POSTOPERATİF AĞRI YÖNETİMİNDE TRANSVERSUS ABDOMİNİS PLAN BLOK UYGULAMASI VE HEMŞİRELİK BAKIMI

Yıl 2026, Cilt: 7 Sayı: 1 , 87 - 98 , 30.04.2026

Hatice Us , Sema Koçaşlı

https://izlik.org/JA94KJ85NH

Öz

Ağrı yaşamımızı önemli ölçüde etkileyen, insana rahatsızlık veren, hareketlerini kısıtlayan biyopsikososyal bir sorundur. Bu nedenle yıllardan beri insanlar ağrıyı tedavi etmek için çeşitli yöntemler kullanmışlardır. Özellikle cerrahi girişim kaynaklı ağrı, biyopsikososyal olarak iyileşmede önemli bir etkendir. Ağrının tedavi yönetimi farmakolojik, farmakolojik olmayan cerrahi tedavi yöntemleri olmak üzere üç ana başlıkta toplanmaktadır. Transversus Abdominis Plan (TAP) bloğu ağrının cerrahi tedavi yöntemlerinden biridir. Rejyonel blok uygulaması olarak da bilinen TAP blok uygulaması; ağrının multimodal olarak yönetilmesinde yer alan uygulamalardan biri olmaktadır. TAP uygulaması ilk kez 2001 yılında Rafi AN tarafından tanımlanmıştır. O zamanlar kör teknik yöntemi ile yapılan uygulama daha sonra 2007 yılında ilk kez Hebbart ve arkadaşları tarafından ultrasongrafi (USG) eşliğinde yapılmıştır. TAP uygulaması özellikle apendektomi, abdominal histerektomi, prostatektomi, nefrektomi gibi abdominal cerrahilerden sonra, akut ve kronikleşen ağrılarda, ağrı kontrolünü sağlamak, ağrı şiddetini azaltmak amacıyla yapılmaktadır. Bu yöntem ile cerrahi girişim kaynaklı opioid kullanımının azaldığı ve buna bağlı olarak opioid yan etkilerinin de (bulantı, kusma, baş dönmesi gibi) azaldığı ifade edilmektedir. Ayrıca TAP blok uygulamasının cerrahi girişim sonrası komplikasyonları ve maliyeti azalttığı, kolay uygulama nedeniyle de hasta konforunu arttırdığı çalışmalarda belirtilmektedir.
Perioperatif dönemde hemşirelerin hastalara gerekli eğitimleri vermesi ve hastanın kendi tedavisinin bir parçası olduğunu hissetmesi önem arz etmektedir. Cerrahi öncesi hastayı ağrı yönetimi konusunda bilgilendirmek, cerrahi girişim kaynaklı ağrı yönetiminin daha etkin olmasında rol oynamaktadır. TAP blok uygulaması sonrası hemşirelik bakımı kurumlar arası değişiklik göstermektedir. Temel bakım olarak, tanılama, hasta izlemi, kayıt tutma, pansuman gibi uygulamalar yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler

cerrahi girişim , transversus abdominis plan , hemşire

IMPLEMENTATION OF TRANSVERSUS ABDOMINIS PLANE BLOCK AND THE ROLE OF NURSING CARE IN THE MANAGEMENT OF POSTOPERATIVE PAIN

https://izlik.org/JA94KJ85NH

Öz

Pain is a biopsychosocial problem that significantly affects our lives, causes discomfort, and restricts movement. Therefore, people have used various methods to treat pain for years. Pain resulting from surgical procedures, in particular, is a significant factor in biopsychosocial recovery. Pain management is categorized into three main areas: pharmacological, non-pharmacological, and surgical treatment methods. The Transversus Abdominis Plane (TAP) block is one of the surgical treatment methods for pain. Also known as regional block, the TAP block is one of the applications involved in the multimodal management of pain. The TAP procedure was first described by Rafi AN in 2001. Initially performed using a blind technique, it was later performed with ultrasound guidance for the first time by Hebbart et al. in 2007. The TAP procedure is particularly used to control and reduce the severity of acute and chronic pain following abdominal surgeries such as appendectomy, abdominal hysterectomy, prostatectomy, and nephrectomy. It is stated that this method reduces opioid use following surgical procedures, and consequently, opioid side effects (such as nausea, vomiting, and dizziness) are also reduced. Furthermore, studies indicate that TAP block application reduces postoperative complications and costs, and increases patient comfort due to its ease of application. It is important for nurses to provide patients with necessary education during the perioperative period and for the patient to feel that they are part of their own treatment. Informing the patient about pain management before surgery plays a role in more effective pain management following surgical procedures. Nursing care after TAP block application varies between institutions. Basic care includes procedures such as diagnosis, patient monitoring, record keeping, and wound dressing.

