A Journey in the History of Mapping

Öz

Geodesy, one of the oldest disciplines, has attracted the attention of civilizations such as Egyptians, Babylonians and Greeks throughout the ages. The problem of mapping the earth and determining its size and shape has been one of the most fundamental topics of interest in the history of science. One of the civilizations that contributed most to Geodesy in ancient times was the Greek civilization. Many scientists and philosophers have contributed both theoretically and practically to the geodetic science. In this paper, developments in the field of Geodesy, especially in the ancient Greek period, have been discussed. The odyssey from boundary surveys in Ancient Egypt to modern geographic information systems has been studied. Furthermore, a similar application of the earth measurements made by Eratosthenes of Alexandria who is regarded as the founder of Geodesy was performed and the results obtained are indicated.

Anahtar Kelimeler

• Mapping
• Earth Measurement
• Astronomy
• Ancient Greece
• History of Science

Haritacılık Tarihinde Bir Yolculuk

Öz

En eski bilim dallarından birisi olan Jeodezi çağlar boyunca Mısırlılar, Babilliler ve Yunanlılar gibi uygarlıkların ilgisini çekmiştir. Yerin şekli ve boyutlarının belirlenmesiyle haritalanması problemi bilim tarihinin en çok ilgi duyulan temel konularından birisi olmuştur. Antik çağda jeodezi bilimine en fazla katkı sağlayan uygarlıklardan birisi de Yunan uygarlığıdır. Pek çok bilim insanı ve filozof, jeodezi bilimine hem kuramsal hem de uygulamalı olarak katkı sağlamıştır. Bu makalede, başta Antik Yunan dönemi olmak üzere jeodezi alanında gerçekleştirilen gelişmeler ele alınmıştır. Antik Mısır’da yapılan arazi ölçüm çalışmalarından modern coğrafi bilgi sistemlerine giden uzun ve serüvenli yolculuk incelenmiştir. Ayrıca Jeodezinin kurucusu sayılan İskenderiyeli Eratosthenes’in yapmış olduğu yer ölçmelerinin bir benzeri yapılarak elde edilen sonuçlar gösterilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Haritacılık
• Yer Ölçmeleri
• Astronomi
• Antik Yunan
• Bilim Tarihi

Kaynakça

1. BBC (2020). British Broadcasting Corporation, http://www.bbc.com/earth/story/20160126-how-we-know-earth-is-round, [Erişim Tarihi: 09.10.2020].
2. Boccaletti, D. (2019). The Shape and Size of the Earth. A Historical Journey From Homer to Artificial Satellites. Springer.
3. D’Antonio L (2011). How to Measure the Earth. Mathematical Time Capsules: Historical Modules for the Mathematics Classroom, 7-16.
4. Fara P (2018). Bilim: Dört Bin Yıllık Tarih. Metis Yayınları.
5. Freely J (2013). Before Galileo: The Birth of Modern Science in Medieval Europe. Abrams Press.
6. Friedell E (2017). Antik Yunan’ın Kültür Tarihi. Alfa Yayınları.
7. Ghilani C D & Wolf P R (2008). Elementary Surveying, An Introduction to Geomatics. Pearson Prentice Hall.
8. Grady P F O (2002). Thales of Miletus. Ashgate Publishing.

9. Herodotos (2012). Tarih. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
10. Kaçar M (2013). Piri Reis ve Kolomb Öncesi İslam Haritaları. Boyut Yayın Grubu.
11. Laertios, D. (2002). Ünlü Filozofların Yaşamları ve Öğretileri. Yapı Kredi Yayınları.
12. Lawson R M (2004). Science in the Ancient World: An Encyclopedia. ABC-CLIO.
13. Livingstone D N & Withers C W J (2018). Coğrafya ve Devrim. Yapı Kredi Yayınları.
14. Longley P A, Goodchild M F, Maguire D J & Rhind D W (2005). Geographic Information Systems and Science. John Wiley & Sons.
15. Lundy M, Sutton D, Ashton A, Martineau J & Martineau J (2010). Quadrivium: The Four Classical Liberal Arts of Number, Geometry, Music and Cosmology. Bloomsberry Publishing.
16. Riffenburgh B (2012). Antik Dönemden Günümüze Haritacılar. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
17. Sezgin F (2008). İslamda Bilim ve Teknik (2. Cilt). İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür A.Ş. Yayınları.
18. Sezgin F (2012). İslam Bilimler Tarihi Üzerine Konferanslar. Timaş Yayınları.
19. Shefer-Mossensohn, M. (2019). Osmanlı’da Bilim: Kültürel Yaratı ve Bilgi Alışverişi. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
20. Solarić M & Solarić N (2014). French Geodetic and Scientific Expedition to Lapland. Kartografija i geoinformacije, 13(22), 32-47.
21. Tibbetts G R (1992). The Beginnings of a Cartographic Tradition. The History of Cartography, 2, 90-107.
22. Torge W (2001). Geodesy, 3rd Edition. De Gruyter.
23. Unesco (2020). Unesco, http://whc.unesco.org/en/list/1187/, [Erişim Tarihi: 09.10.2020].
24. Vermeer M (2017). Geodesy: The Science Underneath. Ders Notu.