Küresel Enerji Paradigmasında Kaya Gazı: Türkiye’nin Potansiyel Ekonomik Kazanımları
Öz
Bu makale, küresel enerji dengelerini değiştiren kaya gazı devriminin Türkiye ekonomisi ve enerji arz güvenliği üzerindeki potansiyel etkilerini araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışmada öncelikle, kaya gazı üretiminde dünya lideri konumundaki ABD’nin bu alandaki teknolojik ve piyasa hâkimiyeti ile Çin ve Avrupa Birliği’nin daha sınırlı kalan ilerlemesi incelenmektedir. Ayrıca, kaya gazının yeryüzüne çıkarılması için kullanılan hidrolik kırılma yönteminin yol açtığı su kirliliği ve deprem riski gibi ciddi çevresel endişeler ele alınmaktadır. Makalenin odak noktasını, yüksek oranda enerjide dışa bağımlı olan Türkiye’nin sahip olduğu kaya gazı potansiyeli oluşturmaktadır. Yapılan analiz, söz konusu çevresel risklerin etkin bir şekilde yönetilmesi koşuluyla, yerli kaya gazı üretiminin; cari açığın azalması, enflasyon üzerindeki baskıların hafiflemesi ve döviz rezervlerinin güçlenmesi yönünde önemli ekonomik fırsatlar sunabileceğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, bu kaynağın devreye alınmasının enerji arz güvenliğini arttıracağı, istihdam yaratacağı, teknolojik gelişmeyi tetikleyeceği ve Türkiye’nin uluslararası enerji koridoru olarak konumunu güçlendireceği sonucuna varılmaktadır. Dolayısıyla, kaya gazı, Türkiye için hem ekonomik hem de stratejik anlamda kritik bir enerji kaynağı olarak değerlendirilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaya Gazı , Hidrolik Kırılma , Enerji Arz Güvenliği , Türkiye
Kaynakça
- Ahıshalı, M. A. (2013). Kaya gazı: Dünya enerji düzenine etkileri ve Türkiye potansiyeli. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(1), 12–34. https://dergipark.org.tr/tr/pub/nevsosbilen/issue/19736/211202
- Akgül, B. İ. (2022, 6 Ekim). Avrupa’nın yasaklı enerjisi: Kaya gazı. TRT Haber. https://www.trthaber.com/haber/dunya/avrupanin-yasakli-enerjisi-kaya-gazi-713846.html
- Bellani, J., Verma, H. K., Khatri, D., Makwana, D., & Shah, M. (2021). Shale gas: A step toward sustainable energy future. Journal of Petroleum Exploration and Production Technology, 11(5), 2127–2141. https://doi.org/10.1007/s13202-021-01157-7
- Birol, Y. E. (2019). Avrupa Birliği enerji arz güvenliği politikası. İstanbul: Kriter Yayınevi.
- Chevron. (t.y.). Shale and tight resources. https://www.chevron.com/what-we-do/energy/oil-and-natural-gas/shale
- Chiriac, M. (2015, February 23). Chevron ends shale gas projects in Romania. Balkan Insight. https://balkaninsight.com/2015/02/23/chevron-give-up-shale-gase-projects-in-romania/
- Çaşkurlu, S. (2022). ABD-Çin hegemonya mücadelesi: Kaya gazı devrimi, yenilenebilir enerji ve nadir elementler. Fiscaoeconomia, 6(1), 59–80. https://doi.org/10.25295/fsecon.1041487
- Dodoiu, M. (2024, January 12). Romania-Energy, Romania country commercial guide. International Trade Administration, U.S. Department of Commerce. https://www.trade.gov/country-commercial-guides/romania-energy
- Dreyer, I., & Stang, G. (2013). The shale gas ‘revolution’: Challenges and implications for the EU (Brief, No. 11). European Union Institute for Security Studies (EUISS). https://www.iss.europa.eu/publications/briefs/shale-gas-revolution-challenges-and-implications-eu
- Dulkadir, D. (2020). Dünya güç hiyerarşisinde dönüşüm ve Çin’in hegemonik yükselişi. Necmettin Erbakan Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 2(2), 78–94. https://doi.org/10.51124/jneusbf.2020.2