Anahtar Kelimeler

surgical intervention , nurse , transversus abdominis plane block

Kaynakça

• 1. Reisli R., Akkaya Ö. T., Arıcan Ş., Can Ö. S., Çetingök H., Güleç M. S., & Talu G. K. Pharmachologic treatment of acute postoperative pain: A clinical practice guideline of The Turkish Society of Algology. Aǧrı. 2021; 33:1.
• 2. Pogatzki-Zahn E. M., Segelcke D., & Schug S. A. Postoperative pain—from mechanisms to treatment. Pain reports. 2017;2(2):e588.
• 3. Takmaz, SA. Akut Postoperatif Ağrı Tanımı. Postoperatif Ağrı Tedavisi Kılavuzu.2020. Erişim adresi: https://www.tard.org.tr
• 4. Tura I., & Erden S. Postoperatif Ağrı Kontrolünde Kanıt Temelli Öneriler. Dent & Med J - R. 2022;4(1): 34-47.
• 5. Kiyat İ. Günübirlik cerrahi sonrası ağrı yönetiminde hemşirelik yaklaşımı. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2021; 5(2): 412-421.
• 6. Alsharari A. F., Abuadas F. H., Alnassrallah Y. S., & Salihu D. Transversus abdominis plane block as a strategy for effective pain management in patients with pain during laparoscopic cholecystectomy: a systematic review. J Clin Med. 2022;11(23): 6896.
• 7. Rawal N. Current issues in postoperative pain management. Eur J Anaesthesiol. 2016; 33(3): 160-171.
• 8. Kılıç M., & Öztunç G. Ağrı kontrolünde kullanılan yöntemler ve hemşirenin rolü. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi. 2012;7: 35-51.
• 9. Kehlet H., Jensen T. S., & Woolf C. J. Persistent postsurgical pain: risk factors and prevention. Lancet (London, England). 2006; 367(9522), 1618-1625.
• 10. Tsai H. C., Yoshida T., Chuang T. Y., Yang S. F., Chang C. C., Yao H. Y., et al. Transversus abdominis plane block: an updated review of anatomy and techniques. Biomed Res Int. 2017;2017(1): 8284363.
• 11. Tran DQ., Bravo D, Leurcharusmee P, Neal JM. Transversus abdominis plane block. A narrative review. Anesthesiology. 2019; 131: 1166-90.
• 12. Ma N., Duncan J. K., Scarfe A. J., Schuhmann S., & Cameron A. L. Clinical safety and effectiveness of transversus abdominis plane (TAP) block in post-operative analgesia: a systematic review and meta-analysis. J Anesth.2017;31:432-452.
• 13. Dirimeşe E., Yavuz M., & Altınbaş Y. Ameliyat sonrası ağrı yönetiminde nitelik değișimi: iki periyodun karșılaștırılması. Kafkas Tıp Bilimleri Dergisi.2014; 4(2): 62-8.
• 14. Levy N., Sturgess J., & Mills P. “Pain as the fifth vital sign” and dependence on the “numerical pain scale” is being abandoned in the US: why?. Br J Anaesth. 2018;120(3): 435-438.
• 15. Penuela L., DBrass T. J., & Tubog T. D. Use of transversus abdominis plane block in hysterectomy: A systematic review. J Perianesth Nurs.2023; 38(2):331-338.
• 16. Abdelrazik A. N., & Sanad A. S. Implementation of enhanced recovery after surgery in gynecological operations: a randomized controlled trial. Ain-Shams Journal of Anesthesiology.2020;12(1):70.
• 17. Dündar G. Y., Kırtıl İ., Ongün P., & Kanan N. Transversus abdominis plan bloğu ve hemşirelik bakımı. JAREN. 2020; 6(2):381-7.
• 18. Salık F., Bıçak M., Akelma H., Kaya S. İnguinal herni onarımında USG eşliğinde TAP blok, USG eşliğinde yara yeri infiltrasyonu ve intravenöz deksketoprofenin preemptif uygulanmasının postoperatif analjezik etkinliklerinin karşılaştırılması. Dicle Tıp Derg.2021; 48(1): 129-140.
• 19. Mavarez AC, Hendrix JM, Ahmed AA. Transabdominal Plane Block. [Updated 2023 Nov 13]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK560527/
• 20. Oh T. K., Lee S. J., Do S. H., & Song I. A. Transversus abdominis plane block using a short-acting local anesthetic for postoperative pain after laparoscopic colorectal surgery: a systematic review and meta-analysis. Surg Endosc.2018; 32(2): 545-552.
