TR
EN
Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış
Öz
Günümüzde, ileri anne yaşı ve baba yaşı önemli bir halk sağlığı sorunu haline gelmiştir. Evliliğin ertelenmesi, yaşam beklentisinin artması ve yardımcı üreme teknolojileriyle artan başarı gibi çeşitli değişkenler gelişmiş ülkelerde son on yılda önemli ölçüde hem annelik hem de babalık yaşının artmasına katkıda bulunmaktadır. Ayrıca anne ve baba yaşının, in vitro fertilizasyon (IVF), intrasitoplazmik sperm enjeksiyonu (ICSI) başarı oranı ve erken doğum oranı gibi üreme ve doğurganlık sonuçlarını etkilediği gösterilmiştir. Yaşlanma, fizyolojik değişikliklerde ilerleme ve yetişkinlik döneminde organizmaların işlevlerinde azalma ile karakterize bir dönemdir. Üreme sisteminin yaşlanması fertiliteyi tehlikeye atmaktadır. Kadın üreme sisteminin yaşlanması bir kadının ergenlik, doğurganlık, menopoza geçiş ve menopoz aşamalarında ilerledikçe doğurganlığının azaldığı doğal bir süreçtir. Araştırmalar 35 yaşın üzerindeki kadınlarda infertilite, gebelik sorunları, kendiliğinden düşük, doğumsal malformasyonlar ve doğum sonrası sorunların görülme riskinde artış olduğunu ortaya koymaktadır. Erkek üreme sistemi kadın üreme sistemine göre daha yavaş yaşlanmaktadır ve erkek fertilitesinde yaşa bağlı azalma da erkek üreme yaşlanmasının önemli ayırt edici bir özelliğidir. Testis fonksiyonu, üreme hormonları, sperm parametreleri, sperm DNA bütünlüğü, telomer uzunluğu, kromozom yapısı ve epigenetik faktörler dahil olmak üzere birçok faktör erkek üreme sisteminin yaşlanmasından olumsuz olarak etkilenmektedir. Bu nedenle, infertil çiftleri yaş ile üreme organlarının yaşlanmasındaki artış arasındaki endişe verici korelasyonlar hakkında bilgilendirmek, üreme yıllarında etkili bir şekilde yönlendirilebilmeleri için çok önemlidir. Bu derlemede kadın ve erkekte üreme sisteminde yaşlanmanın ovaryum ve testis üzerindeki fizyolojik, histolojik, hücresel ve moleküler değişikliklerine odaklanacaktır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
YOK
Etik Beyan
Bu derleme etik kurul onayı gerektirmemektedir.
Teşekkür
YOK
Kaynakça
- Referans1 Cedars MI. Introduction: Childhood implications of parental aging. Fertil. Steril. 2015;103:1379-80.
- Referans2 Szamatowicz M. Assisted reproductive technology in reproductive medicine - possibilities and limitations. Ginekol Pol. 2016;87:820-823.
- Referans3 Poon LC, Shennan A, Hyett JA, et al. The International Federation of Gynecology and Obstetrics (FIGO) initiative on pre-eclampsia: a pragmatic guide for first-trimester screening and prevention. Int J Gynaecol Obstet. 2019;145:1–33.
- Referans4 Faddy MJ, Gosden RG, Gougeon A, et al. Accelerated disappearance of ovarian follicles in mid-life: implications for forecasting menopause, Human Reproduction. 1992;7:1342–1346.
- Referans5 Broekmans FJ, Kwee J, Hendriks DJ, et al. A systematic review of tests predicting ovarian reserve and IVF outcome, Human Reproduction Update. 2006;12:685–718.
- Referans6 Stein A. A woman’s age, childbearing, and childrearing. Am J Epidemiol. 1985;121:327–42. Referans7 Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Female age related fertility decline. Fertil Steril. 2014;101:633–4.
- Referans8 Schwartz D, Mayaux MJ. Female fecundity as a function of age: results of artificial insemination in 2193 nulliparous women with azoospermic husbands. Federation CECOS. N Engl J Med. 1982;306:404-6. Referans9 Rothman KJ, Wise LA, Sorensen HT, et al. Volitional determinants and age-related decline in fecundability: a general population prospective cohort study in Denmark. Fertil Steril. 2013;99: 1958–64.
- Referans10 Smith K, Buyalos R. The profound impact of patient age on pregnancy outcome after early detection of fetal cardiac activity. Fertil Steril. 1996;65:35–40.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Halk Sağlığı (Diğer)
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
15 Temmuz 2024
Gönderilme Tarihi
19 Haziran 2024
Kabul Tarihi
10 Temmuz 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 1 Sayı: 2
APA
Korkmaz, O., & Gündüz, D. (2024). Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış. Turkish Journal of Healthy Aging Medicine, 1(2), 35-48. https://izlik.org/JA79WR34WE
AMA
1.Korkmaz O, Gündüz D. Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış. TJHAM. 2024;1(2):35-48. https://izlik.org/JA79WR34WE
Chicago
Korkmaz, Oya, ve Damla Gündüz. 2024. “Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış”. Turkish Journal of Healthy Aging Medicine 1 (2): 35-48. https://izlik.org/JA79WR34WE.
EndNote
Korkmaz O, Gündüz D (01 Temmuz 2024) Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış. Turkish Journal of Healthy Aging Medicine 1 2 35–48.
IEEE
[1]O. Korkmaz ve D. Gündüz, “Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış”, TJHAM, c. 1, sy 2, ss. 35–48, Tem. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA79WR34WE
ISNAD
Korkmaz, Oya - Gündüz, Damla. “Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış”. Turkish Journal of Healthy Aging Medicine 1/2 (01 Temmuz 2024): 35-48. https://izlik.org/JA79WR34WE.
JAMA
1.Korkmaz O, Gündüz D. Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış. TJHAM. 2024;1:35–48.
MLA
Korkmaz, Oya, ve Damla Gündüz. “Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış”. Turkish Journal of Healthy Aging Medicine, c. 1, sy 2, Temmuz 2024, ss. 35-48, https://izlik.org/JA79WR34WE.
Vancouver
1.Oya Korkmaz, Damla Gündüz. Yaşlanmanın Kadın ve Erkek Üreme Sistemi Üzerine Etkisi: Literatüre Güncel Bir Bakış. TJHAM [Internet]. 01 Temmuz 2024;1(2):35-48. Erişim adresi: https://izlik.org/JA79WR34WE