Yıl 2021, Cilt , Sayı 49, Sayfalar 105 - 116 2021-06-08

“PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE

Hasan Basri ÖCALAN [1]


Edebî ve tarihî metinlerin yazıldıkları orijinal halleriyle kaynak olarak kullanılmaları son derece önemlidir. Yazma veya matbu metinlere müdahale zaman zaman bilerek ve kasdi olarak yapılmıştır. Ömer Seyfeddin Türk hikâye tarihçiliğinde ve Türkçe’yi kullanma alanında son derece başarılı bir yazar olduğundan onun hikâyeleri çokça okunmuştur ve okunmaya devam etmektedir. Süleyman Şevket lise öğrencilerine okutulmak üzere 1920 senesinde Güzel Yazılar adıyla seçme metinlerden oluşan dört ciltlik bir kitap hazırlamış, bu esere Ömer Seyfeddin’in hikâyelerini örnek metin olarak almıştır. Ancak Süleyman Şevket 1924’ten sonra aynı kitaplarda hem kendi yazdığı açıklamalardan hem de bazı hikâyelerden tarihi unsurları çıkararak, hakkı olmadığı halde yazarların metinlerini sansürlemiştir. Ömer Seyfeddin’in hikâyelerini Süleyman Şevket’in kitaplarından alan F. Kadri Timurtaş ve başka yazarlar da kitaplarına bilerek/bilmeyerek eksik/sansürlenmiş hikâyeleri almışlardır. Bu makalede “Pembe İncili Kaftan” başlıklı hikâyenin Süleyman Şevket’in Güzel Yazılar adlı eserinde tahribe uğraması, 1920 ve daha sonraki baskılarından mukayese edilerek tespit edilmiştir. Timurtaş’ın eserini ve o eserden alıntı yapanların yazdıkları eserleri okutanlar farkında olmadan veya bilerek hikâyeleri tarihi öğelerden arındırılmış bir halde okutmaya devam etmişlerdir. Buradan hareketle bu tür metinleri ilk yazıldıkları nüshadan veya yayınlandıkları yerden almanın önemine vurgu yapılmakta, böylece edebiyat araştırmaları sahasında özellikle Osmanlı Türkçesi ile yazılan metinlerin daha özenli kullanılmasına dikkat çekilmektedir.
Süleyman Şevket, Ömer Seyfeddin, sansür, metin neşri
  • AK, Coşkun (2008), Osmanlıca, Nobel Yayın Dağıtım, 3. baskı, Ankara.
  • KANIK, Orhan Veli (1949/1), “Okul Kitaplarından: Güzel Yazılar”, Yaprak, Y 1, S 13, 1 Kasım 1949, s. 1.
  • KANIK, Orhan Veli (1949/2), “Güzel Yazılar II”, Yaprak, Y 1, S 15, 1 Aralık 1949, s. 1-2.
  • KURT, Yiğit (2015), Süleyman Şevket’in Kavaid-i Tahrir Adlı Eserinde Yazma Eğitimi ve Günümüz Türkçe Yazma Eğitimi ile Karşılaştırılması, Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
  • Ömer Seyfeddin (1917/1), “Pembe İncili Kaftan”, Yeni Mecmûa, C 1, S 17, 1 Teşrînisâni, ss. 333-337.
  • Ömer Seyfeddin (1917/2), “Başını Vermeyen Şehid”, Yeni Mecmua, C 1, S 20, 22 Teşrînisâni, s. 396. POLAT, Nazım H. (2007), “Ömer Seyfeddin”, Diyanet İslâm Ansiklopedisi, İstanbul, C 34, ss. 80-82.
  • SINAR, Alev (2008), “Edebi Eserlerin Sadeleştirilerek Yeniden Yayımı Üzerine Uygulamalı Bir Örnek: Nesl-i Ahîr”, bilig, S. 46, ss. 133-152.
  • Süleyman Şevket (1336/1920), Güzel Yazılar, 3 C, Sultâni Sekizinci Sınıf, Matbaa-i Âmire, İstanbul.
  • Süleyman Şevket (1342/1924), Güzel Yazılar, 3. C, Halk Kütüphaneleri ve Maarif Kütüphanesi, İstanbul.
  • Süleyman Şevket (1926), Yeni Güzel Yazılar, 2. C, (Liselerin ve orta mekteblerin yedinci kız-erkek muallim mekteblerinin ikinci sınıflarına mahsusdur), Hilâl Matbaası, İstanbul.
  • Süleyman Şevket (1926), Yeni Güzel Yazılar, 3. C, Hilâl Matbaası, İstanbul.
  • TANLI, Süleyman Şevket (1934), Güzel Yazılar, 2. C, Türkiye Matbaası, İstanbul.
  • TİMURTAŞ, Faruk K. (1997), Tarihî Türkiye Türkçesi Araştırmaları I Osmanlı Türkçesine Giriş Eski Yazı-Gramer-Metinler, 15. Baskı, Alfa Basım Yayım Dağıtım, İstanbul.
Birincil Dil tr
Konular Edebiyat
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0001-7802-2347
Yazar: Hasan Basri ÖCALAN (Sorumlu Yazar)
Kurum: Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü
Ülke: Turkey


