Bazı Pozitif Psikoloji Kavramları Açısından Helikopter Ebeveyn Tutumlarının Sonuçları
Abstract
Helikopter ebeveynlik; çocukları üzerine aşırı odaklanan, ihtiyaç duyulandan daha fazla yardım eden, onların hayatını programlamaya ve yönetmeye çalışan, müdahaleci ve mükemmeliyetçi anne baba tutumlarını tanımlamak için kullanılan bir kavramdır. Bu ebeveyn tutumlarının uzun vadeli olumsuz sonuçlarına ilişkin yurtdışında yapılan çok sayıda araştırma olmasına karşılık Türkiye’de bu kavram bilimsel araştırmalara konu edilmemiştir. Bu araştırmanın amacı; helikopter ebeveyn tutumlarının, ergenlerin öz-yeterlik, psikolojik iyi oluş, yaşam doyumu ve iyimserlikleri üzerindeki etkilerini saptamaktır. Bu amaçla 549 üniversite öğrencisine Algılanan Helikopter Ebeveyn tutumu, Genel Öz-Yeterlik, Psikolojik İyi Oluş, Yaşam Doyumu ve İyimserlik ölçekleri uygulanmıştır. Analiz yöntemleri olarak, korelasyon, regresyon, varyans analizi ve t testinin kullanıldığı araştırmada helikopter tutumların tüm bağımlı değişkenleri negatif yönde etkilediği saptanmıştır. Araştırmada; temel yaşam becerileri alanında helikopterliğin olumsuz sonuçlarının diğer boyutlardan daha yüksek olduğu gözlenmiştir. Bununla birlikte anne ve babanın helikopter tutumlarının etkisinin birbirinden farklı olduğu, ergenlerin iyimserlik düzeyi üzerinde ise hem anne hem babanın özel yaşam konusundaki helikopter tutumlarının olumlu etki yaptığı saptanmıştır. Araştırma bulguları, benzer konuda yapılan araştırma sonuçları ile karşılaştırılarak tartışılmış ve öneriler geliştirilmiştir.
Keywords
References
- Abele, A. E. ve Guido, H. E. (2007). Individual differences in optimism predict the recall of personally relevant information. Personality and Individual Differences, 43(5), 1125-1135. https://doi.org/10.1016/j.paid.2007.03.005
- Alarcon, G. M., Bowling, N. A. ve Khazon, S. (2013). Great expectations: A meta-analytic examination of optimism and hope. Personality and Individual Differences. 54 (7), 821– 827. doi:10.1016/j.paid.2012.12.004.
- Amato, P. R., Fowler, F. (2002). Parenting Practices, Child Adjustment, and Family Diversity. Journal of Marriage and Family. 64(3), 703-716. doi:10.1111/j.1741-3737.2002.00703.x
- Bailey, T., Eng, W., Frisch, M. ve Snyder, C. R. (2007). Hope and optimism as related to life satisfaction. Journal of Positive Psychology, 2(3), 168-175. DOI: 10.1080/17439760701409546
- Balcı S. ve Yılmaz M. (2002). İyimserlik Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. OMÜ Eğitim Fakültesi Dergisi; 14, 54-60.
- Barton, Y.A. ve Miller, L. J (2015) Spirituality and Positive Psychology Go Hand in Hand: An Investigation of Multiple Empirically Derived Profiles and Related Protective Benefits. Journal of Religion and Health, 54(3), 829–843, https://doi.org/10.1007/s10943-015-0045-2
- Baumeister, R. F., Brewer, L. E., Tice, D. M., & Twenge, J. M. (2007). Thwarting the need to belong: Understanding the interpersonal and inner effects of social exclusion. Social and Personality Psychology Compass, 1(1), 506-520. http://dx.doi.org/10.1111/j.1751-9004.2007.00020.x
- Besser, A. ve Priel, B. (2011). Dependency, self-criticism and negative affective responses following imaginary rejection and failure threats: Meaning-making processes as moderators or mediators. Psychiatry: Interpersonal and Biological Processes, 74, 31–40. doi:10.1521= psyc.2011.74.1.31
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Publication Date
September 23, 2019
Submission Date
February 21, 2019
Acceptance Date
-
Published in Issue
Year 2019 Volume: 9 Number: 54