SAĞLIK ÇALIŞANLARININ EGZERSİZ VE SPOR KAVRAMLARINA İLİŞKİN METAFORLARI

Öz

Bu araştırmanın amacı sağlık çalışanlarının egzersiz ve spor kavramlarına ilişkin algı ve düşüncelerinin metaforlar aracılığıyla belirlenmesidir. Bu amaç doğrultusunda metaforlar yoluyla sağlık çalışanlarının egzersiz ve spora dair algı ve düşüncelerini ortaya koymak için sosyo-demografik özellikleriyle ilgili soruların yanı sıra, katılımcıların spor kavramına dair algı ve düşüncelerini belirlemek için açık uçlu olarak “Egzersiz...benzer çünkü…” ve “Spor…benzer çünkü...” şeklinde boşluk doldurmalı toplam 12 soru Google Formlar üzerinden hazırlanmıştır. Amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme ve kartopu örnekleme kullanılarak yapılan bu araştırmada katılımcıların sağlık çalışanı olması araştırmaya dahil olabilme ölçütü olarak belirlenmiştir. Çalışma grubunu gönüllü olarak araştırmaya katılan 287 sağlık çalışanı oluşturmuştur. Araştırma için etik kurul izni alındıktan sonra kartopu örnekleme yöntemiyle toplam 287 sağlık çalışanına ulaşılmıştır. Sağlık çalışanlarının doldurduğu formlar kontrol edilmiş ve ilk etapta geçerli kabul edilen toplam 262 form Microsoft Excel programında kategorize edilmiş, uzman değerlendirmesi yapıldıktan sonra SPSS ortamına aktarılmış, yüzdelik dağılımları alınmış ve tablolaştırılarak yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda sağlık çalışanlarının oluşturduğu metaforlar değerlendirildiğinde spora karşı olumlu düşünceleri ifade eden metaforlar geliştirdikleri görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Sağlık Çalışanı
• Metafor
• Spor Kavramı
• Egzersiz

METAPHORS OF HEALTHCARE PROFESSIONALS RELAXED TO THE CONCEPTS OF EXERCISE AND SPORTS

Öz

This research aims to be determined the thought of the healthcare professionals about the exercise and the sports concepts through metaphors. In accordance with this purpose, in order to reveal the perception and thought of healthcare professionals about exercise and sports through metaphors, in addition to questions about their socio-demographic characteristics, in order to determine the participants' perceptions and thoughts about the concept of sports, a total of 12 open-ended questions have been prepared via Google Forms, such as “Exercise is parallel to... because..." and "Sports is parallel to… because...”. In this study, which was conducted using criterion sampling and snowball sampling from the purposeful sampling methods, the fact that the participants have been healthcare professionals was determined as the criterion for participation in the research. The study group have consisted of 287 healthcare professionals who participated in the research voluntarily. After research ethics committee approval has been gotten for the research, 287 healthcare professionals have been reached by means of snowball sampling method. The forms filled out by healthcare professionals were checked and a total of 262 forms that were accepted as valid in the first place were categorized in the Microsoft Excel program, transferred to the SPSS environment after expert evaluation, percentage distributions were taken and interpreted by tabulating. As a result of the research, when the metaphors created by healthcare professionals have been evaluated, it is seen that they have developed metaphors expressing the thought that they developed positive attitudes towards sports.

