Tokat İlinde Yağlık Ayçiçeği (Helianthus annuus L.) Yetiştiriciliğinde Yabancı Ot Kontrolü İçin Kritik Periyodun Belirlenmesi
Öz
Dünyada ekimi ve üretimi en fazla yapılan yağlı tohumlu bitki soya bitkisi iken ülkemizde ayçiçeği (Helianthus annuus L.) ekimi ve üretimi en fazla yapılan yağlı tohumlu bitkidir. Yağlık ayçiçeği yetiştiriciliğinde en önemli sorunlardan biri, birim alandan elde edilen üründe önemli kayıplara neden olan yabancı otlardır. Bugün dünyada ve ülkemizde yabancı otlarla mücadelede mekanik, kültürel ve kimyasal mücadele metotlarının birlikte düşünülerek oluşturulacak “Entegre Mücadele Programlarına” ihtiyaç vardır. Bu tip programların geliştirilebilmesi için de hedef yabancı otların ekonomik zarar eşiklerinin, kritik periyotlarının ve topraktaki mevcut tohum rezervlerinin bilinmesi ve buna bağlı olarak da erken uyarı kriterlerinin tespit edilmesi gerekmektedir. Yağlık ayçiçeğinde yabancı otlarla en uygun mücadele döneminin (kritik periyot) belirlenmesi amacıyla Tokat İlinde 2014-2016 yıllarında 3 yıl boyunca yürütülen bu çalışmada; denemenin ilk yılında (2014) kritik periyot 2. ile 10. haftalar arası, ikinci yıl (2015) 4. ile 6. haftalar arası ve üçüncü yıl (2016) 4,5. hafta ile 8. haftalar arası olarak tespit edilmiştir. Her üç yılda da belirlenen kritik periyot dönemleri arasındaki farklılığın ayçiçeğinin yetişme dönemlerindeki farklı yağış rejimlerinden kaynaklandığı düşünülmektedir. Bu nedenle uzun yıllar yağış ortalamaları dikkate alınarak yapılan değerlendirme neticesinde çalışmanın ikinci yılındaki yağış ve sıcaklık ortalamalarının uzun yıllar ortalamasına daha yakın olduğu tespitinden hareketle ayçiçeğinde yabancı otlarla mücadelede en uygun dönemin 4. hafta ile 6. hafta arası olduğu kanaatine varılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Kaynakça
- Referans1. Anonim, 2019. http://www.tuik.gov.tr Referans2. Çoruh, İ. Ve Zengin, H., (2009). Ayçiçeği (Helianthus annuus L.)’ nde yabancı ot kontrolü için kritik periyodun belirlenmesi. Türkiye III. Bitki koruma Kongresi, 15- 18 Temmuz 2009, Van. Referans3. Demirören T., (1978). Tokat’ta Ayçiçeği Su Tüketiminin Saptanması. Tarım ve Kooperatifler Bakanlığı, Topraksu Genel Müdürlüğü, Tokat Bölge Toprak Su Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Yayınları, Yayın No: 25, 23s. Referans4. Hall, M.R., Swanton, C. And Glenn, W.A., (1992). The critical period of Weed Control İn grain corn (Zea mays L.). Weed Sci., 40-441-447. Referans5. Noyan, Ö.F.,Demir, M., (1997). Tokat ve Amasya Yöreleri Sulu Koşullarında Ayçiçeğinin Azotlu ve Fosforlu Gübre İsteği. Toprak ve Su Kaynakları Araştırma Enstitüsü Yıllığı, Yayın No: 106, 393-394s. Referans6. Özkil, M., Torun, H., Eymirli, S., Üremiş, İ., Tursun, N., (2019). Ayçiçeği (Helianthus Annuus L.) Ekim Alanlarında Yabancı Ot Kontrolü için Kritik Periyot Zamanının Belirlenmesi. 6. Uluslararası Multidisipliner Çalışmaları Kongresi. 26-27 Nisan 2019, Gaziantep. Referans7. Tursun, N., Bukun B., Karacan S.C., Ngouajio M. And Mennan H., (2007). Critical period for weed control in leek (Allium porrum L.). HortScience, 42(1):106-109.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ziraat Mühendisliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yalçın Kaya
*
0000-0002-5378-6137
Türkiye
Bülent Başaran
0000-0003-3874-5481
Türkiye
İzzet Kadıoğlu
0000-0002-5080-4424
Türkiye
Duran Kılıç
0000-0002-8851-5214
Türkiye
Atila Altıntaş
0000-0002-3944-5088
Türkiye
Erhan Özer
0000-0002-1674-7059
Türkiye
Sezai Gökalp
0000-0001-9175-215X
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2020
Gönderilme Tarihi
25 Haziran 2020
Kabul Tarihi
7 Eylül 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 23 Sayı: 2