Araştırma Makalesi

Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri

Sayı: 4 31 Aralık 2020
PDF İndir
RU EN TR

Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri

Öz

Bu makalede Rusya Türklerinin siyasi gelişimini önemli ölçüde etkileyecek olan Kurucu Meclis seçimleri ve toplanmasının neden Geçici Hükümet döneminde yapılamadığı incelenecektir. 3 Mart 1917 tarihinde yayımlanan Geçici Hükümet Beyannamesi’nde sınıf, din ve milliyet üzerindeki kısıtlamaların kaldırıldığından bahsedilse de gayri Rus halkların haklarının belirlenmesi Kurucu Meclis’e bırakılmıştı. Bu yüzden Geçici Hükümet, artan otonomi talepleri karşısında ülkenin bölünmesini önlemek ve Kurucu Meclis’in yetki sahasını ihlal etmemek için herhangi bir çözüm girişiminde bulunamadı. Gayri Rus halklar, Kurucu Meclis’e hazırlık anlamında bir strateji geliştirmeye çalıştılar. Onun seçimlerine ve toplanmasına büyük önem verdiler. 20. yüzyılın başlarından itibaren Kurucu Meclis’i toplama düşüncesi Rus sosyalist partilerin programlarında yer aldı. Bunu gerçekleştirme fırsatı, 27 Şubat İhtilali sonrasında ortaya çıktı. 2 Mart 1917 tarihinde kurulan Geçici Hükümet, Petrograd Sovyeti Yürütme Komitesi’yle yapılan görüşmeler sonucunda Kurucu Meclis’i hızlı bir şekilde toplamaya söz verdi. Askerlerin oy kullanmasını sağlamak, genel seçim sistemiyle yerel idarelerin organizasyonu ve seçim yasasının hazırlanma süreci dikkate alınarak Kurucu Meclis seçimleri ve toplanma tarihinin sonbahar aylarından önce olamayacağı anlaşılmaktaydı. Yerel idarelerin örgütlenmesi, hükümetin programında altıncı madde olarak yer aldı. İkinci ve üçüncü hükümet dönemleri, sosyalist bakanların etkisiyle ve Bolşeviklerin bu konuda hükümeti isteksizlikle suçlamasını önlemek amacıyla daha Kurucu Meclis odaklı oldu. Geçici Hükümet, 18 Haziran’daki Bolşeviklerin gösterisini başarısızlığa uğratmak için 14 Haziran’da Kurucu Meclis seçimlerinin 17 Eylül’de, toplanma tarihinin 30 Eylül’de olacağını ilan etmek zorunda kaldı. Daha sonra seçim yasasının 22 Temmuz 1917 tarihinde yayımlanması ve seçmen listelerinin hazırlanamaması yüzünden 9 Ağustos tarihinde Kurucu Meclis seçimlerinin 12 Kasım’da ve toplanma tarihinin 28 Kasım’da olması kabul edildi. Ekim İhtilali sonrası olayların kontrolü Bolşeviklerin eline geçti. Böylece iki ihtilal arası dönemde bu konuda başarı sağlanamadı.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Anopriyeva, Galina. Nikolay Erofeyev. “Partiya Sotsialistov-Revolyutsiyonerov.” Politiçeskiye Partii Rossii Konets XIX-Pervaya Tret XX Veka. Moskva: ROSSPEN, 1996: 433-452.
  2. Anosov, Arkadiy. Çto Takoye Uçreditelnoye Sobraniye. Moskva: Novıy Mir, 1917.
  3. Çalışkan, Ülkü. “27 Şubat Devrimi Sonrasında Geçici Hükümetin Kuruluşu ve Yönetim Problemi.” Türkiyat Mecmuası 28/1 (2018): 1-20.
  4. _________. Rusya İmparatorluğu’nda Anayasal Demokrat Partisi’nin Milliyetler Politikası (Kadet Partisi 1905-1917). İstanbul: Kriter Yayınları, 2019.
  5. Carr, Edward Hallett. Bolşevik Devrimi 1917-1923. Çev. Orhan Suda. C. 1 İstanbul: Metis Yayınları, 2006.
  6. Gessen, Vladimir Matveyeviç. Russkoye Uçreditelnoye Sobraniye i Vıborı v Nego. Petrograd: Tip. Akts. Obş. Slovo, 1917.
  7. Kerenski, Aleksadr. Kerenski ve Rus İhtilali. Çev. Rasih Gürkan. İstanbul: Ağaoğlu Yayınevi, 1967.
  8. Kochan, Lionel. “Kadet Policy in 1917 and The Constituent Assembly.” The Slavonic and East European Review 45/104 (1967): 183-192.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Siyaset Bilimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

8 Haziran 2020

Kabul Tarihi

24 Kasım 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Çalışkan, Ü. (2020). Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri. Türkiye Rusya Araştırmaları Dergisi, 4, 36-54. https://doi.org/10.48068/trad.749592
AMA
1.Çalışkan Ü. Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri. TRAD. 2020;(4):36-54. doi:10.48068/trad.749592
Chicago
Çalışkan, Ülkü. 2020. “Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri”. Türkiye Rusya Araştırmaları Dergisi, sy 4: 36-54. https://doi.org/10.48068/trad.749592.
EndNote
Çalışkan Ü (01 Aralık 2020) Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri. Türkiye Rusya Araştırmaları Dergisi 4 36–54.
IEEE
[1]Ü. Çalışkan, “Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri”, TRAD, sy 4, ss. 36–54, Ara. 2020, doi: 10.48068/trad.749592.
ISNAD
Çalışkan, Ülkü. “Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri”. Türkiye Rusya Araştırmaları Dergisi. 4 (01 Aralık 2020): 36-54. https://doi.org/10.48068/trad.749592.
JAMA
1.Çalışkan Ü. Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri. TRAD. 2020;:36–54.
MLA
Çalışkan, Ülkü. “Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri”. Türkiye Rusya Araştırmaları Dergisi, sy 4, Aralık 2020, ss. 36-54, doi:10.48068/trad.749592.
Vancouver
1.Ülkü Çalışkan. Geçici Hükümet ve Rus Kurucu Meclis Seçimleri. TRAD. 01 Aralık 2020;(4):36-54. doi:10.48068/trad.749592

Cited By


Bu eser Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

16719  *  16720 *  16721 *  16722  *  16723 * 16736 16724  * 16768  * 17409 


18281