Anahtar Kelimeler

• Healthcare Professional
• Metaphor
• Sports Term
• Exercise

Kaynakça

1. Talimciler A. Sporun Sosyolojisi Sosyolojinin Sporu. 2. bs. İstanbul: Kaynak Yayınları; 2015.
2. Ekici S, Çolakoğlu T, Bayraktar A. Dağcılık Sporuyla Uğraşan Bireylerin Bu Spora Yönelme Nedenleri Üzerine Bir Araştırma. Niğde Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2011;5(2):110-9.
3. Arslan A, Doğanay H, Kırık AM, Çetinkaya A. Lise Öğrencilerinde Spor Yapma ve Özgüven İlişkisi. Uluslararası Hakemli Akademik Spor Sağlık ve Tıp Bilimleri Dergisi. 2015;(17):130-49.
4. Canan F, Ataoğlu A. Anksiyete, Depresyon ve Problem Çözme Becerisi Algısı Üzerine Düzenli Sporun Etkisi. Anatolian Journal of Psychiatry. 2010;(11):38-43.
5. Gilson ND, Cooke CB, Mahoney CA. Adolescent Physical Self-Perceptions, Sport/Exercise and Lifestyle Physical Activity. Health Educ. 2005;105(6):437-50.
6. Yıldız ME, Gürer B, Esentaş M. Ortaokul Öğretmenlerinin Spora İlişkin Tutumları ile Tükenmişlik Düzeyleri İlişkisi. İnönü Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2015;2(3):14-26.
7. Alpaslan AH. Ergen Ruh Sağlığı ve Spor Adolescent Mental Health and Sports. C. 13, Kocatepe Tıp Dergisi Kocatepe Medical Journal Derleme. 2012.
8. Day MC, Wadey R. Researching Growth Following Adversity in Sport and Exercise: Methodological Implications and Future Recommendations. Qual Res Sport Exerc Health. 2017;9(4):499-513.

