Sağlık Sektöründe Tedarik Zinciri Uygulamalarının Analizi: Sağlık Lojistiği Firmaları Üzerine Bir Araştırma

Öz

Günümüzde toplumlarda sağlık için ayrılan kaynaklar arttığı gibi, bireylerin sağlık bilinci de her geçen gün artmaktadır. Bununla birlikte, sağlık hizmetlerinin gelişimi bu alanda tedarik zinciri ağının çok daha özenli belirlenmesini gerekli hale getirmiştir. Bu çalışmada sağlık sektörünün her alanında var olan ve önemli aşamalarından biri olan tedarik zincirinin önemini anlamak, Türkiye’de sağlık lojistiği sürecinde yaşanan sorunları tespit etmek ve bu sorunlara yönelik çözüm önerileri bulmak amaçlanmıştır. Ayrıca salgın, kriz ve afet dönemlerinde Türkiye’deki lojistik sektörünün mevcut durumunu değerlendirip yapılması gerekenlerin ele alınması amaçlanmıştır. Nitel olarak gerçekleştirilen çalışmada İstanbul’da faaliyet gösteren lojistik firmaları, ilaç üretim firmalarından 21 uzman kişi ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerden alınan cevaplar MAXQDA 2020 nitel veri analizi programı ile analiz edilerek bulgular elde edilmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular sonucunda sağlık lojistiğinin faaliyetlerini diğer lojistik alanlarından farklı olarak yürüttüğünü ve bu faaliyetleri yürütürken belirli kalite standartlarına ve bu standartların uygulanıp uygulanmadığının denetlenmesinin önemli olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca sağlık lojistiğinde bütüncül yaklaşımın büyük önem taşıdığı ve lojistik süreçlerin ayrı ayrı yapılmasının hataları beraberinde getireceği vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Tedarik Zinciri
• Aşı Lojistiği
• Health Logistics

Analysis of Supply Chain Applications in the Health Sector: A Research on Health Logistics Companies

Öz

Curently, as the resources allocated for health in societies are increasing, the health awareness of individuals is increasing day by day. However, the development of health services has made it necessary to determine the supply chain network much mre carefully in this field. İt is aimed to explain the importance of the supply chain which one is one of the important stages of the health sector, to idenfity the problems experienced in the health logistics process in Turkey and to find solutions for these problems. In addition, it is aimed to evalute the current situation of the logistics sector in Turkey during epidemic, crisi and disaster periods and to discuss what needs to be done. In the qualitative study, interviews were conducted with 21 experts from logistics companies and pharmaceutical production compaines operating in İstanbul. The answers taken from the interviews were analyzed with the MAXQDA 2020 qualitative data analysis program and findings were obtained. As a result of the findings obtained in the study, it has been determined that health logistics carries out its activities differently from other logistics areas and it is important to control certain quality standards and whether these standards are applied while carrying out these activities. In addition, it was emphasized that a holistic approach is of great importance in health logistics and that separate logistics processes will bring mistakes.

Anahtar Kelimeler

• Supply Chain
• Vaccine Logistics
• Health Logistics

Kaynakça

1. Akman, M. (2003). Hastanelerde Lojistik Yönetimi, Nobel, İstanbul.
2. Akçacı, T., & Çınaroğlu, M. (2020). “Yeni Koronavirüs (Covid-19) Salgınının Lojistik ve Ticarete Etkisi”, Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Covid-19 Özel Sayısı, 447-456.
3. Aytaçlı, B. (2012). “Durum Çalışmasına Ayrıntılı Bir Bakış”, Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 3,1-9.
4. Arora, M., & Gigras, Y. (2018). “İmportance Supply Chain Management in Healthcare of Third World Countries”, Uluslararası Tedarik ve Operasyon Yönetimi Dergisi, 5.
5. Atasever, M. (2020, Ocak). Sağlık İşletmelerinde Lojistik Yönetimi. [Online Dergi]. Satın Alma Dergisi. Erişim Tarihi: 20 Temmuz 2021. https://learning.buyernetwork.net/dergiler/satinalma-dergisi-ocak-2020-sayisi
6. Atasever, M. (2018, Haziran). Tıbbi Tedarik Zincirinin Özellikleri. [Online Dergi]. Satın Alma Dergisi. Erişim Tarihi: 20 Temmuz 2021. https://learning.buyernetwork.net/satinalma-dergisi-haziran-2018-sayisi
7. Baltacı, A. (2019). “Nitel Araştırma Süreci: Nitel Bir Araştırma Nasıl Yapılır?”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2,368-388.
8. Biçer, İ., & Ömürgönülşen, M. (2019). “Sağlık Kurumları Yöneticilerinin Tedarik Zinciri Yönetimi Algılarının Belirlenmesi”, Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 3, 599-618.

