İHA Kullanımı Hakkında Güncel Düzenlemeler, Artıcletter, Summer 2018, 71-94.
8. Şenol H İ, Memduhoglu A & Ulukavak M (2020). Multi instrumental documentation and 3D modelling of an archaeological site: a case study in Kizilkoyun Necropolis Area. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, 11(3), 1241-1250.

9. Ulvi A, Yakar M, Yiğit A Y & Kaya Y (2019). The Use of Photogrammetric Techniques in Documenting Cultural Heritage: The Example of Aksaray Selime Sultan Tomb, Universal Journal of Engineering Science Vol. 7(3), pp. 64 - 73
10. Ulvi A, Yakar M, Yiğit A Y & Kaya Y (2020). İHA ve Yersel Fotogrametrik Teknikler Kullanarak Aksaray Kızıl Kilise’nin 3 Boyutlu Nokta Bulutu ve Modelinin Üretilmesi. Geomatik Dergisi, 5(1), 22-30.
11. Yakar M & Yılmaz H (2008). Kültürel Miraslardan Tarihi Horozluhan’ın Fotogrametrik Rölöve Çalışması Ve 3 Boyutlu Modellenmesi. Selçuk Üniversitesi Mühendislik, Bilim Ve Teknoloji Dergisi, 23 (2) , 25-33.
12. Yakar M, Kabadayı A, Yiğit A Y, Çıkıkcı K, Kaya Y & Catin S (2016). Emir Saltuk Kümbeti Fotogrametrik Rölöve Çalişmasi Ve 3Boyutlu Modellenmesi.
13. Yakar M, Orhan O, Ulvi A, Yiğit A Y & Yüzer M M (2015). Sahip Ata Külliyesi Rölöve Örneği, TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 15. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 25­28 Mart 2015, Ankara
14. Yakar M, Yıldız F & Yılmaz H M (2005). Tarihi Ve Kültürel Mirasların Belgelenmesinde Jeodezi Fotogrametri Mühendislerinin Rolü, TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 10. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 28 Mart - 1 Nisan 2005, Ankara,
15. Yakar M, Yılmaz H M & Mutluoğlu Ö (2009). Hacim Hesaplamalarında Laser Tarama Ve Yersel Fotogrametrinin Kullanılması, TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 12. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 11 – 15 Mayıs 2009, Ankara
16. Yardımcı G (2019a). İnsansız Hava Aracı Kullanımından Doğan Sorumluluk, Journal of Aviation, 3 (2): 132-150, e-ISSN: 2587-1676.
17. Yardımcı G (2019b). İnsansız Hava Araçlarına Türk Mevzuatından Bir Bakış, Journal of Aviation, 3 (1): 61-80, e-ISSN: 2587-1676.
18. Yiğit A & Ulvi A (2020). İHA Fotogrametrisi Tekniği Kullanarak 3B Model Oluşturma: Yakutiye Medresesi Örneği. Türkiye Fotogrametri Dergisi, 2 (2), 46-54.
19. Yiğit A Y & Uysal M (2020). Automatic Road Detection from Orthophoto Images. Mersin Photogrammetry Journal, 2(1), 10-17.
20. (URL-1) https://paksoyteknik.com.tr/index.php/paksoy-topcon/iha (erişim tarihi: 01.03.2021) (URL-2) https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/6029.pdf (erişim tarihi: 01.03.2021) (URL-3) https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2018/07/20180715-1.pdf (erişim tarihi: 01.03.2021) (URL-4) https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.2920.pdf (erişim tarihi: 01.03.2021) (URL-5) http://web.shgm.gov.tr/documents/sivilhavacilik/files/mevzuat/sektorel/talimatlar/2020/SHT-IHA_Rev-04.pdf