Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

GIS-Based Site Selection and Suitability Analysis for Solar Power Plants with the FUCOM Method

Yıl 2025, Cilt: 7 Sayı: 2, 43 - 51, 26.12.2025
https://doi.org/10.56130/tucbis.1808819

Öz

Energy, one of humanity's basic needs, has been obtained from various sources throughout industrial revolutions. Today, in order to meet the rapidly increasing energy demand, significant investments are being made in renewable energy sources as well as fossil fuels, and energy is being supplied from these sources. Currently, solar energy is rapidly advancing to the top position among renewable energy sources. Turkey is one of the countries with an advantageous position in terms of solar energy potential worldwide. This study focuses on the most suitable location selection for Solar Power Plants (SPPs). Site selection studies are essentially a “multi-criteria decision-making problem” based on determining the weights of the criteria and evaluating all criteria together. This study identifies the most suitable locations for SPPs in Kilis province. Maps were produced for the study area based on nine criteria identified as influential in SPP site selection. These maps were then evaluated together in a GIS environment according to the criterion weights determined using the FUCOM method, identifying the most suitable locations for SPPs. Furthermore, the locations of existing SPPs in the study area were also evaluated according to these identified areas. In addition, according to the areas determined to be suitable for SPP installation; it was found that 56.82% of the existing SPPs are in “medium” and 43.18% are in “good” level suitable areas.

Etik Beyan

I hereby declare that this study is an original work. I affirm that I have adhered to scientific ethical principles and rules throughout all stages of this work, including its preparation, data collection, analysis, and presentation of information. I confirm that all data and information not obtained within the scope of this study have been properly cited, and all such sources are listed in the references section. I further declare that no alterations have been made to the data used and that I have fulfilled all ethical responsibilities and obligations. Should it be determined at any time that I have acted in contradiction to this declaration, I accept all moral and legal consequences that may arise.

Destekleyen Kurum

-

Teşekkür

I hereby express my sincere gratitude to Prof. Dr. Aziz ŞİŞMAN for his invaluable support during the writing process of this article. I also extend my heartfelt thanks to my steadfast supporters, Ayşe SELEN and Şeyma ASLIYÜKSEK SELEN, for their continuous encouragement

