Araştırma Makalesi

Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması

Cilt: 15 Sayı: 1 3 Şubat 2026
PDF İndir
EN TR

Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması

Öz

Bu araştırmada ciddi serbest zaman etkinliği olarak doğa yürüyüşü yapan katılımcıların psikolojik iyi oluşlarına dair görüşlerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma da problem durumunu açıklayabilmek için nitel araştırma yöntemlerinden bir tanesi olan yorumlayıcı fenomenolojik desen kullanılmıştır. Araştırmada örneklem seçiminde ise, amaçlı örnekleme stratejilerinden ölçüt örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya Kırıkkale ilinde bulunan bir spor kulübü üyelerinden 3 kadın 5 erkek toplamda 8 kişi gönüllü olarak katılmıştır. Katılımcıların deneyimleri yarı yapılandırılmış görüşme soruları ile elde edilmiştir. Veriler MAXQDA 24 programı ile analiz edilmiştir. Araştırma bulguları beş temaya ayrılmıştır: Doğa ile bütünleşme ve anlam arayışı, duygusal iyileşme ve ruh dengelenmesi, kişisel farkındalık ve içsel keşif, sosyal bağların güçlenmesi ve stres azaltma ve zihinsel berraklık. Sonuç olarak, doğa yürüyüşlerinin katılımcıların özerklik, yeterlik ve ilişkilenme ihtiyaçlarını tatmin ederek psikolojik iyi oluşlarını destekleyen önemli bir ciddi serbest zaman etkinliği olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aksu, H., S. (2024). Açık alan rekreasyonunun psikolojik, sosyal ve fiziksel iyi oluş üzerindeki çok boyutlu etkileri. Journal of Management, Tourism and Foresight, 1, 63-89.
  2. Ardahan, F. (2012). Doğa yürüyüşü yapanların yaşam doyum düzeyleri ile duygusal zeka ve yaşam doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesi. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 2(1), 11-19. https://dergipark.org.tr/tr/pub/mjh/issue/83254/1437861
  3. Avşar, R., ve Güzel Gürbüz, P. (2024). Doğa Sporu Katılımcılarının Macera Davranışı Arama, Merak ve Keşfetme ile Psikolojik İyi Oluş Düzeylerinin İncelenmesi. Uluslararası Dağcılık ve Tırmanış Dergisi, 7(1), 16-27. https://doi.org/10.36415/dagcilik.1440644
  4. Ayhan, C., ve Eskiler, E. (2024). The relationship between leisure attitude and happiness: The mediating effect of recreational flow experience [Serbest zaman tutumu ile mutluluk arasındaki ilişki: Rekreasyonel akış deneyiminin aracılık etkisi]. International Journal of Recreation and Sports Science, 8(1), 117-125. https://doi.org/10.46463/ijrss.1504810
  5. Barton, J., ve Pretty, J. (2010). What is the best dose of nature and green exercise for improving mental health? A multi-study analysis. Environmental Science ve Technology, 44(10), 3947-3955. https://doi.org/10.1021/es903183r
  6. Bayram, A., Yalcin, I., Sahin, E., Ekinci, N. E., Talaghir, L.-G., ve Iconomescu, T.-M. (2025). The role of recreational flow experience and well-being on re-participation intention: recreational sport participants [Original Research]. Frontiers in Psychology, Volume 16 - 2025. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2025.1574337
  7. Berman, M. G., Jonides, J., ve Kaplan, S. (2008). The Cognitive Benefits of Interacting With Nature. Psychological Science, 19(12), 1207-1212. https://doi.org/10.1111/j.1467-9280.2008.02225.x
  8. Bratman, G. N., Daily, G. C., Levy, B. J., ve Gross, J. J. (2015). The benefits of nature experience: Improved affect and cognition. Landscape and Urban Planning, 138, 41-50. https://doi.org/https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2015.02.005

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor ve Rekreasyon

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

3 Şubat 2026

Gönderilme Tarihi

22 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

28 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 15 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Karaca, R., Kaya, E., & Ünal, E. D. (2026). Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması. The Online Journal of Recreation and Sports, 15(1), 51-62. https://doi.org/10.22282/tojras.1770657
AMA
1.Karaca R, Kaya E, Ünal ED. Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması. TOJRAS. 2026;15(1):51-62. doi:10.22282/tojras.1770657
Chicago
Karaca, Raşit, Ecemsu Kaya, ve Ece Deniz Ünal. 2026. “Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması”. The Online Journal of Recreation and Sports 15 (1): 51-62. https://doi.org/10.22282/tojras.1770657.
EndNote
Karaca R, Kaya E, Ünal ED (01 Şubat 2026) Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması. The Online Journal of Recreation and Sports 15 1 51–62.
IEEE
[1]R. Karaca, E. Kaya, ve E. D. Ünal, “Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması”, TOJRAS, c. 15, sy 1, ss. 51–62, Şub. 2026, doi: 10.22282/tojras.1770657.
ISNAD
Karaca, Raşit - Kaya, Ecemsu - Ünal, Ece Deniz. “Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması”. The Online Journal of Recreation and Sports 15/1 (01 Şubat 2026): 51-62. https://doi.org/10.22282/tojras.1770657.
JAMA
1.Karaca R, Kaya E, Ünal ED. Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması. TOJRAS. 2026;15:51–62.
MLA
Karaca, Raşit, vd. “Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması”. The Online Journal of Recreation and Sports, c. 15, sy 1, Şubat 2026, ss. 51-62, doi:10.22282/tojras.1770657.
Vancouver
1.Raşit Karaca, Ecemsu Kaya, Ece Deniz Ünal. Ciddi Serbest Zaman Etkinliği Olarak Doğa Yürüyüşü Yapan Katılımcıların Psikolojik İyi Oluş Üzerine Etkisine Dair Görüşleri: Bir Fenomenoloji Çalışması. TOJRAS. 01 Şubat 2026;15(1):51-62. doi:10.22282/tojras.1770657