TASARIM UYGULAMALARINDA DOĞALTAŞ KULLANIMI VE ÖNEMİ

Öz

Doğal taş, insanlığın varoluşundan bu yana en çok tercih edilen malzemelerden biridir. Barınmadan sanata, yaşamın dört bir yanında her daim var olmuştur. İşlevi değişse de sürekliliğini yitirmeden günümüze kadar popülaritesini koruyarak gelmiştir. Son yıllarda “İnsan- Taş” ilişkisine gözle görülür şekilde ilginin ve talebin artması tasarım endüstrisinde de büyük ilgi görmüştür. Sürdürülebilir yapıda olan doğal taş, iç ve dış mekân tasarımlarında sıkça kullanılan bir malzeme haline gelmiştir. Bu çalışmada tasarım uygulamalarında doğal taşın avantaj ve dezavantajları, kullanım alanlarının çeşitliliği, iç ve dış mekânlarda nerelerde kullanıldığı belirlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca doğal taşın tasarımdaki önemi ve Türkiye’deki doğal taş sektörünün durumu belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışma sonucunda; doğal taşın estetik ve sürdürülebilir bir malzeme olmasından dolayı, tasarımcılar tarafında yaygın olarak kullanılmaktadır. Yaklaşık 2 milyar dolar ihracatı olan doğal taş sektörünün, değeri yüksek ürün tasarımlarıyla ihracat miktarının artırılabileceği anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Doğal taş
• Doğal taş tasarımı
• Mermer

USE OF NATURAL STONE IN DESIGN APPLICATIONS AND ITS IMPORTANCE

Öz

Natural stone is one of the most preferred materials since the existence of humanity. From shelter to art, it has always existed in all corners of life. Although its function has changed, it has remained popular until today without losing its continuity. In recent years, the increasing interest and demand for the "Human-Stone" relationship has also attracted great attention in the design industry. Natural stone, which has a sustainable structure, has become a frequently used material in interior and exterior designs. In this study, it has been tried to determine the advantages and disadvantages of natural stone in design applications, the diversity of usage areas, and where it is used indoors and outdoors. In addition, the importance of natural stone in design and the situation of the natural stone industry in Turkey were tried to be determined. As a result of the study, since natural stone is an aesthetic and sustainable material, it is widely used by designers. It has been understood that the natural stone industry, which has an export of approximately 2 billion dollars, can increase the amount of exports with high value product designs.

Anahtar Kelimeler

• Natural stone
• Natural stone design
• Marble

Kaynakça

1. Akgün, B. (2017), Dıeter Rams’ın Tasarım Anlayışı. Art-Sanat Dergisi, (8), 655-662.
2. Barış Çamlı, S. (2013). Doğal Yapı Taşları Endüstrisinde Kullanılan Paketleme Sistemleri ve Standartları (Doctoral Dissertation, D.E.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü).
3. Çelik, M. Y., & Kavuşan, G. (2001). Doğal Taş ve Mermerlere Uygulanan Yüzey Şekillendirme Teknikleri, 4. Endüstriyel Hammaddeler Sempozyumu, 77, 86.
4. Dostoğlu, A.D., (2021). Doğal Taş Tasarım Trendleri, Natura Görüş, 24 Şubat 2021, https://www.naturadergi.com/anasayfa/dogal-tas-tasarim-trendleri/
5. Er, A. (2009). Tasarım Teknolojisi ve İnovasyon. 8. Teknoloji Ödülleri ve Kongresi, TÜBİTAK TTGV-TÜSİAD, İstanbul.
6. Erengezgin, Ç. (1998), Tasarım ve Bilgisayar-I. Tasarım, 85, 118-119.
7. Erkek, D., Özdemir, S. (2011), Mermer ve Traverten Sektörüne Küresel ve Bölgesel Yaklaşım, 6.
8. Fındık, F. (2009), Malzeme Seçimine Genel bir Bakış, Mühendis ve Makine Dergisi, 50 (591), 25-31.