9. Çağlar, B., & Kuşçuoğlu, M. (2013). “İnsani Yardım ve Lojistik Yönetimi”, Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi, 29, 45-52.
10. Demirdöğen, O., & Polater, A. (2016). “Sağlık Sektöründe Tedarik Zinciri Yönetimi ve Müşteri İsteklerini Karşılayabilme Yeteneğinin İncelenmesi: Ölçek Geliştirme Çalışması”, Erzincan Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2, 39-54.
11. Erdal, M., Görçün, Ö., Görçün, Ö., & Saygılı, M. (2020). Entegre Lojistik Yönetimi, Beta, İstanbul.
12. Genç, R. (2009). “Böbrek Transplantasyonunda Tedarik Zinciri Yönetimi”, Türk Nefroloji Diyaliz ve Transplantasyon Dergisi, 1, 25-29.
13. Parlak, Ş. (2009). “Organ Bağısı ve Organ Naklinde Ortaya Çıkan Sorunlar”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 83, 189-222.
14. Randa, A., Cömert, A., Adıgüzel, B., Balıkçıoğlu, C., Örnekol, C., Bayındır, P., & Bakal, İ. (2011). “Türk Kızılay’ı Anadolu Bölgesi Kan Ürünleri Tedarik Zinciri Yönetimi Projesi”, Endüstri Mühendisliği Dergisi, 3, 22-70.
15. Subaşı, M., & Okumuş, K. (2017). “Bir Araştırma Yöntemi Olarak Durum Çalışması”, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21,419-426.
16. Sözüer, A. (2016, Aralık). Türkiye kamu hastaneleri kurumunda tedarik zinciri yönetimi. II. Tıbbi Tedarik Zinciri Kongresi, Antalya, Türkiye.
17. Şentürk, T., İkizler, Ç., & Aytekin, G. (2020). “Sağlık Kurumlarında Tedarik Zinciri Yönetimi Kapsamında Stok Yönetiminin İncelenmesi Bir Alan Çalışması”, Ufuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,17, 7-46.
18. Tanyaş, M. (2017). “Tıbbi Tedarik Zinciri Yönetimi Sorunları ve Çözümleri”, LODER Dergisi, 44, 111-113
19. Taşkın, B., & Akçadağ, M. (2020). Sağlık Lojistiği, Gece Kitapevi, Ankara.
20. Tengilimoğlu, D., & Yiğit, Y. (2017). Sağlık İşletmelerinde Tedarik Zinciri Yönetimi ve Malzeme Yönetimi, Nobel, İstanbul.
21. T.C. Sağlık Bakanlığı. (2021). Covid-19 aşısının temin ve dağıtım süreci. (25.07.2021). www.covid19asi.saglik.gov.tr
22. Tuzkaya, U. R. (2016, Aralık). Tıbbi Tedarik Süreçlerinin Kentsel Lojistiğe Etkileri ve Trenler. II. Tıbbi Tedarik Zinciri Yönetimi Kongresi, Antalya.
23. Tuzkaya, U. R. (2019, Şubat). Tedarik Zinciri Yönetimi ve Tıbbi Tedarike Yansımaları. V. Tıbbi Tedarik Zinciri Yönetimi Kongresi, Antalya.
24. “Tüm Dünyanın Gözü Covid19 Aşısında”, (2020). Türkiye İhracatçılar Meclisi Dergisi, 188,78-80.
25. Uslu, Ş., & Akçadağ, M. (2012). “İlaç Sektöründe Tersine Lojistiğin ve Dağıtımın Rolü: Bir Uygulama”, Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 1, 149-158.
26. Ulusoy, A. (2020). Utikad Webinar ile Çözüm Yolları Aradı. UTİKAD Dergisi, Sayı:20,24-26.
27. Varbrand, P., Petersson, S. ve Anderson, T. (2007). “Decision Support for Efficient: Ambulance Logistics, Division of Communications and Transport Systems”, Department of Science and Technology, Linköping University, Sweden.