EVALUATING PARENTIFICATION WITHIN THE SCOPE OF CHILD NEGLECT: AN ANALYSIS FROM A SOCIAL WORK PERSPECTIVE

Öz

This study aims to provide a comprehensive assessment from a social work perspective by examining parentalization within the context of child neglect. Parentalization is addressed as a problem that poses developmental risks, arising from children assuming adult roles inappropriately for their developmental level and the persistence of this behavior. Within Turkey's socio-cultural structure, the normalization of girls taking on family responsibilities at an early age sometimes reduces the visibility of parentalization and makes it an invisible form of neglect. The study draws attention to the dimension of parentalization as a violation of children's rights and also addresses its relationship with emotional neglect. The discipline of social work evaluates parentalization not only as an individual problem but as the result of a set of structural factors and intervenes with the principle of the best interests of the child in mind. Family counseling and school-based social work practices are discussed in terms of detecting parentalization early and preventing it effectively. In conclusion, it is emphasized that parenting should be made visible in child protection systems and integrated into social work policies.

Anahtar Kelimeler

• Parentification
• child neglect
• social work
• children's rights

Ebeveynleşmenin Çocuk İhmali ve Çocuk Hakları Kapsamında Değerlendirilmesi: Sosyal Hizmet Perspektifinden Bir İnceleme

Öz

Bu çalışma, ebeveynleşmeyi çocuk ihmali kapsamında ele alarak sosyal hizmet perspektifinden bütüncül bir değerlendirme sunmayı amaçlamaktadır. Ebeveynleşme, çocuğun gelişim düzeyine uygun olmayan şekilde yetişkin rolleri üstlenmesi ve bunun süreklilik kazanmasıyla gelişimsel açıdan risk doğuran bir sorun olarak ele alınmaktadır. Türkiye'nin sosyo-kültürel yapısı içerisinde özellikle kız çocuklarının aile içi sorumlulukları erken yaşta üstlenmelerinin normalleştirilmesi, kimi zaman ebeveynleşmenin görünürlüğünü azaltmakta ve bu durumu ihmalin görünmeyen bir biçimi hâline getirmektedir. Çalışmada, ebeveynleşmenin çocuk hakları ihlali boyutuna dikkat çekilerek, bu durumun duygusal ihmalle olan ilişkisi de ele alınmaktadır. Sosyal hizmet disiplini, ebeveynleşmeyi yalnızca bireysel bir sorun olarak değil, yapısal bir takım faktörlerin sonucu olarak değerlendirmekte ve çocuğun üstün yararı ilkesini gözönünde bulunduran müdahalelerde bulunmaktadır. Aile danışmanlığı ve okul temelli sosyal hizmet uygulamaları ebeveynleşmenin erken dönemde fark edilmesi ve etkili biçimde önlenmesi açısından ele alınmıştır. Sonuç olarak, ebeveynleşmenin çocuk koruma sistemlerinde görünür hâle getirilmesi ve sosyal hizmet politikalarına entegre edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Ebeveynleşme
• çocuk ihmali
• sosyal hizmet
• çocuk hakları

Kaynakça

1. Akün, E. (2017). Çocukluktaki ebeveynleşme yaşantılarının özellikleri ve birey üzerindeki etkileri. Nesne Psikoloji Dergisi, 5(10), 219–246.
2. Aldridge, J. (2006). The experiences of children living with and caring for parents with mental illness. Child Abuse Review, 15(2), 79–88. https://doi.org/10.1002/car.904
3. Allen, S. F., & Tracy, E. M. (2004). Revitalizing the role of home visiting by school social workers. Children & Schools, 26(4), 197–208. https://doi.org/10.1093/cs/26.4.197
4. Alver, B. (2019). İlkokullarda yetiştirme programı. Psikososyal destek rehberi. Millî Eğitim Bakanlığı, UNICEF. https://cukurca.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2023_09/29134551_20140118_PSIKOSOSYAL_DESTEK_REHBERI-2019.pdf Accessed 12.11.2025
5. American Professional Society on the Abuse of Children. (2019). APSAC monograph on psychological maltreatment. https://apsac.org/wp-content/uploads/2023/05/APSAC-PM-Monograph-Final-as-of-2020.06.24.pdf Accessed 03.02.2026
6. Aydın, A. ve Özyürek, A. (2024). Yetişkinlerin çocuklukta ebeveynleştirilme düzeyleri ile aile bütünlük duyguları arasındaki ilişki ve etkileyen faktörler. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 34(1), 351-367. https://doi.org/10.18069/firatsbed.1318229
7. Bergset, K., Debruyne, P., Van Acker, K., & Alvestad Reime, M. (2025). On the reconstruction of family life and ‘institutional forms of parentification’: unaccompanied minors’ experiences with family reunification in Belgium and Norway. European Journal of Social Work, 28(5), 1013–1026. https://doi.org/10.1080/13691457.2025.2492852 Borchet, J. et. al, (2020). We are in this together: Retrospective parentification, sibling relationships, and self-esteem. Journal of Child and Family Studies, 29, 2982–2991. https://doi.org/10.1007/s10826-020-01723-3
8. Bowlby, J. (1988). A secure base: Parent-child attachment and healthy human development. Basic Books. Brassard, M. R., Hart, S. N., Baker, A. A. L., & Chiel, Z. (2019). The APSAC monograph on psychological maltreatment (PM). The American Professional Society on the Abuse of Children (APSAC). https://www.apsac.org

