Balık Yetiştiriciliğinde Kullanılan Deniz Kafeslerinin Çevresel Kuvvetlerle Etkileşimi

Öz

Son yıllarda nüfus artışına paralel olarak artan kaliteli protein kaynağı ihtiyacını karşılamak üzere su ürünleri yetiştiriciliği gittikçe gelişmektedir. Karasal ortamlarda toprak ve beton havuzlarda balık yetiştiriciliği ilk uygulanan yöntemler olmakla beraber uygun yer ve su temininde ortaya çıkan zorluklar, şehirleşme, tarımsal üretim ve etkileri gibi sebeplerle alternatif üretim alanları ve yöntemleri uygulanmaya başlanmıştır. Göllerde ve denizlerin koy ve körfez gibi korunaklı bölgelerinde ağ kafeslerden oluşturulan balık havuzlarında yetiştiricilik faaliyetleri son dönemde giderek yaygınlaşmakta hatta önemli bir potansiyel oluşturmaya başlamıştır. Kıyıdan açıklara doğru belirli mesafelere sabitlenen ağ kafeslerin üretim materyalleri, boyutları ve şekilleri zamanla gelişmekte ve çeşitlenmektedir. Son yıllarda kıyıdan daha uzak alanlarda oldukça sert deniz koşullarına dayanabilen çapları 30-40 m’lere ulaşan büyük deniz kafeslerinin deniz ve okyanus kıyılarında balık yetiştiriciliğinde kullanıldığını görüyoruz. Deniz ortamının dinamiği, deniz suyunun içerdiği mineraller ve plankton sayesinde besleyici özelliği deniz kafeslerinde su ürünleri yetiştiriciliğinin dünyada gittikçe payını yükseltmesini sağlamıştır. Deniz ortamının avantajlı yönleri yanında çevresel koşullar ve kuvvetlerin kafesler ve balıklar üzerindeki etkileri gibi dezavantajlı durumlarda söz konusudur. Tüm yönleriyle deniz kafeslerinde balık yetiştiriciliğinin ele alındığı bu çalışmada deniz kafeslerinin fiziksel elemanları yanında özellikle kafesleri etkileyen rüzgar, akıntı ve dalga gibi çevresel kuvvetlerin etkileri üzerinde özellikle durulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Deniz Kafesleri
• Balık Yetiştiriciliği
• Su Ürünleri
• Karadeniz

Kaynakça

1. Verep, B., 1995, Trabzon Kıyılarında Deniz Kafeslerine Etkiyen Çevresel Kuvvetler, Yüksek Lisans Tezi, KTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon, 116s.
2. Svealve, T., 1991, Strategies and Technologies in Offshore Fish Farming, Fisheries Research, 10, 329-349.
3. Alpbaz, A.G., 1990, Deniz Balıkları Yetiştiriciliği, Ege üniversitesi Su Ürünleri Yüksekokulu Yayınları, İzmir.
4. Çelikkale, M.S., 1988. İçsu Balıkları Yetiştiriciliği, KTÜ Sürmene Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Yüksekokulu Yayınları, Trabzon.
5. Beveridge, M.C.M, 1987, Cage Aquaculture, Fishing news Books Ltd., Farnham, Surrey, UK.