• 21. Mukhtar K. Transversus abdominis plane (TAP) block. JNSYORA. 2009; 12: 28-32.
• 22. Sammons G., & Ritchey W. Use of transversus abdominis plane (TAP) blocks for pain management in elderly surgical patients. AORN J.2015; 102(5):493-497.
• 23. Beyoğlu Ç. A., Özdilek A., Erbabacan E., Özmumcu E. A., Ekici B., Köksal G. Et al. Evaluation of the effects of subcostal transversus abdominis plane block on acute and subacute pain development following inguinal herniography: Randomized clinical study. Agri. 2018; 30(3): 123-29.
• 24. McDonnell J. G., O'Donnell B. D., Farrell T., Gough N., Tuite D., Power C., & Laffey J. G. Transversus abdominis plane block: a cadaveric and radiological evaluation. Reg Anesth Pain Med.2007; 32(5): 399-404.
• 25. Tekelioğlu Ü. Y., Demirhan A., & Koçoğlu H. Transversus Abdominis Plan TAP Bloğu. Abant Medical Journal.2013; 2(2): 156-160.
• 26. Ladak S. S., Jiang J., & Ojha M. Transversus abdominis plane blocks: An overview of indication and nursing care. Pain Manag Nurs.2014; 15(3): 588-592.
• 27. Ghani S. A., Hussain H. U., Wahid M. A., Majeed N., Burney S., Tanveer A., & Asghar M. S. Laparoscopic-assisted versus ultrasound-guided transversus abdominis plane block for laparoscopic cholecystectomy: a systematic review and meta-analysis. BMC Surg. 2024;24(1): 400.
• 28. Rafi A. N. Abdominal field block: a new approach via the lumbar triangle. Anaesthesia.2001; 56(10): 1024-1026.
• 29. Hammi C., & Ahn K. Transversus Abdominis Plane Block. In StatPearls [Internet]. StatPearls Publishing.2023.
• 30. Chiancone F., Fabiano M., Ferraiuolo M., de Rosa L., Prisco E., Fedelin M., et al. Clinical implications of transversus abdominis plane block (TAP-block) for robot assisted laparoscopic radical prostatectomy: A single-institute analysis. Urologia Journal.2021;88(1):25-29.
• 31. Farooq M., & Carey M. A case of liver trauma with a blunt regional anesthesia needle while performing transversus abdominis plane block. Reg Anesth Pain Med.2008; 33(3): 274-275.
• 32. Bonnet F., Berger J., & Aveline C. Transversus abdominis plane block: what is its role in postoperative analgesia? Br J Anaesth. 2009; 103(4):468-470.
• 33. El-Dawlatly A. A., Turkistani A., Kettner S. C., Machata A. M., Delvi M. B., Thallaj A., et al. Ultrasound-guided transversus abdominis plane block: description of a new technique and comparison with conventional systemic analgesia during laparoscopic cholecystectomy. Br J Anaesth. 2009; 102(6): 763-767.
• 34. Magee C., Clarke C., & Lewis A. Laparoscopic TAP block for laparoscopic cholecystectomy: Description of a novel technique. The surgeon: Journal of the Royal Colleges of Surgeons of Edinburgh and Ireland.2010; 9(6): 352-353.
• 35. Chetwood A., Agrawal S., Hrouda D., & Doyle P. Laparoscopic assisted transversus abdominis plane block: a novel insertion technique during laparoscopic nephrectomy. Anaesthesia.2011; 66(4): 317-318.
• 36. Andıç K. D., Nadir A. H., Lafcı A., & Göğüş N. Laparoskopik Kolesistektomi Geçiren Hastalarda ID Ultrasonografi Eşliğinde Uygulanan Transversus Abdominis Plan Bloğun Perioperatif Analjezi ve Hasta Konforuna Katkısı. JARSS. 2021;29(2):112-118.
• 37. Filardi, K., Filardi, R., Wegner, B., Arias, J., da Silva, G., & Felippe, V. Ultrasound-guided transversus abdominis plane block as an effective path to reduce opioid consumption after laparoscopic bariatric surgery: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Obesity surgery. (2024); 34(11), 4244-4254.
