Araştırma Makalesi

Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Cilt: 14 Sayı: 2 30 Nisan 2025
PDF İndir
EN TR

Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırmada, elit düzeydeki sporcuların öz-şefkat, uyku kalitesi ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Çalışmaya 292 elit sporcu katılmış, veriler rastgele örnekleme yöntemiyle toplanmıştır. Araştırma sürecinde Öz-Şefkat Ölçeği, Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi ve DASS-21 Ölçeği kullanılarak katılımcıların öz-şefkat, uyku kalitesi ve depresyon düzeyleri ölçülmüştür. İlişkisel tarama modeli kullanılan çalışmada verileri analiz etmek için korelasyon ve çoklu regresyon analizleri kullanılmıştır. Korelasyon ve regresyon analizleri, öz-şefkatin depresyon ve uyku kalitesi üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Bulgular, öz-şefkat düzeyleri ile depresyon düzeyleri arasında negatif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki (r = -0,319, p < 0,001), öz-şefkat ile uyku kalitesi arasında ise negatif yönde düşük düzeyde anlamlı bir ilişki (r = -0,223, p < 0,001) olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, uyku kalitesi ile depresyon düzeyleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki (r = 0,450, p < 0,001) saptanmıştır. Çoklu regresyon analizine göre, depresyon değişkeninin toplam varyansının %25,3’ü öz-şefkat ve uyku kalitesi değişkenleri tarafından açıklanmıştır (R² = 0,253, p < 0,001). Sonuç olarak, öz-şefkatin depresyonu azaltıcı ve uyku kalitesini artırıcı bir koruyucu faktör olduğu görülmüştür. Sporcuların psikolojik iyi oluşlarını desteklemek ve depresyon ile uyku problemlerini azaltmak için öz-şefkati teşvik eden programların geliştirilmesi önerilmektedir. Öz-şefkat uygulamaları, sporcuların sadece performans odaklı değil, aynı zamanda zihinsel sağlıklarını güçlendiren kritik bir beceri olarak değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adams, S. K., & Kisler, T. S. (2013). Sleep quality as a mediator between technology-related sleep quality, depression, and anxiety. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking, 16(1), 25-30. https://doi.org/10.1089/cyber.2012.0157
  2. Agargun, M. (1996). Pittsburgh uyku kalitesi indeksinin gecerligi ve guvenirligi. Turk Psikiyatri Dergisi, 7, 107-115.
  3. Andrade, A., Bevilacqua, G., Casagrande, P., Brandt, R., & Coimbra, D. (2019). Sleep quality associated with mood in elite athletes. The Physician and sportsmedicine, 47(3), 312-317. https://doi.org/10.1080/00913847.2018.1553467
  4. Atkinson, D. M., Rodman, J. L., Thuras, P. D., Shiroma, P. R., & Lim, K. O. (2017). Examining burnout, depression, and self-compassion in veterans affairs mental health staff. The Journal of Alternative and Complementary Medicine, 23(7), 551-557. https://doi.org/10.1089/acm.2017.0087
  5. Beck, A. T. (1964). Thinking and depression: II. Theory and therapy. Archives of general psychiatry, 10(6), 561-571. https://doi.org/10.1001/archpsyc.1964.01720240015003
  6. Beck, A. T., Ward, C. H., Mendelson, M., Mock, J., & Erbaugh, J. (1961). An inventory for measuring depression. Archives of general psychiatry, 4(6), 561-571. https://doi.org/10.1001/archpsyc.1961.01710120031004
  7. Becker, S. P., Jarrett, M. A., Luebbe, A. M., Garner, A. A., Burns, G. L., & Kofler, M. J. (2018). Sleep in a large, multi-university sample of college students: sleep problem prevalence, sex differences, and mental health correlates. Sleep health, 4(2), 174-181. https://doi.org/10.1016/j.sleh.2018.01.001
  8. Bian, X.-H., Hou, X.-L., Zuo, Z.-H., Quan, H., Ju, K., Wu, W., & Xi, J.-Z. (2020). Depression and sleep quality among Chinese college students: The roles of rumination and self-compassion. Current Psychology, 1-10. https://doi.org/10.1007/s12144-020-00946-3

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor Faaliyetleri Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

24 Ocak 2025

Kabul Tarihi

16 Nisan 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 14 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Karababa, B., & Canyurt, F. (2025). Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. The Online Journal of Recreation and Sports, 14(2), 169-176. https://doi.org/10.22282/tojras.1626106
AMA
1.Karababa B, Canyurt F. Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. TOJRAS. 2025;14(2):169-176. doi:10.22282/tojras.1626106
Chicago
Karababa, Burak, ve Ferhat Canyurt. 2025. “Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. The Online Journal of Recreation and Sports 14 (2): 169-76. https://doi.org/10.22282/tojras.1626106.
EndNote
Karababa B, Canyurt F (01 Nisan 2025) Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. The Online Journal of Recreation and Sports 14 2 169–176.
IEEE
[1]B. Karababa ve F. Canyurt, “Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, TOJRAS, c. 14, sy 2, ss. 169–176, Nis. 2025, doi: 10.22282/tojras.1626106.
ISNAD
Karababa, Burak - Canyurt, Ferhat. “Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. The Online Journal of Recreation and Sports 14/2 (01 Nisan 2025): 169-176. https://doi.org/10.22282/tojras.1626106.
JAMA
1.Karababa B, Canyurt F. Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. TOJRAS. 2025;14:169–176.
MLA
Karababa, Burak, ve Ferhat Canyurt. “Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. The Online Journal of Recreation and Sports, c. 14, sy 2, Nisan 2025, ss. 169-76, doi:10.22282/tojras.1626106.
Vancouver
1.Burak Karababa, Ferhat Canyurt. Elit Sporcularda Öz-Şefkat, Uyku Kalitesi ve Depresyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. TOJRAS. 01 Nisan 2025;14(2):169-76. doi:10.22282/tojras.1626106