Kaynakça

  • Arca, D., & Keskin Çıtıroğlu, H. (2022). Güneş Enerjisi Santral (GES) Yapım Yerlerinin CBS Dayalı Çok Kriterli Karar Analizi İle Belirlenmesi: Karabük Örneği. Geomatik, 7(1), 17-25. Https://Doi.Org/10.29128/Geomatik.803200
  • Aslan, Ş. (2019). Güneş Enerji Santrali Yer Seçiminde CBS Kullanımı: Kayser İli Örneği, (Yayın No. 572541) [Yüksek Lisans Tezi Erciyes Üniversitesi], YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Cömert Türkseven S., (2019). Güneş Enerji Santrali Yer Seçiminde CBS Tabanlı Çok Kriterli Karar Destek Sisteminin Uygulanması, (Yayın No. 599413) [Yüksek Lisans Eskişehir Teknik Üniversitesi], YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Ebülten (2025). Enerji Ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Ebülten, Temmuz 2025, Sayı 7, Erişildi 25 Eylül 2025 Https://Enerji.Gov.Tr/Bilgi-Merkezi-Yayinlar-Aylik-Enerji-Kaynaklar-Bulteni.
  • Ecer, F. (2021). FUCOM Sübjektif Ağırlıklandırma Yöntemi İle Rüzgâr Çiftliği Yer Seçimini Etkileyen Faktörlerin Analizi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 27(1), 24-34. https:/doi:10.5505/pajes.2020.93271
  • EPDK. (2025). 2025 Yılı Haziran Ayı Elektrik Piyasası Sektör Raporu. Erişildi 22 Eylül 2025 Https://Www.Epdk.Gov.Tr/Detay/Icerik/4-16158/2025-Yili-Haziran-Ayi-Piyasa-Sektor-Raporlari-Yay
  • GEPA (2025). Güneş Enerjisi Potansiyel Atlası, Erişildi 29 Eylül, 2025, https://gepa.enerji.gov.tr/
  • Global Solar Atlas, (2025). Global Horizontal Irradiation, Erişildi 29 Eylül, 2025, https://globalsolaratlas.info/map?c=25.324167,43.59375,2
  • Kight S.W, & Tory L. (2022). The Human Race At 8 Billion, Erişildi 10 Eylül 2025, “Https://www.Axios.Com/2022/11/14/Global-Population-8-Billion-Data-World-Humans-Un “
  • Koç, E., & Kaya, K. (2015). Enerji Kaynakları–Yenilenebilir Enerji Durumu. Mühendis ve Makina, 56(668), 36-47.
  • Matpay, B. (2024). Coğrafi Bakımdan Güneş Enerji Santrali (GES) İçin Uygun Yerlerin Belirlenmesi: Van İli Örneği. Türk Coğrafya Dergisi(85), 7-19. https://Doi.Org/10.17211/Tcd.1442528
  • Meral, A. (2022). Yenilenebilir Enerji Sistemlerinde CBS Kullanımı; Bingöl İli GES (Güneş Enerji Sistemleri) Alanlarının Uygunluk Analizi. Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Ormancılık Dergisi, 18(2), 444-460.
  • MTA ( 2025). Diri Fay Haritaları, Erişildi 18 Ağustos, 2025, https://www.mta.gov.tr/v3.0/hizmetler/diri-fay-haritalari
  • Nasa EarthData (2025). ASF Data Search Erişildi 21 Haziran, 2025 https://search.asf.alaska.edu/#/
  • OSM (2025) Open Street Map Search Erişildi 21 Haziran Https://Www.Openstreetmap.Org/
  • Öcül M. (2024). Coğrafi Bilgi Sistemleri Ve Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri İle Güneş Enerji Santrali İçin Yer Seçimi: Amasya Merzifon Örneği, (Yayın No. 863777) [Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi], YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Özcanlı, M., Güzel, A., & Akgün, B. (2021). Şanlıurfa İli’nde Kurulu GES’lerin Topoğrafik Özellikler (Yükselti, Eğim, Bakı) Açısından Uygunluk Analizi. Türk Coğrafya Dergisi (78), 127-144. https://Doi.Org/10.17211/Tcd.997146
  • Pamucar, D., Stević, Z., & Sremac, S. (2018). A New Model For Determining Weight Coefficients Of Criteria İn MCDM Models: Full Consistency Method (FUCOM). Symmetry. 10. 1-22. https://doi.org/10.3390/Sym10090393.
  • Şimşek, A. B. (2014). Coğrafi Bilgi Sistemleri Tabanlı Çok Kriterli Karar Analizinin Rüzgar Türbini Yer Seçim Probleminde Uygulanması. (Yayın No. 365048) [Yüksek Lisans Hacettepe Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Tanrıkulu, Y.S., & Partigöç, N.S. (2024). Güneş Enerjisi Santrallerinin (GES) Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) Tabanlı Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) Yöntemi ile Yer Seçimi: Denizli İli Örneği. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 60, 401-418. https://doi.org/10.30794/pausbed.1384299
  • World Population Review, (2025). Renewable Energy by Country, Erişildi 20 Ekim 2025 https://worldpopulationreview.com/country-rankings/renewable-energy-by-country
  • Yalçın, C., & Yüce, M. (2019). Burdur İlindeki Mevcut Güneş Enerjisi Santrallerinin (GES) Mekansal Uygunluğunun Değerlendirilmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10(2), 132-140. https://Doi.Org/10.29048/Makufebed.562722
  • Yomralıoğlu, T. (2021). Arazi Yönetimi Ders Notları, İTÜ Geomatik Mühendisliği,

Güneş Enerji Santralleri için FUCOM Yöntemi ile CBS Tabanlı Yer Seçimi ve Uygunluk Analizi

Yıl 2025, Cilt: 7 Sayı: 2, 43 - 51, 26.12.2025
https://doi.org/10.56130/tucbis.1808819