9. Byng-Hall, J. (2008). The significance of children fulfilling parental roles: Implications for family therapy. Journal of Family Therapy, 30(2), 147–162. https://doi.org/10.1111/j.1467-6427.2008.00423.x
10. Capleton, P. (2025) The role of parentification in the personal and professional identity development of black female clinical psychologists. Doctoral thesis, University of Hertfordshire. https://uhra.herts.ac.uk/id/eprint/26152/
11. Cho, S., Glebova, T., Seshadri, G., Lee, A., & Chen, M. (2025). A phenomenological study of parentification experiences of Asian American young adults. Contemporary Family Therapy, 47, 275–287. https://doi.org/10.1007/s10591-024-09723-x
12. Cudjoe, E., Kwabia, D. D., Chiu, M. Y. L., & Abdullah, A. (2021). “Adding salt to wounds”: Parentification among children living with parents with mental illness during the COVID-19 pandemic and the role of social workers. Developmental Child Welfare, 3(1), 58-67. https://doi.org/10.1177/2516103221999054
13. Dariotis, J. K., Chen, F. R., Park, Y. R., Nowak, M. K., French, K. M., & Codamon, A. M. (2023). Parentification vulnerability, reactivity, resilience, and thriving: A mixed methods systematic literature review. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20(13), 6197. https://doi.org/10.3390/ijerph20136197
14. DePanfilis, D. (2006). Child neglect: A guide for prevention, assessment, and intervention. US Department of Health and Human Services, Children’s Bureau, Office on Child Abuse and Neglect.
15. Dominelli, L. (2002). Anti-oppressive social work theory and practice. Red Globe Press London.
16. Emre, O. (2016). Ebeveynleştirmenin çocukların gelişim sürecine etkisi. İnönü Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 5(2), 29–34.
17. Engelhardt, J.A. (2012). The developmental implications of parentification: Effects on childhood attachment. Graduate Student Journal of Psychology, 14, 45-52. https://doi.org/10.52214/gsjp.v14i.10879
18. Erikson, E. H. (1950). Childhood and society. Norton and Compny Inc.
19. European Union Agency for Fundamental Rights. (2024). Mapping child protection systems in the EU-Update 2023. https://fra.europa.eu/en/publication/2024/mapping-child-protection-systems-eu-update-2023 Accessed 31.12.2025
20. Featherstone, B., Morris, K., Daniel, B., Bywaters, P., Brady, G., Bunting, L. & Mason, W. (2019). Poverty, inequality, child abuse and neglect: Changing the conversation across the UK in child protection?. Children and Youth Services Review, 97, 127-133. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2017.06.009.
21. Gilbert, R., Widom, C. S., Browne, K., Fergusson, D., Webb, E., & Janson, S. (2009). Burden and consequences of child maltreatment in high-income countries. The Lancet, 373(9657), 68–81. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(08)61706-7
22. Glaser, D. (2002). Emotional abuse and neglect (psychological maltreatment): A conceptual framework. Child Abuse & Neglect, 26(6-7). 697-714. https://doi.org/10.1016/S0145-2134(02)00342-3
23. Haxhe, S. (2016). Parentification and related processes: Distinction and implications for clinical practice. Journal of Family Psychotherapy, 27(3), 185–199. https://doi.org/10.1080/08975353.2016.1199768
24. Hendricks, B. A., Vo, J. B., Dionne-Odom, J. N., & Bakitas, M. A. (2021). Parentification among young carers: A concept analysis. Child and Adolescent Social Work Journal, 38, 519–531. https://doi.org/10.1007/s10560-021-00784-7
25. Hooper, L. M. (2007). Expanding the discussion regarding parentification. Journal of mental health counseling, 29, 322-337.
26. Hooper, L. M., DeCoster, J., White, N., & Voltz, M. L. (2011). Characterizing the magnitude of the relation between self-reported childhood parentification and adult psychopathology: A meta-analysis. Journal of Clinical Psychology, 67(10), 1028–1043. https://doi.org/10.1002/jclp.20807.
27. Hooper, L. M. (2013). Parentification. In K. D. Keith (Ed.), The encyclopedia of cross-cultural psychology. Wiley-Blackwell. https://doi.org/10.1002/9781118339893.wbeccp399
28. Jurkovic, G. J. (1997). Lost childhoods: The plight of the parentified child. Brunner-Routledge.