Tarihler

Başvuru Tarihi : 17 Mart 2021
Kabul Tarihi : 5 Mayıs 2021
Yayımlanma Tarihi : 8 Haziran 2021

Bibtex @araştırma makalesi { tubar898625, journal = {Türklük Bilimi Araştırmaları}, issn = {1300-7874}, eissn = {2564-6915}, address = {}, publisher = {Nazım Hikmet POLAT}, year = {2021}, volume = {}, pages = {105 - 116}, doi = {10.17133/tubar.898625}, title = {“PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE}, key = {cite}, author = {Öcalan, Hasan Basri} }
APA Öcalan, H . (2021). “PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE . Türklük Bilimi Araştırmaları , (49) , 105-116 . DOI: 10.17133/tubar.898625
MLA Öcalan, H . "“PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE" . Türklük Bilimi Araştırmaları (2021 ): 105-116 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/tubar/issue/62728/898625>
Chicago Öcalan, H . "“PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE". Türklük Bilimi Araştırmaları (2021 ): 105-116
RIS TY - JOUR T1 - “PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE AU - Hasan Basri Öcalan Y1 - 2021 PY - 2021 N1 - doi: 10.17133/tubar.898625 DO - 10.17133/tubar.898625 T2 - Türklük Bilimi Araştırmaları JF - Journal JO - JOR SP - 105 EP - 116 VL - IS - 49 SN - 1300-7874-2564-6915 M3 - doi: 10.17133/tubar.898625 UR - https://doi.org/10.17133/tubar.898625 Y2 - 2021 ER -
EndNote %0 Türklük Bilimi Araştırmaları “PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE %A Hasan Basri Öcalan %T “PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE %D 2021 %J Türklük Bilimi Araştırmaları %P 1300-7874-2564-6915 %V %N 49 %R doi: 10.17133/tubar.898625 %U 10.17133/tubar.898625
ISNAD Öcalan, Hasan Basri . "“PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE". Türklük Bilimi Araştırmaları / 49 (Haziran 2021): 105-116 . https://doi.org/10.17133/tubar.898625
AMA Öcalan H . “PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE. TÜBAR. 2021; (49): 105-116.
Vancouver Öcalan H . “PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE. Türklük Bilimi Araştırmaları. 2021; (49): 105-116.
IEEE H. Öcalan , "“PEMBE İNCİLİ KAFTAN” EKSENİNDE SÜLEYMAN ŞEVKET [TANLI]’NIN YAYINLARINDA TARİHî KİŞİLİKLERE MÜDAHALE", Türklük Bilimi Araştırmaları, sayı. 49, ss. 105-116, Haz. 2021, doi:10.17133/tubar.898625