9. Gerber, S., Gerber, S., Krüger, P., Arndt, H.K., (2012), “Good Design is Environmentally Friendly.” – Discussion of Rams’ Principle in Context of the Software Life Cycle”, Enviro Info, 649-656.
10. Hasbay, U., & Hattap, S. (2017). Doğal Taşlardaki Bozunma (Ayrışma) Türleri ve Nedenleri. Bilim ve Gençlik Dergisi, 23-45.
11. Karahan, S.D., (2018), Dünyada ve Türkiye’de Doğal Taşlar, Maden Serisi, (6), 2.
12. Koca, G., As, N., & Arıoğlu, N., (2013) Ahşap Dış Cephe Kaplama Elemanları.
13. Küçükerman, Ö. (1996). Endüstri Tasarımı: Endüstri, İçin Ürün Tasarımında Yaratıcılık. Yem Yayın.
14. Müdürlüğü, İ. G., Maden, M., & Dairesi, O. Ü. (2018). Doğal Taşlar Sektör Raporu, Türkiye Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı Ankara.
15. Nakay, Z., (2021), 18, Doğal Taşların Büyülü Dünyasına Yolculuk, https://www.arkitera.com/gorus/ dogal-taslarin-buyulu-dunyasina-yolculuk/
16. Oğuz, Ö., Aral, A.E., (2019), Taşın Kültürdeki Yansımalarına Halk Biliminden Bakmak, Mavi Gezegen Popüler Yerbilim Dergisi, (26), 37.
17. Polat, S. (2011). Türkiye’de Traverten Oluşumu, Yayılışı Alanı ve Korunması. Marmara Coğrafya Dergisi, (23), 389-428.
18. Sümer, H. (2011). İç Mekân Tasarımında Işlev-eylem Ilişkisi Kapsamında Zemin Döşeme Malzemeleri ve Seçim Özetleri, Doktora Tezi, Anadolu Üniversitesi, Türkiye.
19. Taşlıgil, N., & Şahin, G. (2016). Yapı Malzemesi Olarak Kullanılan Türkiye Doğal Taşlarının İktisadi Coğrafya Odağında Analizi, Marmara Coğrafya Dergisi, (33), 607-640.
20. Topbaş, M.A. (1993). Endüstri Malzemeleri, Cilt 1, Prestij Yayınevi, İstanbul, 22-35
21. Türkgenç. E., Hadi. S., (2000), Mekân Tasarlama, Ders Notları, M.S.Ü.
22. Yavuz, H. (2010). Doğal Taş Elemanlarının Peyzaj Düzenlemelerinde Kullanımı Doktora Tezi, Fen Bilimleri Enstitüsü.
23. Yüzer, E., Güngör, Y., Aydoğan, S. (2016), Doğal Taşın Öyküsü, Kare Tasarım, 34-38, Türkiye.
24. URL 1 https://www.naturadergi.com/dergi/natura-eylul-ekim-2/, ss. 16-76-81, Erişim tarihi: 12.06.2023.
25. URL 2 https://images.app.goo.gl/A21ougE28XSKARrc7, Erişim tarihi: 12.06.2023.
26. URL 3 https://images.app.goo.gl/V55tbFXrPkDux9cn8, Erişim tarihi: 12.06.2023.
27. URL 4 https://images.app.goo.gl/Bz8enscPFxGxR5sN9, Erişim tarihi: 12.06.2023.
28. URL 5 https://www.dogaltastasarimyarismasi.com/sunumlar/sempozyum_sunum/Dogal-tas-malzemenin -kent-mobilyasi-tasarimi.ppt, Erişim tarihi: 12.06.2023.
29. URL 6 https://www.naturadergi.com/online-dergi/natura-temmuz-agustos-2/, ss. 34-37
30. URL 7 https://savee.it/i/EGVBiLc/
31. URL 8 https://images.app.goo.gl/9WXmNhrncfjb5xtB9
32. URL 9 https://www.naturadergi.com/dergi/natura-kasim-aralik-2/, ss. 17-62
33. URL 10 https://images.app.goo.gl/6uYtGT31GWj2rvaz5
34. URL 11 https://images.app.goo.gl/hSDhP4L4vg9JZCZ18