29. Kağıtçıbaşı, Ç. (2017). Family, self, and human development across cultures: Theory and applications (1st ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315205281
30. Karataş, K. (2007). Türkiye’de çocuk koruma sistemi ve koruyucu aile uygulamaları üzerine bir değerlendirme.
31. Toplum ve Sosyal Hizmet, 18(2), 7-20. https://izlik.org/JA62JZ53NF
32. Karataş, A., & Gündüz, B. (2021). Ebeveynleşme ile depresyon, kaygı ve stres arasındaki ilişkide benliğin ayrımlaşmasının aracı rolü. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 18, 4453–4481. https://doi.org/10.26466/opus.883816
33. Karataş, A., Uzun, N. B., & Gündüz, B. (2022). Ebeveynleşme ölçeği ergen formu geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19(50), 167-182.
34. Kılıç, E. & Özkan, Y. (2015). Okul temelli aile danışmanlığında sosyal hizmetin rolü ve önemi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 19(1), 155-178. https://doi.org/10.20296/tsad.51876
35. Main, M., & Solomon, J. (1990). Procedures for identifying infants as disorganized/disoriented during the Ainsworth Strange Situation. In M. T. Greenberg, D. Cicchetti, & E. M. Cummings (Eds.), Attachment in the preschool years: Theory, research, and intervention (pp. 121–160). University of Chicago Press.
36. Minuchin, S. (1974). Families and family therapy. Harvard University Press.
37. Özbiler, Ş. (2022). Annelerin ebeveynleşme geçmişi ile kız çocuklarının ebeveynleşmesi: Benliğin ayrımlaşmasının moderatör rolü. In E. Engin & G. Beycan (Eds.), Anneler ve kızları (ss. 209-226). Ege Üniversitesi Yayınları.
38. Payne, M. (2021). Modern social work theory (5th ed.). Oxford University Press.
39. Reçber, B. (2020). Türkiye’de okul sosyal hizmetinin konumu ve gerekliliği. TESAM Akademi Dergisi, 7(1), 11-36. https://doi.org/10.30626/tesamakademi.695730
40. Rudder D., Riebschleger J., Anderson G. R. (2014). Kinship care for children of a parent with a mental illness. Journal of Family Social Work, 17(2), 102–118. https://doi.org/10.1080/10522158.2014.880982
41. Ruth et al., (2009). Burden and consequences of child maltreatment in high-income countries. The Lancet, 373(9657), 68-81. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(08)61706-7
42. Schorr, S., & Goldner, L. (2023). “Like stepping on glass”: A theoretical model to understand the emotional experience of childhood parentification. Family Relations Interdisciplinary of Applied Family Science, 72(5), 3029-3048. https://doi.org/10.1111/fare.12833
43. Shih, A.-T., Hong, J., Wei, H.-S., & Chen, Y.-F. (2021). The impact of adolescent parentification on family relationship and civic engagement. Journal of Social Work, 21(6), 1413–1432. https://doi.org/10.1177/1468017320955249
44. Stoltenborgh, M., Bakermans‐Kranenburg, M. J., Alink, L. R. A., & van IJzendoorn, M. H. (2015). The prevalence of child maltreatment across the globe: Review of a series of meta-analyses. Child Abuse Review, 24(1), 37–50. https://doi.org/10.1002/car.2353
45. Şentürk, E. ve Sağlam, M. (2021). Ebeveynleşme ile ilgili Türkiye’de yayınlanan çalışmaların incelenmesi. JICAH. 1(3), 167-182.
46. Şenyurt, A. Y., & Ertürk, B. (2024). Ebeveynleşme ölçeği’ni Türkçeye uyarlama çalışması. Sosyal Aktörler ve Deneyimler Dergisi, (2), 27-46.
47. Thomas, M. A. (2017) Is parentification a gendered issue? Examining the relevance of gender in adults’ lived experiences of childhood parentification. PhD thesis, Victoria University. https://vuir.vu.edu.au/37826/
48. Van Acker, K., Fournier, K., & Geldof, D. (2024). On declining parental agency and institutionalized forms of parentification: Narratives of changing parenthood among refugee families and social workers in collective reception centres. European Social Work Research, 2(2), 150-167. https://doi.org/10.1332/27551768Y2024D000000014
49. Yıldırım Karayavuz, M. (2025). Evli bireylerin ebeveynleşme düzeylerinin evlilik doyumuna etkisi (Yüksek lisans tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sosyal Hizmetler Anabilim Dalı).
50. Zencir, T., & Haskan-avcı, Ö. (2019). Development of the Parentified Child Scale- Adult Version: A Reliability and Validity Study. Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 48(1), 531-553. https://doi.org/10.14812/cuefd.443707