• 38. Okut, G., Turgut, E., Kaplan, K., Bag, Y. M., Akbas, S., Sumer, F., & Kayaalp, C. Does laparoscopic-guided transversus abdominis plane block have an effect on postoperative pain and recovery after sleeve gastrectomy?. European Review for Medical & Pharmacological Sciences. (2022); 26(15).
• 39. Wang, P., Chen, X., Chang, Y., Wang, Y., & Cui, H. Analgesic efficacy of ultrasound-guided transversus abdominis plane block after cesarean delivery: A systematic review and meta-analysis. The journal of obstetrics and gynaecology research.(2021); 47(9), 2954-2968.
• 40. Kupiec, A., Zwierzchowski, J., Kowal-Janicka, J., Goździk, W., Fuchs, T., Pomorski, M. et al. The analgesic efficiency of transversus abdominis plane (TAP) block after caesarean delivery. Ginekologia polska. (2018); 89(8), 421-424.
• 41. Wang, P., Chen, X., Chang, Y., Wang, Y., & Cui, H. Analgesic efficacy of ultrasound‐guided transversus abdominis plane block after cesarean delivery: A systematic review and meta‐analysis. Journal of Obstetrics and Gynaecology Research. (2021); 47(9), 2954-2968.
• 42. Eslamian L., Jalili Z., Jamal A., Marsoosi V., & Movafegh A. Transversus abdominis plane block reduces postoperative pain intensity and analgesic consumption in elective cesarean delivery under general anesthesia. J Anesth. 2012; 26(3), 334-338.
• 43. Emile, S. H., Elfeki, H., Elbahrawy, K., Sakr, A., & Shalaby, M. Ultrasound-guided versus laparoscopic-guided subcostal transversus abdominis plane (TAP) block versus No TAP block in laparoscopic cholecystectomy; a randomized double-blind controlled trial. International Journal of Surgery.(2022); 101, 106639.
• 44. Tekelioğlu Ü. Y., Demirhan A., Şit M., Kurt A. D., Bilgi M., & Koçoğlu H. Transversus Abdominis Plan Bloğu Eşliğinde Yapılan Kolostomi. Turk J Anaesthesiol Reanim. (2015); 43(6).
• 45. Young M. J., Gorlin A. W., Modest V. E., & Quraishi S. A. Clinical implications of the transversus abdominis plane block in adults. Anesthesiol Res Pract. 2012;2012(1): 731645.
• 46. İlhan, S. Ç., Tuncel, Z., Özdemir, M., & Deligöz, Ö. The Postoperative Analgesic Effect of Transversus Abdominis Plane Block in Inguinal Hernia Repair: A Randomized Controlled Study. Journal of Cukurova Anesthesia and Surgical Sciences. (2023); 6(2), 375-381.
• 47. Sellam, S., Nguyen, A. T., Pogu, M., Kianmanesh, R., Malinovsky, J. M., & Renard, Y. Transversus Abdominis Plane Block in the Treatment of Chronic Postsurgical Abdominal Wall Pain Improves Patient Quality of Life: A Retrospective Study and Literature Review. Pain physician. (2023); 26(2), E91–E100.
• 48. Levy, G., Cordes, M. A., Farivar, A. S., Aye, R. W., & Louie, B. E. Transversus abdominis plane block improves perioperative outcome after esophagectomy versus epidural. The Annals of thoracic surgery. (2018); 105(2), 406-412.
• 49. Abd-Elsayed, A., Hamza, O., Crate, D., Ryan, D., & Hussain, N. Transversus Abdominis Plane (TAP) Block. In Interventional Management of Pelvic Pain. (2026); (pp. 125-140). Elsevier.
• 50. Niraj, G., & Kamel, Y. Ultrasound-guided subcostal TAP block with depot steroids in the management of chronic abdominal pain secondary to chronic pancreatitis: a three-year prospective audit in 54 patients. Pain Medicine. (2020); 21(1), 118-124.
• 51. Akkemik, Ü. M. İ. T., Aliyev, D., & Özgencil, G. Alt abdominal cerrahi sonrası gelişen kronik ağrı tedavisinde ultrason eşliğinde transversus abdominis plan (TAP) bloğunun etkinliğinin değerlendirilmesi. Genel Tıp Dergisi. (2022); 32(1).