Antrenörlerin Makyavelizm ve Narsistik Kişilik Eğilimlerinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın temel amacı, aktif olarak görev yapan antrenörlerin Makyavelizm ve narsisizm düzeylerini belirlemek ve kişilik özelliklerinin çeşitli demografik ve mesleki değişkenler açısından farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Nicel araştırma yaklaşımlarından ilişkisel tarama modelinin kullanıldığı çalışmanın örneklemini, Türkiye genelinde faal olarak antrenörlük yapan ve çalışmaya gönüllü katılan 101’i kadın, 219’u erkek olmak üzere toplam 320 antrenör oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Makyavelizm Ölçeği ve Narsistik Kişilik Envanteri (NPI-16) kullanılmıştır. Elde edilen veriler bağımsız örneklemler t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Pearson korelasyon teknikleriyle analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, antrenörlerin yaş ve mesleki tecrübe süreleri arttıkça Makyavelist eğilimleri ile narsistik dürtülerinin anlamlı şekilde azaldığı, genç ve kıdemsiz antrenörlerin statü arzusu ile hak iddia etme düzeylerinin daha yüksek olduğu saptanmıştır. Cinsiyet faktörünün ölçek puanları üzerinde anlamlı bir farklılık yaratmadığı; buna karşın bekar olmanın ve alkol tüketiminin hem Makyavelist stratejileri hem de narsistik alt boyutları anlamlı derecede yükselttiği belirlenmiştir. Spor branşı açısından ise, takım sporu antrenörlerinin amaca ulaşma yolunda ahlaki normları esnetmeye (ahlaki yoksunluk) bireysel spor antrenörlerine kıyasla daha yatkın olabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Bulgular doğrultusunda kurumsal eğitim politikalarına yönelik öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Antrenör
• makyavelizm
• narsisizm
• karanlık üçlü

Destekleyen Kurum

yok

Etik Beyan

Bu araştırmanın tüm süreçlerinde bilimsel ve etik araştırma ilkelerine tamamen uyulmuş, herhangi bir etik ihlalde bulunulmamıştır.

Teşekkür

Bu çalışmanın değerlendirme sürecine ve incelemesine zaman ayıracak olan dergi editörüne ve sayın hakemlere şimdiden teşekkür ederiz.

Investigation of Machiavellianism and Narcissistic Personality Traits among Coaches

Öz

The primary purpose of this research is to determine the Machiavellianism and narcissism levels of actively serving sports coaches and to examine whether these subclinical personality traits differ in terms of various demographic and professional variables. Utilizing the relational survey model, one of the quantitative research approaches, the sample of the study consists of a total of 320 active coaches, 101 female and 219 male, operating across Turkey who participated in the study on a voluntary basis. A Personal Information Form, the Machiavellianism Scale, and the Narcissistic Personality Inventory (NPI-16) were used as data collection tools. The obtained data were analyzed using independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), and Pearson correlation techniques. According to the analysis results, it was determined that as the age and professional experience of the coaches increase, their Machiavellian tendencies and narcissistic impulses decrease significantly, whereas younger and less experienced coaches exhibit higher levels of status desire and entitlement. It was found that the gender factor does not create a significant difference in scale scores; on the other hand, being single and consuming alcohol significantly increase both Machiavellian strategies and narcissistic sub-dimensions. In terms of sports branch, it was concluded that team sports coaches may be more prone to stretching moral norms (moral disengagement) on the way to achieving goals compared to individual sports coaches. In line with the findings, suggestions for institutional education policies have been presented.

Anahtar Kelimeler

• Coach
• machiavellianism
• narcissism
• dark triad

Etik Beyan

cientific and ethical principles were fully followed in all processes of this research, and no ethical violations occurred.

Teşekkür

We would like to thank the journal editor and the reviewers in advance for their time and effort in evaluating this manuscript.