Öz

İnsanlığın temel ihtiyaçlarından biri olan enerji sanayi devrimleri boyunca farklı kaynaklardan elde edilmiştir. Günümüzde hızla artan enerji ihtiyacının karşılanması için fosil kaynaklı yakıtların yanı sıra yenilenebilir enerji kaynaklarına da yüksek miktarlarda yatırım yapılmakta ve bu kaynaklardan enerji temini yapılmaktadır. Günümüzde güneş enerjisi yenilenebilir enerji kaynakları arasında hızla ilk sıraya doğru ilerlemektedir. Türkiye dünya genelinde güneş enerjisi potansiyeli açsından avantajlı konumda olan ülkelerdendir. Bu çalışmada güneş enerjisi üretim santralleri (GES) için en uygun yer seçimine odaklanılmıştır. Yer seçimi çalışmaları, temel bir “çok kriterli karar verme problemi” olmakla birlikte, kriterlerin ağırlıklarının belirlenip tüm kriterlerin bir arada değerlendirilmesi esasına dayanmaktadır. Bu çalışmada Kilis ilinde GES için en uygun yer seçimi yapılmıştır. GES için yer seçiminde etkili olduğu belirlenen dokuz adet kriter için çalışma sahasında haritaları üretilmiş ve bu haritalar FUCOM yöntemi ile belirlenen kriter ağırlıklarına göre CBS ortamında bir arada değerlendirilerek GES için en uygun yerler tespit edilmiştir. Ayrıca GES kurulumu için uygun olduğu tespit edilen alanlarına göre; mevcut GES’lerin %56,82’sinin “Orta”, %43,18’inin “iyi” düzeyde uygun alanlar içerisinde olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.

Etik Beyan

Bu çalışmanın, özgün bir çalışma olduğunu; çalışmanın hazırlık, veri toplama, analiz ve bilgilerin sunumu olmak üzere tüm a şamalarından bilimsel etik ilke ve kurallarına uygun davrandığımı; bu çalışma kapsamında elde edilmeyen tüm veri ve bilgiler için kaynak gösterdiğimi ve bu kaynaklara kaynakçada yer verdiğimi; kullanılan verilerde herhangi bir değişiklik yapmadığımı ve etik görev ve sorumluluklara riayet ettiğimi beyan ederim. Herhangi bir zamanda, çalışmayla ilgili yaptığım bu beyana aykırı bir durumun saptanması durumunda, ortaya çıkacak tüm ahlaki ve hukuki sonuçlara razı olduğumu bildiririm.

Destekleyen Kurum

-

Teşekkür

Makalenin yazım sürecindeki desteklerinden ötürü Prof. Dr. Aziz ŞİŞMAN ve her zaman destekçim Ayşe SELEN ve Şeyma ASLIYÜKSEK SELEN'e teşekkür ederim.

