Araştırma Makalesi

ASSOS ATHENA TAPINAĞI “LOUVRE MA 2828” FRİZİNDE HESİONE VE TROİALILAR

Cilt: 6 Sayı: 11 10 Ocak 2016
PDF İndir
TR

ASSOS ATHENA TAPINAĞI “LOUVRE MA 2828” FRİZİNDE HESİONE VE TROİALILAR

Öz

Assos Athena Tapınağı, Arkaik Dönem Dor düzenindeki başka bir yapıda rastlanmayan ve belki Batı Anadolu’ya özgü olan kabartmalı bir frize sahiptir. Tapınağın heykeltıraşlık eserleri (yerel volkanik tüften yapılan akroterler ve bir metop hariç) yerel andezit taşından yapılmıştır. Kabartmalı frizlerde, mitolojik konular, karşılıklı figürler ve hayvan mücadeleleri bulunmaktadır. Bu çalışmada, mitolojik konulu frizlerden, “LOUVRE MA 2828” numaralı levhanın, çoğunlukla “Herakles - Triton Mücadelesi” ve “Nereidler” olarak adlandırılmış figürleri ve ikonografisi bölgesel mitoloji bağlamında yeniden değerlendirilmiştir. Sahnede, sağ tarafta, sağa doğru, levhanın yarısından fazlasını kaplayan büyük boyuttaki Herakles ile Deniz Canavarı önde mücadele ederken, arka planda ve solda daha küçük betimlenmiş, sola yürüyen altı figür görülmektedir. Çıplak ama sadakla betimlenmiş Herakles, öne uzattığı sol bacağını dizden geriye bükmüş, sağ bacağını tümüyle geriye doğru uzatıp Deniz Canavarı’na hamle yapmış ve onun gövdesini arkadan kavrayarak ellerini bileklerinden yakalamıştır. Herakles’in sivri sakalı ve ensede toplu saçları görülebilmektedir. Sol kolunu yukarı kaldırmış ve sol elinde ne olduğu anlaşılamamış bir nesne tutan Deniz Canavarı’nın belinin altından başlayan ve gövdeye geçişi kendi sağ koluyla gizlenmiş olan kuyruğunun ucu çatallıdır. Sola hareket eden figürlerin önündeki (en soldaki) gövdesi cepheden, elleri iki yanda havada, başı geriye dönük figür tarafımdan Hesione olarak adlandırılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Assos,Athena Tapınağı,Friz,Herakles,Hesione,Deniz Canavarı,Troialılar

Kaynakça

  1. ANDREN A., Architectural Terracottas from Etrusco-Italic Temples, Lund, 1940.
  2. BAYKAN, D., Assos Athena Tapınağı Heykeltıraşlık Eserleri, Çanakkale 18 Mart Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü Klasik Arkeoloji Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Lisans Tezi, Çanakkale, 1997.
  3. ---------------, “Assos Athena Tapınağı Plastiği”, Arkeoloji Bölümü Konferans Dizisi I, (16 Nisan 2001 saat 10.00), T.Ü. Arkeoloji Bölümü D.1, Edirne, 2001.
  4. ---------------, Assos Athena Tapınağı Heykeltıraşlık Eserleri ve Bölgesel Mitoloji ile Bağlantıları, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Anabilim Dalı Klasik Arkeoloji Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, 2002.
  5. ---------------, “Assos Athena Tapınağı Heykeltıraşlık Eserlerinin Bölgesel Mitoloji ile Bağlantıları” ‘bildiri ve poster sunum’, İstanbul Üniversitesi Arkeolojik Kazı ve Araştırmaları Toplantısı-3, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Kuyucu Murat Paşa Medresesi, İstanbul, 2003.
  6. ---------------, “Assos Tapınağı’na Ait Bir Metop Üzerine Gözlemler”, Sevim Buluç Anı Kitabı, Çanakkale, 2006, s. 105-110.
  7. ---------------, “Assos Herakles-Kentauroslar Frizi ve Yeni Bir Tümleme Önerisi”, Prof. Dr. Haluk Abbasoğlu’na 65. Yaş Armağanı Euergetes, Festschrift für Prof. Dr. Haluk Abbasoğlu zum 65. Geburtstag, Suna - İnan Kıraç Akdeniz Medeniyetleri Araştırma Enstitüsü, İstanbul, 2008, s. 139-144.
  8. ---------------, “‘Ransom of Hektor’ on a Metope from Assos Temple”, Identity & Connectivity - 16th SOMA (Symposium on Mediterranean Archaeology) Proceeding Summary Book/1-3 Mart 2012, Floransa, 2012, s. 12.
  9. BOARDMAN, J., Greek Sculpture, The Late Classical Period, Londra, 1995.
  10. ---------------, Athenian Red Figure Vases, The Archaic Period, Londra, 1996a.

Kaynak Göster

APA
Baykan, D. (2016). ASSOS ATHENA TAPINAĞI “LOUVRE MA 2828” FRİZİNDE HESİONE VE TROİALILAR. Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 6(11), 1-16. https://izlik.org/JA82TK67WU