Kaynakça

1. Aksoy, E. Ş. (2016). İşyerlerinde makyavelizm ve örgütsel sinizm arasındaki ilişki: Kütahya ili banka personeli üzerine bir uygulama (Yayınlanmamış doktora tezi). Dumlupınar Üniversitesi, Kütahya.
2. Ames, D. R., Rose, P., & Anderson, P. C. (2006). The NPI-16 as a short measure of narcissism. Journal of Research in Personality, 40(4), 440-450. https://doi.org/10.1016/j.jrp.2005.03.002
3. Atay, S. (2009). Narsistik kişilik envanterinin Türkçeye standardizasyonu. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 11(1), 181-196.
4. Aziz, A. (2004). Relationship between Machiavellianism and absence rate: An empirical study. International Journal of Management, 21(4), 445-450.
5. Aziz, A. (2011). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri ve teknikleri. Nobel Akademik Yayıncılık.
6. Can, Y., Anlı, İ., Evren, C., & Usta, Ö. (2017). Patolojik narsisizm ve alkol kullanım bozukluğu arasındaki ilişki. Addicta: The Turkish Journal on Addictions, 4(1), 119-135. http://dx.doi.org/10.15805/addicta.2017.4.1.0014
7. Cankurtaran, Z., & Berisha, M. (2021). Antrenörlerin narsistik kişilik özellikleri ile eğitim düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 26(1), 71-84.
8. Cihangiroğlu, N., Teke, A., Uzuntarla, Y., & Uğrak, U. (2015). Narsist kişilik eğilimleri ile kurumsal bağlılık düzeyleri arasındaki ilişki. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 3(26), 45-61.