Kaynakça

  • Arca, D., & Keskin Çıtıroğlu, H. (2022). Güneş Enerjisi Santral (GES) Yapım Yerlerinin CBS Dayalı Çok Kriterli Karar Analizi İle Belirlenmesi: Karabük Örneği. Geomatik, 7(1), 17-25. Https://Doi.Org/10.29128/Geomatik.803200
  • Aslan, Ş. (2019). Güneş Enerji Santrali Yer Seçiminde CBS Kullanımı: Kayser İli Örneği, (Yayın No. 572541) [Yüksek Lisans Tezi Erciyes Üniversitesi], YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Cömert Türkseven S., (2019). Güneş Enerji Santrali Yer Seçiminde CBS Tabanlı Çok Kriterli Karar Destek Sisteminin Uygulanması, (Yayın No. 599413) [Yüksek Lisans Eskişehir Teknik Üniversitesi], YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Ebülten (2025). Enerji Ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Ebülten, Temmuz 2025, Sayı 7, Erişildi 25 Eylül 2025 Https://Enerji.Gov.Tr/Bilgi-Merkezi-Yayinlar-Aylik-Enerji-Kaynaklar-Bulteni.
  • Ecer, F. (2021). FUCOM Sübjektif Ağırlıklandırma Yöntemi İle Rüzgâr Çiftliği Yer Seçimini Etkileyen Faktörlerin Analizi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 27(1), 24-34. https:/doi:10.5505/pajes.2020.93271
  • EPDK. (2025). 2025 Yılı Haziran Ayı Elektrik Piyasası Sektör Raporu. Erişildi 22 Eylül 2025 Https://Www.Epdk.Gov.Tr/Detay/Icerik/4-16158/2025-Yili-Haziran-Ayi-Piyasa-Sektor-Raporlari-Yay
  • GEPA (2025). Güneş Enerjisi Potansiyel Atlası, Erişildi 29 Eylül, 2025, https://gepa.enerji.gov.tr/
  • Global Solar Atlas, (2025). Global Horizontal Irradiation, Erişildi 29 Eylül, 2025, https://globalsolaratlas.info/map?c=25.324167,43.59375,2
  • Kight S.W, & Tory L. (2022). The Human Race At 8 Billion, Erişildi 10 Eylül 2025, “Https://www.Axios.Com/2022/11/14/Global-Population-8-Billion-Data-World-Humans-Un “
  • Koç, E., & Kaya, K. (2015). Enerji Kaynakları–Yenilenebilir Enerji Durumu. Mühendis ve Makina, 56(668), 36-47.
  • Matpay, B. (2024). Coğrafi Bakımdan Güneş Enerji Santrali (GES) İçin Uygun Yerlerin Belirlenmesi: Van İli Örneği. Türk Coğrafya Dergisi(85), 7-19. https://Doi.Org/10.17211/Tcd.1442528
  • Meral, A. (2022). Yenilenebilir Enerji Sistemlerinde CBS Kullanımı; Bingöl İli GES (Güneş Enerji Sistemleri) Alanlarının Uygunluk Analizi. Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Ormancılık Dergisi, 18(2), 444-460.
  • MTA ( 2025). Diri Fay Haritaları, Erişildi 18 Ağustos, 2025, https://www.mta.gov.tr/v3.0/hizmetler/diri-fay-haritalari
  • Nasa EarthData (2025). ASF Data Search Erişildi 21 Haziran, 2025 https://search.asf.alaska.edu/#/
  • OSM (2025) Open Street Map Search Erişildi 21 Haziran Https://Www.Openstreetmap.Org/
  • Öcül M. (2024). Coğrafi Bilgi Sistemleri Ve Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri İle Güneş Enerji Santrali İçin Yer Seçimi: Amasya Merzifon Örneği, (Yayın No. 863777) [Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi], YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Özcanlı, M., Güzel, A., & Akgün, B. (2021). Şanlıurfa İli’nde Kurulu GES’lerin Topoğrafik Özellikler (Yükselti, Eğim, Bakı) Açısından Uygunluk Analizi. Türk Coğrafya Dergisi (78), 127-144. https://Doi.Org/10.17211/Tcd.997146
  • Pamucar, D., Stević, Z., & Sremac, S. (2018). A New Model For Determining Weight Coefficients Of Criteria İn MCDM Models: Full Consistency Method (FUCOM). Symmetry. 10. 1-22. https://doi.org/10.3390/Sym10090393.
  • Şimşek, A. B. (2014). Coğrafi Bilgi Sistemleri Tabanlı Çok Kriterli Karar Analizinin Rüzgar Türbini Yer Seçim Probleminde Uygulanması. (Yayın No. 365048) [Yüksek Lisans Hacettepe Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  • Tanrıkulu, Y.S., & Partigöç, N.S. (2024). Güneş Enerjisi Santrallerinin (GES) Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) Tabanlı Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) Yöntemi ile Yer Seçimi: Denizli İli Örneği. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 60, 401-418. https://doi.org/10.30794/pausbed.1384299
  • World Population Review, (2025). Renewable Energy by Country, Erişildi 20 Ekim 2025 https://worldpopulationreview.com/country-rankings/renewable-energy-by-country
  • Yalçın, C., & Yüce, M. (2019). Burdur İlindeki Mevcut Güneş Enerjisi Santrallerinin (GES) Mekansal Uygunluğunun Değerlendirilmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10(2), 132-140. https://Doi.Org/10.29048/Makufebed.562722
  • Yomralıoğlu, T. (2021). Arazi Yönetimi Ders Notları, İTÜ Geomatik Mühendisliği,
Toplam 23 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Planlamada Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Ahmet Ertan Selen 0000-0002-2319-1503

Aziz Şişman 0000-0001-6936-5209

Gönderilme Tarihi 22 Ekim 2025
Kabul Tarihi 4 Aralık 2025
Yayımlanma Tarihi 26 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 7 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA Selen, A. E., & Şişman, A. (2025). Güneş Enerji Santralleri için FUCOM Yöntemi ile CBS Tabanlı Yer Seçimi ve Uygunluk Analizi. Türkiye Coğrafi Bilgi Sistemleri Dergisi, 7(2), 43-51. https://doi.org/10.56130/tucbis.1808819

-