Poujade ve Sarı Yelekliler Hareketlerinin Vergi Grevi/Verginin Reddi Olguları Etrafında Analizi
Öz
Vergi Grevi ve Verginin Reddi olguları maliye yazınına 1950’li
yıllarla birlikte girmiştir. Bu yıllarda Fransız vergi mükellefleri P. Poujade
liderliğinde örgütlenmiş ve aşırı vergi yükünün oluşturduğu vergi baskısıyla
Fransız hükümetinin uygulamalarını protesto etmeye başlamışlardır. Bu
protestolar başlangıçta kısmen kanun dışı yöntemlerle yapılmışsa da hareketin
toplumsallaşmasıyla birlikte önce bir sivil toplum kuruluşu, sonrasında da bir siyasî
parti çatısı altında kanuni yöntemlerle sürdürülmüştür.
Sarı Yelekliler Hareketi ise Fransız Hükümetinin ağırlıklı olarak
ekonomik/malî uygulamalarına karşı 2018 Kasım ayında başlatılmış ve hızla
Fransa geneline oradan da diğer ülkelere yayılan protesto hareketleridir.
Başlangıcında makul yöntemlerin kullanıldığı hareket, kitleselleşmeyle birlikte
demokratik olmayan ve de kanun dışı yöntemleri de protesto aracı olarak
kullanmaya başlamıştır.
Bu
çalışmada öncelikle Vergi Grevi ile Verginin Reddi kavramlarının Türk maliye
yazınında ifade ettikleri anlamlar ve anlam değişmeleri üzerinde durulmuştur.
Ayrıca bu iki kavram arasındaki farklar net olarak ortaya konulmuş ve
kavramlara ilişkin yeni tanımlar yapılmıştır. Yapılan bu tanımlar ışığında
Poujade ve Sarı Yelekliler hareketleri değerlendirilmiştir. Bu
değerlendirmelere göre Poujade ve Sarı Yelekliler hareketlerinin, Vergi
Grevinden öte birer Vergi İsyanı niteliği taşıdıkları sonucuna varılmıştır.
Zira her iki harekette de kamu otoritesine karşı kanun dışı ve demokratik
teamüllere aykırı araçlar kullanılmak suretiyle çok ciddi düzeyde mal ve can
kayıplarına (Özellikle Sarı Yelekliler Hareketi’nde 11 ölü) sebep olunduğu
tespit edilmiştir. Verginin Reddi bağlamında ise her iki hareketin gerçekleştirdiği
gösteriler sonrasında hükümetlerin tepkilere sebep olan düzenlemelerden geri
adım atarak vergi mükellefleri lehine düzenlemeler yaptıkları görülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aktan, C. C. (Ocak 2012). Vergi Psikolojisinin Temelleri ve Vergi Ahlakı. Çimento İşveren Dergisi, Cilt 26, Sayı 1, 14-22.
- Aktan, C. C., Dileyici, D., Saraç, Ö. (2002). Vergi Zulüm ve İsyan. Ankara: Phoenix Yayınları.
- Bulutoğlu, K. (1958). Vergiye Karşı Tipik Bir Reaksiyon Olarak Poujade Hareketi. Maliye Araştırma Merkezi Konferansları, Sayı 4, 173-197.
- Bedock, C., Raymond, B. A., Sudda, D.M., Gremion, T., Reungoat, E., Schnatterer, T. (Ocak/Şubat2019). Gilet Jaunes: Düşük Gelirlilerin İsyanına Dair Öncü Bir Çalışma. (Çeviren: Ezgi Pınar). Ayrıntı Dergisi, Sayı 29,12-16.
- Bilge, N. (2019). Fransa’da ‘Sarı Yelekliler’in Yürüyüşü Sürüyor: Fransız Baharı’nın Ayak Sesleri mi?, https://onedio.com/haber/fransa-da-sari-yelekliler-in-yuruyusu-suruyor-fransiz-bahari-nin-ayak-sesleri-mi-851389, Erişim Tarihi:06.08.2019.
- Çataloluk, C. (2008). Vergi Karşısında Mükelleflerin Tutum ve Davranışları. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı 20, 213-228.
- Çelik, H. (Aralık 2018). Fransa’da Sarı Yelekliler Hareketi, Stratejik Düşünce Enstitüsü. https://www.sde.org.tr/hatice-celik/genel/fransada-sari-yelekliler-hareketi-kose-yazisi-8607, Erişim Tarihi:29.07.2019.
- Der Spiegel, (01 Eylül 2003). Pierre Poujade, https://www.spiegel.de/spiegel/print/d-28471120.html, Erişim Tarihi:24.07.2019.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Recep Temel
Bu kişi benim
Yayımlanma Tarihi
22 Kasım 2019
Gönderilme Tarihi
9 Ağustos 2019
Kabul Tarihi
10 Eylül 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 2 Sayı: 1