9. Çoban, H., & İrmiş, A. (2018). Yöneticilerde narsisizm üzerine bir araştırma. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 14(1), 123-145. https://doi.org/10.17130/ijmeb.2018137577
10. Dahling, J. J., Whitaker, B. G., & Levy, P. E. (2009). The development and validation of a new Machiavellianism scale. Journal of Management, 35(2), 219–257. https://doi.org/10.1177/0149206308318618
11. Doğaner, B. (2014). Romantik ilişkileri olan üniversite öğrencilerinin narsistik kişilik eğilimi düzeylerine göre ilişki bağlanımı, ilişki doyumu ve benlik saygılarının incelenmesi: İstanbul ili örneği (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Arel Üniversitesi, İstanbul.
12. Foster, J. D., Campbell, W. K., & Twenge, J. M. (2003). Individual differences in narcissism: Inflated self-views across the lifespan and around the world. Journal of Research in Personality, 37(6), 469-486. https://doi.org/10.1016/S0092-6566(03)00026-6
13. Gezer, E. (2017). Beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğrencilerinin narsistik eğilimleri. Journal of International Social Research, 10(53), 414-425. https://doi.org/10.17719/jsir.20175334145
14. Grijalva, E., Newman, D. A., Tay, L., Donnellan, M. B., Harms, P. D., Robins, R. W., & Yan, T. (2015). Gender differences in narcissism: A meta-analytic review. Psychological Bulletin, 141(2), 261–310.
15. Gülmez, N. (2009). Narsistik liderlik (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul.
16. Güngör, İ. H., Ekşi, F., & Arıcak, O. T. (2012). Genç yetişkinlerde değer tercihlerinin narsistik kişilik özellikleri yordaması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 12(2), 85-103.
17. Güven, İ. F. (2019). Makyavelizm ve dindarlık ilişkisi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Çanakkale.
18. Karasar, N. (2009). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Akademik Yayıncılık.
19. Kasapoğlu, M. A. (1992). Sağlık sosyolojisi Türkiye’den araştırmalar. Sosyoloji Derneği Yayınları.
20. Kiraz, C. (2011). Eğitim fakültesi öğrencilerinin empatik eğilimleri ile narsistik kişilik özellikleri (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Yeditepe Üniversitesi, İstanbul.
21. Kirk, C. P., Peck, J., & Swain, S. D. (2018). Property lines in the mind: Consumers’ psychological ownership and their territorial responses. Journal of Consumer Research, 45(1), 148-168. https://doi.org/10.1093/jcr/ucx111
22. Koç, H. (2022). Hakem ve antrenörlerin narsistik eğilimlerinin demografik analizi. Efe Akademi Yayınları.
23. Kohut, H. (1977). The restoration of the self. International Universities Press.
24. Köroğlu, E. (1994). DSM-IV: Tanı ölçütleri başvuru kitabı. Amerikan Psikiyatri Birliği.
25. Metin, B. (2019). Yöneticilerin liderlik tarzları ile şüpheci düşünme ve narsistik kişilik arasındaki ilişki (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Kastamonu Üniversitesi, Kastamonu.
26. Nevicka, B., van Gerven, E. J., & Sedikides, C. (2023). Narsist antrenör ve sporcuların bireysel kürek performansı. Scientific Reports, 13(1), 21010. https://www.nature.com/articles/s41598-023-48239-6
27. Okumuş, E. (2020). Genç yetişkinlerde narsisizm ve dindarlık ilişkisi Kayseri: Kocasinan ilçesi örneği (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Erciyes Üniversitesi, Kayseri.
28. Öngün, E., & Demirağ, A. (2018). Narsisistik Kişilik Envanteri açısından selfie çekme tutumu üzerine bir araştırma. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 71-87. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.415031
29. Özler, D. E., Atalay, C. G., & Dirican, M. (2013). Örgütlerin karanlık yüzü makyavelizm ile ilgili literatür taraması ve çalışanların makyavelist eğilimlerini belirlemeye yönelik bir araştırma. 21. Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiriler Kitabı içinde (ss. 679-685). Kütahya.
30. Özsoy, F. H. (2017). Örgütlerde makyavelizm ve sinizmin çatışma yönetimine etkisi: Bir teknoloji şirketinde uygulama (Yayınlanmamış doktora tezi). İstanbul Kültür Üniversitesi, İstanbul.
31. Paulhus, D. L., & Jones, D. N. (2016). Individual differences in aggression. Aggression and Violence: A Social Psychological Perspective, 105-118.
32. Santos, F., Corte-Real, N., Regueiras, L., Dias, C., Martinek, T. J., & Fonseca, A. (2018). Coaching effectiveness within competitive youth football: Youth football coaches’ and athletes’ perceptions and practices. Sports Coaching Review, 8, 172–193. https://doi.org/10.1080/21640629.2018.1459356
33. Serpell, B. G., Harrison, D., Lyons, M., & Cook, C. J. (2021). Yüksek performanslı spor antrenöründe potansiyel bir liderlik özelliği olarak karanlık özellikler [Potential dark traits as a leadership characteristic in the high-performance sports coach]. International Journal of Sports Science & Coaching, 16(2), 281-290. https://doi.org/10.1177/1747954120964059
34. Shepperd, J. A., & Socherman, R. E. (1997). On the manipulative behavior of low Machiavellians: Feigning incompetence to "sandbag" an opponent. Journal of Personality and Social Psychology, 72(6), 1448-1459. https://doi.org/10.1037/0022-3514.72.6.1448
35. Solmaz, M. M. (2021). Üniversite öğrencilerinde dindarlık ve narsistik eğilim ilişkisi: İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Örneği (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi, İzmir.
36. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson.
37. Taşhan, A. (2019). Akademik personelin işkoliklik ve narsistik kişilik özellikleri arasındaki ilişki: İnönü Üniversitesi'nde bir araştırma (Yayınlanmamış doktora tezi). İnönü Üniversitesi, Malatya.
38. Tazegül, Ü. (2012). Bireysel sporlardaki sporcuların narsisizm düzeylerinin sosyo-demografik özelliklerine göre karşılaştırılması. 2nd International Social Sciences in Physical Education and Sport Congress, Gaziantep.
39. Terlemez, M. (2019). Antrenörlerin davranış özellikleri, ilke ve çalışma yöntemleri. Anadolu Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(3), 19-28.
40. Ülbeği, İ. (2016). Makyavelizm ölçeğinin güvenirlik ve geçerlik çalışması. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25(2), 89-100.
41. Wilson, D. S., Near, D., & Miller, R. R. (1996). Machiavellianism: a synthesis of the evolutionary and psychological literatures. Psychological bulletin, 119(2), 285.
42. Yalın, N. (2018). Narsistik kişilik, empatik eğilimler, eleştirel düşünme ve saldırganlık arasındaki ilişkiler (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Üsküdar Üniversitesi, İstanbul.
43. Yılmaz, H. (2017). Eğitim kurumlarında örgütsel vatandaşlık davranışı üzerinde otantik liderlik, makyavelizm ve Johari penceresinin etkisi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Bahçeşehir Üniversitesi, İstanbul.
44. Yumuşak, S. (2013). Üniversite öğrencilerinde cinsiyet rolleri ve narsistik kişilik eğilimleri. Eğitim ve Bilim, 38(169), 230-245.