9. Ardıç F. Egzersizin Sağlık Yararları. Türkiye Fiziksel Tip ve Rehabilitasyon Dergisi. 11 Kasım 2014;60(2):9-14.
10. Demir M, Filiz K. Spor Egzersizlerinin İnsan Organizması Üzerindeki Etkileri. Gazi Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi. 2004;5(2):109-14.
11. Yıldız E, Çetin Z. Sporun Psiko-Motor Gelişim ve Sosyal Gelişime Etkisi. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2018;5(2):54-66.
12. Sevinç ÖS, Ergenç M. Düzce Üniversitesi’nin Bazı Fakültelerinde Öğrenim Görmekte Olan Lisans Öğrencilerinin “Spor” Hakkındaki Metaforları. Düzce Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2017;7(2):106-31.
13. Türkeli A. Öğretmen Adaylarının Egzersiz Kavramına İlişkin Metaforik Algılarının İncelenmesi. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2019;6(3):1-11.
14. Yetim AA, Kalfa M. Üniversite Öğrencilerinin Sporla İlgili Metaforik Algıları ve Spor Etkinliği Dersi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2019;17(1):41-54.
15. Gür Y, Taşkın AK. Farklı Branşlardaki Engelli Sporcuların Antrenör ve Spora Yönelik Metaforik Algıları. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi. 2022;7(3):176-87.
16. Saban A. Okula İlişkin Metaforlar. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi. 2008;55(55):459-96.
17. Yıldırım A, Şimşek H. Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. 11. bs. Ankara: Seçkin Yayıncılık; 2018.
18. Miles MB, Huberman AM. Nitel Veri Analizi. 3. bs. Akbaba Altun S, Ersoy A, editörler. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık; 2019.
19. Karagün E. İlkokul ve Ortaokulda Farklı Branşlarda Çalışan Öğretmenlerin “Beden Eğitimi” ve “Spor” Kavramlarına İlişkin Metaforları. Eğitim ve Bilim. 2021;46(208):79-104.
20. Sarper Kahveci M, Çakmak G, Karagün E. Profesyonel Sporcuların Teknoloji Bağımlılığına İlişkin Metaforları. International Social Mentality And Researcher Thinkers Journal. 2022;8(58):712-8.
21. Kaya Ö. Öğretmen Adaylarının Egzersiz Bağımlılıkları ve Egzersize Yönelik Metaforik Algıları [Yüksek Lisans Tezi]. [Gazi Üniversitesi]: Eğitim Bilimleri Enstitüsü; 2019.
22. Baydar Arıcan HÖ. Üniversite Öğrencilerinin Oyun ve Fiziksel Aktivite Kavramlarına Yönelik Metaforik Algılarının İncelenmesi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2021;19(4):170-83.
23. Üstün F. Örgütsel Adalet Algısının Duygusal Emek Üzerine Etkisi: Sağlık Çalışanları Üzerine Bir Araştırma. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi. 2017;13(4):801-18.
24. Kılıç G, Demirel ET. Duygusal Zekâ Mesleki Stres İlişkisinin Duygusal Emeğin Aracılık Etkisi Bağlamında Okunması: Elazığ Sağlık Çalışanları Örneği. International Journal of Academic Value Studies. 2019;5(2):230-57.
25. Ulaş M. Metaphorical Perceptions of Other Branch Teachers towards Physical Education Teachers and Lessons. International Journal of Progressive Education. 2021;17(3):31-48.
26. Güllü E. Metaphorical Perceptions of Physical Education and Sports: An Evaluation from the Perspective of Preservice Teachers. African Educational Research Journal. 2021;9.
27. Yavuz Ü, Yavuz S, İlhan EL. Ortaokul Öğrencilerinde Uzaktan ve Yüz Yüze Beden Eğitimi ve Spor Dersi Algısı: Karşılaştırmalı Metafor Çalışması. Aksaray University Journal of Sport and Health Researches. 2022;3(2):115-31.
28. Yaşar TS. Farklı Kültürlerde Spor Kavramına İlişkin Algının Belirlenmesi: Bir Metafor Analizi [Yüksek Lisans Tezi]. [Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi]: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü; 2021.
29. Karakaya ED, Salıcı O. Isparta’da öğrenim gören 11-13 Yaş Gurubu Öğrencilerin Popüler Spor Branşları Hakkındaki Metaforik Algılarının Belirlenmesi. International Journal of Social Sciences and Education Research. 2016;2(3):855-69.
30. Namlı A, Temel C, Güllü M. Ortaokul Öğrencilerinin Beden Eğitimi Dersine İlişkin Ürettikleri Metaforlar. Kastamonu Eğitim Dergisi. 2017;25(2):479-96.
31. Yeniçeri S. Farklı Branş Öğretmenlerinin Beden Eğitimi Öğretmenlerine ve Beden Eğitimi ve Spor Derslerine Yönelik Algılarının Metaforik Analizi [Yüksek Lisans Tezi]. [Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi]: Sağlık Bilimleri Enstitüsü; 2019.
32. Özsarı A, Çetin MÇ. Spora Yönelik Tutum ve Mutluluk İlişkisi (Sağlık Sektöründe Bir Araştırma). SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2022;20(1):36-47.
33. Terlemez M. Spor Aktivitesinin Özgüven, Serotonin ve Dopamine Etkisi. Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi. 2019;2(2):1-6.
34. Demir K, Duman S. Bireylerin Spor Yapma Durumlarıyla Benlik Saygıları ve Mutluluk Düzeyleri Arasındaki İlişkisinin İncelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi. 2019;4(4):437-49.
35. Esentaş Deveci M, Yavaş Tez Ö, Güzel Gürbüz P. Çocuk Sporcuların Rekreasyonel Egzersize Katılım Motivasyonu ve Mutluluk Düzeylerinin İncelenmesi. Akdeniz Spor Bilimleri Dergisi. 2021;4(3):402-11.
36. Dervent F. An Examination of Conceptualization of Sport Metaphors. J Educ Train Stud. 2016;4(4):259-68.
37. Kurtipek S, Sönmezoğlu U. Determination of the Perceptions of Sports Managers About Sport Concept: A Metaphor Analysis Study. International Journal of Higher Education. 2018;7(4):17-25.
38. Can S, Arslan E, Ersöz G. Güncel Bakış Açısı İle Fiziksel Aktivite. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2014;12(1):1-10.
39. Yazıcı AG. Toplumsal Dinamizm ve Spor. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi. 2014;3(1):394-405.
40. Baltacı G, Düzgün İ. Adolesan ve Egzersiz. C. 730. Ankara: Sağlık Bakanlığı; 2008.
41. Kaya Ö, Cicioğlu Hİ, Tekkurşun Demir G. The Attitudes Of University Students Towards Sports: Attitude And Metaphorical Perception. European Journal of Physical Education and Sport Science. 2018;5(1):115-33.
42. Ertop NG, Yılmaz A, Erdem Y. Üniversite Öğrencilerinin Sağlıklı Yaşam Biçimleri. Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2012;14(2):1-7.
43. Ayaz S, Tezcan S, Eker F. Hemşirelik Yüksekokulu Öğrencilerinin Sağlığı Geliştirme Davranışları. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 2005;9(2):26-34.